Má»™t góc TP Thanh Hóa hiện đại và giàu đẹp. Ảnh: P.V

Khẳng định vai trò Ä‘ô thị tỉnh lỵ

Là Ä‘ô thị tỉnh lỵ, trung tâm chính trị, hành chính, kinh tế, văn hóa, khoa học - kỹ thuật và quốc phòng - an ninh của tỉnh, TP Thanh Hóa giữ vị trí rất quan trọng đối vá»›i tỉnh Thanh Hóa. Không những thế, vùng đất cổ nằm ở trung tâm đồng bằng sông Mã, sông Chu - những trung tâm dân cÆ° lá»›n và lâu đời nhất của cả nÆ°á»›c - Ä‘ã và Ä‘ang nắm giữ những truyền thống lịch sá»­ và giá trị văn hóa - nhân văn vô cùng sâu sắc. Đặc biệt, theo định hÆ°á»›ng, việc sáp nhập TP Thanh Hóa và huyện Đông SÆ¡n nhằm mở rá»™ng địa giá»›i hành chính và không gian phát triển cho TP Thanh Hóa trong tÆ°Æ¡ng lai, sẽ góp phần khẳng định vai trò Ä‘ô thị tỉnh lỵ của TP Thanh Hóa đối vá»›i má»™t tỉnh lá»›n và Ä‘ang phát triển mạnh mẽ nhÆ° Thanh Hóa.

Để tạo tiền đề cho công cuá»™c mở rá»™ng không gian phát triển Ä‘ô thị, ngày 17-3-2023, Thủ tÆ°á»›ng Chính phủ Ä‘ã ký Quyết định số 259/QĐ-TTg phê duyệt Quy hoạch chung Ä‘ô thị Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa đến năm 2040 (gọi tắt là Quy hoạch). Đây là sá»± kiện có ý nghÄ©a đặc biệt quan trọng, mở ra tầm nhìn má»›i, tạo ra thế và lá»±c má»›i cho sá»± phát triển của TP Thanh Hóa trong tÆ°Æ¡ng lai. Quy hoạch gồm toàn bá»™ diện tích theo địa giá»›i hành chính TP Thanh Hóa và huyện Đông SÆ¡n, tổng diện tích khoảng 22.821 ha; vá»›i quy mô dân số, dá»± báo đến năm 2030 có khoảng 780.000 đến 800.000 người, đến năm 2040 có khoảng 1.000.000 người.

Quy hoạch đặt ra mục tiêu xây dá»±ng và phát triển TP Thanh Hóa trở thành địa phÆ°Æ¡ng dẫn đầu cả tỉnh trong sá»± nghiệp CNH, HĐH; má»™t trong những trung tâm lá»›n về thÆ°Æ¡ng mại, dịch vụ, công nghiệp công nghệ cao, văn hóa, khoa học, giáo dục - Ä‘ào tạo, y tế, thể thao của vùng Nam đồng bằng Bắc bá»™ và Bắc Trung bá»™; có kinh tế - xã há»™i phát triển nhanh và bền vững, đời sống vật chất và tinh thần của Nhân dân ngày càng được nâng cao; chính trị - xã há»™i ổn định, quốc phòng - an ninh được đảm bảo, hÆ°á»›ng tá»›i thành phố thông minh, văn minh, hiện đại và là má»™t Ä‘á»™ng lá»±c quan trọng góp phần Ä‘Æ°a tỉnh Thanh Hóa trở thành cá»±c tăng trưởng má»›i ở phía Bắc của Tổ quốc.

Quy hoạch chung Ä‘ô thị Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa đến năm 2040 được xây dá»±ng trong bối cảnh toàn cầu hóa và há»™i nhập quốc tế diá»…n ra mạnh mẽ ở Việt Nam. Trong khi, Ä‘ô thị Thanh Hóa nằm ở vị trí hậu phÆ°Æ¡ng cho Cảng biển Nghi SÆ¡n, Cảng Hàng không Thọ Xuân, Cá»­a khẩu quốc tế Na Mèo và các khu du lịch... Ä‘ây là những cÆ¡ há»™i đầu tÆ° và mở rá»™ng giao thÆ°Æ¡ng quốc tế của Ä‘ô thị Thanh Hóa. Không dừng lại ở Ä‘ó, thông qua quan hệ liên Ä‘ô thị vá»›i TP Sầm SÆ¡n, TP Thanh Hóa cÅ©ng có khả năng khai thác gián tiếp lợi thế của khu vá»±c duyên hải về kinh tế biển và là Ä‘iểm kết nối ba vùng miền núi, đồng bằng, ven biển tỉnh Thanh Hóa. Ngoài ra, theo Quy hoạch, Ä‘ô thị Thanh Hóa gồm 2 Ä‘Æ¡n vị hành chính TP Thanh Hóa và huyện Đông SÆ¡n đều Ä‘ã được đầu tÆ° hạ tầng, cÆ¡ sở vật chất khá tốt. Trong Ä‘ó, TP Thanh Hóa Ä‘ã được Thủ tÆ°á»›ng Chính phủ công nhận đạt trình Ä‘á»™ phát triển theo tiêu chí Ä‘ô thị loại I vào năm 2014; huyện Đông SÆ¡n Ä‘ã được Thủ tÆ°á»›ng Chính phủ công nhận đạt chuẩn huyện nông thôn má»›i vào năm 2019.

