Ông Nguyá»…n Đức Lợi, Phó Chủ tịch Thường trá»±c Há»™i Nhà báo Việt Nam, phát biểu tại buổi gặp mặt lãnh đạo các cÆ¡ quan báo chí trá»±c thuá»™c nhân dịp đầu Xuân Bính Ngọ 2026 do Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc, các Ä‘oàn thể Trung Æ°Æ¡ng tổ chức.

Tại buổi gặp mặt lãnh đạo các cÆ¡ quan báo chí trá»±c thuá»™c nhân dịp đầu Xuân Bính Ngọ 2026 do Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc, các Ä‘oàn thể Trung Æ°Æ¡ng tổ chức, ông Nguyá»…n Đức Lợi, Phó Chủ tịch Thường trá»±c Há»™i Nhà báo Việt Nam, Ä‘ã chia sẻ những Ä‘ánh giá toàn diện về bức tranh báo chí năm 2025.

Nhiều nhiệm vụ lá»›n, áp lá»±c tổ chức và nhân lá»±c

Từ thá»±c tiá»…n hoạt Ä‘á»™ng, ông Nguyá»…n Đức Lợi chỉ ra rằng báo chí năm qua vừa phải hoàn thành khối lượng nhiệm vụ lá»›n, vừa chịu tác Ä‘á»™ng từ quá trình tinh gọn bá»™ máy.

Bên cạnh việc tuyên truyền, phục vụ hiệu quả các ngày lá»… lá»›n và sá»± kiện trọng đại của đất nÆ°á»›c, báo chí còn tham gia sâu vào các hoạt Ä‘á»™ng ká»· niệm quan trọng của ngành, nhÆ° 100 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam, 75 năm thành lập Há»™i Nhà báo Việt Nam, cùng dấu mốc ra đời của nhiều cÆ¡ quan báo chí lá»›n. “Có thể nói, Ä‘ây là má»™t năm hoạt Ä‘á»™ng báo chí rất sôi Ä‘á»™ng, nhÆ°ng cÅ©ng đầy áp lá»±c và thá»­ thách”, ông Lợi nhận định.

Đặc biệt, ông Nguyá»…n Đức Lợi thẳng thắn chỉ ra những hệ lụy lá»›n từ quá trình tinh gọn, sắp xếp bá»™ máy. Theo ông, trong tổng số khoảng 140.000 người thuá»™c diện sắp xếp, tinh giản của hệ thống chính trị, riêng lÄ©nh vá»±c báo chí có tá»›i khoảng 18.000 người phải rời khỏi nghề. “Đây là con số rất lá»›n và thá»±c sá»± là ná»—i trăn trở đối vá»›i những người làm công tác lãnh đạo, quản lý báo chí”, ông Lợi nói.

Ông cho biết, nhiều cÆ¡ quan báo chí, kể cả ở Trung Æ°Æ¡ng và địa phÆ°Æ¡ng, không đủ nguồn lá»±c và Ä‘iều kiện để há»— trợ thỏa Ä‘áng cho những người phải rời cÆ¡ quan, dẫn đến những khó khăn, thiệt thòi cho người lao Ä‘á»™ng. Đây là vấn đề cần được nhìn nhận nghiêm túc, có giải pháp căn cÆ¡ trong thời gian tá»›i.

Tuy nhiên, nhìn ở góc Ä‘á»™ tích cá»±c, ông Nguyá»…n Đức Lợi khẳng định rằng báo chí vẫn hoàn thành tốt vai trò phục vụ đất nÆ°á»›c, kịp thời thông tin, tuyên truyền trong bối cảnh các sá»± kiện diá»…n ra dồn dập, phức tạp. “Dù chịu nhiều sức ép chÆ°a từng có, báo chí vẫn ná»— lá»±c vượt qua, giữ vững vai trò là lá»±c lượng xung kích trên mặt trận tÆ° tưởng – văn hóa”, ông nhấn mạnh.

Ông Nguyá»…n Đức Lợi cÅ©ng Ä‘ánh giá cao kết quả hoạt Ä‘á»™ng của báo chí trong bối cảnh nhiều khó khăn, biến Ä‘á»™ng. Theo ông, năm qua không xảy ra sá»± cố báo chí, sá»± cố truyền thông nghiêm trọng nào gây tác Ä‘á»™ng tiêu cá»±c đến tâm trạng xã há»™i hay đời sống chính trị của đất nÆ°á»›c. Đây là Ä‘iều rất Ä‘áng ghi nhận, nhất là khi môi trường truyền thông tiềm ẩn nhiều yếu tố nhạy cảm, dá»… phát sinh rủi ro.

