Phóng viên tác nghiệp buổi họp báo tại TP. Hồ Chí Minh.

Công khai thông tin má»™t cách nhanh chóng, chính xác, kịp thời

Trong đời sống kinh tế xã há»™i, báo chí giữ vai trò quan trọng tham gia vào quá trình giám sát, phản biện và quản lý xã há»™i nên việc nhà báo tìm hiểu thông tin, lá»±a chọn thông tin xây dá»±ng bài viết là nhiệm vụ quan trọng của báo chí.

Đối vá»›i những vấn đề nóng, liên quan đến tồn tại, sai phạm, tiêu cá»±c khi các cÆ¡ quan báo chí phản ánh, làm rõ sẽ làm cho người dân tin tưởng vào cÆ¡ quan quản lý nhà nÆ°á»›c hÆ¡n, tin vào sá»± nghiêm minh của pháp luật. Đặc biệt sai phạm của tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp sá»›m được Ä‘Æ°a ra công luận thì họ sẽ phải tìm cách khắc phục sá»›m, tránh để lại hậu quả nghiêm trọng.

Tuy nhiên, thá»±c tế hiện nay kỹ năng phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí của Ä‘á»™i ngÅ© lãnh đạo, cán bá»™ các Ä‘Æ¡n vị, địa phÆ°Æ¡ng, nhất là cấp cÆ¡ sở còn hạn chế, dẫn đến nhiều tình huống hiểu nhầm, hiểu sai và tiềm ẩn nguy cÆ¡ xảy ra khủng hoảng truyền thông.

Bên cạnh Ä‘ó, tính chuyên nghiệp của người phát ngôn ở má»™t số cÆ¡ quan, Ä‘Æ¡n vị, địa phÆ°Æ¡ng khi cung cấp thông tin thì vẫn còn nhiều cÆ¡ quan Ä‘Æ¡n vị thá»±c hiện việc ủy quyền phát ngôn, cung cấp thông tin hình thức, thậm chí là né tránh. Má»™t số người phát ngôn chÆ°a am hiểu về báo chí, ngại tiếp xúc vá»›i báo chí, còn lúng túng, thậm chí cung cấp thông tin cho báo chí má»™t cách hời hợt, đại khái…

Ngày 09/02/2017, Thủ tÆ°á»›ng Chính phủ ký ban hành Nghị định số 09/2017/NĐ-CP quy định chi tiết việc phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí của các cÆ¡ quan hành chính nhà nÆ°á»›c. Thá»±c hiện chỉ đạo này, nhiều bá»™, ban, ngành và nhiều tỉnh thành Ä‘ã các quyết định về thá»±c hiện và hÆ°á»›ng dẫn công tác phát ngôn, cung cấp thông tin cho báo chí, việc xá»­ lý thông tin báo chí.

NhÆ° tại Bá»™ Công an, trong thời gian qua việc truyền tải, đăng tải công khai thông tin má»™t cách nhanh chóng, chính xác, kịp thời Ä‘ã góp phần quan trọng cho mọi hoạt Ä‘á»™ng của đời sống xã há»™i và trong Công an nhân dân.

Thượng tÆ°á»›ng Trần Quốc Tỏ, Ủy viên Trung Æ°Æ¡ng Đảng, Thứ trưởng Bá»™ Công an cho rằng, thông tin báo chí được phản ánh chính xác, kịp thời sẽ giúp cho công tác xây dá»±ng lá»±c lượng Công an nhân dân trong sạch, vững mạnh, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ mà Đảng, Nhà nÆ°á»›c và nhân dân giao phó trên lÄ©nh vá»±c bảo đảm an ninh trật tá»±.

Về cÆ¡ sở pháp lý, Bá»™ Công an ban hành thông tÆ° về “Quy định về phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí của Công an nhân dân” Ä‘ã tạo nên hành lang pháp lý để Bá»™ Công an và công an các Ä‘Æ¡n vị, địa phÆ°Æ¡ng tổ chức hiệu quả hoạt Ä‘á»™ng phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí trong việc chỉ đạo và thá»±c hiện công khai minh bạch các hoạt Ä‘á»™ng của ngành Công an. Qua Ä‘ó, Ä‘ã giúp cho các cÆ¡ quan báo chí và nhân dân được tiếp cận vá»›i thông tin chính thống, chính xác, kịp thời.

Phải thay đổi nhận thức của chính quyền các cấp về công tác truyền thông

Tại thành phố Đà Nẵng, vá»›i khoảng 120 văn phòng đại diện, phóng viên thường trú vá»›i gần 800 phóng viên Ä‘ang hoạt Ä‘á»™ng báo chí việc cung cấp thông tin cho báo chí sẽ góp phần quan trọng vào việc tuyên truyền, vận Ä‘á»™ng các chủ trÆ°Æ¡ng, chính sách, thành tá»±u của TP Đà Nẵng.

Bà Nguyá»…n Thu PhÆ°Æ¡ng, Phó Giám đốc Sở TT-TT TP Đà Nẵng cho biết: Công tác phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí cần được các cấp chính quyền TP Đà Nẵng quan tâm, thá»±c hiện nghiêm túc, chuyên nghiệp, có chiến lược linh hoạt để phù hợp vá»›i xu thế truyền thông hiện nay.

