Ảnh minh há»a: qdnd.vn
Äừng làm trái ý Bác khiến ngưá»i dân ta thán, phiá»n lòng
Phóng viên (PV): Cách nay 80 năm, khi chính quyá»n cách mạng non trẻ vừa ra Ä‘á»i hÆ¡n má»™t tháng, trong bài viết “Sao cho được lòng dân” đăng Báo Cứu quốc ngày 12-10-1945, Bác Hồ viết: “Muốn cho dân yêu, muốn được lòng dân, việc gì có lợi cho dân phải hết sức làm, việc gì có hại cho dân phải hết sức tránh”. Theo đồng chí, vì sao Bác Hồ lại sá»›m đưa ra lá»i chỉ dẫn sâu sắc Ä‘ó?
TS Lê Doãn Hợp: Sá»± kiện Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công và sá»± ra Ä‘á»i cá»§a nước Việt Nam Dân chá»§ cá»™ng hòa ngày 2-9-1945 mở ra bước ngoặt vÄ© đại cho dân tá»™c ta, đưa dân tá»™c Việt Nam từ thân pháºn nô lệ vươn lên làm chá»§ cuá»™c Ä‘á»i và làm chá»§ xã há»™i. Niá»m vui nước nhà độc láºp là hạnh phúc vô cùng lá»›n lao cá»§a toàn dân tá»™c, nhưng chính quyá»n cách mạng má»›i thành láºp cÅ©ng đứng trước muôn vàn khó khăn, thách thức. Má»™t trong những thách thức Ä‘ó là má»™t bá»™ pháºn cán bá»™, đảng viên có tâm lý chá»§ quan, tá»± mãn vá»›i thành quả cách mạng đạt được, dá»… mắc những chứng táºt, tàn dư lạc háºu cá»§a chế độ phong kiến chuyên chế hàng nghìn năm. Do Ä‘ó, Bác viết bài “Sao cho được lòng dân” để nhắc nhở, căn dặn cán bá»™, đảng viên, bá»™ đội, công an cá»§a chính quyá»n má»›i là chính quyá»n cá»§a dân, do dân, vì dân, phải luôn đặt quyá»n lợi cá»§a nhân dân lên trên hết, trước hết. Nhiá»u lần Bác chỉ rõ: Chế độ ta là chế độ dân chá»§. Nhân dân là chá»§. Chính phá»§ là đầy tá»› cá»§a nhân dân. Vì váºy, cán bá»™, đảng viên phải làm má»i việc tốt nhất cho dân, mang lại lợi ích chính Ä‘áng, thiết thá»±c cho dân, đồng thá»i phải tránh xa những Ä‘iá»u gây phiá»n toái, bất lợi, có hại cho dân.
Sau 80 năm nhìn lại, lá»i căn dặn cá»§a Bác Hồ “việc gì có lợi cho dân phải hết sức làm, việc gì có hại cho dân phải hết sức tránh” không chỉ là tư tưởng chính trị hết sức nhân văn, thể hiện tầm cao văn hóa cá»§a má»™t vÄ© nhân mà còn là má»™t tuyên ngôn sâu sắc vỠđạo đức cách mạng cá»§a ngưá»i cá»™ng sản.
PV: Há»c táºp và làm theo lá»i Bác dạy, Ä‘a số cán bá»™, đảng viên Ä‘ã ná»— lá»±c rèn luyện, tu dưỡng đạo đức, ná»— lá»±c làm má»i việc Ä‘á»u ích nước lợi dân. Nhưng vì sao vẫn còn má»™t bá»™ pháºn không nhá» cán bá»™, đảng viên, kể cả cán bá»™ cao cấp không những không thấm thía lá»i dạy chí nghÄ©a, chí tình cá»§a Bác, mà còn làm trái ý Bác khiến ngưá»i dân phiá»n lòng?
TS Lê Doãn Hợp: Nguyên nhân có nhiá»u, nhưng nguyên nhân chá»§ yếu như Nghị quyết Trung ương 4, khóa XII cá»§a Äảng Ä‘ã chỉ ra là do bản thân cán bá»™, đảng viên sa vào chá»§ nghÄ©a cá nhân ích ká»·, hẹp hòi, bị cám dá»— bởi các lợi ích váºt chất; thá» Æ¡, vô cảm, thiếu trách nhiệm trước những khó khăn, bức xúc và Ä‘òi há»i chính Ä‘áng cá»§a nhân dân.
