Loạt 3 bài “Công nhân Bình DÆ°Æ¡ng cải tiến trong lao Ä‘á»™ng sản xuất, góp phần thá»±c hành tiết kiệm, chống lãng phí” Ä‘oạt giải B của nhà báo Thanh Thảo, phóng viên báo Công lý là má»™t trong số Ä‘ó. Báo Nhà báo & Công luận Ä‘ã có cuá»™c trò chuyện vá»›i chị xung quanh tác phẩm này. 

Theo chị báo chí có trách nhiệm nhÆ° thế nào đối vá»›i công cuá»™c phòng, chống tham nhÅ©ng, lãng phí?

- Công tác phòng, chống tham nhÅ©ng được Đảng, Nhà nÆ°á»›c xác định là nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên, vừa cấp bách vừa khó khăn, phức tạp và lâu dài. Chính vì thế mà đề tài này có thể nói là cÅ©ng “khó nhằn” vá»›i phóng viên, phần vì khó ở cách thu thập thông tin và thể hiện, phần khác vì nó có thể "Ä‘á»™ng chạm" đến lợi ích má»™t số người.

Việc phòng, chống tham nhÅ©ng hiện nay vẫn còn những tồn tại, hạn chế, việc chÆ°a có cÆ¡ chế đủ mạnh để kiểm soát Ä‘ã tạo “kẽ hở” cho việc lạm quyền để trục lợi của má»™t bá»™ phận cán bá»™, đảng viên, công chức, viên chức thiếu rèn luyện đạo đức, tham lợi, vụ lợi bất chính...

Trách nhiệm của báo chí là phải tìm ra các “kẽ hở” Ä‘ó, góp tiếng nói của mình cho công tác phòng, chống tham nhÅ©ng được hiệu quả. Sá»± vào cuá»™c của báo chí không phải chỉ có tác dụng ở việc phát hiện các vụ việc tham nhÅ©ng, mà quan trọng hÆ¡n là khích lệ tinh thần đấu tranh chống tham nhÅ©ng trong toàn xã há»™i để cho mọi người, các tầng lá»›p nhân dân được giám sát và được tham gia vào công cuá»™c đấu tranh này, thông qua Ä‘ó thúc đẩy dân chủ, tiến bá»™ và công bằng xã há»™i.

Trở lại vá»›i tác phẩm đạt giải của chị, tại sao chị lại không lá»±a chọn những đề tài nhÆ° Ä‘iều tra phản ánh mà thay vào Ä‘ó lại chú trọng những nhân tố Ä‘iển hình?

- Báo chí có vai trò rất quan trọng trong việc tuyên truyền, phổ biến quan Ä‘iểm, chủ trÆ°Æ¡ng, đường lối của Đảng và pháp luật của Nhà nÆ°á»›c; phát hiện, đấu tranh vá»›i các hành vi vi phạm pháp luật và các hiện tượng tham nhÅ©ng, lãng phí, tiêu cá»±c; tham gia giám sát, phản biện, theo dõi quá trình xá»­ lý các vụ việc; phát hiện những hạn chế, bất cập của thể chế pháp luật, cÆ¡ chế chính sách dá»… bị lợi dụng để tham nhÅ©ng, tiêu cá»±c…

Bên cạnh Ä‘ó, theo tôi, báo chí khi tham gia vào công cuá»™c này cÅ©ng cần đẩy mạnh nêu gÆ°Æ¡ng và nhân rá»™ng những tấm gÆ°Æ¡ng tốt, việc làm tốt, nhân tố má»›i, Ä‘iển hình tiên tiến, góp phần xây dá»±ng xã há»™i tiến bá»™, tốt đẹp. Những ná»™i dung này chÆ°a được nhiều phóng viên, các Ä‘Æ¡n vị báo chí quan tâm.

Chủ tịch Hồ Chí Minh Ä‘ã từng căn dặn: “má»™t tấm gÆ°Æ¡ng sống còn có giá trị hÆ¡n má»™t trăm bài diá»…n văn tuyên truyền”. Vấn đề đặt ra là ai nêu gÆ°Æ¡ng cho ai? Đó chính là: “Lấy gÆ°Æ¡ng người tốt, việc tốt để hằng ngày giáo dục lẫn nhau là má»™t trong những cách tốt nhất để xây dá»±ng Đảng, xây dá»±ng các tổ chức cách mạng, xây dá»±ng con người má»›i, cuá»™c sống má»›i”. 

Thêm nữa, việc nêu gÆ°Æ¡ng những Ä‘iển hình tiên tiến là má»™t phÆ°Æ¡ng pháp giáo dục hiệu quả đặc biệt là giáo dục đạo đức con người. Giáo dục đạo đức là giáo dục con người tiếp nhận và thá»±c hành theo những chuẩn má»±c được xã há»™i thừa nhận. Tuy nhiên, trong đời sống xã há»™i, nhất là trong những giai Ä‘oạn có những biến đổi mạnh mẽ về kinh tế, xã há»™i, khi Ä‘ó lối sống, các chuẩn má»±c đạo đức vốn Ä‘ã trừu tượng, không chỉ cÅ©ng biến đổi theo mà nhiều lúc còn trở nên lẫn lá»™n, rối rắm, phức tạp.

