CÆ¡ quan chức năng tỉnh Cà Mau làm việc vá»›i Hồ Minh Giáp vá» cung cấp thông tin bịa đặt. Ảnh: N.H.
Cả hệ thống chính trị tăng cưá»ng theo dõi, phát hiện kịp thá»i
Thá»i gian qua, tình trạng phát tán tin giả, tin sai sá»± tháºt vá» tình hình dịch bệnh và công tác phòng, chống dịch Covid-19 có dấu hiệu gia tăng. Tin giả không chỉ làm sai lệch thông tin vá» tình hình chống dịch, công tác chỉ đạo phòng dịch mà còn táºp trung vào việc kích động vùng miá»n, chia rẽ khối đại Ä‘oàn kết dân tá»™c; tung tin sai sá»± tháºt vá» hiệu quả cá»§a các loại vắc xin Covid-19, đặc biệt là đăng thông tin sai lệch vá» diá»…n biến dịch bệnh tại các Ä‘iểm nóng vá» dịch ở các tỉnh miá»n Nam…
Như tại tỉnh Cà Mau, ông Hồ Minh Giáp (ngụ xã Tân Hưng Tây, huyện Phú Tân, Cà Mau) Ä‘ã cung cấp phiếu kết quả xét nghiệm sai vá»›i phiếu kết quả xét nghiệm cá»§a Bệnh viện Ä‘a khoa Hòa Hảo - Medic Cần ThÆ¡. Rồi bịa đặt ná»™i dung cách ly ngay Bệnh viện Sản nhi Cà Mau, phong tá»a toàn tỉnh, quán cà phê trái phép đưá»ng Lê Äại Hành, khẩn trương truy vết các ca tiếp xúc F1… Hình ảnh phiếu kết quả xét nghiệm sai, kèm theo ghi chú nhiá»u ná»™i dung bịa đặt, sai sá»± tháºt, gây hoang mang trong xã há»™i.
Ngay sau khi thông tin được chia sẻ nhiá»u trên mạng xã há»™i, Sở Thông tin - truyá»n thông (TT&TT) tỉnh Cà Mau Ä‘ã xác minh và khẳng định Ä‘ây là phiếu giả mạo, bị kẻ xấu can thiệp, chỉnh sá»a kết quả xét nghiệm, bổ sung thêm ná»™i dung bịa đặt, sai sá»± tháºt.
Nháºn thấy vấn đỠtin giả có diá»…n biến phức tạp, Chá»§ tịch UBND tỉnh Cà Mau Ä‘ã phải ban hành công văn yêu cầu các đơn vị trong tỉnh tăng cưá»ng công tác theo dõi, phát hiện kịp thá»i tin giả, tin sai sá»± tháºt vá» tình hình dịch bệnh và công tác phòng, chống dịch cá»§a địa phương; khi phát hiện sai phạm. Tỉnh cÅ©ng khuyến cáo ngưá»i dân khi tiếp cáºn thông tin trên không gian mạng cần bình tÄ©nh, tỉnh táo sàng lá»c thông tin, tá»± trang bị kiến thức vá» pháp luáºt, xã há»™i và nháºn diện rõ các thông tin xuyên tạc, giả mạo.
Tương tá»±, tại TP.Hồ Chí Minh khi dịch bệnh có chiá»u hướng phức tạp, các sá»± kiện thá»i sá»±, diá»…n biến xã há»™i, nhất là vấn đỠliên quan đến an sinh trong Ä‘á»i sống cá»™ng đồng luôn thu hút Ä‘ông đảo sá»± quan tâm cá»§a ngưá»i dân. Lợi dụng việc nhiá»u ngưá»i Ä‘ang quan tâm đến thông tin trên mạng xã há»™i, Ä‘ã có những cá nhân Ä‘ã cố tình đăng tải thông tin phiến diện, nhào nặn, bóp méo thông tin tháºt để gây chú ý vá»›i ngưá»i xem càng nhiá»u càng tốt.