“Làm tốt công tác này sẽ góp phần tạo nên mối quan hệ hài hòa, há»— trợ lẫn nhau giữa cÆ¡ quan hành chính nhà nÆ°á»›c và cÆ¡ quan báo chí. Qua Ä‘ó, báo chí sẽ trở thành phÆ°Æ¡ng tiện hữu hiệu trong việc quảng bá, giá»›i thiệu hình ảnh TP Đà Nẵng đến vá»›i bạn bè trong nÆ°á»›c và quốc tế. Đồng thời, là kênh thông tin Ä‘a chiều, phản ánh thá»±c trạng, những Ä‘iều tiêu cá»±c trong các lÄ©nh vá»±c để lãnh đạo TP Đà Nẵng đối chiếu và kịp thời xá»­ lý”, bà Nguyá»…n Thu PhÆ°Æ¡ng cho hay.

TÆ°Æ¡ng tá»± tại Hà Ná»™i, thá»±c hiện theo quy định của Chính phủ, UBND TP Ä‘ã ban hành Quy chế phát ngôn và cung cấp thông tin báo chí của các cÆ¡ quan hành chính nhà nÆ°á»›c TP Hà Ná»™i năm 2018.

Đến nay thành phố Hà Ná»™i vẫn duy trì tổ chức họp báo theo quy định tại Điều 41 Luật Báo chí. Đăng tải ná»™i dung phát ngôn và cung cấp thông tin trên cổng thông tin Ä‘iện tá»­, trang thông tin Ä‘iện tá»­ hoặc trang mạng xã há»™i chính thức của cÆ¡ quan hành chính nhà nÆ°á»›c. Phát ngôn trá»±c tiếp hoặc trả lời phỏng vấn của nhà báo, phóng viên. Việc trả lời phỏng vấn trên báo chí được thá»±c hiện theo quy định tại Điều 40 Luật Báo chí. Ngoài ra việc cung cấp thông tin qua trao đổi trá»±c tiếp hoặc tại các cuá»™c giao ban bao chí do trung Æ°Æ¡ng, địa phÆ°Æ¡ng tổ chức khi được yêu cầu.

Có thể nói việc các cÆ¡ quan chức năng, các Ä‘Æ¡n vị chủ Ä‘á»™ng cung cấp thông tin cho báo chí, có kỹ năng, kinh nghiệm về việc tiếp xúc báo chí sẽ góp phần Ä‘Æ°a thông tin chính thống, đầy đủ đến được vá»›i người dân sá»›m hÆ¡n. Ở nhiều địa phÆ°Æ¡ng Ä‘ã tổ chức tập huấn cho cán bá»™ ở cÆ¡ sở, các ngành chức năng về cung cấp thông tin cho báo chí sẽ hạn chế được những phát ngôn thiếu chuẩn má»±c, phát ngôn trong lúc chÆ°a chuẩn bị, nóng giận vô tình gây ra những hậu quả không mong muốn khi báo chí đăng thông tin.

Tuy nhiên ở má»™t góc Ä‘á»™ khác, vẫn còn những trường hợp lãnh đạo cÆ¡ quan, địa phÆ°Æ¡ng, doanh nghiệp tìm cách né tránh trả lời, cung cấp thông tin cho báo chí. Nguyên nhân trÆ°á»›c hết có thể là do họ chÆ°a tìm hiểu nên không hiểu về Luật Báo chí, chÆ°a hiểu rõ về quyền hạn, nhiệm vụ của báo chí.

Mặc dù các quy định về việc cung cấp thông tin báo chí Ä‘ã có, nhÆ°ng quy định về chế tài đối vá»›i lãnh đạo cÆ¡ quan, tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp có thẩm quyền nếu cố tình không trả lời thông tin trên báo chí thì chÆ°a có quy định rõ về chế tài. Việc cần phải xá»­ lý ká»· luật, xá»­ phạt hành chính hoặc có thể là xá»­ lý về mặt hình sá»± cÅ©ng chÆ°a có quy định cụ thể. Trường hợp cÆ¡ quan, Ä‘Æ¡n vị cố tình không cung cấp thông tin, hoặc cung cấp ná»­a vời vô tình tạo ra sá»± thiếu minh bạch trong xã há»™i.  

Má»›i Ä‘ây tại há»™i nghị Giao ban quản lý Nhà nÆ°á»›c Quí I/2022, Bá»™ trưởng Bá»™ Thông tin và Truyền thông (TT&TT) Nguyá»…n Mạnh Hùng cho biết: “Về lÄ©nh vá»±c báo chí, thay đổi quan trọng nhất trong năm 2022 là, thay đổi nhận thức của chính quyền các cấp về công tác truyền thông. Truyền thông là má»™t việc, má»™t nhiệm vụ, má»™t chức năng của chính quyền các cấp, nó giống nhÆ° là đầu tÆ°, là giáo dục, y tế, ... các bá»™ ngành, địa phÆ°Æ¡ng phải tổ chức bá»™ phận chuyên trách về truyền thông".

Theo VÅ© Phong/Báo NB&CL