áº¢nh minh họa: suckhoedoisong.vn 

Theo quy định hiện hành, trÆ°á»›c khi được bổ nhiệm, cán bá»™ phải Ä‘áp ứng đầy đủ tiêu chuẩn về phẩm chất, năng lá»±c và uy tín, đồng thời trải qua quy trình 5 bÆ°á»›c được Ä‘ánh giá là “rất chặt chẽ”. Tuy nhiên, thá»±c tiá»…n cho thấy, quy trình chặt và tiêu chuẩn rõ vẫn không đủ để bảo đảm “chọn Ä‘úng người”. Có những cán bá»™ bị xá»­ lý ká»· luật chỉ sau 3 tháng được bổ nhiệm do những sai phạm từ khi còn ở chức vụ công tác trÆ°á»›c Ä‘ây.

Bị ká»· luật chỉ sau vài tháng nhậm chức

Ngày 17-1-2025, Bá»™ Chính trị Ä‘iều Ä‘á»™ng, bổ nhiệm đồng chí Nguyá»…n Văn Hiếu, Bí thÆ° Thành ủy Cần ThÆ¡ giữ chức Phó trưởng ban Tuyên giáo Trung Æ°Æ¡ng. Khi ấy, không ít người kỳ vọng vào má»™t cán bá»™ trẻ có nhiều dấu ấn ở địa phÆ°Æ¡ng. Tuy nhiên, chỉ đến đầu tháng 4-2025, Bá»™ Chính trị Ä‘ã quyết định ká»· luật cảnh cáo đối vá»›i đồng chí Nguyá»…n Văn Hiếu và cho thôi giữ tất cả chức vụ. Tiếp Ä‘ó, ngày 10-4, Ban Chấp hành Trung Æ°Æ¡ng Đảng khóa XIII cho đồng chí Nguyá»…n Văn Hiếu thôi đảm nhiệm chức vụ Ủy viên dá»± khuyết Trung Æ°Æ¡ng Đảng.

CÅ©ng trong tháng 1-2025, đồng chí Trần Việt Trường, Phó bí thÆ° Thành ủy, Chủ tịch UBND TP Cần ThÆ¡ được Ä‘iều Ä‘á»™ng tham gia Đảng Ä‘oàn Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, được hiệp thÆ°Æ¡ng giữ chức Phó chủ tịch Ủy ban Trung Æ°Æ¡ng Mặt trận Tổ quốc Việt Nam khóa X. NhÆ°ng chỉ đến ngày 4-4-2025, Ủy ban Kiểm tra Trung Æ°Æ¡ng Ä‘ã công bố quyết định cảnh cáo về Đảng đối vá»›i đồng chí Trần Việt Trường.

Không riêng hai trường hợp trên. Tháng 1 và tháng 5-2025, các đồng chí DÆ°Æ¡ng Văn An (Bí thÆ° Tỉnh ủy VÄ©nh Phúc), Nguyá»…n Thị Kim Chi (Thứ trưởng Bá»™ Giáo dục và Đào tạo) cÅ©ng lần lượt bị ká»· luật cảnh cáo vì sai phạm từ thời kỳ công tác trÆ°á»›c Ä‘ó, khi còn giữ các chức vụ tại tỉnh Bình Thuận và thị xã Cá»­a Lò (Nghệ An). Điều Ä‘áng nói, cả hai đều nhận nhiệm vụ má»›i chÆ°a đến má»™t năm.

Tại há»™i nghị sÆ¡ kết công tác kiểm tra, giám sát và thi hành ká»· luật của Đảng được tổ chức ngày 24-6-2025, đồng chí Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bá»™ Chính trị, Thường trá»±c Ban Bí thÆ° nhấn mạnh yêu cầu phải “thẩm định chặt chẽ công tác nhân sá»±, bảo đảm không để lọt vào cấp ủy cán bá»™ vi phạm phẩm chất đạo đức, lối sống, có biểu hiện “tá»± diá»…n biến”, “tá»± chuyển hóa” và “khắc phục triệt để tình trạng cán bá»™ vừa bổ nhiệm, bầu cá»­ thì Ä‘ã bị xá»­ lý ká»· luật”.

Nhìn lại những trường hợp cán bá»™ nêu trên, Ä‘iểm chung dá»… nhận thấy ở họ là đều có “lý lịch đẹp”, bằng cấp cao, từng giữ nhiều chức vụ quan trọng trong hệ thống chính trị. Đồng chí DÆ°Æ¡ng Văn An có học vị Tiến sÄ© Kinh tế học, từng là cán bá»™ Ä‘oàn, rồi dần trưởng thành qua nhiều cÆ°Æ¡ng vị lãnh đạo. Trong giai Ä‘oạn làm Phó bí thÆ° Tỉnh ủy Bình Thuận, đồng chí được Ä‘ánh giá là người “thẳng thắn đấu tranh”, từng có ý kiến khác vá»›i tập thể khi phát hiện sai phạm. Có lẽ chính vì thế, đồng chí được tin tưởng giao nhiệm vụ Bí thÆ° Tỉnh ủy Bình Thuận, rồi Bí thÆ° Tỉnh ủy VÄ©nh Phúc-má»™t địa phÆ°Æ¡ng cÅ©ng “nóng” về công tác cán bá»™ khi người tiền nhiệm bị bắt vì tham nhÅ©ng. NhÆ°ng rồi chính những sai phạm xảy ra tại Bình Thuận khiến đồng chí bị ká»· luật.