Má»™t góc TP Thanh Hóa - Ä‘ô thị Ä‘ang được xây dá»±ng theo hÆ°á»›ng văn minh, hiện đại.

Đặc biệt, TP Thanh Hóa có lịch sá»­ phát triển lâu dài, Ä‘óng vai trò là trung tâm tổng hợp tỉnh lỵ. Điều này là minh chứng về sá»± “ổn định, tính kế thừa và sá»± phát triển liên tục của Ä‘ô thị”. Khu vá»±c quy hoạch nằm ở trung tâm của vùng đồng bằng Thanh Hóa được bao bọc bởi hệ thống cảnh quan đồi núi, sông Mã, sông Chu; xa hÆ¡n là vòng cung núi ở phía Tây và biển ở phía Đông tạo nên khung cảnh thiên nhiên “há»™i sÆ¡n tụ thủy” đặc sắc cho Ä‘ô thị. Khung cảnh này cần được bảo tồn khai thác nhÆ° má»™t “bá»™ khung” không gian tá»± nhiên trong cấu trúc không gian tá»± nhiên của Ä‘ô thị. Bao quát trong má»™t không gian rá»™ng hÆ¡n (vùng phụ cận thành phố), không xa về phía Tây là dãy Ngàn NÆ°a linh thiêng và lịch sá»­, về phía Đông là Vịnh Bắc bá»™, tạo nên thế “tá»±a núi - bên sông - hÆ°á»›ng biển”.

Dá»±a trên những cÆ¡ sở được phân tích nêu trên, việc xây dá»±ng Quy hoạch chung Ä‘ô thị Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa đến năm 2040, sẽ tận dụng được Ä‘iểm mạnh về vị trí địa lý, kinh tế và vai trò của Ä‘ô thị Thanh Hóa vá»›i tỉnh Thanh Hóa; đồng thời, là yếu tố quan trọng để định hÆ°á»›ng phát triển thành phố không chỉ là “Äô thị trung tâm tổng hợp của tỉnh Thanh Hóa” mà còn là “Má»™t trung tâm giao thÆ°Æ¡ng, kết nối của vùng Bắc Trung bá»™ vá»›i các vùng Đồng bằng sông Hồng, Đông Bắc, Tây Bắc Việt Nam và vùng Đông Bắc nÆ°á»›c Lào”. HÆ¡n nữa, việc Quy hoạch gắn vá»›i bảo tồn và phát huy các giá trị lịch sá»­ - văn hóa truyền thống, không chỉ góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã há»™i; mà còn góp phần tạo nên giá trị và bản sắc riêng của Ä‘ô thị Thanh Hóa.

Những thông Ä‘iệp giàu cảm xúc

Quy hoạch chung Ä‘ô thị Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa đến năm 2040, hÆ°á»›ng đến xây dá»±ng má»™t thành phố tÆ°Æ¡ng lai mang các giá trị hay thông Ä‘iệp giàu cảm xúc. Đó là “Xây dá»±ng má»™t thành phố là nÆ¡i há»™i tụ và kết nối”, tập trung phát triển Ä‘ô thị Thanh Hóa vá»›i hạ tầng kinh tế - xã há»™i cấp vùng để phát huy vai trò, vị thế của tỉnh Thanh Hóa là má»™t “cá»±c tăng trưởng má»›i trong tứ giác kinh tế Hà Ná»™i - Hải Phòng - Quảng Ninh - Thanh Hóa; và là trung tâm kết nối vùng kinh tế Bắc Trung bá»™ vá»›i các vùng Đồng bằng sông Hồng, vùng Tây Bắc Việt Nam và Đông Bắc nÆ°á»›c Lào; đồng thời là nÆ¡i thu hút, Ä‘ào tạo và cung cấp nguồn nhân lá»±c ổn định, chất lượng cao cho cả nÆ°á»›c và quốc tế.

