áº¢nh minh hoạ.

Âm mÆ°u phá hoại bằng vỏ bọc trung lập, ngụy biện 

Vá»›i sức lan tỏa tức thì, tốc Ä‘á»™ cập nhật liên tục và khả năng tiếp cận sâu rá»™ng, đặc biệt trong giá»›i trẻ-những người chiếm tá»· lệ lá»›n trong tổng số gần 80 triệu người dùng internet tại Việt Nam-mạng xã há»™i không chỉ Ä‘Æ¡n thuần là công cụ trao đổi thông tin mà còn là nÆ¡i hình thành, củng cố hoặc lung lay tÆ° tưởng, nhận thức, thái Ä‘á»™, niềm tin và quan Ä‘iểm chính trị-xã há»™i.

Do tính chất mở cùng khả năng ẩn danh và cÆ¡ chế thuật toán của các nền tảng số, không gian mạng Ä‘ang trở thành môi trường thuận lợi để các thế lá»±c thù địch, phản Ä‘á»™ng âm thầm, lén lút gieo rắc thông tin sai lệch, xuyên tạc lịch sá»­, bóp méo sá»± thật và kích Ä‘á»™ng tâm lý chống đối. Má»™t trong những thủ Ä‘oạn ngày càng tinh vi, nguy hiểm của các thế lá»±c thù địch trên không gian mạng là sá»± ngụy trang dÆ°á»›i những “vỏ bọc trung lập”, khoác áo “trí thức Ä‘á»™c lập”, “phản biện xã há»™i” để tung ra ná»™i dung mang tính chống phá, xuyên tạc bản chất của chế Ä‘á»™ XHCN. Những bài viết tưởng nhÆ° mang tính học thuật, trung dung nhÆ°ng lại được cài cắm những luận Ä‘iểm lắt léo, ngôn ngữ ngụy biện, lập lờ nhằm gieo rắc hoài nghi, làm xói mòn niềm tin của người dân vào Đảng, Nhà nÆ°á»›c.

Nguy hiểm hÆ¡n, các đối tượng thù địch còn tận dụng hiệu ứng lan truyền mạnh mẽ của văn hóa mạng nhÆ° hành vi châm biếm, video hài, ảnh chế để biến các luận Ä‘iệu phản Ä‘á»™ng thành “trò Ä‘ùa giải trí”, dá»… tiếp cận, dá»… chia sẻ, đặc biệt vá»›i giá»›i trẻ-những người thường bị cuốn hút bởi sá»± má»›i lạ, hài hÆ°á»›c mà ít khi đề phòng tính chất chính trị ẩn chứa trong Ä‘ó. CÅ©ng không hiếm những clip giả danh “khoa học lịch sá»­”, “phân tích chính trị” nhÆ°ng thá»±c chất là sản phẩm của thuyết âm mÆ°u, bóp méo sá»± kiện, gây nhiá»…u loạn nhận thức, Ä‘ánh vào tâm lý phản kháng, hoài nghi và bất mãn-Ä‘iều này càng nguy hại đối vá»›i những người trẻ Ä‘ang trong quá trình hình thành thế giá»›i quan, nhân sinh quan.

Sá»± nguy hại không chỉ nằm ở những lời lẽ công khai đối đầu mà còn là thứ ngôn từ "mập mờ Ä‘ánh lận con Ä‘en", kiểu nhÆ° “tôi không chống ai, tôi chỉ đặt câu hỏi”, “tôi yêu nÆ°á»›c theo cách riêng của tôi”, hay “yêu nÆ°á»›c không có nghÄ©a phải theo đảng”. Những ngụy biện kiểu này, nếu không được nhận diện và phản bác kịp thời, sẽ từng bÆ°á»›c làm xói mòn niềm tin, gây ra sá»± hoài nghi chính trị âm ỉ trong má»™t bá»™ phận quần chúng, nhất là thanh niên. Đây chính là những “liều thuốc tẩy não mềm” mà nếu không cảnh giác, dá»… khiến người tiếp nhận trở nên mÆ¡ hồ về lịch sá»­, rÆ¡i vào trạng thái vô cảm chính trị và từng bÆ°á»›c bị dẫn dắt đến tÆ° tưởng lệch lạc.

Vì sao giá»›i trẻ dá»… rÆ¡i vào “ma trận” thông tin, ngôn từ há»—n loạn?