Trong bối cảnh Ä‘ó, chỉ ra được má»™t tấm gÆ°Æ¡ng sẽ có tác dụng rất lá»›n trong sinh hoạt tÆ° tưởng và định hÆ°á»›ng tâm trạng xã há»™i. Khi xã há»™i hÆ°á»›ng đến những giá trị đạo đức tốt đẹp thì tham nhÅ©ng, lãng phí- căn bệnh trầm kha cÅ©ng không có đất để gieo mầm.

...Và cÆ¡ duyên nào Ä‘ã Ä‘Æ°a chị đến vá»›i những người công nhân lao Ä‘á»™ng ấy? 

TrÆ°á»›c Ä‘ây, khi còn là phóng viên của Tạp chí Lao Ä‘á»™ng Bình DÆ°Æ¡ng, tôi có nhiều cÆ¡ há»™i tiếp xúc vá»›i anh chị em công nhân lao Ä‘á»™ng. Tôi nhận thấy, những sáng kiến của họ rất “đặc biệt” và nó Ä‘em lại lợi ích rõ ràng cho doanh nghiệp. Tôi mất khoảng 2 tháng tiếp cận và lăn lá»™n cùng anh chị em công nhân lao Ä‘á»™ng ở các khu công nghiệp của Bình DÆ°Æ¡ng để thá»±c hiện loạt bài “Công nhân Bình DÆ°Æ¡ng cải tiến trong lao Ä‘á»™ng sản xuất, góp phần thá»±c hành tiết kiệm, chống lãng phí”. Việc liên hệ để đến các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp có vốn đầu tÆ° nÆ°á»›c ngoài không phải lúc nào cÅ©ng thuận lợi.

Sau Ä‘ó, tôi đến gặp trá»±c tiếp chủ doanh nghiệp, cán bá»™ công Ä‘oàn cÆ¡ sở để lắng nghe, tìm hiểu về phong trào “Lao Ä‘á»™ng giỏi- Lao Ä‘á»™ng sáng tạo” tại Ä‘ây. Tôi may mắn, khi được các anh chị cán bá»™ công Ä‘oàn cÆ¡ sở há»— trợ rất nhiệt tình, ngay cả các anh chị công nhân cÅ©ng rất hào hứng chia sẻ quá trình từ lên ý tưởng cho đến khi bắt tay vào thá»±c hiện cải tiến.

Đối vá»›i má»™t tỉnh phát triển công nghiệp nhÆ° Bình DÆ°Æ¡ng, vá»›i khoảng 1,2 triệu lao Ä‘á»™ng, họ là những nhân tố má»›i, Ä‘iển hình tiên tiến, tấm gÆ°Æ¡ng tiêu biểu xuất sắc góp phần quan trọng có ý nghÄ©a quyết định trong việc hoàn thành nhiệm vụ phát triển kinh tế- xã há»™i của tỉnh.

Vì sao nhân vật được chị hÆ°á»›ng tá»›i lại là những công nhân công Ä‘oàn, những đối tượng rất bình dị mà không phải đối tượng nào khác, thÆ°a chị?

Chúng ta biết rằng, lao Ä‘á»™ng là hoạt Ä‘á»™ng quan trọng nhất của con người và cÅ©ng chính lao Ä‘á»™ng tạo ra của cải vật chất và các giá trị tinh thần cho xã há»™i. Đảm bảo việc làm và tăng năng suất lao Ä‘á»™ng là nguồn gốc của phát triển kinh tế xã há»™i. Các sáng kiến, cải tiến kỹ thuật có thể làm lợi về giá trị vật chất và giá trị tinh thần thi Ä‘ua, hăng say vá»›i công việc, phát huy khả năng sáng tạo, tăng sá»± Ä‘oàn kết, gắn bó vá»›i Ä‘Æ¡n vị doanh nghiệp.

Bởi lẽ Ä‘ó, trong loạt 3 bài “Công nhân Bình DÆ°Æ¡ng cải tiến trong lao Ä‘á»™ng sản xuất, góp phần thá»±c hành tiết kiệm, chống lãng phí”, tôi Ä‘ã lá»±a chọn những doanh nghiệp, công Ä‘oàn cÆ¡ sở có cách làm hiệu quả trong việc Ä‘á»™ng viên, khích lệ người lao Ä‘á»™ng hăng say lao Ä‘á»™ng sản xuất, phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật.

Đối tượng phản ánh của tôi trong tác phẩm còn là những công nhân lao Ä‘á»™ng có sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, bản thân họ Ä‘ã được doanh nghiệp, công Ä‘oàn cấp trên và UBND tỉnh Bình DÆ°Æ¡ng tuyên dÆ°Æ¡ng khen thưởng vì có thành tích xuất sắc trong phong trào “Lao Ä‘á»™ng giỏi- Lao Ä‘á»™ng sáng tạo”, có những sáng kiến Ä‘ã làm lợi cho doanh nghiệp hàng tá»· đồng.

Thông qua loạt bài viết chị muốn gá»­i đến công chúng thông Ä‘iệp gì?

Má»™t thông Ä‘iệp vô cùng Ä‘Æ¡n giản, dù chúng ta làm gì, ở vị trí nào thì hãy cứ cố gắng hết mình, thành công sẽ không bỏ quên chúng ta.

Trân trọng cảm Æ¡n chị!

Minh Khuê (thá»±c hiện)/Báo Nhà báo và Công luận