Há»p báo công bố Quy tắc sá» dụng mạng xã há»™i cá»§a ngưá»i làm báo Việt Nam
Cần thiết và thiết thá»±c cho ngưá»i làm báo
Quy tắc sá» dụng mạng xã há»™i cá»§a ngưá»i làm báo Việt Nam ra Ä‘á»i, là cÆ¡ sở quan trá»ng để ngưá»i làm báo Việt Nam có những căn cứ thá»±c hiện trong sá» dụng mạng xã há»™i. Việc Quy tắc được ban hành và có hiệu lá»±c là căn cứ khen thưởng những ngưá»i thá»±c hiện Ä‘úng, tốt. Äồng thá»i là cÆ¡ sở để răn Ä‘e, xá» lý vi phạm đạo đức cá»§a ngưá»i làm báo khi tham gia mạng xã há»™i, góp phần giữ gìn và bảo vệ đạo đức nghá» nghiệp và uy tín cá»§a ngưá»i làm báo Việt Nam.
Há»™i Nhà báo Việt Nam, trước khi ban hành Quy tắc, qua các phương tiện thông tin đại chúng Ä‘ã thông tin rá»™ng rãi, để xin ý kiến góp ý xây dá»±ng cá»§a các tầng lá»›p nhân dân. Trong Ä‘ó có các buổi há»™i thảo, toạ Ä‘àm (được tổ chức tại miá»n Bắc, miá»n Trung, miá»n Nam), nhất là lồng ghép vá»›i những hoạt động công tác há»™i cá»§a Há»™i Nhà báo Việt Nam Ä‘ã nháºn được nhiá»u ý kiến cá»§a các chuyên gia, nhất là từ những ngưá»i làm báo.
Quy tắc sá» dụng mạng xã há»™i cá»§a ngưá»i làm báo Việt Nam hoàn toàn không hạn chế quyá»n tá»± do ngôn luáºn cá»§a ngưá»i làm báo, Quy tắc còn khuyến khích ngưá»i làm báo tích cá»±c tham gia mạng xã há»™i vá»›i tinh thần nghiêm túc, có trách nhiệm, đấu tranh vá»›i cái ác, xấu, bất công, thiếu chuẩn má»±c trong xã há»™i. Bởi hiện nay rất cần những tiếng nói chính trá»±c, kịp thá»i, Ä‘úng đắn cá»§a ngưá»i làm báo.
Tuy váºy, đến nay vẫn còn má»™t số ý kiến nói rằng, Quy tắc Ä‘ã làm mất Ä‘i quyá»n tá»± do ngôn luáºn, quyá»n dân chá»§ hay Quy tắc đặt ra những quy định mang tính “mÆ¡ hồ, trừu tượng”, hoặc cứ để cho má»i ngưá»i “tá»± do ngôn luáºn”. Äó là má»™t số ý kiến cá»§a má»™t vài cá nhân, chỉ là những luáºn Ä‘iệu mang tính máºp má» hoặc Ä‘ánh tráo các khái niệm, ná»™i dung, hoặc cố ý hiểu sai, nhằm gây “nhiá»…u” thông tin vá» ná»™i dung cá»§a Quy tắc.
Vài năm qua, ngưá»i làm báo, cÆ¡ quan báo chí Ä‘ã phải “nhưá»ng sân” cho mạng xã há»™i, bởi “tốc độ” thông tin trên mạng xã há»™i. Nay, ngưá»i làm báo khi thá»±c hiện tốt vai trò, nhiệm vụ cá»§a mình là cung cấp thông tin Ä‘úng, đủ, chính xác, trung thá»±c, khách quan…ngưá»i làm báo sẽ giành lại vai trò cá»§a báo chí trong việc đăng tải, cung cấp thông tin. Äó cÅ©ng là góp phần ổn định và an toàn thông tin trên mạng xã há»™i.