Giá»›i trẻ vá»›i đặc trÆ°ng năng Ä‘á»™ng, sáng tạo, khát khao khám phá và luôn Ä‘i đầu trong tiếp cận cái má»›i, đồng thời cÅ©ng là nhóm dá»… bị tác Ä‘á»™ng nhất bởi những xu hÆ°á»›ng tÆ° tưởng lệch chuẩn trên không gian mạng. Ở Ä‘á»™ tuổi Ä‘ang hình thành thế giá»›i quan và hệ giá trị cá nhân, nhiều người trẻ có xu hÆ°á»›ng đề cao sá»± “Ä‘á»™c lập tÆ° tưởng”, thích thể hiện bản sắc riêng nhÆ°ng lại thiếu nền tảng tri thức lý luận chính trị vững chắc để làm “la bàn định hÆ°á»›ng” nhận thức, thái Ä‘á»™ và hành vi.  Thêm vào Ä‘ó, thói quen đọc lÆ°á»›t, chia sẻ nhanh, bình luận vá»™i Ä‘ang trở thành biểu hiện khá phổ biến trong cách người trẻ tiêu thụ thông tin ngày nay.

Má»™t Ä‘oạn clip ngắn, má»™t hình ảnh gây sốc hay vài dòng status giật gân, cảm tính có thể nhanh chóng Ä‘ánh Ä‘á»™ng cảm xúc, khiến người xem vá»™i vàng chia sẻ mà không quan tâm đến tính chính xác hay mục Ä‘ích phía sau là gì. Những thủ Ä‘oạn nhÆ° cắt ghép video, trích dẫn rời rạc, bóp méo ngữ cảnh... dá»… dàng tạo ra hiệu ứng tưởng là thật, khiến người tiếp cận bị dẫn dụ mà không nhận ra mình Ä‘ang rÆ¡i vào cái bẫy ngôn từ Ä‘ã được giăng sẵn.

Đáng lo hÆ¡n, trong bối cảnh hiện nay, không ít thanh niên rÆ¡i vào trạng thái thờ Æ¡ chính trị khi cho rằng các vấn đề tÆ° tưởng, chính sách, hay lịch sá»­ chỉ là chuyện của người lá»›n hay chẳng liên quan đến mình. Chính thái Ä‘á»™ mÆ¡ hồ, non ná»›t ấy là mảnh đất màu mỡ để các quan Ä‘iểm sai trái len lỏi, gieo mầm hoài nghi, dẫn đến nhận thức lệch lạc, mất phÆ°Æ¡ng hÆ°á»›ng lý tưởng, niềm tin tích cá»±c trong má»™t bá»™ phận giá»›i trẻ. Nếu không có sá»± quan tâm, định hÆ°á»›ng và đồng hành kịp thời từ gia Ä‘ình, nhà trường và xã há»™i thì “ma trận" ngôn từ, thông tin trên không gian mạng sẽ tiếp tục là cái bẫy tai hại, ảnh hưởng tiêu cá»±c đối vá»›i thế hệ tÆ°Æ¡ng lai.

Chủ Ä‘á»™ng phòng ngừa, tỉnh táo đấu tranh, vững vàng định hÆ°á»›ng

Giữa làn sóng thông tin há»—n loạn trên không gian mạng, việc trang bị cho thanh niên má»™t “hệ miá»…n dịch tÆ° tưởng số” không chỉ là yêu cầu nhất thời mà còn là trách nhiệm lâu dài, gắn chặt vá»›i tÆ°Æ¡ng lai của má»—i cá nhân người trẻ và sá»± ổn định an ninh chính trị của quốc gia. Muốn vậy, cần có các giải pháp định hÆ°á»›ng, phòng ngừa và đấu tranh linh hoạt, sáng tạo, phù hợp vá»›i tâm lý và hành vi truyền thông của giá»›i trẻ; từ Ä‘ó không chỉ chống "nhiá»…m Ä‘á»™c” mà còn tạo "kháng thể" nhận thức vững vàng, giúp thế hệ trẻ có đủ sức đề kháng trÆ°á»›c những "cám dá»—" ngôn từ, hình ảnh lệch chuẩn và cạm bẫy thông tin Ä‘á»™c hại.

Để nâng cao năng lá»±c “miá»…n dịch" thông tin xấu Ä‘á»™c cho giá»›i trẻ-đối tượng nhạy bén nhÆ°ng cÅ©ng dá»… tổn thÆ°Æ¡ng trÆ°á»›c các luồng quan Ä‘iểm xa lạ, tÆ° tưởng đối lập-việc giáo dục bồi đắp tri thức lý luận chính trị vững chắc phải được đặt lên hàng đầu. TÆ° duy phản biện, khả năng phân tích thông tin, nhận diện ngôn ngữ ngụy biện và hiểu được bản chất sâu xa của vấn đề là “lá chắn” hiệu quả giúp thanh niên không bị cuốn theo những xu hÆ°á»›ng, trào lÆ°u lệch chuẩn trên mạng xã há»™i. Khi lý trí của giá»›i trẻ được bồi đắp, tôi rèn vững chắc, cảm xúc của họ sẽ không còn là Ä‘iểm yếu dá»… bị dẫn dắt, thao túng bởi những thông tin sai lệch, Ä‘á»™c hại.

