Ngưá»i lao động khi tham gia BHXH đến tuổi nghỉ hưu sẽ quan tâm chế độ hưu trí được hưởng
Ngưá»i lao động khi tham gia BHXH đến tuổi nghỉ hưu sẽ quan tâm chế độ hưu trí được hưởng.
Tuổi nghỉ, Ä‘iá»u kiện hưởng hưu
Theo Äiá»u 169 Bá»™ Luáºt Lao động 2019, tuổi nghỉ hưu cá»§a ngưá»i lao động được Ä‘iá»u chỉnh từ năm 2021 như sau:
- Tuổi nghỉ hưu cá»§a ngưá»i lao động trong Ä‘iá»u kiện lao động bình thưá»ng là đủ 60 tuổi 3 tháng đối vá»›i lao động nam và đủ 55 tuổi 4 tháng đối vá»›i lao động nữ.
- Sau Ä‘ó, cứ má»—i năm tăng thêm 3 tháng đối vá»›i lao động nam và 4 tháng đối vá»›i lao động nữ, cho đến khi đủ 62 tuổi đối vá»›i lao động nam vào năm 2028 và đủ 60 tuổi đối vá»›i lao động nữ vào năm 2035.
Căn cứ Äiá»u 54, Äiá»u 55 Luáºt BHXH 2014 được sá»a đổi, bổ sung bởi Ä‘iểm a, khoản 1, Äiá»u 219 Bá»™ Luáºt Lao động, ngưá»i lao động được hưởng lương hưu khi có đủ 20 năm Ä‘óng BHXH trở lên và đủ tuổi theo quy định dưới Ä‘ây.
* Trưá»ng hợp không bị suy giảm khả năng lao động
|
Tuổi
|
Äiá»u kiện khác
|
|
Nam
|
Nữ
|
|
Äá»§ 60 tuổi3 tháng
|
Äá»§55 tuổi4 tháng
|
Không có
|
|
Äá»§55
tuổi3 tháng
|
Äá»§50 tuổi4 tháng
|
- Có đủ 15 năm trở lên làm nghá», công việc đặc biệt nặng nhá»c, độc hại, nguy hiểm thuá»™c danh mục do Bá»™ Lao động -Thương binh và Xã há»™i ban hành.
- Có đủ 15 năm làm việc ở vùng có Ä‘iá»u kiện kinh tế-xã há»™i đặc biệt khó khăn bao gồm cả thá»i gian làm việc ở nÆ¡i có phụ cấp khu vá»±c hệ số 0,7 trở lên trước 1-1-2021.
|
|
Äá»§ 50
tuổi3 tháng
|
Äá»§45 tuổi4 tháng
|
Có đủ 15 năm làm công việc khai thác than trong hầm lò.
|
|
Không quy
định độ tuổi
|
Ngưá»i bị nhiá»…m HIV do tai nạn rá»§i ro nghá» nghiệp trong khi thá»±c hiện nhiệm vụ được giao.
|
*Trưá»ng hợp suy giảm khả năng lao động
|
Tuổi
|
Äiá»u kiện khác
|
|
Nam
|
Nữ
|
|
Äá»§ 55 tuổi 3 tháng
|
Äá»§ 50 tuổi 4 tháng
|
Bị suy giảm khả năng lao động từ 61% đến dưới 81%.
|
|
Äá»§ 50 tuổi 3 tháng
|
Äá»§ 45 tuổi 4 tháng
|
Bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
|
|
Không quy định độ tuổi
|
- Có đủ 15 năm trở lên làm nghá», công việc đặc biệt nặng nhá»c, độc hại, nguy hiểm thuá»™c danh mục do Bá»™ Lao động - Thương binh và Xã há»™i ban hành.
- Bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên.
|
* Vá»›i lao động nữ là ngưá»i hoạt động chuyên trách hoặc không chuyên trách ở xã, phưá»ng, thị trấn
|
Tuổi 55 tuổi 3 tháng;
|
Số năm Ä‘óng BHXH từ 15 - 20 năm;
|
Äiá»u kiện khác: Không có
|
|
|
|
|
Mức hưởng lương hưu hàng tháng
Theo Äiá»u 56 Luáºt BHXH, Äiá»u 7 Nghị định 115/2015/NÄ-CP mức lương hưu hàng tháng cá»§a ngưá»i lao động đủ Ä‘iá»u kiện như trên được tính như sau:
Mức lương hưu cÆ¡ bản. Lương hưu = (bằng) tỉ lệ hưởng lương hưu x (nhân) mức bình quân tiá»n lương Ä‘óng BHXH.
