Lá»±c lượng chức năng tăng cưá»ng công tác thanh tra, kiểm tra ATTP, kịp thá»i phát hiện, ngăn chặn, xá» lý nghiêm các vi phạm. Ảnh: PV
Tăng cưá»ng kiểm tra, xá» lý vi phạm
Thá»±c tế hiện nay cho thấy, thá»±c phẩm “bẩn” ảnh hưởng rất lá»›n đến sức khá»e cá»§a cá»™ng đồng. Các chuyên gia y tế cho rằng, sá» dụng thá»±c phẩm “bẩn” có chứa chất độc hại vá» lâu dài có thể dẫn đến mắc các bệnh ung thư, bệnh mạn tính... Äể từng bước ngăn chặn tình trạng thá»±c phẩm “bẩn” tràn lan trên thị trưá»ng, hoạt động tuyên truyá»n nâng cao nháºn thức cho ngưá»i sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng, đặc biệt là công tác thanh, kiểm tra được coi là má»™t trong những giải pháp quan trá»ng. Theo Ä‘ó, thá»i gian qua, cấp á»§y chính quyá»n các cấp và ngành chức năng luôn quan tâm chỉ đạo thá»±c hiện quyết liệt giải pháp này, vừa để nâng cao nháºn thức cÅ©ng như xá» lý kịp thá»i những trưá»ng hợp vi phạm ATTP trong quá trình sản xuất, kinh doanh.
Theo báo cáo cá»§a Ban Chỉ đạo vá» quản lý VSATTP tỉnh, công tác thanh tra, kiểm tra ATTP Ä‘ã được các ngành, các cấp chá»§ động triển khai, tăng cưá»ng phối hợp liên ngành, kịp thá»i phát hiện, ngăn chặn, xá» lý nghiêm các vi phạm. Từ tháng 9-2017 đến nay, Trưởng Ban Chỉ đạo tỉnh Ä‘ã thành láºp 39 Ä‘oàn kiểm tra liên ngành trong các đợt cao Ä‘iểm vá» ATTP như: Tết Nguyên Ä‘án và mùa lá»… há»™i xuân, Tháng Hành động vì ATTP, mùa du lịch, Tết Trung thu. Qua Ä‘ó, thá»±c hiện kiểm tra 897 cÆ¡ sở sản xuất, kinh doanh thá»±c phẩm, cÆ¡ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống; phát hiện 133 cÆ¡ sở vi phạm (chiếm 15%), phạt tiá»n 133 cÆ¡ sở vá»›i số tiá»n hÆ¡n 770 triệu đồng.
Sở Y tế, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Sở Công Thương Ä‘ã thá»±c hiện thanh tra, kiểm tra chuyên ngành, kiểm tra đột xuất đối vá»›i 4.239 lượt cÆ¡ sở sản xuất, kinh doanh thá»±c phẩm, phát hiện 476 cÆ¡ sở vi phạm (chiếm 11,2%), phạt tiá»n 476 cÆ¡ sở vá»›i số tiá»n gần 1.863 triệu đồng. Cục Quản lý thị trưá»ng tỉnh Ä‘ã kiểm tra, xá» lý 2.826 vụ vi phạm vá» ATTP, phạt tiá»n gần 11.000 triệu đồng. Công an tỉnh Ä‘ã phát hiện, phối hợp vá»›i các cÆ¡ quan chuyên môn và các Ä‘oàn kiểm tra liên ngành cấp tỉnh kiểm tra, xá» lý 252 vụ việc vi phạm vá» ATTP, phạt tiá»n gần 1.800 triệu đồng. UBND các huyện, thị xã, thành phố thá»±c hiện kiểm tra liên ngành, chuyên ngành ATTP đối vá»›i 57.070 lượt cÆ¡ sở sản xuất, kinh doanh, phát hiện 5.594 cÆ¡ sở vi phạm (chiếm 9,8%), phạt tiá»n 2.796 cÆ¡ sở vá»›i số tiá»n gần 5.500 triệu đồng, nhắc nhở, cảnh cáo 2.798 cÆ¡ sở. Hệ thống đưá»ng dây nóng tiếp nháºn thông tin phản ánh, kiến nghị cá»§a tổ chức, cá nhân vá» ATTP được thiết láºp từ cấp tỉnh đến cấp xã; hàng năm tiếp nháºn và xá» lý kịp thá»i nhiá»u vụ việc có dấu hiện vi phạm pháp luáºt vá» ATTP.
