Tổng Bí thÆ° Tô Lâm trao Giải A cho ông Lê Ngọc Long, Phó Tổng Biên tập Báo Quân Ä‘á»™i nhân dân tại Lá»… trao giải Búa liềm vàng lần thứ X – năm 2025.

Phía sau loạt bài ấy không phải là sá»± “bắt lá»—i” quy trình. Đó là má»™t hành trình tá»± vấn – bắt đầu từ câu hỏi mà ông Lê Ngọc Long, Phó Tổng Biên tập Báo Quân Ä‘á»™i nhân dân, người trá»±c tiếp chỉ đạo thá»±c hiện, gọi là “không dá»… trả lời”.

Đúng quy trình nhÆ°ng vì sao vẫn sai?

Khi trong thá»±c tiá»…n xuất hiện những trường hợp cán bá»™ được bổ nhiệm đủ quy trình, đủ tiêu chuẩn, nhÆ°ng sau Ä‘ó lại bị xá»­ lý ká»· luật, phải cho thôi chức, xin từ chức – câu hỏi đặt ra không còn là câu chuyện cá nhân. Đó là câu hỏi về chất lượng của cả má»™t khâu then chốt trong công tác xây dá»±ng Đảng.

Ông Lê Ngọc Long nhấn mạnh: “Công tác cán bá»™ là then chốt của then chốt. Chủ trÆ°Æ¡ng có Ä‘úng, nghị quyết có hay đến mấy, nhÆ°ng nếu Ä‘á»™i ngÅ© cán bá»™ không tốt thì việc thá»±c hiện cÅ©ng không đạt hiệu quả”.

Chính vì vậy, khi những hiện tượng “Ä‘úng quy trình nhÆ°ng vẫn sai” xuất hiện trong má»™t giai Ä‘oạn không ngắn, lại tập trung ở những vị trí tÆ°Æ¡ng đối nhạy cảm, thì theo ông, không thể chỉ coi Ä‘ó là sá»± việc Ä‘Æ¡n lẻ. Phải soi vào căn nguyên.

Và căn nguyên, theo ông, nằm ở khâu khó nhất: Ä‘ánh giá cán bá»™.

Đánh giá con người – khâu khó nhất của khâu then chốt

“Đánh giá cán bá»™ là việc rất khó”, ông Long nói. “Bởi đối tượng của Ä‘ánh giá là con người – mà con người thì luôn vận Ä‘á»™ng”.

Ở Ä‘ây, ông không nói bằng lý thuyết. Ông nói bằng trải nghiệm quan sát thá»±c tiá»…n nhiều năm.

Má»™t cán bá»™ hôm nay có thể Ä‘áp ứng tốt yêu cầu nhiệm vụ. NhÆ°ng nếu không tiếp tục rèn luyện, không tá»± làm má»›i mình trÆ°á»›c bối cảnh thay đổi, thì ngày mai chÆ°a chắc còn phù hợp. Yêu cầu thá»±c tiá»…n luôn Ä‘i trÆ°á»›c má»™t bÆ°á»›c. Nếu công tác Ä‘ánh giá không kịp nhịp vá»›i sá»± vận Ä‘á»™ng ấy, Ä‘á»™ trá»… sẽ xuất hiện.

Theo ông, thá»±c tế ở má»™t số nÆ¡i cho thấy việc Ä‘ánh giá vẫn còn nặng về hồ sÆ¡, về lý lịch, về thành tích của giai Ä‘oạn trÆ°á»›c. Trong khi Ä‘ó, tiềm năng phát triển, khả năng thích ứng, hiệu quả thá»±c thi nhiệm vụ ở thời Ä‘iểm hiện tại lại chÆ°a được nhìn đầy đủ.

“Dá»±a quá nhiều vào hồ sÆ¡ có khi lại không Ä‘úng. Quá khứ tốt không có nghÄ©a hiện tại vẫn tốt. Đủ tiêu chuẩn trên giấy tờ thì có thể Ä‘úng quy trình, nhÆ°ng chÆ°a chắc Ä‘ã Ä‘úng người”, ông Long nhấn mạnh.

Câu nói ấy không nhằm phủ nhận quy trình. Ông nhấn mạnh rất rõ: quy trình là cần thiết. NhÆ°ng quy trình chỉ là Ä‘iều kiện cần. Điều kiện đủ phải là Ä‘ánh giá Ä‘úng bản chất con người và hiệu quả công việc.

Ông cho biết Ä‘ánh giá cán bá»™ phải toàn diện, liên tục và có tính thời Ä‘iểm. Phải đặt trong bối cảnh cụ thể của từng giai Ä‘oạn, từng nhiệm vụ. Không thể chỉ dá»±a vào má»™t bá»™ hồ sÆ¡ “đẹp”, cÅ©ng không thể chỉ nhìn vào má»™t vài kết quả tức thời mà bỏ qua cả quá trình.

Ông thẳng thắn chỉ ra má»™t biểu hiện Ä‘áng suy nghÄ©: “Có lúc chúng ta mắc ‘bệnh thành tích’ ngay trong Ä‘ánh giá cán bá»™”. Hồ sÆ¡ rất tròn trịa, quá trình rất suôn sẻ, nhÆ°ng năng lá»±c xá»­ lý tình huống, bản lÄ©nh trÆ°á»›c áp lá»±c thá»±c tiá»…n lại chÆ°a được kiểm chứng đủ sâu.

Ngược lại, có những người hiệu quả công việc rất rõ, nhÆ°ng lại không nổi trá»™i về hình thức hồ sÆ¡.