“Trong bối cảnh tâm lý xã há»™i có những thời Ä‘iểm bất an, báo chí vẫn giữ được sá»± ổn định, thá»±c hiện tốt nhiệm vụ thông tin, tuyên truyền, tạo sá»± đồng thuận xã há»™i. Điều này Ä‘ã được các đồng chí lãnh đạo cao nhất của Đảng ghi nhận và Ä‘ánh giá cao”, ông Lợi nhấn mạnh, đồng thời cho rằng Ä‘ây là niềm tá»± hào chung của Ä‘á»™i ngÅ© những người làm báo, trong Ä‘ó có báo chí thuá»™c hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Bài toán tâm lý, tá»± chủ và nghịch lý 'giao nhiệm vụ nhÆ°ng thiếu nguồn lá»±c'

Từ thá»±c tiá»…n Ä‘ó, ông Nguyá»…n Đức Lợi cho rằng vấn đề lá»›n hiện nay là báo chí cần làm gì trong năm 2026 và những năm tiếp theo để khắc phục khó khăn, vượt qua thách thức, giữ vững vai trò và uy tín nghề nghiệp, nhất là trong bối cảnh tâm lý bi quan, bất an xuất hiện trong má»™t bá»™ phận người làm báo.

Theo ông, yếu tố tâm lý của Ä‘á»™i ngÅ© người làm báo cần được đặc biệt quan tâm. Không nên để tình trạng tâm lý bất an kéo dài, nhất là khi nhiều cÆ¡ quan báo chí, đặc biệt là khối tạp chí, Ä‘ang đứng trÆ°á»›c những câu hỏi lá»›n về sá»± tồn tại và hÆ°á»›ng Ä‘i.

“Anh em làm báo băn khoăn liệu cÆ¡ quan mình có tiếp tục tồn tại hay không, nhất là trong Ä‘iều kiện xu hÆ°á»›ng tá»± chủ là tất yếu, không chỉ vá»›i báo chí mà vá»›i cả các tổ chức há»™i, cÆ¡ quan chủ quản”, ông Lợi chia sẻ.

Theo ông, tá»± chủ ngày càng mở rá»™ng, từ chi thường xuyên đến cả chi đầu tÆ° phát triển, Ä‘òi hỏi các cÆ¡ quan báo chí phải có sá»± chuẩn bị kỹ lưỡng, chủ Ä‘á»™ng thích ứng. Tuy nhiên, Ä‘i kèm vá»›i Ä‘ó là má»™t nghịch lý kéo dài nhiều năm: báo chí được giao thá»±c hiện nhiệm vụ chính trị nhÆ°ng chÆ°a được giao đầy đủ nguồn lá»±c tÆ°Æ¡ng xứng.

“Đã giao nhiệm vụ thì cần đồng thời giao cÆ¡ chế, ngân sách và nguồn lá»±c để thá»±c hiện. Đây không chỉ là vấn đề riêng của báo chí trong khối Mặt trận mà là câu chuyện chung của báo chí cả nÆ°á»›c”, ông Lợi nhấn mạnh.

Liên quan đến nguồn nhân lá»±c, ông bày tỏ lo ngại trÆ°á»›c tình trạng “chảy máu nhân lá»±c chất lượng”. Những người có khả năng thích ứng nhanh thường tìm được việc làm bên ngoài, trong khi nhiều phóng viên, biên tập viên còn lại gặp khó khăn trong bối cảnh tinh giản biên chế.

Đáng chú ý, trong khi yêu cầu làm báo hiện nay Ä‘òi hỏi tÆ° duy má»›i, kỹ năng má»›i, khả năng ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số, thì cÆ¡ chế tài chính và chế Ä‘á»™ Ä‘ãi ngá»™ chÆ°a theo kịp. Điều này khiến các cÆ¡ quan báo chí không chỉ khó thu hút người trẻ có năng lá»±c, mà còn khó giữ được Ä‘á»™i ngÅ© hiện có, từ Ä‘ó đặt ra nguy cÆ¡ suy giảm chất lượng nguồn nhân lá»±c báo chí trong trung và dài hạn.

