CÆ¡ quan chức năng Ä‘ang tiến hành các bÆ°á»›c để xá»­ phạt người đăng tin sai sá»± thật về há»™p cÆ¡m chỉ có thịt chuá»™t của học sinh vùng cao huyện Nam Giang-Quảng Nam theo quy định.

Từ bắt bệnh...

Má»›i Ä‘ây mạng xã há»™i xôn xao trÆ°á»›c hình ảnh và thông tin ghi lại há»™p cÆ¡m chỉ vỏn vẹn cÆ¡m trắng và món “chuá»™t” chế biến sÆ¡ sài được các em học sinh tranh thủ ăn vá»™i lúc ở trường, khiến nhiều người nhói lòng, gây bức xúc trong dÆ° luận. Hay vào vài ngày trÆ°á»›c, liên quan đến thông tin tiêu cá»±c tại ngân hàng ThÆ°Æ¡ng mại cổ phần Sài Gòn (SCB), cÆ¡ quan Công an Ä‘ã xác định được đối tượng sá»­ dụng tài khoản cá nhân trên mạng xã há»™i đăng tải, bình luận thông tin thất thiệt gây hoang mang dÆ° luận, tạo tâm lý bất an khiến người dân đổ xô Ä‘i rút tiền gá»­i tại ngân hàng này, gây tác Ä‘á»™ng xấu đến hoạt Ä‘á»™ng của các ngân hàng và tình hình an ninh, trật tá»± xã há»™i.

Trên Ä‘ây chỉ là hai trường hợp má»›i nhất của vấn nạn tin giả, tin bịa đặt Ä‘ang xuất hiện tràn lan trên mạng xã há»™i hàng ngày, hàng giờ ở nÆ°á»›c ta. 

Hiện nay, Việt Nam có khoảng 72 triệu người sá»­ dụng mạng xã há»™i, tÆ°Æ¡ng Ä‘Æ°Æ¡ng 73% dân số Ä‘ang thuá»™c nhóm các quốc gia có tá»· lệ người dân sá»­ dụng nhiều smartphone và mạng xã há»™i vào loại cao trên thế giá»›i, vá»›i thời gian dành cho smartphone, mạng xã há»™i vào khoảng 2,5-3 tiếng má»™t ngày và xu hÆ°á»›ng đọc tin trên mạng xã há»™i ngày càng gia tăng. Trong Ä‘ó bất kỳ ai cÅ©ng có thể trở thành “nguồn tin”, trở thành “anh hùng bàn phím”.

Vá»›i các nền tảng có thể kết nối hàng tá»· người trên toàn thế giá»›i hiện nay nhÆ° Facebook, Youtube, Tiktok... có tin giả thì ngay lập tức sẽ có hàng ngàn lượt chia sẻ, vá»›i hàng triệu lượt xem. Thông tin giả, tin sai sá»± thật phát tán và lan truyền vá»›i tốc Ä‘á»™ chóng mặt má»™t phần cÅ©ng do mạng xã há»™i có những tính năng nhÆ° bình luận, chia sẻ, phát trá»±c tiếp…  

Nhiều người cho rằng tin giả tràn lan thời gian gần Ä‘ây là do Việt Nam thiếu pháp luật và các quy định cụ thể, chế tài xá»­ lý. Song, thá»±c tế cho thấy, Việt Nam có đủ công cụ pháp luật lẫn quy tắc đạo đức cho cuá»™c chiến vá»›i tin giả. Tháng 6/2018, Việt Nam Ä‘ã ban hành Luật An ninh mạng 2018, gồm 7 chÆ°Æ¡ng vá»›i 43 Ä‘iều luật quy định chặt chẽ các hoạt Ä‘á»™ng bảo vệ an ninh quốc gia, trách nhiệm của các cÆ¡ quan, tổ chức, cá nhân liên quan, nhằm đảm bảo sá»± an toàn và trật tá»± của toàn xã há»™i trên không gian mạng.    

Chính phủ cÅ©ng Ä‘ã ra Nghị định 15/2020/NĐ-CP quy định xá»­ phạt vi phạm hành chính trong lÄ©nh vá»±c bÆ°u chính, viá»…n thông, tần số vô tuyến Ä‘iện, công nghệ thông tin và giao dịch Ä‘iện tá»­. Theo Nghị định 15, hành vi phát tán thông tin giả mạo, sai sá»± thật, vu khống, xuyên tạc bị phạt tá»›i 50-70 triệu đồng. Tháng 6/2021, Bá»™ Thông tin và Truyền thông cÅ©ng ban hành “Bá»™ Quy tắc ứng xá»­ trên mạng xã há»™i” nhằm giúp nâng cao nhận thức cho cá»™ng đồng về việc ứng xá»­ trên môi trường Internet.

Thời gian qua, Bá»™ Thông tin & Truyền thông (TT&TT) Ä‘ã triển khai nhiều biện pháp nhằm tăng cường quản lý ná»™i dung thông tin trên mạng, ngăn chặn xá»­ lý tin giả, thông tin sai sá»± thật trên không gian mạng, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật cÅ©ng dần được hoàn thiện. 