Muốn chạm tá»›i trái tim và khối óc người trẻ, cần làm má»›i ná»™i dung giáo dục chính luận bằng hình thức sáng tạo, gần gÅ©i mà vẫn sâu sắc. Những video ngắn giàu thông tin, infographic trá»±c quan, podcast phân tích chuyên sâu dÆ°á»›i góc nhìn trẻ trung, sinh Ä‘á»™ng sẽ là “vÅ© khí mềm” hiệu quả để đấu tranh bằng lý lẽ thuyết phục và truyền cảm hứng tích cá»±c cho người trẻ. 

Bên cạnh Ä‘ó, gia Ä‘ình, nhà trường, các tổ chức Ä‘oàn thể cần phối hợp chặt chẽ để tạo thành má»™t “tam giác phòng tuyến” ngăn chặn từ gốc sá»± xâm nhập của các luồng tÆ° tưởng lệch lạc. Thanh thiếu niên không thể lá»›n lên vững vàng trong lý tưởng tốt đẹp nếu cha mẹ thờ Æ¡, nhà trường hời hợt và tổ chức Ä‘oàn thể thiếu sức hấp dẫn. Cần tích cá»±c chống tÆ° tưởng Ä‘á»™c hại từ gốc rá»… bằng cách chủ Ä‘á»™ng, tích cá»±c đồng hành, hÆ°á»›ng dẫn và tiếp sức để thanh niên không rÆ¡i vào trạng thái xa rời hoài bão, lý tưởng, bị "dắt mÅ©i" bởi những thông tin, luận Ä‘iệu sai trái trên không gian mạng.

Ngoài ra, cần thiết lập “hàng rào pháp lý” cứng rắn đối vá»›i các hành vi phát ngôn, lan truyền thông tin xấu Ä‘á»™c. Nhà nÆ°á»›c cần xây dá»±ng cÆ¡ chế giám sát hiệu quả, xá»­ lý nghiêm minh các cá nhân, tổ chức tán phát thông tin sai lệch, xuyên tạc, gây chia rẽ, kích Ä‘á»™ng trên không gian mạng. Sá»± nghiêm khắc của pháp luật không phải để hạn chế tá»± do ngôn luận mà để bảo vệ tá»± do chân chính, bảo vệ lòng tin và an ninh tÆ° tưởng của xã há»™i. Khi luật pháp đồng hành vá»›i giáo dục và truyền thông sáng tạo, không gian mạng sẽ trở thành nÆ¡i bồi đắp bản lÄ©nh, nhân cách và trách nhiệm công dân đối vá»›i thế hệ trẻ.

Không gian mạng không vô hình, cÅ©ng không vô chủ, không phải là nÆ¡i ai muốn nói gì cÅ©ng được, càng không thể trở thành vùng xám tÆ° tưởng để kẻ xấu lợi dụng gieo rắc hoài nghi, xuyên tạc, kích Ä‘á»™ng. TrÆ°á»›c "ma trận" thông tin, ngôn từ ngày càng há»—n tạp, má»—i người dân, nhất là người trẻ cần tỉnh táo nhận diện Ä‘úng-sai, phải-trái, tốt-xấu, kiên trì giữ vững lập trường, kiên định vá»›i mục tiêu, lý tưởng cách mạng của Đảng và dân tá»™c.

Khi người trẻ hành Ä‘á»™ng bằng lý trí sắc bén, trái tim yêu nÆ°á»›c và trách nhiệm công dân thì không gian mạng sẽ không còn là “bãi chiến trường” của thông tin, ngôn từ Ä‘á»™c hại mà là vùng đất lan tỏa ánh sáng tÆ° tưởng Ä‘úng đắn, góp phần củng cố niềm tin xã há»™i, giữ vững nền tảng tÆ° tưởng của Đảng trong thời đại số.

Theo Đại tá, TS NGUYỄN THANH HẢI, Khoa Chỉ huy-Tham mÆ°u, Học viện Quốc phòng/Báo QĐND

https://www.qdnd.vn/phong-chong-tu-dien-bien-tu-chuyen-hoa/thuc-tinh-gioi-tre-truoc-ma-tran-thong-tin-ngon-tu-doc-hai-tren-khong-gian-mang-847661