Bên cạnh Ä‘ó, ông Nguyá»…n Đức Lợi cho rằng công tác tổ chức cán bá»™ trong các cÆ¡ quan báo chí còn nhiều thủ tục rườm rà, ảnh hưởng đến hiệu quả Ä‘iều hành. Có những trường hợp cán bá»™ đủ năng lá»±c, uy tín nhÆ°ng gặp vÆ°á»›ng mắc về thủ tục, lý lịch, dẫn đến chậm trá»… hoặc không được bổ nhiệm. “Những vấn đề này Ä‘ã được nêu Ä‘i nêu lại ở nhiều há»™i nghị, nếu không có giải pháp căn cÆ¡ thì sẽ tiếp tục là Ä‘iểm nghẽn”, ông nói.

Khoảng trống thông tin, cÆ¡ chế đặt hàng và yêu cầu đổi má»›i tÆ° duy quản lý báo chí

Ông Nguyá»…n Đức Lợi nhấn mạnh rằng sá»± tồn tại và phát triển của báo chí gắn liền vá»›i nguồn thông tin và cÆ¡ chế cung cấp thông tin. Tuy nhiên, má»™t hạn chế lá»›n hiện nay là việc cung cấp thông tin từ các cÆ¡ quan quản lý nhà nÆ°á»›c, cÆ¡ quan lãnh đạo, chỉ đạo vẫn còn chậm, thiếu chủ Ä‘á»™ng, thậm chí có biểu hiện né tránh báo chí.

Trong không ít trường hợp, báo chí chính thống không được cung cấp thông tin kịp thời, kể cả khi Ä‘ó là cÆ¡ quan ngôn luận của chính cÆ¡ quan chủ quản. “Nếu báo chí không có thông tin chính xác, kịp thời thì khoảng trống thông tin sẽ xuất hiện, và khi Ä‘ó mạng xã há»™i sẽ lấp đầy khoảng trống ấy”, ông Lợi cảnh báo.

Theo ông, nhu cầu tiếp cận thông tin của người dân ngày càng cao, đặc biệt vá»›i các vấn đề lịch sá»­, chính trị, nhân sá»±, các quyết sách lá»›n của đất nÆ°á»›c. Việc nhiều thông tin nhạy cảm xuất hiện trên mạng xã há»™i nhanh hÆ¡n báo chí chính thống, thậm chí có trường hợp khá chính xác, không phải lá»—i của báo chí, mà xuất phát từ việc chậm trá»… trong cung cấp thông tin và tÆ° duy quản lý báo chí chÆ°a theo kịp thá»±c tiá»…n truyền thông hiện đại.

Đề cập đến nguồn lá»±c tài chính, ông Nguyá»…n Đức Lợi cho rằng cÆ¡ chế đặt hàng báo chí hiện nay còn nhiều vÆ°á»›ng mắc do cách tiếp cận mang nặng tÆ° duy định mức kinh tế – kỹ thuật. “Không thể coi má»™t tác phẩm báo chí nhÆ° má»™t sản phẩm của nhà máy, tính theo Ä‘Æ¡n giá bao nhiêu tiền cho má»™t bài viết. Báo chí là kết tinh của trách nhiệm chính trị, giá trị xã há»™i, tác Ä‘á»™ng dÆ° luận và uy tín nghề nghiệp”, ông nhấn mạnh.

Theo Ä‘ó, ông đề nghị Æ°u tiên cÆ¡ chế giao nhiệm vụ, chÆ°Æ¡ng trình truyền thông gắn vá»›i cấp ngân sách tÆ°Æ¡ng ứng, thay vì áp dụng máy móc các mô hình đặt hàng khó khả thi trên thá»±c tế.

Liên quan đến việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức báo chí, ông Nguyá»…n Đức Lợi nhấn mạnh sá»± cần thiết phải có thông tin rõ ràng, sá»›m và minh bạch về chủ trÆ°Æ¡ng tiếp tục sắp xếp hay ổn định tổ chức, đặc biệt đối vá»›i khối tạp chí. Nếu để tình trạng “vừa chờ đợi, vừa lo lắng” kéo dài sẽ ảnh hưởng trá»±c tiếp đến tinh thần làm việc và chất lượng hoạt Ä‘á»™ng báo chí.

Theo Phan Anh/Báo NB&CL

https://congluan.vn/bao-chi-nam-2025-soi-dong-cac-su-kien-lon-doi-mat-ap-luc-chua-tung-co-ve-to-chuc-con-nguoi-va-nguon-luc-10328813.html