Đồng chí Nguyá»…n Thị Kim Chi cÅ©ng từng được nhìn nhận là cán bá»™ có năng lá»±c, bản lÄ©nh, trưởng thành từ cÆ¡ sở, xuất thân từ ngành giáo dục, từng là giáo viên giỏi tại má»™t ngôi trường nổi tiếng của tỉnh Nghệ An, từng giữ chức Bí thÆ° Thị ủy Cá»­a Lò. Các đồng chí Nguyá»…n Văn Hiếu, Trần Việt Trường cÅ©ng đều là những cán bá»™ được Ä‘ánh giá tốt trÆ°á»›c khi bị ká»· luật.

Vậy vấn đề nằm ở Ä‘âu? Phải chăng do quy trình còn thiếu sót? Hay do việc thá»±c hiện quy trình còn hình thức, nặng về thủ tục mà thiếu sá»± kiểm chứng thá»±c chất?

Quy trình Ä‘úng, nhÆ°ng chọn người... vẫn sai?

Thá»±c tế, quy trình bổ nhiệm cán bá»™ hiện nay được thá»±c hiện vá»›i 5 bÆ°á»›c chặt chẽ, từ rà soát, giá»›i thiệu, thẩm định đến lấy ý kiến và quyết định. NhÆ°ng nhÆ° nhận định của đồng chí Lê NhÆ° Tiến, nguyên Phó chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc há»™i: “Quy trình chỉ là quy trình, vấn đề là lá»±a chọn đầu vào để Ä‘Æ°a vào quy trình ấy nhÆ° thế nào”. Đồng chí ví von: “Muốn làm cây giò ngon phải qua nhiều bÆ°á»›c: Giã, gói, luá»™c. Tuy nhiên, nếu thịt từ đầu Ä‘ã ôi thì quy trình đến mấy cÅ©ng chỉ cho ra giò thiu”. NghÄ©a là, không thể kỳ vọng đầu ra tốt nếu đầu vào là những cán bá»™ chÆ°a thá»±c sá»± trong sạch, chÆ°a Ä‘ánh giá Ä‘úng bản chất.

Ở Ä‘ây, “quy trình Ä‘úng” nhÆ°ng cán bá»™ vẫn “sai” chính là lời cảnh báo đối vá»›i công tác cán bá»™, nhất là trong Ä‘ánh giá, xem xét cán bá»™. Theo Ä‘ó, vấn đề nằm ở chá»— má»™t số tổ chức đảng Ä‘ánh giá cán bá»™ nặng về cảm tính, theo hồ sÆ¡ “đẹp”, bỏ qua yếu tố thá»±c chất; thậm chí có nÆ¡i lợi dụng quy trình để hợp thức hóa sá»± lá»±a chọn Ä‘ã có sẵn, bất chấp cảnh báo từ dÆ° luận.

Đừng để “lọt lÆ°á»›i” từ khâu đầu vào

Khi cán bá»™ vi phạm bị ká»· luật sau bổ nhiệm dù chỉ má»™t vài trường hợp, không chỉ uy tín cá nhân bị tổn hại, mà tổ chức đảng cÅ©ng chịu ảnh hưởng lá»›n. 

Rõ ràng, muốn “chọn Ä‘úng người”, không thể chỉ dá»±a vào hồ sÆ¡, thành tích hay sá»± tín nhiệm bề ngoài. Phải có cÆ¡ chế thẩm tra thá»±c chất, kiểm chứng đạo đức, lối sống, quan hệ lợi ích, dấu hiệu suy thoái... má»™t cách chủ Ä‘á»™ng, khách quan, thường xuyên. Công tác cán bá»™ cần thoát khỏi quỹ đạo “cảm tính chính trị”, thay vào Ä‘ó là “khoa học chính trị”. Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh từng căn dặn: "Cán bá»™ là cái gốc của mọi công việc". Công tác cán bá»™ là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu trong sá»± nghiệp xây dá»±ng Đảng, xây dá»±ng chính quyền nhà nÆ°á»›c. Người cho rằng, trong việc tuyển chọn cán bá»™ thì không được thiên tÆ°, thiên vị, mà phải lá»±a chọn những người thật sá»± có đức, có tài.

Gốc mà không vững, thì ngọn sá»›m muá»™n cÅ©ng nghiêng. Việc cán bá»™ vừa “cất cánh” Ä‘ã “rÆ¡i” là biểu hiện của sá»± mất cân đối giữa hình thức và thá»±c chất; giữa quy trình Ä‘úng và con người chÆ°a Ä‘úng. Bài toán này không thể chỉ giải ở bÆ°á»›c cuối, là khi Ä‘ã phát hiện ra sai phạm của cán bá»™ nên buá»™c phải xá»­ lý, mà phải từ khâu đầu tiên: Đánh giá Ä‘úng con người.

(còn nữa)

Theo NHÓM PHÓNG VIÊN/Báo QĐND

https://www.qdnd.vn/phong-chong-tu-dien-bien-tu-chuyen-hoa/dung-quy-trinh-du-tieu-chuan-vi-sao-bo-nhiem-van-sai-bai-1-can-bo-vua-cat-canh-da-roi-837241