Phát huy hÆ¡n nữa vai trò và trách nhiệm ngưá»i làm báo
Trong bối cảnh thông tin trên mạng xã há»™i Ä‘ang diá»…n ra rất mạnh mẽ, thông tin luôn ở tình trạng “tháºt, giả lẫn lá»™n”, cái tốt được lan truyá»n nhanh, nhưng cái xấu, tiêu cá»±c còn lan truyá»n nhanh hÆ¡n. Thá»±c tế cho thấy, trên mạng xã há»™i có những thá»i Ä‘iểm, dù thông tin đưa ra không Ä‘úng, chưa được xác minh, nhưng chỉ má»™t thá»i gian rất ngắn sau Ä‘ó, các ná»™i dung Ä‘ã được chia sẻ rất nhanh theo khuynh hướng má»™t chiá»u, gây ảnh hưởng xấu đến xã há»™i. Chính những lúc như thế, rất cần sá»± tham gia tích cá»±c cá»§a những ngưá»i làm báo, vá»›i tư cách cá nhân trên mạng xã há»™i, đưa ra những thông tin chính xác, khách quan, Ä‘ã được kiểm chứng để tạo ra má»™t luồng Ä‘úng để chống lại luồng dư luáºn không Ä‘úng, để định hướng thông tin và hạn chế những tiêu cá»±c, ảnh hưởng xấu đến xã há»™i.
Vá»›i ý nghÄ©a Ä‘ó, vai trò, vị trí cá»§a các nhà báo trên mạng xã há»™i cÅ©ng rất gần vá»›i nhà báo hoạt động trong thá»±c tế. Äể thá»±c hiện đưa ra nguồn tin chính xác, ngưá»i làm báo cần phải ra hiện trưá»ng, trên thá»±c địa để cảm nháºn, Ä‘ánh giá và đưa ra những thông tin mang tính định hướng thông tin cho dư luáºn xã há»™i.
Ngưá»i làm báo tham gia sá» dụng mạng xã há»™i, cái cốt lõi là sá»± chính trá»±c, trung thá»±c, khách quan... là đạo đức nghá» nghiệp cá»§a ngưá»i làm báo. Do váºy, khi nhà báo viết trên các ấn phẩm chính thức hay khi tham gia mạng xã há»™i, thì vẫn là con ngưá»i Ä‘ó, trái tim, khối óc Ä‘ó, phải luôn luôn bảo vệ các giá trị tốt đẹp, chống cái xấu, cái ác, vì lợi ích thiết thân cá»§a ngưá»i dân, lợi ích tối cao cá»§a đất nước và dân tá»™c.
Ngưá»i làm báo sá» dụng mạng xã há»™i không hoàn toàn đơn thuần như má»™t “cư dân mạng”. Nhà báo ngoài tư cách công dân, vá»›i chức trách và nhiệm vụ cá»§a mình, còn là ngưá»i dẫn dắt và định hướng dư luáºn. Äiá»u này Ä‘òi há»i nhà báo đưa thông tin, bày tá» quan Ä‘iểm trên mạng xã há»™i cÅ©ng cần nghiêm túc, chuẩn má»±c như khi tác nghiệp báo chí. Dù ở bất cứ Ä‘âu, sứ mệnh, bổn pháºn vẫn là ngưá»i làm báo, ngưá»i cung cấp thông tin, chính xác, truyá»n toả cách nhìn, nháºn thức Ä‘úng đắn cho xã há»™i.
Ná»™i dung cá»§a Quy tắc Ä‘ã nêu rõ, những việc/Ä‘iá»u nên làm và những việc/Ä‘iá»u không nên làmđể ngưá»i làm báo Việt Nam có má»™t “hành lang” an toàn khi tác nghiệp cÅ©ng như khi xá» dụng mạng xã há»™i. Quy tắc này dành cho những ngưá»i làm báo chí cách mạng Việt Nam, những ngưá»i có vai trò định hướng thông tin, phục vụ sá»± nghiệp xây dá»±ng và bảo vệ đất nước, phục vụ lợi ích cá»§a nhân dân, chứ không phải những ngưá»i “nhân danh báo chí”, để trục lợi cho cá nhân hoặc mục Ä‘ích xấu khác.