Từ đầu năm đến nay, Bá»™ Ä‘ã yêu cầu 4 doanh nghiệp lá»›n là Facebook, Google, Tik Tok, Apple xá»­ lý, ngăn chặn, gỡ bỏ nhiều thông tin vi phạm. Trung tâm xá»­ lý tin giả Việt Nam (VAFC, trá»±c thuá»™c Cục Phát thanh, truyền hình và Thông tin Ä‘iện tá»­) Ä‘ã tiếp nhận và xá»­ lý 4.363 tin phản ánh; thẩm định, gắn nhãn và công bố 50 tin giả; yêu cầu các nền tảng xuyên biên giá»›i gỡ bỏ trên 3.120 tin, bài có ná»™i dung xấu, Ä‘á»™c. 

Cục Phát thanh, truyền hình và Thông tin Ä‘iện tá»­ (Bá»™ TT&TT) Ä‘ã thiết lập được hÆ¡n 100 đầu mối thuá»™c các bá»™, ngành, Ä‘oàn thể, địa phÆ°Æ¡ng để tăng cường phối hợp xá»­ lý tin giả, tin sai sá»± thật trên mạng.

Tuy nhiên, tin giả trên không gian mạng vẫn liên tục được sản sinh, khó có thể ngăn chặn hoàn toàn. Uy tín, danh dá»± của má»™t con người bị bôi xấu, bị bào mòn mà không có cÆ¡ há»™i để giải thích, thanh minh bởi những thông tin thất thiệt. Tin giả làm xói mòn niềm tin xã há»™i, tạo ra những nghi ngờ có thể làm rạn nứt má»™t tổ chức, gây hoang mang trong xã há»™i, thiệt hại không thể Ä‘o đếm được.

... đến trị bệnh từ virus tin giả

Về các giải pháp mang tính cấp bách trong vấn đề này, PGS,TS Đỗ Thị Thu Hằng, Viện trưởng Viện Báo chí, Học viện Báo chí và Tuyên truyền cho rằng, cần có những giải pháp đồng bá»™ để phòng chống tin giả, cụ thể nhÆ°: rà soát và hoàn thiện cÆ¡ sở pháp lý về quản lý thông tin, truyền thông trên các nền tảng số, đặc biệt là trên mạng xã há»™i, tìm kiếm và thá»±c thi công nghệ truy xuất thông tin, định danh người dùng trên mạng xã há»™i, có chế tài xá»­ phạt nghiêm minh, Ä‘úng người, Ä‘úng tá»™i; và đặc biệt là chú trọng biện pháp giáo dục ý thức, kiến thức và kỹ năng của người dùng mạng xã há»™i.

Thông qua nhà trường và các phÆ°Æ¡ng tiện truyền thông đại chúng, cần trang bị cho công chúng, nhất là công chúng trẻ kiến thức về pháp lý khi tham gia mạng xã há»™i, giúp nâng cao ý thức cá»™ng đồng về quyền - trách nhiệm, nắm được chuẩn má»±c văn hóa ứng xá»­, chuẩn má»±c đạo đức, từ Ä‘ó Ä‘iều chỉnh hành vi trên môi trường truyền thông xã há»™i, trong không gian số. Có nghÄ©a là, việc nghiên cứu, xây dá»±ng và thá»±c thi chuẩn má»±c văn hóa ứng xá»­ trên mạng xã há»™i của các cÆ¡ quan, tổ chức nói riêng và cá»™ng đồng nói chung có ý nghÄ©a quan trọng trong việc ngăn chặn tin giả, tin sai sá»± thật.

Hiện nay, Bá»™ TT&TT  Ä‘ang tiến hành lấy ý kiến Ä‘óng góp để xây dá»±ng "Cẩm nang nhận diện phòng chống tin giả, tin sai sá»± thật trên không gian mạng" có tính ứng dụng cao, dá»… dàng tiếp cận vá»›i người sá»­ dụng. Đây được coi là má»™t hành Ä‘á»™ng thể hiện sá»± quyết liệt của Bá»™ trong công tác ngăn chặn những thông tin xấu, Ä‘á»™c.

Vai trò của cẩm nang là giúp người tiếp cận thông tin nhận diện được nguồn của tin giả, chủ thể tạo tin giả và chủ thể lan truyền, phát tán tin giả.

Cẩm nang phòng chống tin giả, tin sai sá»± thật trên không gian mạng được kỳ vọng sẽ cung cấp các thông tin, kỹ năng cÆ¡ bản nhất để các cÆ¡ quan, tổ chức, cá nhân tham gia không gian mạng có kiến thức tổng quan, cần thiết để nhận biết, ứng phó và xá»­ lý có hiệu quả vá»›i tình trạng tin giả, tin sai sá»± thật lan tràn trên không gian mạng hiện nay.

Có thể thấy, Nhà nÆ°á»›c Ä‘ang tích cá»±c “Ä‘iều trị” bệnh này, má»—i cá nhân cÅ©ng cần tá»± mình có trách nhiệm sàng lọc, tiếp nhận thông tin trung thá»±c, phủ nhận thông tin xuyên tạc, giả mạo để làm sạch cuá»™c sống.

Theo Phan Hoài Gian/Báo NB&CL

https://www.congluan.vn/can-tich-cuc-dieu-tri-benh-tu-virus-tin-gia-post217405.html