“Nếu phụ thuá»™c hoàn toàn vào hồ sÆ¡ thì xa rời thá»±c tiá»…n. NhÆ°ng nếu chỉ nhìn vào thá»±c tiá»…n trÆ°á»›c mắt mà bỏ qua tiêu chuẩn chính trị, quá trình rèn luyện thì lại phiến diện. Vì thế, Ä‘ánh giá cán bá»™ là khâu khó nhất”.

Loạt bài, vì vậy, không dừng ở việc nêu thá»±c trạng. Nó muốn gá»­i Ä‘i má»™t thông Ä‘iệp rõ ràng: thÆ°á»›c Ä‘o quan trọng nhất phải là kết quả thá»±c hiện nhiệm vụ cụ thể ở từng vị trí cụ thể.

“Anh ở cÆ°Æ¡ng vị nào thì phải được Ä‘ánh giá bằng Ä‘óng góp thá»±c tế của anh ở cÆ°Æ¡ng vị Ä‘ó – cho Đảng, cho đất nÆ°á»›c, cho nhân dân. Không thể chỉ vì quá khứ tốt mà mặc nhiên coi hiện tại cÅ©ng tốt”, ông Long chia sẻ.

Viết về má»™t vấn đề nhạy cảm: trách nhiệm trÆ°á»›c từng câu chữ

Đặt vấn đề Ä‘ã khó. Làm sao để phân tích thuyết phục lại càng khó hÆ¡n, nhất là vá»›i má»™t đề tài nhạy cảm nhÆ° công tác cán bá»™.

Ông Long cho biết, ngay từ đầu, ê-kíp xác định không được suy Ä‘oán, không được võ Ä‘oán. Mọi phân tích đều phải dá»±a trên cÆ¡ sở Ä‘ã được công bố chính thức: các quyết định xá»­ lý cán bá»™, các kết luận của cÆ¡ quan chức năng.

“Đây là vấn đề rất nhạy cảm. Nếu Ä‘ánh giá không chuẩn xác, bài viết có thể phản tác dụng”, ông nói.

Loạt bài dá»±a trên những kết luận Ä‘ã có, rồi nhìn rá»™ng ra ở tầm cÆ¡ chế. Từ từng trường hợp cụ thể, nhóm phóng viên đặt câu hỏi về nguyên nhân sâu xa.

Theo Phó Tổng biên tập Lê Ngọc Long, Ä‘ó là nguyên tắc bắt buá»™c: bám sát chủ trÆ°Æ¡ng của Đảng; bám sát kết luận của cÆ¡ quan chức năng; và bám sát đời sống xã há»™i – nÆ¡i những quyết định nhân sá»± cuối cùng được kiểm chứng bằng niềm tin của cán bá»™, đảng viên và nhân dân.

Khi được hỏi liệu việc đặt vấn đề thẳng thắn nhÆ° vậy có tạo ra áp lá»±c hay lo ngại nào không, ông trả lời dứt khoát: “Chúng tôi không có gì phải lo ngại”.

Bởi theo ông, Ä‘ây không phải là cách tiếp cận để “soi xét” hay Ä‘i ngược quan Ä‘iểm. Ngược lại, Ä‘ó là thá»±c hiện Ä‘úng tinh thần nhìn thẳng vào sá»± thật để hoàn thiện cÆ¡ chế.

Loạt bài không chỉ phát hiện vấn đề, mà đề xuất ba nhóm giải pháp cốt lõi: hoàn thiện quy trình Ä‘ánh giá theo hÆ°á»›ng thá»±c chất hÆ¡n; nâng cao trách nhiệm của cÆ¡ quan tham mÆ°u tổ chức cán bá»™; và quan trọng nhất, lấy kết quả thá»±c hiện nhiệm vụ cụ thể làm thÆ°á»›c Ä‘o trung tâm.

“Đánh giá Ä‘úng thì sá»­ dụng Ä‘úng. Sá»­ dụng Ä‘úng thì phát huy được người tốt. Nếu Ä‘ánh giá chÆ°a Ä‘úng, dù quy trình đủ bÆ°á»›c, kết quả vẫn có thể sai”, ông Lê Ngọc Long phân tích.

Ở chiều sâu của câu chuyện, Ä‘ây không chỉ là câu hỏi về má»™t vài quyết định bổ nhiệm. Nó là câu hỏi về chất lượng vận hành của hệ thống. Về việc liệu chúng ta có theo kịp sá»± vận Ä‘á»™ng của thá»±c tiá»…n trong cách nhìn nhận và sá»­ dụng con người hay không.

Vá»›i ông Lê Ngọc Long, loạt bài không nhằm tạo ra sá»± hoài nghi. Nó nhằm củng cố niềm tin – bằng cách chỉ ra rằng, để “Ä‘úng quy trình” thá»±c sá»± đồng nghÄ©a vá»›i “Ä‘úng người”, thì khâu Ä‘ánh giá phải được làm đến nÆ¡i đến chốn. “Xây dá»±ng Đảng bắt đầu từ xây dá»±ng con người cụ thể. Muốn vậy, phải dám nhìn vào những khoảng trống của mình để hoàn thiện”.

Có lẽ chính tinh thần ấy – thẳng thắn nhÆ°ng không cá»±c Ä‘oan, xây dá»±ng nhÆ°ng không né tránh Ä‘ã tạo nên chiều sâu của loạt bài. Và Ä‘ó cÅ©ng là hậu trường thá»±c sá»± của má»™t tác phẩm chính luận: hậu trường của trách nhiệm, của tá»± vấn, và của quyết tâm Ä‘i đến tận cùng má»™t câu hỏi khó.

Theo Phan Anh/Báo NB&CL

https://congluan.vn/di-den-tan-cung-cau-hoi-dung-quy-trinh-nhung-van-sai-10330987.html