Những việc/Ä‘iá»u nên làm trong Quy tắc, Ä‘ó cÅ©ng chỉ là trách nhiệm cá»§a công dân, những công dân có quyá»n, nghÄ©a vụ, trách nhiệm theo Ä‘úng nghÄ©a cá»§a má»™t công dân yêu nước, muốn xây dá»±ng và bảo vệ đất nước. Còn riêng, đối vá»›i ngưá»i làm báo, cần phải làm Ä‘úng, đủ vai trò cá»§a ngưá»i làm báo khi chuyển tải thông tin tá»›i ngưá»i Ä‘á»c. Vai trò, trách nhiệm cá»§a ngưá»i làm báo Ä‘ã được khẳng định rõ trong việc định hướng thông tin để xây dá»±ng niá»m tin, trách nhiệm cá»§a ngưá»i làm báo vá»›i nhân dân, góp phần xây dá»±ng đất nước cá»§a nhân dan, do nhân dân, vì nhân dân.
Quy tắc Ä‘ã nêu rõ những Ä‘iá»u mà ai ai là công dân, có đủ năng lá»±c hành vi Ä‘á»u cần làm, còn ngưá»i làm báo, cần làm tốt hÆ¡n má»™t công dân bình thưá»ng, bởi há», những ngưá»i làm báo Việt Nam, là những chiến sÄ© cách mạng.
Những việc/Ä‘iá»u nên làm, ngưá»i làm báo nào cÅ©ng có thể làm Ä‘úng, đủ, tốt, chỉ có những ngưá»i mạo danh, ngưá»i làm báo Việt Nam má»›i không muốn làm, Ä‘ó cÅ©ng chỉ là má»™t số nhá», những kẻ “bút Ä‘ã tà” là khó thá»±c hiện mà thôi.
Quy tắc sá» dụng mạng xã há»™i cá»§a ngưá»i làm báo Việt Nam ra Ä‘á»i, cùng vá»›i Luáºt An ninh mạng (Ä‘á»u có hiệu lá»±c ngày 01/01/2019) sẽ cÅ©ng góp phần thiết thá»±c cho ngưá»i dân, nhất là ngưá»i làm báo Việt Nam thá»±c hiện Ä‘úng khi sá» dụng mạng xã há»™i, Quy tắc Ä‘ã thá»±c sá»± Ä‘i vào “cuá»™c sống” ngưá»i làm báo Việt Nam.
Ngưá»i làm báo Việt Nam thá»±c hiện quy định sá» dụng mạng xã há»™i, Ä‘ó cÅ©ng chính là há» (ngưá»i làm báo) tá»± bảo vệ bản thân, góp phần thá»±c hiện vai trò, nhiệm vụ, trách nhiệm cá»§a ngưá»i làm báo trong xây dá»±ng, bảo vệ Tổ quốc, vì mục tiêu phụng sá»± đất nước, phụng sá»± nhân dân.
“Quy tắc sá» dụng mạng xã há»™i cá»§a nhà báo, há»™i viên Há»™i Nhà báo Việt Nam”
CHÆ¯Æ NG II. QUY ÄỊNH CỤ THỂ
Äiá»u 3. Những việc/Ä‘iá»u ngưá»i làm báo Việt Nam cần làm khi tham gia mạng xã há»™i
1. Sá» dụng tài khoản mạng xã há»™i cá»§a cá nhân mình để tương tác, chia sẻ, đăng tải, cung cấp, định hướng thông tin có ích cho xã há»™i và đất nước.
2. Äăng tải bình luáºn, ý kiến nháºn xét Ä‘úng má»±c, có văn hóa, có trách nhiêÌ£m vá» những vấn đỠmà dư luáºn xã há»™i quan tâm.