Má»™t nguyên nhân sâu xa khác, theo tôi, thá»i nay không ít cán bá»™ có chức quyá»n nói nhiá»u, nói hay, nhưng làm ít, làm dở, nói má»™t đằng, làm má»™t nẻo. Má»™t căn bệnh khá phổ biến ở nhiá»u nÆ¡i là cán bá»™ vẫn nói dài dòng, sáo rá»—ng, hô khẩu hiệu suông, hứa tràn lan, chỉ đạo toàn những Ä‘iá»u vÄ© mô to tát mà không biết mục tiêu, hiệu quả Ä‘i tá»›i Ä‘âu. Ngay cả việc phát biểu chỉ đạo trước hàng nghìn ngưá»i mà có cán bá»™ chỉ dán mắt vào văn bản được cấp dưới chuẩn bị sẵn mà vẫn Ä‘á»c sai. Do không chuẩn bị, nghiên cứu trước tài liệu nên phát ngôn há»› hênh làm trò cưá»i cho thiên hạ, qua Ä‘ó làm mất “tính thiêng” cá»§a ngưá»i lãnh đạo.
Sinh thá»i, Bác Hồ thưá»ng nói ngắn, viết ngắn, chỉ đạo cái gì cÅ©ng thiết thá»±c, cụ thể, dá»… hiểu, dá»… nhá»›, dá»… làm. Bác Ä‘ã nói là làm, làm thá»±c chất, làm hiệu quả.
Tôi cho rằng, thước Ä‘o đạo đức, tài năng cá»§a ngưá»i cán bá»™ thá»i nào cÅ©ng váºy, không phải là diá»…n thuyết hay, hùng biện giá»i, ăn nói khéo, mà chính là những việc anh làm có thiết thá»±c và nhân văn hay không, mang lại lợi ích tháºt sá»± cho nhân dân, đất nước hay không. Nếu yêu nước, thương dân tháºt lòng thì cán bá»™ không được nói suông, hứa hão, làm màu.
Thá»i tôi còn làm Bí thư Tỉnh á»§y Nghệ An (2002-2005), khi xuống cÆ¡ sở tìm hiểu thá»±c tế, trò chuyện vá»›i ngưá»i dân, tôi nhá»› mãi những câu nói cá»§a ngưá»i dân tá»™c thiểu số, nhất là ngưá»i Mông. Bà con bảo rằng, cán bá»™ nói dài, nói nhiá»u đồng bào không hiểu hết Ä‘âu. Nay dân chỉ tin Äảng trên cây (loa phát thanh treo trên cây), hết tin Äảng dưới mặt đất (vá»›i hàm ý mất niá»m tin do nhiá»u cán bá»™ cÆ¡ sở nói mà không làm). Ngày xưa Bác Hồ đến đồng bào để hiểu đồng chí. Nay má»™t bá»™ pháºn cán bá»™ lại đến vá»›i đồng chí để hiểu đồng bào, khó lắm!
Cán bá»™, đảng viên phải yêu nước, thương dân tháºt lòng, thá»±c chất
PV: Tham dá»± má»™t cuá»™c tá»a Ä‘àm gần Ä‘ây, đồng chí nói rằng, đạo đức cá»§a Bác Hồ là sá»± há»™i tụ, kết tinh ở 4 chữ “yêu nước, thương dân”. Cán bá»™, đảng viên nào mà không thấm nhuần, thá»±c hiện tinh thần Ä‘ó thì khó có thể nói là có tư cách đạo đức cách mạng. Äồng chí có thể lý giải thêm Ä‘iá»u này?
TS Lê Doãn Hợp: Nếu nói vỠđạo đức cách mạng, Bác Hồ nhiá»u lần nhấn mạnh là cán bá»™, đảng viên phải cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư. Theo tôi, các đức tính Ä‘ó rất cần thiết vì Ä‘ã bao hàm cả mục tiêu, ná»™i dung, ý nghÄ©a cá»§a phẩm chất đạo đức chính trị, phẩm chất đạo đức yêu nước, thương dân cá»§a cán bá»™, đảng viên.
Yêu nước phải làm cho đất nước độc láºp, giàu mạnh, có ná»™i lá»±c đủ sức vươn lên sánh vai vá»›i các cưá»ng quốc trên thế giá»›i. Thương dân phải làm cho dân tháºt sá»± tá»± do, hạnh phúc, làm cho dân ai cÅ©ng có cÆ¡m ăn áo mặc, ai cÅ©ng được há»c hành, được khám, chữa bệnh khi Ä‘au ốm. Xuyên suốt má»i việc làm cá»§a Bác Ä‘á»u đặt trên ná»n tảng 4 chữ này.