Hoạt động thanh tra, kiểm tra chất lượng váºt tư nông nghiệp đưa vào sản xuất thá»±c phẩm (phân bón, thuốc bảo vệ thá»±c váºt, thuốc thú y, thức ăn chăn nuôi) Ä‘ã được quan tâm thá»±c hiện. Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Ä‘ã tổ chức thanh tra, kiểm tra đối vá»›i 2.031 cÆ¡ sở, phát hiện và xá» lý 282 cÆ¡ sở vi phạm (chiếm 13,9%) vá»›i tổng số tiá»n xá» phạt gần 1.574,7 triệu đồng.
Äiển hình như, Cục Quản lý thị trưá»ng tỉnh Thanh Hóa tham mưu cho Chá»§ tịch UBND tỉnh ban hành quyết định xá» phạt vi phạm hành chính đối vá»›i ông Nguyá»…n Hữu DÅ©ng, xã Hoằng Hợp (Hoằng Hóa) vá» các hành vi: Kinh doanh hàng hóa không rõ nguồn gốc, xuất xứ; buôn bán, lưu thông trên thị trưá»ng sản phẩm thuá»™c diện tá»± công bố sản phẩm mà có má»™t trong các chỉ tiêu ATTP không phù hợp vá»›i mức quy định vá»›i số tiá»n phạt hÆ¡n 424 triệu đồng. Công an tỉnh tham mưu cho Chá»§ tịch UBND tỉnh ban hành quyết định xá» phạt vi phạm hành chính đối vá»›i ông Văn Tiến DÅ©ng, Khu phố 2 Thanh Minh, phưá»ng Quảng Vinh (TP Sầm SÆ¡n) có hành vi kinh doanh thá»±c phẩm thá»§y sản có chất bảo quản ngoài danh mục được phép sá» dụng (cá khoai có chứa Formo) vá»›i số tiá»n phạt 80 triệu đồng.
Theo ông Hà Văn Giáp, quyá»n Chánh Văn phòng Äiá»u phối vá» VSATTP tỉnh, các ná»™i dung vi phạm chá»§ yếu là Ä‘iá»u kiện vệ sinh cÆ¡ sở, Ä‘iá»u kiện trang thiết bị dụng cụ không đạt yêu cầu; bảo quản thá»±c phẩm, thá»±c hành ATTP không Ä‘úng quy định; không kiểm thá»±c ba bước, kinh doanh thá»±c phẩm hết hạn sá» dụng, không có nguồn gốc, xuất xứ... Qua kiểm tra, các Ä‘oàn Ä‘á»u chỉ rõ những thiếu sót trên để các cÆ¡ sở khắc phục và yêu cầu địa phương háºu kiểm để Ä‘ánh giá tình hình thá»±c hiện. Äặc biệt, qua kiểm tra có sá»± nhắc nhở, xá» phạt nghiêm minh, mang tính răn Ä‘e và thông báo danh tính trên các phương tiện thông tin đại chúng, tạo sá»± chuyển biến tích cá»±c trong các cÆ¡ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh thá»±c phẩm. Ngoài tiến hành kiểm tra, các thành viên Ä‘oàn thanh tra còn táºp trung tuyên truyá»n, nâng cao kiến thức, thái độ, thá»±c hành vá» ATTP; làm rõ vai trò, trách nhiệm cá»§a ngưá»i sản xuất, kinh doanh.