3. Thông báo cho cÆ¡ quan có thẩm quyá»n những thông tin sai sá»± tháºt bị phát tán trên mạng xã há»™i có ảnh hưởng xấu, gây tổn hại đến lợi ích cá»§a cá»™ng đồng, đất nước, uy tín cá»§a tổ chức, cá nhân.
4. Phát hiện, khai thác có kiểm chứng, có chá»n lá»c thông tin vá» những vấn đỠmá»›i cá»§a xã há»™i để phục vụ tác nghiệp báo chí.
Äiá»u 4. Những việc/Ä‘iá»u ngưá»i làm báo Việt Nam không được làm khi tham gia mạng xã há»™i
1. Vi phạm các quy định vá» quản lý, cung cấp, sá» dụng thông tin trên mạng; các quy định vá» bảo máºt dữ liệu, tài liệu; quy định vá» bảo vệ bí máºt thông tin riêng, thông tin cá nhân cá»§a công dân và các quy định khác cá»§a pháp luáºt.
2. Äăng tải, gỡ bài viết, hình ảnh, âm thanh trên mạng xã há»™i vì mục Ä‘ích tống tiá»n hoặc các mục Ä‘ích không trong sáng khác.
3. Äăng tải các tin, bài, hình ảnh, âm thanh trên mạng xã há»™i, đưa ra các bình luáºn, chia sẻ quan Ä‘iểm cá nhân hoặc trích đăng lại các bài phát biểu, ý kiến trái vá»›i đưá»ng lối, chá»§ trương, chính sách cá»§a Äảng và Nhà nước; trái vá»›i ná»™i dung, quan Ä‘iểm cá»§a tác phẩm báo chí mà bản thân ngưá»i làm báo Ä‘ó Ä‘ã viết và đăng tải, trái vá»›i quan Ä‘iểm cá»§a cÆ¡ quan báo chí nÆ¡i mình công tác.
4. Bình luáºn, nháºn xét, chia sẻ các thông tin có mục Ä‘ích kích động, lôi kéo ngưá»i khác phản ứng tiêu cá»±c vá» các vấn đỠchính trị, kinh tế, văn hóa, xã há»™i, an ninh, quốc phòng, Ä‘ôÌi ngoại… có yếu tố phức tạp, nhạy cảm Ä‘ang cần tạo cách nhìn, thái Ä‘ôÌ£ tích cá»±c mang tính xây dá»±ng cá»§a côÌ£ng Ä‘ôÌ€ng và sá»± đồng thuáºn xã há»™i.
5. Sao chép, chia sẻ, phát tán tin, bài, tác phẩm, âm thanh, hình ảnh có được bằng những cách thức không hợp pháp, vi phạm bản quyêÌ€n.
6. Thông tin vụ việc chưa được kiểm chứng, gây hoang mang trong nhân dân, gây thiệt hại cho các hoạt động kinh tế - xã há»™i, gây khó khăn cho hoạt động cá»§a cÆ¡ quan Nhà nước hoặc ngưá»i thi hành công vụ; gây tổn hại vá» thể chất, danh dá»±, nhân phẩm cá»§a công dân; tuyên truyá»n, kích động bạo lá»±c, cổ súy lối sống đồi trụy, há»§ tục mê tín dị Ä‘oan, các hành vi tiêu cá»±c, phân biệt đối xá» vá» giá»›i, vùng miá»n, dân tôÌ£c, chá»§ng tá»™c.
7. Miêu tả thô thiển, phản cảm những hành động dâm ô, tá»™i ác, thông tin không phù hợp vá»›i thuần phong mỹ tục, truyá»n thống văn hóa cá»§a dân tá»™c và đạo đức xã há»™i.
8. Sá» dụng logo, hình ảnh, thông tin dữ liệu cá»§a tổ chức Há»™i Nhà báo Việt Nam; sá» dụng danh nghÄ©a Há»™i Nhà báo Việt Nam khi tham gia các diá»…n Ä‘àn, trang mạng xã há»™i khi chưa được phép.
|
Theo Hương Giang/Báo Nhà báo và Công luáºn