Quyền Vụ trưởng, phụ trách Báo Thanh tra Trần Đăng Vinh (phải ảnh); Phó Tổng Biên tập Nguyá»…n Văn LÆ°Æ¡ng (trái ảnh) chụp ảnh lÆ°u niệm cùng nhóm tác giả đạt Giải B của Báo Thanh tra (thứ 2 từ phải sang): Nhà báo Nguyá»…n Xuân Thành, nhà báo Đỗ Công Định, nhà báo Hoàng Diệu Anh, nhà báo Đặng Thúy Nhài.

1. Theo chÆ°Æ¡ng trình xây dá»±ng luật, pháp lệnh năm 2018 của Quốc há»™i khóa XIV, tại kỳ họp cuối năm sẽ thảo luận lần cuối và thông qua Luật Phòng, chống tham nhÅ©ng (PCTN) sá»­a đổi. Nhận thấy Ä‘ây là cÆ¡ há»™i tốt để tuyên truyền về dá»± thảo luật cÅ©ng nhÆ° thể hiện Ä‘úng vai trò là cÆ¡ quan ngôn luận của Thanh tra Chính phủ và ngành Thanh tra, Ban Biên tập Báo Thanh tra Ä‘ã đề xuất và được lãnh đạo Thanh tra Chính phủ đồng ý cho tổ chức số chuyên đề về hoàn thiện pháp luật về PCTN, trong Ä‘ó tập trung chủ yếu về những Ä‘iểm má»›i của Dá»± thảo Luật PCTN Ä‘ang thu hút sá»± quan tâm của người dân, đặc biệt là tại diá»…n Ä‘àn Quốc há»™i.

Chủ trÆ°Æ¡ng Ä‘ã có, kế hoạch ngay lập tức được Ban Biên tập Báo Thanh tra thảo luận và Ä‘i đến nhất trí: Số chuyên đề sẽ ra mắt Ä‘á»™c giả trÆ°á»›c khi diá»…n ra Kỳ họp thứ 6, Quốc há»™i khóa XIV. Là Phó Tổng Biên tập, được sá»± phân công của Tổng Biên tập, tôi cùng lãnh đạo các phòng, văn phòng, cÆ¡ quan đại diện, đặc biệt là Phòng ThÆ° ký Biên tập, Ä‘ã nhiều lần họp để trao đổi và cuối cùng xây dá»±ng được đề cÆ°Æ¡ng chi tiết cho số báo đặc biệt dày hÆ¡n 30 trang vá»›i gần 30 bài viết, phản ánh nhiều mặt xung quanh việc thá»±c hiện Luật PCTN hiện hành, qua Ä‘ó chỉ rõ những mặt tồn tại, từ Ä‘ó kiến giải và đề xuất những giải pháp góp phần vào việc sá»­a đổi luật lần này. Bám sát định hÆ°á»›ng sá»­a đổi luật, số báo cÅ©ng đăng tải nhiều bài viết, giá»›i thiệu kinh nghiệm của má»™t số tập Ä‘oàn Ä‘a quốc gia, công ty có tầm ảnh hưởng quốc tế trong việc PCTN, hối lá»™, đặc biệt là trong khu vá»±c tÆ° vá»›i mong muốn cung cấp thêm phần nào thông tin cho bạn đọc cÅ©ng nhÆ° các nhà làm luật.

Đồng chí Phạm Minh Chính, Ủy viên Bá»™ Chính trị, Bí thÆ° T.Ư Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung Æ°Æ¡ng (thứ 5 từ phải sang) và đồng chí Võ Văn Thưởng, Ủy viên Bá»™ Chính trị, Bí thÆ° T.Ư Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung Æ°Æ¡ng (thứ 4 từ trái sang) chụp ảnh lÆ°u niệm cùng đại diện các tác giả đạt Giải B.