Cần sá»± vào cuá»™c đồng bá»™
Mặc dù Ä‘ã thá»±c hiện quyết liệt công tác thanh tra, kiểm tra, song, thá»±c tế cho thấy, việc xá» lý vi phạm ATTP vẫn còn tồn tại nhiá»u hạn chế do chế tài xá» lý còn quá nhẹ, má»›i chỉ dừng ở mức xá» lý vi phạm hành chính là phạt tiá»n nên chưa đủ sức răn Ä‘e. Äặc biệt, việc xá» phạt vi phạm ATTP chá»§ yếu táºp trung ở các ná»™i dung: Vi phạm quy định vá» kinh doanh, sá» dụng thuốc bảo vệ thá»±c váºt; Ä‘iá»u kiện vệ sinh cÆ¡ sở; Ä‘iá»u kiện trang thiết bị dụng cụ; Ä‘iá»u kiện vá» con ngưá»i; ghi nhãn thá»±c phẩm; chất lượng sản phẩm thá»±c phẩm... Trong khi, đối vá»›i thá»±c phẩm tươi sống, việc kiểm tra mang tính chuyên sâu để phát hiện các hóa chất tồn dư, chất cấm vẫn còn hạn chế. Äiá»u này cÅ©ng đồng nghÄ©a vá»›i việc kiểm soát chất lượng thá»±c phẩm tươi sống - mặt hàng “chá»§ lá»±c” có trong bữa ăn hằng ngày cá»§a ngưá»i dân vẫn còn những khoảng trống nhất định. Thêm má»™t “lá»— hổng” nữa vá» xá» lý ATTP Ä‘ó là công tác háºu kiểm sau khi cấp giấy chứng nháºn đăng ký kinh doanh, giấy chứng nháºn đủ Ä‘iá»u kiện ATTP chưa chặt chẽ; sá»± thiếu kiên quyết xá» lý vi phạm vá» ATTP ở má»™t số địa phương... Bên cạnh Ä‘ó, ở xã, phưá»ng, thị trấn, hầu hết các cÆ¡ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh là nhá» lẻ; nháºn thức cá»§a ngưá»i sản xuất, chế biến, kinh doanh còn hạn chế, chưa có ý thức mua sắm trang thiết bị, các Ä‘iá»u kiện bảo đảm ATTP theo quy định, dù có tổ chức kiểm tra cÅ©ng chỉ tuyên truyá»n, nhắc nhở là chính.
Những bất cáºp, hạn chế nêu trên Ä‘òi há»i sá»± vào cuá»™c đồng bá»™ hÆ¡n nữa cá»§a cả hệ thống chính trị, các tầng lá»›p Nhân dân, sá»± giám sát từ nhiá»u cấp, nhiá»u ngành.
Äặc biệt công tác thanh tra, kiểm tra cần thiết thá»±c, cụ thể, không chỉ dừng lại ở việc kiểm tra giấy phép sản xuất, kinh doanh, vi phạm vá» Ä‘iá»u kiện vệ sinh cÆ¡ sở, trang thiết bị dụng cụ, Ä‘iá»u kiện con ngưá»i... mà phải Ä‘i sâu vào kiểm tra dư lượng thuốc thú y trong thá»±c phẩm, chất cấm hoặc kiểm tra những nÆ¡i có nguy cÆ¡ xảy ra ngá»™ độc, cÆ¡ sở sản xuất thá»±c phẩm có nguy cÆ¡ gây ngá»™ độc để ngăn ngừa tình trạng ngá»™ độc thá»±c phẩm... Cùng vá»›i Ä‘ó, việc đưa ra chế tài xá» phạt đủ sức răn Ä‘e trong lÄ©nh vá»±c này là hết sức cần thiết và cấp bách. Những đối tượng vi phạm cần xá» lý nghiêm khắc nhằm sàng lá»c và giúp những cÆ¡ sở thá»±c sá»± có chất lượng tồn tại và phát triển.
Vá» phía ngưá»i tiêu dùng, cần quan tâm nhiá»u hÆ¡n đến chất lượng thá»±c phẩm; chặt chẽ và tháºn trá»ng trong lá»±a chá»n sản phẩm, chỉ mua sản phẩm rõ nguồn gốc. Kịp thá»i phát hiện, cung cấp thông tin, lên án, tẩy chay những cÆ¡ sở sản xuất, kinh doanh không bảo đảm ATTP, tạo sức ép lên nhà sản xuất, kinh doanh cÅ©ng như nhà quản lý nhằm bảo đảm ATTP cho cá»™ng đồng.
