Học sinh tại Trường Tiểu học Nam Du (Đặc khu Kiên Hải, tỉnh An Giang).

Bài 1: Mối họa xâm lăng văn hóa 

Hàng vạn tài khoản, há»™i nhóm bị chi phối bởi các thế lá»±c thù địch, hằng ngày thông qua các công cụ sáng tạo số Ä‘ã tung ra hàng nghìn thông tin bịa đặt, xấu Ä‘á»™c, tuyên truyền lối sống, văn hóa lai căng không phù hợp, Ä‘áp ứng thị hiếu tầm thường của nhiều người dân, trong Ä‘ó có không ít bạn trẻ. Má»—i ngày má»™t chút, các thế lá»±c thù địch từng bÆ°á»›c âm thầm định hÆ°á»›ng sá»± lệch lạc về văn hóa, để sau má»™t thời gian, không ít người sẽ bị dẫn dắt, từng bÆ°á»›c quên Ä‘i gốc gác của chính mình.

Những “cÆ¡n gió Ä‘á»™c” ngoại bang Ä‘ang công khai xâm lăng văn hóa của chúng ta trên các nền tảng kỹ thuật số

Không phải tá»± dÆ°ng hiện tượng tin giả, hiện tượng lật sá»­, bôi nhọ cá nhân, đường lối chủ trÆ°Æ¡ng cứ đến dịp những ngày lá»… lá»›n, má»—i dịp có sá»± kiện chính trị trọng đại của đất nÆ°á»›c lại rá»™ lên. Không phải tá»± dÆ°ng nhiều nhiều hành vi thiếu văn hóa được “ca tụng” trên môi trường thông tin số. Không phải tá»± dÆ°ng hàng vạn, hàng triệu Ä‘oạn video được đăng tải trên các nền tảng khác nhau Ä‘ang "ru ngủ" và biến má»™t bá»™ phận người dân thành những con “nghiện” lối sống lai căng từ bên ngoài.

Các cuá»™c Ä‘iều tra, cả công khai và bí mật của lá»±c lượng chức năng Ä‘ã chứng minh: Những thông tin tiêu cá»±c trên nền tảng số trong thời gian mấy năm trở lại Ä‘ây là biến tÆ°á»›ng trong thời đại số của chiến lược "diá»…n biến hòa bình" mà các thế lá»±c thù địch nhằm vào Việt Nam. Thông qua các công cụ, dá»±a trên nền tảng số, chúng công kích những nét đẹp của văn hóa truyền thống Việt Nam. Dùng văn hóa “ngoại bang” từng bÆ°á»›c phá hoại nền tảng, thẩm thấu tinh vi, rồi đồng hóa văn hóa trong nÆ°á»›c.

Chúng ta có thể thấy rõ, văn hóa Ä‘ang bị tấn công toàn diện. Má»—i ngày, thói hÆ° tật xấu vẫn được phô khắp các trang báo, nền tảng mạng xã há»™i. Những bài viết, ấn phẩm được cài cắm tinh vi mang đầy ác cảm, hÆ¡i thở của tÆ° tưởng phản Ä‘á»™ng, xu thế dẫn dắt của văn hóa ngoại lai.

Má»™t chút thÆ° giãn của những người lính trẻ Ä‘ang Ä‘óng quân tại đặc khu Trường Sa.

Quá trình mở cá»­a 40 năm qua, không ít “cÆ¡n gió Ä‘á»™c” của làn sóng văn hóa ngoại hiện Ä‘ang công khai xâm lăng chúng ta trên các nền tảng kỹ thuật số; các thế lá»±c phản Ä‘á»™ng Ä‘ang tạo ra má»™t cuá»™c chiến âm thầm để loại bỏ từ gốc rá»… văn hóa má»™t dân tá»™c. “Đáng sợ hÆ¡n mọi sá»± xâm lăng, Ä‘ó là xâm lăng văn hóa, là mất gốc”. Trong bối cảnh hiện nay, câu tuyên ngôn bất hủ của đại văn hào Nga M. Gorki: "Đối vá»›i tôi, lời kêu gọi Tổ quốc lâm nguy cÅ©ng không Ä‘áng sợ hÆ¡n lời kêu gọi: Hỡi các công dân! Văn hóa bị lâm nguy!" chÆ°a mất tính thời sá»±. Đây chính là lời cảnh tỉnh, nhắc nhở má»—i quốc gia trÆ°á»›c mối họa xâm lăng văn hóa.

