Có chút nguôi ngoai, nhÆ°ng hôm sau, tôi và anh Thái Thuyên Ä‘ang làm việc ở cuối phòng thì Thanh Tùng chạy vào há»›t hải:
- Nguy to rồi ông Æ¡i. Khi nãy có má»™t ông đến làm việc vá»›i tôi. Ông ấy há»i tôi trả lá»i. Cuối cùng ông ấy Ä‘Æ°a ra biên bản bảo tôi ký vào.
- Thế ông Ä‘ã ký chÆ°a?
- Ký rồi má»›i tai hại chứ lỵ.
- Ông ấy Ä‘âu rồi?
- Vừa đi xuống.
Tôi chạy theo, má»i ông ta vào phòng bảo vệ. Ông ta xÆ°ng là công an, nhÆ°ng không mặc cảnh phục, không trình giấy tá» tùy thân. Tôi phê bình sá»± sÆ¡ suất của anh bảo vệ và lấy lại biên bản. Thấy câu chuyện có liên quan đến “Phố Äông quan” nên tôi không làm to chuyện. Váºy mà Thanh Tùng cứ lo mãi.
CÅ©ng là sá»± lo lắng của Thanh Tùng, nhÆ°ng lần này lại xảy ra ở nÆ°á»›c ngoài.
Trung tuần tháng 5 năm 2002, tôi cùng Thanh Tùng, Minh Hằng, Tuấn Thăng trong Ä‘oàn công tác của Äài TNVN đến Hoa Kỳ. Thá»i gian eo hẹp nên chúng tôi có cuá»™c làm việc buổi trÆ°a, vừa ăn vừa thảo luáºn tại Äài phát thanh cá»™ng đồng WHYY của bang Pennsylvania. Má»™t biên táºp viên “tin tức quốc tế” to cao, trắng trẻo, mắt sâu, có bá»™ ria được chăm chút, cắt tỉa thÆ°á»ng xuyên nên khá sắc nét tá»± giá»›i thiệu Ä‘ã từng tham chiến ở Äà Nẵng nêu tên má»™t cán bá»™ cấp cao của Việt Nam Ä‘ang bị truy tố và há»i tôi:
- Ông có bình luáºn gì vá» hiện tượng bất thÆ°á»ng này? Liệu quan chức cấp cao Cá»™ng sản phạm tá»™i có kết tá»™i không? Xá» lý đến mức nào?
Nghe xong câu há»i Thanh Tùng ngồi bên cạnh tôi mắt tròn xoe, môi trá», chân Ä‘áºp liên hồi vào chân tôi, tay viết chữ to Ä‘ùng vào tá» giấy trÆ°á»›c mặt “thoát”. Ý là lảng tránh câu há»i này. Tôi biết anh Ä‘ang lo cho cÆ°Æ¡ng vị trưởng Ä‘oàn của tôi. Äặt nhẹ tay lên vai Thanh Tùng tôi thả từng tiếng má»™t cho Minh Hằng dịch trÆ¡n tru:
- Tôi, ông, nhÆ° anh bạn đồng nghiệp của tôi Ä‘ây, cÅ©ng nhÆ° tất cả má»i ngÆ°á»i Ä‘á»u có Æ°u, có nhược, có thành công, có thất bại, có thành tích và sai lầm. Tôi nghÄ©, ông cán bá»™ cấp cao của chúng tôi cÅ©ng váºy thôi. Không ngoại lệ. Không có gì là ngạc nhiên cả. Luáºt pháp nÆ°á»›c tôi quy định chức vụ càng cao, trách nhiệm càng lá»›n thì khi mắc sai lầm xá» càng nặng, Ä‘úng ngÆ°á»i, Ä‘úng tá»™i, không trừ má»™t ai, không có vùng cấm.
Má»i ngÆ°á»i lắng nghe, tá» vẻ hài lòng. Biên táºp viên quốc tế không há»i gì thêm. Thanh Tùng thả má»™t chữ “xong” xuống trang giấy, thở phào.