Theo ông Hà Văn Giáp, quyá»n Chánh Văn phòng Äiá»u phối vá» VSATTP tỉnh: Äể công tác quản lý VSATTP trong thá»i gian tá»›i đạt hiệu quả, từng bước ngăn chặn thá»±c phẩm bẩn, thá»±c phẩm không an toàn, các cÆ¡ quan chức năng cần tiếp tục tham mưu kiến nghị, đỠxuất bổ sung, sá»a đổi những bất cáºp, vướng mắc trong các văn bản quy phạm pháp luáºt vá» công tác quản lý, bảo đảm ATTP.
Cụ thể, cần tăng cưá»ng công tác lãnh đạo, chỉ đạo, nâng cao hiệu lá»±c, hiệu quả quản lý Nhà nước vá» ATTP. Äẩy mạnh công tác thông tin, truyá»n thông và Ä‘ào tạo, táºp huấn nâng cao nháºn thức cho cán bá»™, ngưá»i sản xuất, chế biến, kinh doanh và Nhân dân vá» ATTP. Các sở, ban, ngành cấp tỉnh, UBND các huyện, thị xã, thành phố chá»§ động triển khai thá»±c hiện có hiệu quả công tác thông tin, tuyên truyá»n, Ä‘ào tạo táºp huấn vá» ATTP, trá»ng tâm là giáo dục truyá»n thông, thông tin chính xác, kịp thá»i, toàn diện, có trách nhiệm, trung thá»±c các vấn đỠliên quan đến ATTP; Ä‘ào tạo, táºp huấn nâng cao năng lá»±c, chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngÅ© cán bá»™, công chức từ cấp tỉnh đến cấp xã; kiến thức thá»±c hành vá» ATTP cho các cÆ¡ sở sản xuất, kinh doanh thá»±c phẩm, kinh doanh dịch vụ ăn uống theo phân cấp quản lý. Tiếp tục nghiên cứu hoàn thiện các văn bản vá» quản lý ATTP, giao chỉ tiêu hàng năm vá» công tác đảm bảo ATTP cho các sở, ngành, UBND các huyện, thị xã, thành phố; ban hành các chương trình, đỠán, cÆ¡ chế, chính sách nhằm nâng cao năng lá»±c quản lý chất lượng sản phẩm thá»±c phẩm được sản xuất trên địa bàn tỉnh, thúc đẩy hoạt động sản xuất, kinh doanh thá»±c phẩm an toàn. Táºp trung nhân rá»™ng các mô hình sản xuất, chế biến, kinh doanh thá»±c phẩm an toàn và xây dá»±ng xã ATTP, trá»ng tâm là xây dá»±ng và nhân rá»™ng các mô hình: Chuá»—i cung ứng thá»±c phẩm an toàn, giết mổ gia súc, gia cầm ATTP, chợ kinh doanh thá»±c phẩm, cá»a hàng kinh doanh thá»±c phẩm, bếp ăn táºp thể bảo đảm ATTP và xã đạt tiêu chí ATTP; đẩy mạnh phát triển các vùng sản xuất nông sản thá»±c phẩm an toàn áp dụng các quy trình quản lý chất lượng tiên tiến, các mô hình sản xuất thá»±c phẩm theo chuá»—i, làng nghá» thá»±c phẩm. Tăng cưá»ng hoạt động khuyến khích phát triển sản xuất, tiêu thụ sản phẩm an toàn; giá»›i thiệu, quảng bá, xúc tiến thương mại, mở rá»™ng thị trưá»ng tiêu thụ các sản phẩm nông sản, thá»±c phẩm chá»§ lá»±c, có lợi thế cá»§a tỉnh.
“Cuá»™c chiến” chống thá»±c phẩm bẩn không đơn thuần là lo miếng ăn, đồ uống, nhu cầu thưá»ng ngày mà còn là bảo đảm chất lượng giống nòi. Bởi váºy, các cấp, ngành từ tỉnh đến cÆ¡ sở cần vào cuá»™c mạnh mẽ hÆ¡n nữa vá»›i những giải pháp căn cÆ¡ hÆ¡n.
Theo Nhóm PV Phòng VH-XH/Báo Thanh Hóa Äiện tá»