Cuá»™c xâm lăng diá»…n ra nhanh chóng và vô cùng quyết liệt trên lÄ©nh vá»±c văn hóa

PGS, TS Bùi Hoài SÆ¡n, á»¦y viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc há»™i, người có nhiều năm theo dõi công tác văn hóa nhận định rằng: Trong thời đại số, Ä‘iều Ä‘áng lo không chỉ là xâm lăng văn hóa theo nghÄ©a cÅ©, tức là sá»± áp đặt trá»±c diện từ bên ngoài, mà Ä‘iều thá»±c sá»± Ä‘áng sợ là sá»± thẩm thấu âm thầm, liên tục, có khả năng Ä‘i qua mọi ranh giá»›i không gian, ngôn ngữ và tâm lý.

Cán bá»™, chiến sÄ© và người dân trên xã đảo Sinh Tồn cùng nhau gói bánh chÆ°ng Ä‘ón Tết.

Các hệ thống đề xuất ná»™i dung Ä‘ang làm thay đổi cách con người tiếp nhận, sản xuất và lan truyền giá trị văn hóa. Nếu trÆ°á»›c Ä‘ây văn hóa ngoại lai Ä‘i vào qua sách báo, Ä‘iện ảnh, truyền hình, thì hôm nay nó Ä‘i vào qua từng video ngắn, từng bản nhạc, từng xu hÆ°á»›ng ăn mặc, từng câu nói cá»­a miệng, thậm chí qua cả cách con người nghÄ©, phản ứng và tá»± định nghÄ©a bản thân. Đó là má»™t dạng tác Ä‘á»™ng rất sâu.

Đúng là má»™t cuá»™c xâm lăng tuy âm thầm, tÄ©nh lặng, nhÆ°ng lại Ä‘ang diá»…n ra nhanh chóng và vô cùng quyết liệt trên lÄ©nh vá»±c văn hóa. Sức tàn phá từ cuá»™c xâm lăng này có thể khiến cả má»™t dân tá»™c, an ninh quốc gia bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Nhất là trong bối cảnh công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, nền tảng mạng xã há»™i ngày càng phát triển má»™t cách Ä‘a dạng. Công nghệ càng tinh khôn, mức Ä‘á»™ nguy hiểm từ cuá»™c xâm lăng văn hóa lại càng nghiêm trọng.

Chùa Côn SÆ¡n (TP Hải Phòng) là má»™t trong những di tích có phong cảnh đẹp, linh thiêng được nhiều du khách tham quan, chiêm bái.

Biểu hiện cụ thể thì có thể thấy ở nhiều tầng. TrÆ°á»›c hết, Ä‘ó là sá»± lai căng trong thị hiếu, khi má»™t bá»™ phận người trẻ dá»… tiếp nhận cái má»›i, nhÆ°ng lại thiếu bá»™ lọc để phân biệt giữa sáng tạo và lệch chuẩn, giữa há»™i nhập và hòa tan. Tiếp Ä‘ó là sá»± mờ nhạt dần của các giá trị cốt lõi nhÆ° lòng hiếu kính, tính cá»™ng đồng, sá»± chừng má»±c, tinh thần trách nhiệm vá»›i gia Ä‘ình và xã há»™i. Nguy hiểm hÆ¡n, sá»± lan truyền nhanh của ná»™i dung Ä‘á»™c hại, xuyên tạc lịch sá»­ và các giá trị thiêng liêng. Nguy cÆ¡ bị thuật toán dẫn dắt thị hiếu, biến con người thành người bị Ä‘á»™ng, thay vì chủ thể sáng tạo văn hóa.

Người dân ở Gia Lai Ä‘i lá»… nhà thờ vào sáng chủ nhật hằng tuần.