Hàng ngày làm việc, tiếp xúc vá»›i Thanh Tùng có hai gÆ°Æ¡ng mặt, nụ cÆ°á»i vui, lo lắng Ä‘an xen. Trong bốn anh tuổi Bính Tuất của Phòng Công nghiệp và Phân phối lÆ°u thông thì tôi, Thanh Tùng và Huy Toàn hay tếu táo vá»›i nhau. Những năm bảy mÆ°Æ¡i, tám mÆ°Æ¡i của thế ká»· trÆ°á»›c, phóng viên, cán bá»™ cấp phòng, ban Ä‘i công tác nÆ°á»›c ngoài là chuyện hiếm hoi. Ấy váºy mà đứng trÆ°á»›c cổng 45 Bà Triệu, Thanh Tùng và Huy Toàn chuyện trò rôm rả nhÆ° Ä‘úng rồi:
- Ông vừa Ä‘i Ä‘âu vá» mà trông tÆ°Æ¡m tất thế?
- Mình vừa ở Mát vá». Khổ quá, chÆ°a kịp chia quà cho anh em thì lại được lệnh Ä‘i Ba Lan.
- Thì tôi có kém gì ông. Má»›i ở Tiệp vá» tuần trÆ°á»›c thì giữa tuần này phải sang há»p “ô i zi” táºn Hung-ga-ri má»›i mệt chứ.
- Chả ai khổ sở, tất báºt nhÆ° chúng mình nhẩy.
Hai anh cÆ°á»i phá»› lá»› chẳng để ý tôi và anh cá»™ng tác viên ở Ä‘ài phát thanh tỉnh đứng đằng sau. Lên phòng làm việc, anh cá»™ng tác viên bắt tay tôi xuýt xoa:
- Các anh ở Ä‘ài quốc gia sÆ°á»›ng tháºt đấy, phóng viên Ä‘i nÆ°á»›c ngoài nhÆ° Ä‘i chợ ấy. Chắc anh phụ trách phòng thì Ä‘i nhiá»u nÆ°á»›c lắm nhỉ.
Tôi kể lại chuyện này, cả phòng được tráºn cÆ°á»i. Äến chị Thu HÆ°Æ¡ng kiệm cÆ°á»i nhất phòng cÅ©ng phải tủm tỉm.
Không chỉ vui nhá»™n mà Thanh Tùng còn có tâm hồn ca hát. Cầm Ä‘àn ghi ta là hát. Giá»ng trầm, ngân nga những ca khúc đẫm tình của Äặng Thế Phong, Văn Cao, Trịnh Công SÆ¡n. Những lúc cao hứng anh còn sáng tác ca khúc. Chỉ má»™t thông báo của công Ä‘oàn phòng trên bảng Ä‘en. “Ai mua gà công nghiệp, ná»™p tiá»n cho Hoàng Lan…” mà anh ôm ghi ta phừng phừng rồi ngân nga, nhấn nhá, anh em vui cÆ°á»i hát theo. Vui ra trò. Sau này vá» Ban Văn hóa Xã há»™i, thá»i nhà thÆ¡ Huy Dung làm Trưởng ban, Thanh Tùng còn sáng tác bài hát mà anh em gá»i vui là “Äài ca”, Ä‘i biểu diá»…n liên hoan toàn Ä‘ài được giải ba.
Thanh Tùng là thế. Xởi lởi, vui nhá»™n, nhÆ°ng sâu Ä‘áºm nhất là yêu nghá», say mê vá»›i nghá». Anh không theo nghiệp bố là nhà văn Hoài An, nổi tiếng văn chÆ°Æ¡ng bút ký mà theo nghá» phát thanh. Khi làm ở Phòng Công nghiệp và Phân phối lÆ°u thông chuyên viết kịch bản, dàn dá»±ng câu chuyện truyá»n thanh, má»™t thể loại đặc sản của nhà Äài mà Ä‘á»™i ngÅ© tác giả đếm trên đầu ngón tay. Ngày ngày đến cÆ¡ quan trong túi bạt màu xám mà anh em gá»i là “túi ba gang” Ä‘á»±ng cả chục kịch bản. Hàng trăm tác phẩm của anh được phát sóng, trong Ä‘ó thính giả chú ý nghe và viết thÆ° vá» khen ngợi là chống tiêu cá»±c, tham nhÅ©ng. Khi chuyển sang làm việc ở mảng văn hóa xã há»™i, Thanh Tùng vẫn mê và tiếc “câu chuyện truyá»n thanh”.