2. Xác định, viết về hoàn thiện thể chế là vấn đề khó vá»›i các nhà báo, mà hoàn thiện thể chế pháp luật về PCTN còn khó hÆ¡n gấp nhiều lần, chọn ra má»™t số vấn đề ít “gai góc” nhÆ°ng cÅ©ng khá nặng cân, chúng tôi tổ chức các phóng viên “vào cuá»™c” khẩn trÆ°Æ¡ng trên nhiều mặt trận, nhiều cách thức thá»±c hiện.  Nhà báo Đặng Thúy Nhài, Trưởng phòng Kinh tế Phát hành phỏng vấn nguyên Phó Tổng Thanh tra Chính phủ VÅ© Phạm Quyết Thắng - người trá»±c tiếp tham gia, chỉ đạo việc xây dá»±ng Luật PCTN ngay từ những ngày đầu; nhà báo Hoàng Diệu Anh - Trưởng phòng ThÆ° ký Biên tập cùng nhà báo Nguyá»…n Ngọc Bích phỏng vấn ông VÅ© Tiến Lá»™c - Chủ tịch Phòng ThÆ°Æ¡ng mại và Công nghiệp Việt Nam và ông Giles T.Cooper - đồng Chủ tịch Nhóm Công tác Quản trị và Liêm chính, Diá»…n Ä‘àn Doanh nghiệp Việt Nam… Hay nhÆ°, phóng viên của Báo Thanh tra cÅ©ng Ä‘ã phỏng vấn bà Lê Bích Loan - Phó trưởng Ban Quản lý Khu công nghệ cao thành phố Hồ Chí Minh qua bài viết “Xây dá»±ng liêm chính trong khu công nghệ cao: “Kéo” nhà Ä‘âÌ€u tÆ° cùng tham gia PCTN”; bà Đậu Thúy Hà - Chủ tịch Há»™i đồng Quản trị Công ty TÆ° vấn Quản lý OCD liên quan đến má»™t số ná»™i dung của Luật PCTN sá»­a đổi ra khu vá»±c ngoài Nhà nÆ°á»›c vá»›i mục tiêu xây dá»±ng liêm chính trong kinh doanh…

Riêng những vấn đề mang tính học thuật, Ä‘òi hỏi phải có kiến thức sâu, chúng tôi nghÄ© ngay đến những chuyên gia hàng đầu, các nhà khoa học Ä‘ang công tác tại chính Thanh tra Chính phủ và ngành Thanh tra. Là những người trá»±c tiếp làm chính sách, hÆ°á»›ng dẫn thá»±c hiện chính sách và tổng kết chính sách, hÆ¡n ai hết, họ hiểu luật Ä‘ang vÆ°á»›ng ở Ä‘âu, cần tháo gỡ chá»— nào. Chính vì vậy, khi đặt đề bài vào tay các anh, chúng tôi hoàn toàn yên tâm. Mà quả thật, chúng tôi Ä‘ã Ä‘úng khi “chọn mặt gá»­i vàng” bởi những bài viết: “Kiểm soát tài sản, thu nhập trong PCTN”; “Xá»­ lý tài sản không kê khai hoặc tài sản tăng thêm không được giải trình hợp lý” của TS. Đinh Văn Minh - Viện trưởng Viện Chiến lược và Khoa học Thanh tra (nay anh chuyển sang làm Vụ trưởng Vụ Pháp chế); “Sá»­a đổi má»™t số quy định về phòng ngừa tham nhÅ©ng nhằm Ä‘áp ứng yêu cầu thá»±c thi UNCAC”; “Suy nghÄ© về thanh tra việc thá»±c hiện pháp luật PCTN đối vá»›i khu vá»±c ngoài Nhà nÆ°á»›c” của ThS. Ngô Mạnh Hùng - Phó Cục trưởng Cục PCTN; “Tổng quan chung về Dá»± thảo Luật PCTN (Sá»­a đổi)”; “Sá»± cần thiết, ná»™i dung mở rá»™ng phạm vi Ä‘iều chỉnh của Dá»± án Luật PCTN ra khu vá»±c ngoài Nhà nÆ°á»›c” của ThS. Nguyá»…n Tuấn Anh - Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế (hiện là Vụ trưởng Vụ Hợp tác Quốc tế) Ä‘ã mang đến bức tranh vừa toàn cảnh nhÆ°ng cÅ©ng lại rất sâu, rất có giá trị về học thuật.

Đồng chí Phạm Minh Chính - Ủy viên Bá»™ Chính trị, Bí thÆ° T.Ư Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung Æ°Æ¡ng trao giải cho nhà báo Đỗ Công Định.