Từ suy thoái về tÆ° tưởng chính trị, đạo đức, lối sống dẫn tá»›i “tá»± diá»…n biến”, “tá»± chuyển hóa” chỉ là má»™t bÆ°á»›c ngắn, thậm chí rất ngắn, nguy hiểm khôn lường, có thể dẫn tá»›i tiếp tay hoặc cấu kết vá»›i các thế lá»±c xấu, thù địch, phản bá»™i lại lý tưởng và sá»± nghiệp cách mạng của Đảng và dân tá»™c. 

Những “họng súng” thông tin nã vào giá»›i trẻ

Trong ká»· nguyên số, khi sá»± giao lÆ°u và trao đổi văn hóa trong xu thế toàn cầu hóa kéo theo sá»± giao thoa, trao đổi, tÆ°Æ¡ng tác rất mạnh, văn hóa được xem là vÅ© khí hữu hiệu khi nó trở thành công cụ, vÅ© khí mềm mà những nÆ°á»›c lá»›n, các thế lá»±c thù địch sá»­ dụng để tiến hành cuá»™c xâm lăng mềm, xâm lăng bằng văn hóa. Vá»›i mục tiêu đạt tá»›i là đồng hóa văn hóa, tiến tá»›i nô dịch văn hóa và bÆ°á»›c cuối cùng là thay đổi văn hóa, nô dịch, biến nÆ°á»›c ta thành “thuá»™c địa văn hóa” trong thời đại số.

Niềm vui giản dị của hai mẹ con chị Huyền, má»™t há»™ gia Ä‘ình sống tại xã đảo Sinh Tồn.

“Chiến thuật” mà các đối tượng phản Ä‘á»™ng sá»­ dụng công khai nhất chính là tạo ra các thông tin lịch sá»­ thật giả lẫn lá»™n để từng bÆ°á»›c xét lại, lật lại lịch sá»­, làm cho giá»›i trẻ trong xã há»™i, nhất là thanh niên trong lá»±c lượng vÅ© trang mất phÆ°Æ¡ng hÆ°á»›ng, không biết Ä‘âu là chính nghÄ©a, Ä‘âu là Ä‘úng, Ä‘âu là sai, từ Ä‘ó chúng dẫn dắt thanh niên trong xã há»™i Ä‘i theo con đường sai trái, phản bá»™i lại lý tưởng của dân tá»™c, phủ nhận quá khứ dân tá»™c, quá khứ hào hùng của đất nÆ°á»›c, Quân Ä‘á»™i trong cuá»™c đấu tranh chống chủ nghÄ©a đế quốc, giành Ä‘á»™c lập tá»± do cho toàn thể nhân dân.

Vẫn còn nhiều người nhận thức mÆ¡ hồ về cuá»™c xâm lăng văn hóa

Trong không gian ảo - là các sản phẩm mạng xã há»™i do các nÆ°á»›c phÆ°Æ¡ng Tây tạo ra Ä‘ang giam cầm tâm hồn nhiều người, chứ không chỉ có giá»›i trẻ. Không gian ảo này tồn tại song hành vá»›i thế giá»›i thật, thông tin của nó khiến nhiều người không vững vàng tâm lý bị sa vào ma trận, vòng vây, dần bị thẩm thấu văn hóa ngoại lai, rời xa các giá trị, đạo lý truyền thống tốt đẹp của dân tá»™c.

Người dân tại xã đảo Song Tá»­ Tây Ä‘i lá»… chùa đầu năm.

Các đối tượng thù địch từ bên ngoài sá»­ dụng rất nhiều chiêu bài tinh vi, nhÆ°: Viết bài kích Ä‘á»™ng hận thù dân tá»™c, phủ nhận quá khứ đấu tranh hào hùng của dân tá»™c ta, nhân dân ta, quân Ä‘á»™i ta; phủ nhận phong tục tập quán, nét đẹp văn hóa, hồn cốt của dân tá»™c, tổ tiên; quên Æ¡n tổ tiên, những người Ä‘ã hy sinh cho đất nÆ°á»›c; không nhá»› đến đạo lý tổ tiên; gia phong... Từng bÆ°á»›c làm cho giá»›i trẻ quên Ä‘i gốc gác từ gia Ä‘ình, đến xã há»™i, rồi lịch sá»­. Tá»›i cuối cùng là mất sạch gốc gác, phủ nhận gia Ä‘ình, đất nÆ°á»›c và văn hóa của dân tá»™c.