Mức lương cÆ¡ sở 2021 giữ nguyên là 1,49 triệu đồng nên mức lương hưu hàng tháng thấp nhất là 1,49 triệu đồng
Trong Ä‘ó, vá»›i lao động nam: 45% mức bình quân tiá»n lương tháng Ä‘óng BHXH tương ứng 19 năm Ä‘óng BHXH vào 2021, từ năm 2022 trở Ä‘i là 20 năm. Sau Ä‘ó má»—i năm Ä‘óng cá»™ng 2%, tối Ä‘a bằng 75%.
Vá»›i lao động nữ: 45% mức bình quân lương tháng Ä‘óng BHXH tương ứng vá»›i 15 năm Ä‘óng BHXH. Sau Ä‘ó má»—i năm Ä‘óng được tính thêm 2%, mức tối Ä‘a bằng 75%.
Vá»›i lao động nữ hoạt động chuyên trách hoặc không chuyên trách ở xã, phưá»ng, thị trấn đủ Ä‘iá»u kiện hưởng lương hưu được tính theo số năm Ä‘óng BHXH và mức bình quân tiá»n lương tháng Ä‘óng BHXH: Äá»§ 15 năm Ä‘óng BHXH tính bằng 45% mức bình quân tiá»n lương tháng Ä‘óng BHXH. Từ đủ 16 - 20 năm Ä‘óng BHXH, cứ má»—i năm Ä‘óng tính thêm 2%.
Mức lương khi nghỉ hưu trước tuổi
Theo khoản 3 Äiá»u này, mức lương hưu hàng tháng cá»§a ngưá»i đủ Ä‘iá»u kiện nghỉ hưu trước tuổi được tính như ngưá»i nghỉ hưu đủ tuổi, sau Ä‘ó cứ má»—i năm nghỉ hưu trước tuổi quy định thì giảm 2%.
Trưá»ng hợp tuổi nghỉ hưu có thá»i gian lẻ đến đủ 6 tháng thì mức giảm là 1%, từ trên 6 tháng thì không giảm tỉ lệ phần trăm do nghỉ hưu trước tuổi.
Lưu ý: Mức lương hưu hàng tháng thấp nhất cá»§a ngưá»i lao động tham gia BHXH bắt buá»™c đủ Ä‘iá»u kiện hưởng lương hưu như trên bằng mức lương cÆ¡ sở. Bởi vì, mức lương cÆ¡ sở 2021 giữ nguyên là 1,49 triệu đồng nên mức lương hưu hàng tháng thấp nhất là 1,49 triệu đồng.
Hồ sÆ¡ hưởng chế độ hưu và địa Ä‘iểm ná»™p
Căn cứ mục 1.2.2, Äiá»u 6 Chương III vá» Quy trình giải quyết hưởng các chế độ BHXH, chi trả các chế độ BHXH, bảo hiểm thất nghiệp ban hành kèm theo Quyết định số 166/QÄ-BHXH ngày 31-1-2019, tùy trưá»ng hợp mà ngưá»i lao động chuẩn bị hồ sÆ¡ theo hướng dẫn dưới Ä‘ây.
Trong thá»i hạn 20 ngày kể từ ngày nháºn đủ hồ sÆ¡, cÆ¡ quan BHXH có trách nhiệm giải quyết và tổ chức chi trả cho ngưá»i lao động
Trưá»ng hợp Ä‘ang tham gia BHXH bắt buá»™c tại đơn vị gồm: Sổ BHXH; Quyết định nghỉ việc hưởng chế độ hưu trí…; Biên bản giám định mức suy giảm khả năng lao động cá»§a Há»™i đồng giám định Y khoa đối vá»›i ngưá»i nghỉ hưu do suy giảm khả năng lao động hoặc bản sao giấy chứng nháºn bị nhiá»…m HIV/AIDS do tai nạn rá»§i ro nghá» nghiệp.