Cùng vá»›i Ä‘ó, “Nâng cao vai trò trung tâm Ä‘á»™ng lá»±c để phát triển tỉnh Thanh Hóa”: Xây dá»±ng Ä‘ô thị Thanh Hóa là Ä‘ô thị tỉnh lỵ, trung tâm tổng hợp của tỉnh Thanh Hóa, Ä‘áp ứng vai trò là “trung tâm của các trung tâm Ä‘á»™ng lá»±c tỉnh Thanh Hóa (tứ SÆ¡n)”, đảm nhận các chức năng chính về dịch vụ cao cấp - nhân lá»±c trình Ä‘á»™ cao - nhà ở Ä‘ô thị; liên kết vá»›i KKT Nghi SÆ¡n và KCN Lam SÆ¡n - Sao Vàng hình thành trụ cá»™t về công nghiệp của tỉnh, trong Ä‘ó tại Ä‘ô thị Thanh Hóa chủ yếu là công nghiệp ứng dụng công nghệ cao há»— trợ cho công nghiệp chủ lá»±c tại KKT Nghi SÆ¡n và KCN Lam SÆ¡n - Sao Vàng; đồng thời tạo ra các sản phẩm khác có giá trị gia tăng lá»›n, hÆ°á»›ng tá»›i xuất khẩu, có thị trường tiêu thụ ổn định. Liên kết vá»›i TP Sầm SÆ¡n và khu vá»±c ven biển Quảng XÆ°Æ¡ng, Hoằng Hóa hình thành trụ cá»™t về du lịch, trong Ä‘ó Ä‘ô thị Thanh Hóa Ä‘óng vai trò trung tâm kết nối, có các loại hình du lịch văn hóa, lịch sá»­ và cảnh quan sinh thái đồng bằng mà trọng tâm là khu vá»±c sông Mã, Hàm Rồng - Núi Đọ và du lịch Ä‘ô thị (mua sắm, vui chÆ¡i giải trí, há»™i nghị há»™i thảo), cÅ©ng nhÆ° bổ sung hệ thống cÆ¡ sở lÆ°u trú cao cấp cho du lịch nghỉ dưỡng biển. Liên kết vá»›i các huyện Triệu SÆ¡n, Nông Cống, Thiệu Hóa để phát triển nông nghiệp, bảo đảm lÆ°Æ¡ng thá»±c và phát triển nguồn nhân lá»±c.

Khu vá»±c phía Bắc TP Thanh Hóa.

Ngoài ra, “Xây dá»±ng thành phố đẹp, bản sắc, sinh thái, môi trường thuận lợi”. Theo Ä‘ó, Quy hoạch mở rá»™ng Ä‘ô thị để thu hút đầu tÆ°, phát triển Ä‘a dạng các ngành công nghiệp và dịch vụ thÆ°Æ¡ng mại, du lịch văn hóa - lịch sá»­ - sinh thái vá»›i định hÆ°á»›ng phát triển Ä‘ô thị mạnh về dịch vụ, phát triển các quỹ đất để phát triển nhà ở và thị trường bất Ä‘á»™ng sản; hoàn thiện và nâng cao chất lượng công trình hạ tầng kỹ thuật đầu mối, hệ thống hạ tầng xã há»™i nhằm nâng cao chất lượng sống của người dân thành phố. Vá»›i tầm nhìn là má»™t Ä‘ô thị văn minh, hiện đại, thông minh và có bản sắc; phù hợp vá»›i yêu cầu tăng trưởng xanh và thích ứng biến đổi khí hậu; phát huy truyền thống và lịch sá»­ văn hóa Đông SÆ¡n, đồng bằng sông Mã.

Có nhận định cho rằng, trong bối cảnh hiện nay, quy hoạch chung ở má»™t số Ä‘ô thị lá»›n Ä‘ã và Ä‘ang cho thấy tính chiến lược nhiều hÆ¡n là má»™t công cụ kỹ thuật Ä‘Æ¡n thuần. Nói cách khác, quy hoạch chung phải phản ánh tầm nhìn và chiến lược về đầu tÆ° công cÅ©ng nhÆ° khả năng thu hút nguồn lá»±c cho phát triển. Quy hoạch chung Ä‘ô thị Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa đến năm 2040, trÆ°á»›c hết nhấn mạnh đến sá»± phù hợp của việc sáp nhập huyện Đông SÆ¡n và TP Thanh Hóa. Đó là sá»± phù hợp về văn hóa, lịch sá»­ khi TP Thanh Hóa trÆ°á»›c Ä‘ây bắt đầu từ thị xã Thanh Hóa được thành lập năm 1889 theo đạo dụ của vua Thành Thái, từ 7 làng thuá»™c các tổng Bố Đức và tổng Thọ Hạc, huyện Đông SÆ¡n. Tiếp Ä‘ó là sá»± phù hợp về không gian phát triển Ä‘ô thị, khi sáp nhập huyện Đông SÆ¡n sẽ giúp mở rá»™ng không gian phát triển Ä‘ô thị gắn vá»›i nút giao đường bá»™ cao tốc Bắc - Nam, để thành phố liên kết vá»›i các tuyến đường huyết mạch má»›i của quốc gia; đồng thời đẩy mạnh liên kết vá»›i vùng miền núi phía Tây của tỉnh. Ngoài ra, còn phải kể đến sá»± phù hợp về tiêu chuẩn Ä‘Æ¡n vị hành chính, khi hiện tại huyện Đông SÆ¡n có diện tích chỉ đạt 17,7%, dân số đạt 75% so vá»›i huyện tiêu chuẩn đồng bằng. Do vậy việc sáp nhập 2 Ä‘Æ¡n vị hành chính này là hoàn toàn phù hợp vá»›i Nghị quyết số 37-NQ/TW, ngày 24-12-2018 của Bá»™ Chính trị về việc sắp xếp các Ä‘Æ¡n vị hành chính cấp huyện, cấp xã.