Đáng buồn và Ä‘áng lo là nhiều bạn trẻ cho rằng những thứ văn hóa bị nô dịch kia lại là Ä‘iều hay ho, má»›i mẻ, phù hợp vá»›i giá»›i trẻ Việt Nam. Họ lá»›n tiếng chứng minh trên tài khoản mạng xã há»™i của mình rằng, làm gì có cuá»™c xâm lăng văn hóa nào, làm gì có chuyện giá»›i trẻ bị đồng hóa văn hóa, không bao giờ chúng ta là “thuá»™c địa văn hóa”.

Chúng tôi thích xem phim Mỹ, phim Hàn Quốc, phim Nhật Bản; chúng tôi giải trí vá»›i trò chÆ¡i, phim ảnh, sách báo, mạng xã há»™i của nÆ°á»›c ngoài đều Ä‘ã được cấp phép thì có gì sai Ä‘âu. Chúng tôi thích theo chân các thần tượng nÆ°á»›c ngoài là bởi họ có ngoại hình đẹp, tài năng, chúng tôi muốn học hỏi để được thành công nhÆ° họ... Giá»›i trẻ chỉ muốn nhìn thấy thành công bề ngoài, họ Ä‘âu muốn được gì từ sá»± ná»— lá»±c vÆ°Æ¡n lên để có được thành công của chính những “thần tượng”.

Vá»›i má»—i ngÆ° dân, lá cờ Tổ quốc là hành trang không thể thiếu trong má»—i chuyến ra khÆ¡i.

Chính sá»± hời hợt, lai căng Ä‘ã làm lên những anh hề thá»±c sá»± trên các kênh sóng truyền hình của không ít địa phÆ°Æ¡ng thời gian qua. Những chÆ°Æ¡ng trình nhạt nhẽo, thậm chí phản giáo dục khi lời ăn tiếng nói, kịch bản chÆ°Æ¡ng trình dường nhÆ° Ä‘ã bị chi phối bởi các thế lá»±c phản Ä‘á»™ng cố tình hạ thấp giá trị văn hóa Việt Nam.

Mất gốc, mất nền tảng văn hóa thì sẽ mất Ä‘i tÆ° tưởng, Ä‘á»™ng cÆ¡ làm người, Ä‘á»™ng cÆ¡ hy sinh cho đất nÆ°á»›c

Thật Ä‘áng buồn khi nhiều người, trong Ä‘ó có nhiều người trẻ - là tÆ°Æ¡ng lai của đất nÆ°á»›c - lại “tá»± nguyện” Ä‘i lấy văn hóa nÆ°á»›c khác để tá»± đồng hóa mình, biến mình thành má»™t người xa lạ trên chính quê hÆ°Æ¡ng mình.

Tại sao các thế lá»±c thù địch lại tấn công vào giá»›i trẻ. Theo PGS, TS Bùi Hoài SÆ¡n, á»¦y viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc há»™i, những đối tượng dá»… bị tấn công văn hóa nhất thường không phải vì họ yếu kém, mà vì họ Ä‘ang ở những vị trí dá»… tổn thÆ°Æ¡ng hÆ¡n trÆ°á»›c sá»± biến Ä‘á»™ng dữ dá»™i của thời đại số.

Các chiến sÄ© trẻ Ä‘óng quân trên các đảo thuá»™c đặc khu Trường Sa có cuá»™c sống tinh thần rất phong phú.

TrÆ°á»›c hết là thanh thiếu niên, đặc biệt là những em lá»›n lên cùng màn hình, tiếp xúc thông tin sá»›m nhÆ°ng chÆ°a được trang bị đầy đủ năng lá»±c chọn lọc và phản biện. Kế đến là những nhóm thường xuyên sống trên không gian mạng nhÆ°ng thiếu nền tảng văn hóa, lịch sá»­, pháp luật; những người lao Ä‘á»™ng di cÆ°, nhóm yếu thế về Ä‘iều kiện tiếp cận giáo dục; và cả má»™t bá»™ phận cán bá»™, phụ huynh, giáo viên nếu chÆ°a theo kịp nhịp chuyển Ä‘á»™ng của công nghệ.