Äiển hình như sáng 12/8, trên mạng xã há»™i lan truyá»n thông tin có ná»™i dung sai sá»± tháºt vá» chá»§ trương chống dịch ở thành phố Hồ Chí Minh: “Bí thư TP chỉ đạo: Sẽ ko cho ngưá»i dân di chuyển trong 7 ngày, ở nhà sẽ ở nhà 7 ngày, Ä‘i làm công sở thì ở công sở 7 ngày, Ä‘i làm phân xưởng thì ở phân xưởng 7 ngày. Sẽ cho ngưá»i dân và cÆ¡ quan chuẩn bị 4 ngày. Äúng 8 giá» sáng thứ 2 tuần sau, án binh bất động toàn TP…”
Ngay tối hôm Ä‘ó, Ban Chỉ đạo phòng, chống dịch Covid-19 TPHCM khẳng định Ä‘ây là thông tin giả mạo, nhằm gây hoang mang dư luáºn, ảnh hưởng đến công tác phòng, chống dịch cá»§a TP.
Hoàn toàn có thể bị xá» lý hình sá»±
Cùng vá»›i sá»± bùng phát cá»§a COVID-19, các tin giả liên quan tá»›i dịch bệnh này cÅ©ng bắt đầu quay trở lại vào giữa năm 2021. Nhiá»u Sở TT&TT trên cả nước Ä‘ã tiến hành xá» phạt hành chính đối vá»›i các trưá»ng hợp cố tình phao tin giả, tin sai sá»± tháºt.
Trung tâm xá» lý tin giả Việt Nam Ä‘ã đưa ra hướng dẫn cách nháºn biết, phòng tránh, đối phó vá»›i tin giả.
Trước Ä‘ó, Bá»™ TT&TT cÅ©ng ban hành nhiá»u văn bản, hướng dẫn xá» lý triệt để vấn đỠtin giả. Bằng những việc làm thiết thá»±c, Bá»™ Ä‘ã ra mắt Trung tâm xá» lý tin giả Việt Nam (VAFC) nhằm phối hợp cÆ¡ quan chức năng thẩm định, công bố tin giả; Ä‘ánh giá xu hướng thông tin chia sẻ, tương tác lá»›n để dán nhãn cảnh báo tin giả. Hay tổng Ä‘ài 18008108 hướng dẫn ngưá»i dân vá» báo tin giả tiếp nháºn hàng nghìn cuá»™c gá»i đến… để tiếp nháºn các ý kiến cá»§a ngưá»i dân vá» vấn đỠtin giả. Ngoài ra, Bá»™ Quy tắc ứng xá» trên mạng xã há»™i cÅ©ng kịp thá»i được ban hành nhằm tạo Ä‘iá»u kiện phát triển lành mạnh mạng xã há»™i tại Việt Nam.
Cùng vá»›i Bá»™ TT&TT, Bá»™ Công an Ä‘ã có khuyến cáo và hướng dẫn ngưá»i dân kỹ năng để nháºn biết thông tin sai sá»± tháºt trên không gian mạng. Theo Ä‘ó, ngưá»i dân khi tiếp cáºn thông tin trên không gian mạng cần bình tÄ©nh, tỉnh táo sàng lá»c thông tin, tá»± trang bị kiến thức vá» pháp luáºt, xã há»™i và nháºn diện rõ các thông tin xuyên tạc, giả mạo.
Bên cạnh Ä‘ó, nhiá»u trưá»ng hợp chia sẻ, phát tán, bịa đặt thông tin sai sá»± tháºt, vi phạm quy định phòng, chống dịch Covid-19 Ä‘ã bị xá» phạt nghiêm minh, tháºm chí có thể xá» lý hình sá»± vá»›i những trưá»ng hợp vi phạm nghiêm trá»ng.