Trưá»ng hợp tham gia BHXH tá»± nguyện
Äối vá»›i trưá»ng hợp tham gia BHXH tá»± nguyện, bảo lưu thá»i gian tham gia BHXH gồm cả ngưá»i Ä‘ang chấp hành hình phạt tù, ngưá»i xuất cảnh trái phép trở vá» nước định cư hợp pháp, ngưá»i được Tòa án há»§y quyết định tuyên bố mất tích), hồ sÆ¡ bao gồm: Sổ BHXH; ÄÆ¡n đỠnghị theo mẫu số 14-HSB; Biên bản giám định mức suy giảm khả năng lao động như trên; Giấy á»§y quyá»n (mẫu số 13-HSB) đối vá»›i trưá»ng hợp Ä‘ang chấp hành hình mà thá»i gian bắt đầu tính chấp nháºn hình phạt là từ ngày 1-1-2016 trở Ä‘i…
- Trưá»ng hợp có quyết định hoặc giấy chứng nháºn chỠđủ Ä‘iá»u kiện vá» tuổi Ä‘á»i để hưởng lương hưu gồm: Quyết định hoặc giấy chứng nháºn chỠđủ Ä‘iá»u kiện vá» tuổi Ä‘á»i để hưởng lương hưu. Trưá»ng hợp bị mất giấy tá» trên thì có thêm đơn đỠnghị (mẫu 14-HSB); Biên bản giám định mức suy giảm khả năng lao động.
- Trưá»ng hợp Ä‘ang chấp hành hình phạt từ ngày 1-1-2016 trở Ä‘i thì có thêm giấy á»§y quyá»n (mẫu số 13-HSB).
- Trưá»ng hợp xuất cảnh trái phép trở vá» thì có thêm bản sao văn bản cá»§a cÆ¡ quan Nhà nước có thẩm quyá»n vá» việc trở vá» nước định cư hợp pháp…
Ngưá»i lao động sau khi chuẩn bị hồ sÆ¡ như trên thì ná»™p tại cÆ¡ quan BHXH huyện hoặc BHXH tỉnh nÆ¡i đơn vị ngưá»i lao động Ä‘ang tham gia Ä‘óng BHXH (theo Phụ lục 8 Hướng dẫn láºp mẫu 12-HSB Quyết định 777/QÄ/BHXH ngày 24-6-2019).
Thá»i hạn giải quyết chế độ
Tại Äiá»u 110 Luáºt BHXH quy định như sau:
- Vá»›i ngưá»i tham gia BHXH bắt buá»™c, trong vòng 30 ngày tính đến thá»i Ä‘iểm ngưá»i lao động được hưởng lương hưu, ngưá»i sá» dụng lao động ná»™p hồ sÆ¡ cho cÆ¡ quan BHXH.
- Vá»›i ngưá»i lao động Ä‘ang bảo lưu thá»i gian Ä‘óng BHXH, ngưá»i tham gia BHXH tá»± nguyện, trong vòng 30 ngày tính đến thá»i Ä‘iểm ngưá»i lao động được hưởng lương hưu, ngưá»i sá» dụng lao động ná»™p hồ sÆ¡ cho cÆ¡ quan BHXH.
Trong thá»i hạn 20 ngày kể từ ngày nháºn đủ hồ sÆ¡, cÆ¡ quan BHXH có trách nhiệm giải quyết và tổ chức chi trả cho ngưá»i lao động, trưá»ng hợp không giải quyết thì phải trả lá»i bằng văn bản và nêu rõ lý do.
Thá»i Ä‘iểm hưởng lương
Theo Äiá»u 59 Luáºt BHXH, thá»i Ä‘iểm hưởng lương hưu cá»§a ngưá»i lao động được xác định:
- Vá»›i ngưá»i lao động Ä‘ang Ä‘óng BHXH bắt buá»™c, thá»i Ä‘iểm hưởng lương hưu là thá»i Ä‘iểm ghi trong quyết định nghỉ việc do ngưá»i sá» dụng lao động láºp khi ngưá»i lao động Ä‘ã đủ Ä‘iá»u kiện hưởng lương hưu theo quy định cá»§a pháp luáºt.
- Vá»›i ngưá»i quản lý doanh nghiệp, Ä‘iá»u hành hợp tác xã có hưởng tiá»n lương Ä‘ang Ä‘óng BHXH bắt buá»™c, thá»i Ä‘iểm hưởng lương hưu được tính từ tháng liá»n ká» khi ngưá»i lao động đủ Ä‘iá»u kiện hưởng lương hưu và có văn bản đỠnghị gá»i cho cÆ¡ quan BHXH.
- Vá»›i ngưá»i Ä‘i làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng và ngưá»i Ä‘ang bảo lưu thá»i gian Ä‘óng BHXH, thá»i Ä‘iểm hưởng lương hưu là thá»i Ä‘iểm ghi trong văn bản đỠnghị cá»§a ngưá»i lao động Ä‘ã đủ Ä‘iá»u kiện hưởng lương hưu.
Theo H.Lê/Báo Ngưá»i lao động