Tìm vá» lịch sá» cách nay 80 năm, khi chính quyá»n cách mạng non trẻ vừa ra Ä‘á»i, Bác Hồ chá»n cán bá»™ cÅ©ng theo tiêu chuẩn yêu nước, thương dân, như việc Bác má»i các trí thức tài năng ở nước ngoài như Phạm Quang Lá»… (Trần Äại NghÄ©a), Trần Hữu Tước, Võ Quý Huân... vá» nước và giao trá»ng trách, vì Bác nháºn thấy Ä‘ây là những ngưá»i yêu nước và tá»± nguyện Ä‘i theo cách mạng và cống hiến hết mình cho đất nước, cho nhân dân.
Tiếc rằng thá»i gian qua, vì “lợi ích nhóm”, vì bè phái, cục bá»™ mà nhiá»u nÆ¡i trong bá»™ máy công quyá»n ngưá»i ta vẫn chá»n cán bá»™ theo cánh hẩu. Chá»n cán bá»™ sai mà trao quyá»n lá»±c thì háºu quả khó lưá»ng cho cả công việc và ngưá»i được trao quyá»n lá»±c. Khi ngưá»i có chức quyá»n mà tư cách không chuẩn má»±c thì cấp dưới tìm má»™t chá»— đứng an lành rất khó; khi không làm theo ý muốn cá»§a cấp trên nếu không mất việc thì cÅ©ng chẳng yên thân; mà nếu làm theo cấp trên thì háºu há»a khôn lưá»ng. Thá»±c tế Ä‘ã xảy ra chuyện khi ngưá»i đứng đầu tham nhÅ©ng, tha hóa Ä‘ã kéo theo hàng chục cán bá»™ cấp dưới cùng “dính chàm”, sa ngã, bị ká»· luáºt, cách chức! Cấp trên như thế thì ai gá»i là yêu nước, thương dân?
PV: Yêu nước, thương dân là phẩm chất cốt lõi cá»§a cán bá»™, đảng viên, váºy theo đồng chí cán bá»™, đảng viên thá»i nay phải chú trá»ng vấn đỠgì để giữ được căn tính thiện lương này?
TS Lê Doãn Hợp: Tôi xin chia sẻ tháºt lòng là mong má»™t bá»™ pháºn cán bá»™ thá»i nay nên nói và làm phải thống nhất vá»›i nhau. Nói để làm. Làm để chứng minh lá»i nói. Äừng “Ä‘ánh bóng” cá nhân bằng những câu từ trau chuốt, mỹ miá»u. Äể ngưá»i dân mất niá»m tin là mất tất cả.
Chúng ta nói há»c Bác nhiá»u rồi, nhưng làm theo Bác được bao nhiêu thì má»—i chúng ta phải tá»± vấn lương tâm má»™t cách nghiêm túc. Theo tôi, há»c Bác thì cán bá»™ lãnh đạo không nên nháºn quà cáp không Ä‘úng má»±c cá»§a cấp dưới. Há»c Bác thì chá»› ham nháºn huân, huy chương, khen thưởng tràn lan. Há»c Bác thì chịu khó đến vá»›i đồng bào nhiá»u hÆ¡n là đến vá»›i đồng chí. Há»c Bác thì phải nói trung thá»±c, tháºt lòng, cầu thị, lắng nghe, tiếp thu tiếng nói chân thành cá»§a nhân dân, nhất là tiếng nói cá»§a trí thức, nông dân, công nhân, cá»±u chiến binh tâm huyết. Há»c Bác là tiết kiệm, không phô trương, hình thức, giả dối và khắc phục cho được tình trạng “làm láo nháo, báo cáo hay”...
PV: Äồng chí có nghÄ© rằng, yêu nước, thương dân tháºt lòng cÅ©ng là má»™t cách để cán bá»™, đảng viên phòng ngừa sá»± suy thoái vỠđạo đức, lối sống?
TS Lê Doãn Hợp: Äúng váºy! Tôi muốn nói thêm, thế hệ con cháu cá»§a Bác hôm nay có Ä‘iá»u gì hay hÆ¡n Bác thì nên nói, còn nếu nói không hay hÆ¡n thì cố gắng làm theo những Ä‘iá»u Bác Ä‘ã dạy, làm việc gì cho dân, cho nước cÅ©ng phải tháºt lòng, thá»±c chất để góp phần làm dân yên, dân vui, dân giàu và nước mạnh. Làm như váºy là chúng ta Ä‘ã góp phần thá»±c hiện ý nguyện hằng mong ước cá»§a Bác Hồ kính yêu.
PV: Trân trá»ng cảm Æ¡n đồng chí!
Theo PHÚC NỘI (thá»±c hiện)/Báo QÄND
https://www.qdnd.vn/phong-chong-tu-dien-bien-tu-chuyen-hoa/yeu-nuoc-thuong-dan-that-long-thi-khong-duoc-noi-suong-hua-hao-lam-mau-866567