Trao đổi vá»›i phóng viên báo Nhà báo và Công luáºn , luáºt sư Giang Hồng Thanh (Trưởng Văn phòng luáºt sư Giang Thanh) cho biết: Tình trạng đăng tải, chia sẻ thông tin chưa được kiểm chứng, thông tin sai sá»± tháºt Ä‘ã xảy ra thưá»ng xuyên, liên tục, nhất là trong thá»i gian dịch bệnh Covid-19 hoành hành. Äiá»u này không chỉ khiến ngưá»i dân hoang mang mà còn gây khó khăn, cản trở cho công tác phòng chống dịch bệnh cá»§a Nhà nước.
Theo luáºt sư Giang Hồng Thanh, chúng ta thưá»ng áp dụng theo Nghị định số 15/2020/NÄ-CP Quy định xá» phạt vi phạm hành chính trong lÄ©nh vá»±c bưu chính, viá»…n thông, tần số vô tuyến Ä‘iện, công nghệ thông tin và giao dịch Ä‘iện tá». Nhưng trước Ä‘ây Luáºt an ninh mạng 2018 cÅ©ng Ä‘ã quy định nghiêm cấm hành vi đăng tải thông tin trên không gian mạng có ná»™i dung bịa đặt, sai sá»± tháºt gây hoang mang trong nhân dân, gây thiệt hại cho hoạt động kinh tế - xã há»™i, gây khó khăn cho hoạt động cá»§a cÆ¡ quan nhà nước...
Luáºt sư Giang Hồng Thanh tuyên truyá»n Luáºt An ninh mạng và phòng ngừa tá»™i phạm trên không gian mạng cho các em há»c sinh.
Ngưá»i vi phạm có thể bị xá» phạt hành chính hoặc xá» lý hình sá»±. Trong trưá»ng hợp bị xá» phạt hành chính, cá nhân vi phạm sẽ bị áp dụng Ä‘iểm d Khoản 1 Äiá»u 101 Nghị định số 15/2020/NÄ-CP ngày 03 tháng 02 năm 2020 vá»›i mức phạt tiá»n từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng, tổ chức vi phạm bị phạt tiá»n từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng.
Hay gần Ä‘ây, Há»™i đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao cÅ©ng ban hành Công văn số 45/TANDTC-PC vá» xá» lý ngưá»i có hành vi đưa lên mạng máy tính, mạng viá»…n thông thông tin giả mạo, thông tin sai sá»± tháºt, thông tin xuyên tạc vá» tình hình dịch bệnh Covid-19. Những thông tin đăng tải gây dư luáºn xấu thì bị xá» lý vá» tá»™i đưa hoặc sá» dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viá»…n thông theo Äiá»u 288 Bá»™ luáºt hình sá»±. Như váºy tùy vào tính chất mức độ cá»§a hành vi vi phạm, ngưá»i vi phạm hoàn toàn có thể bị xá» lý hình sá»± khi đăng tải tin giả vá» tình hình dịch Covid-19.
Äể xá» lý táºn gốc "ma tráºn" tin giả vá» dịch Covid-19, luáºt sư Giang Hồng Thanh cho biết: “Theo tôi, để hạn chế được tình trạng đăng tải, chia sẻ tin giả, cÆ¡ quan chức năng cần tăng cưá»ng xá» phạt và tuyên truyá»n rá»™ng rãi. Vá» phía ngưá»i dân, luôn phải hiểu rằng không chỉ ngưá»i cung cấp thông tin, mà ngay cả ngưá»i chia sẻ (share) thông tin không chính thống cÅ©ng Ä‘á»u có nguy cÆ¡ bị xá» phạt hành chính hoặc tháºm chí là xá» lý hình sá»±. Vá»›i trình độ khoa há»c công nghệ cá»§a cÆ¡ quan chức năng hiện nay, má»i hành vi vi phạm trên không gian mạng Ä‘á»u bị phát hiện, truy vết, dù ngưá»i vi phạm có dùng tài khoản ảo hay tìm cách để che giấu dấu vết” .
Theo Nguyên Phong/Báo NB&CL
https://congluan.vn/co-the-bi- xu-ly-hinh-su-khi-dang-tai- tin-gia-ve-tinh-hinh-dich- covid-19-post151617.html