Nói rá»™ng ra, bất cứ ai có đời sống tinh thần trống rá»—ng, ít gắn bó vá»›i cá»™ng đồng, ít tiếp xúc vá»›i các giá trị chân thá»±c của văn hóa dân tá»™c, đều có thể trở thành đối tượng bị xâm nhập. Vấn đề không nằm ở tuổi tác hay nghề nghiệp, mà nằm ở sức đề kháng văn hóa.

Giải thích về suy nghÄ© lệch lạc của không ít bạn trẻ, TS Nguyá»…n Ánh Hồng, nguyên Trưởng khoa Văn hóa và Phát triển, Học viện Báo chí và Tuyên truyền cho biết: Các bạn trẻ Việt Nam Ä‘ang sống trong thời đại công nghệ số vá»›i tâm lý thích khám phá, thích thể hiện cái tôi cá nhân của mình, thích cái má»›i và thích sá»± thay đổi, nhÆ°ng lại chÆ°a có đủ Ä‘á»™ chín chắn, chÆ°a đủ trải nghiệm, chÆ°a đủ bản lÄ©nh để có thể phân biệt được Ä‘âu là những giá trị tích cá»±c, Ä‘âu là giá trị tiêu cá»±c từ bên ngoài Ä‘Æ°a vào. Thế nên, má»™t cách vô thức bị tác Ä‘á»™ng, ảnh hưởng bởi các yếu tố văn hóa ngoại lai. Các thế lá»±c thù địch Ä‘ã triệt để khai thác tác Ä‘á»™ng tiêu cá»±c của mạng xã há»™i, sá»­ dụng nó trở thành má»™t phÆ°Æ¡ng tiện thá»±c hiện âm mÆ°u "diá»…n biến hòa bình", chống phá Đảng, Nhà nÆ°á»›c và chế Ä‘á»™. 

Ngay từ nhỏ, trẻ em ở tỉnh Phú Thọ Ä‘ã được gia Ä‘ình giáo dục về ý thức giữ gìn nét đẹp của trang phục truyền thống.

TS Nguyá»…n Ánh Hồng cho rằng, vì lo ngại các mạng xã há»™i có thể làm “hỏng” thế hệ trẻ, nhiều quốc gia Ä‘ã hạn chế thời gian sá»­ dụng mạng xã há»™i của giá»›i trẻ, thậm chí có quốc gia cấm hẳn trẻ em không được sá»­ dụng mạng xã há»™i khi chÆ°a đến tuổi.

Ở Việt Nam, thá»­ hỏi, khoảng vài chục triệu thanh niên, ai cÅ©ng học theo lối sống ảo, ai cÅ©ng bị văn hóa ngoại lai đồng hóa, đất nÆ°á»›c ta sẽ phát triển thế nào, văn hóa của Việt Nam sẽ bị thay đổi ra sao, chúng ta có giữ được nền tảng văn hóa truyền thống đậm Ä‘à bản sắc để phát triển xã há»™i má»™t cách toàn diện.

Đúng là, nếu ai cÅ©ng sùng ngoại, sính ngoại nhÆ° vậy, cÅ©ng tá»± mình muốn giống nÆ°á»›c ngoài nhÆ° vậy, quốc gia ấy có lẽ sẽ trở bản sao của má»™t nÆ°á»›c khác. Thậm chí, không ít người mắc bẫy các thế lá»±c thù địch, quay trở lại trở thành công cụ của bên ngoài để phá hoại đất nÆ°á»›c./. 

(còn nữa...)

Theo NGUYỄN HÒA/Báo QĐND

https://www.qdnd.vn/phong-chong-dien-bien-hoa-binh/cuoc-xam-lang-mem-nham-bien-viet-nam-thanh-thuoc-dia-van-hoa-trong-thoi-dai-so-1036688