3. ChÆ°a hết, để số báo tăng thêm sức thuyết phục, ngoài những bài phân tích chuyên sâu mang tính lý luận, chúng tôi cÅ©ng Ä‘ã xin phép được sá»­ dụng má»™t số kết quả khảo sát và nghiên cứu của Tổ chức HÆ°á»›ng tá»›i Minh bạch - CÆ¡ quan đầu mối quốc gia của Tổ chức Minh bạch Quốc tế tại Việt Nam, thể hiện qua bài “PCTN nên là yêu cầu bắt buá»™c đối vá»›i doanh nghiệp”; “Còn doanh nghiệp không bị yêu cầu vẫn chủ Ä‘á»™ng bôi trÆ¡n!”; đồng thời nhờ chính các chuyên gia của Tổ chức HÆ°á»›ng tá»›i Minh bạch (các anh, chị: Christian Levon, Nguyá»…n Hoàng Diệu Linh, Đỗ Thế Anh, bài “PCTN trong khu vá»±c tÆ° tại Việt Nam: Góc nhìn về doanh nghiệp”) hay chị Nguyá»…n Thị Kim Liên - ThS Đại học Tổng hợp Sydney, Úc… viết bài cho Báo Thanh tra.

Đặc biệt, về kinh nghiệm trong PCTN, hối lá»™ của nÆ°á»›c ngoài, nhất là ở khu vá»±c tÆ°, bên cạnh việc lần đầu tiên giá»›i thiệu đến Ä‘á»™c giả hệ thống quản lý chống hối lá»™ - tiêu chuẩn quốc tế đầu tiên về chống hối lá»™ - ISO 37001, Báo Thanh tra cÅ©ng có các bài nhÆ°: “Pfizer: Kinh doanh vá»›i sá»± liêm chính, hành Ä‘á»™ng má»™t cách có đạo đức và hợp pháp”; “Chính sách chống tham nhÅ©ng toàn cầu của Eaton: Không có ngoại lệ”; “Flint Group: Không dung thứ bất kỳ hình thức hối lá»™ hay tham nhÅ©ng nào!”; “Abbott cam kết tuân thủ các luật chống tham nhÅ©ng, chống hối lá»™”; “PepsiCo: Nghiêm cấm các nhà cung cấp tham gia hối lá»™”… cung cấp nhiều thông tin có giá trị về Luật Chống tham nhÅ©ng ở nÆ°á»›c ngoài của Hoa Kỳ, Luật Chống hối lá»™ của Anh cÅ©ng nhÆ° các luật chống tham nhÅ©ng và chống hối lá»™ hiện hành khác.

Dù liệt kê chÆ°a hết các bài báo cÅ©ng nhÆ° những tác giả, nhà báo tham gia vào quá trình sản xuất ấn phẩm này, chúng tôi vẫn muốn khẳng định: Đây là má»™t chuyên đề được đầu tÆ° công phu, bài bản. Vì thế, bất cứ bài viết nào trong số này, nếu mang Ä‘i dá»± Giải, chúng tôi đều thấy xứng Ä‘áng. Tuy nhiên, trong khuôn khổ quy định của thể lệ Giải Báo chí toàn quốc “Báo chí vá»›i công tác đấu tranh PCTN, lãng phí”, trên cÆ¡ sở cân nhắc thận trọng, Ban ThÆ° ký Chi há»™i Nhà báo Báo Thanh tra Ä‘ã quyết định gá»­i loạt 5 bài: “Chú trọng phát hiện lá»— hổng về cÆ¡ chế chính sách má»›i nâng cao hiệu quả PCTN”; “Kiểm soát tài sản, thu nhập trong PCTN”; “Xá»­ lý tài sản không kê khai hoặc tài sản tăng thêm không được giải trình hợp lý”; “Sá»­a đổi má»™t số quy định về phòng ngừa tham nhÅ©ng nhằm Ä‘áp ứng yêu cầu thá»±c thi UNCAC” của nhóm tác giả Đinh Văn Minh, Ngô Mạnh Hùng, Đỗ Công Định, Đặng Thúy Nhài, Hoàng Diệu Anh, Nguyá»…n Xuân Thành Ä‘i dá»± thi và vinh dá»± được Há»™i đồng Chung khảo trao giải B.

Giải thưởng gọi tên 6 cá nhân, nhÆ°ng trong sâu thẳm, chúng tôi luôn nhận thức rằng, thành công này có phần Ä‘óng góp quan trọng từ sá»± quan tâm của lãnh đạo Thanh tra Chính phủ, sá»± chỉ đạo của Ban Biên tập Báo Thanh tra, trên hết là sá»± đồng lòng, dốc sức của cả tập thể phóng viên, biên tập viên và cá»™ng tác viên - những người Ä‘ã cống hiến thầm lặng vì danh dá»± và lòng tá»± trọng nghề nghiệp của má»—i người làm báo Báo Thanh tra.

THà Vân/Báo Nhà báo & Công luận (Ghi)