Trong cuá»™c há»p bàn vá» xây dá»±ng chÆ°Æ¡ng trình phát thanh má»›i “Câu lạc bá»™ ngÆ°á»i cao tuổi” Tổng giám đốc Phan Quang há»i nhà thÆ¡ Trần Ngá»c Thụ, Trưởng ban Chuyên Ä‘á» và tôi là cá» ai làm trưởng phòng, tôi và anh Thụ chÆ°a bàn bạc, nhÆ°ng cùng nhất trí là cá» nhà báo Thanh Tùng. Anh có giá»ng trầm, êm, giàu cảm xúc, có kiến thức tích lÅ©y Ä‘ông tây kim cổ, cách viết uyển chuyển, linh hoạt, nhẹ nhàng, không Ä‘ao to búa lá»›n hợp vá»›i khẩu vị các cụ.
Quả thá»±c năm năm tồn tại và phát triển, ChÆ°Æ¡ng trình phát thanh “Câu lạc bá»™ ngÆ°á»i cao tuổi” được các cụ và thính giả nói chung mến má»™ không chỉ ná»™i dung phong phú, sinh Ä‘á»™ng mà có giá»ng “hầu chuyện các cụ” của Thanh Tùng tháºt sá»± hấp dẫn, vào lòng ngÆ°á»i. Thanh Tùng là ngÆ°á»i đầu tiên của Äài làm MC trá»n vẹn, Ä‘úng nghÄ©a, vừa dẫn dắt chÆ°Æ¡ng trình, vừa diá»…n xÆ°á»›ng, Ä‘á»c thÆ¡, ngâm thÆ¡, lẩy Kiá»u, hát quan há», hát chèo. Äây cÅ©ng là má»™t trong những chÆ°Æ¡ng trình phát thanh đầu tiên tÆ°Æ¡ng tác vá»›i thính giả, kéo thính giả tham gia chÆ°Æ¡ng trình, mang lại hiệu quả thông tin thiết thá»±c. Chính vì váºy mà má»›i năm tuổi tròn, chÆ°Æ¡ng trình được Nhà nÆ°á»›c tặng Huân chÆ°Æ¡ng Lao Ä‘á»™ng. Nhà báo Thanh Tùng được nháºn bằng khen của Thủ tÆ°á»›ng Chính phủ.
Nhà báo, nhà văn lão thành Phan Quang, nguyên Tổng Giám đốc Äài TNVN nháºn xét: “Biên táºp viên Thanh Tùng sá»›m thành công. Có vốn kiến thức khá rá»™ng vá» văn há»c, lịch sá», anh trá»±c tiếp trình bày trên sóng vá»›i thái Ä‘á»™ khiêm nhÆ°á»ng, giá»ng nói diá»…n cảm, nhá» váºy hấp dẫn bạn nghe Ä‘ài ngay từ những chÆ°Æ¡ng trình đầu, không chỉ các cụ cao tuổi mà ngÆ°á»i trẻ cÅ©ng thích nghe. Câu lạc bá»™ kiến tạo được mối quan hệ, giao lÆ°u máºt thiết vá»›i bạn nghe Ä‘ài.”
Trong má»™t lần uống trà ở Phòng Công nghiệp, tá»± nhiên bốn anh em Bính Tuất chụm đầu vá»›i nhau, có LÆ°Æ¡ng Kỳ, Huy Toàn, Thanh Tùng và tôi. Thanh Tùng nhá» nhẹ: “Tá»› nói tháºt nhé, cái tuổi Bính Tuất chúng mình ấy mà, chỉ được cái trá»±c tính, chân thành, làm đến Ä‘âu hưởng đến đấy, được cái gì nháºn cái đấy, đừng Ä‘òi hÆ¡n nhé”.
Thanh Tùng mãi mãi Ä‘i xa rồi, anh không Ä‘òi hÆ¡n, nhÆ°ng anh chị em đồng nghiệp gá»i đến anh hÆ¡n nhiá»u lần hÆ¡n tình thÆ°Æ¡ng yêu và lòng quý mến./.
Theo Nhà báo VÄ©nh Trà/VOV