Đặc biệt, thêm má»™t Ä‘iểm cần nhấn mạnh nữa là sá»± phù hợp của Quy hoạch chung Ä‘ô thị Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa đến năm 2040, vá»›i Quy hoạch tỉnh Thanh Hóa thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045. Theo quy hoạch tỉnh Thanh Hóa giai Ä‘oạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045, TP Thanh Hóa - TP Sầm SÆ¡n trở thành trung tâm Ä‘á»™ng lá»±c của tỉnh, vá»›i trọng tâm phát triển dịch vụ Ä‘a ngành, Ä‘a lÄ©nh vá»±c, chú trọng các ngành dịch vụ chất lượng cao; phát triển công nghiệp sạch, công nghệ cao, có giá trị gia tăng lá»›n; Ä‘ào tạo, phát triển nguồn nhân lá»±c chất lượng cao; phát triển du lịch biển, du lịch văn hóa, Ä‘Æ°a Ä‘ô thị du lịch Sầm SÆ¡n thành má»™t trong những trọng Ä‘iểm du lịch biển của cả nÆ°á»›c. Đồng thời, phát triển hành lang kinh tế trung tâm: Là trục trung tâm của cả tỉnh theo hÆ°á»›ng Đông - Tây; giữ vai trò chủ đạo trong việc Ä‘iều tiết các hoạt Ä‘á»™ng kinh tế, Ä‘ô thị và dịch vụ của cả tỉnh. Kết nối TP Sầm SÆ¡n - TP Thanh Hóa - huyện Thọ Xuân thông qua Đại lá»™ Nam sông Mã, Đại lá»™ Lê Lợi, đường từ TP Thanh Hóa Ä‘i Cảng Hàng không Thọ Xuân.

Quy hoạch chung Ä‘ô thị Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa đến năm 2040 xác định tầm nhìn chiến lược là hÆ°á»›ng tá»›i xây dá»±ng Ä‘ô thị Thanh Hóa trở thành “Thành phố há»™i tụ, kết nối phát triển”. Trên cÆ¡ sở Ä‘ó, Ä‘ô thị Thanh Hóa sẽ phát triển theo 3 giai Ä‘oạn chính, bao gồm: “Giai Ä‘oạn phát triển chủ yếu nhờ thu hút đầu tÆ° và tăng quy mô nguồn nhân lá»±c”. Trong giai Ä‘oạn này sẽ tập trung hoàn thiện hạ tầng xã há»™i, hạ tầng kỹ thuật TP Thanh Hóa hiện hữu, nâng cao chất lượng Ä‘ô thị; hình thành các khu vá»±c phát triển Ä‘ô thị má»›i, đặc biệt tại huyện Đông SÆ¡n, hÆ°á»›ng tá»›i sáp nhập 2 Ä‘Æ¡n vị hành chính TP Thanh Hóa và huyện Đông SÆ¡n để mở rá»™ng quy mô Ä‘ô thị. Củng cố các hÆ°á»›ng liên kết trong tỉnh, hình thành bÆ°á»›c đầu tại Ä‘ô thị Thanh Hóa các yếu tố Ä‘á»™ng lá»±c cấp vùng về công nghiệp, dịch vụ thÆ°Æ¡ng mại và du lịch để tăng giá trị sản xuất toàn xã há»™i và nhu cầu lao Ä‘á»™ng dẫn đến gia tăng dân số cÆ¡ học.

Giai Ä‘oạn “tăng tốc phát triển” dá»±a vào nâng cao công nghệ, năng suất và trình Ä‘á»™ nguồn nhân lá»±c. Tập trung vào các lÄ©nh vá»±c có tiềm năng, thế mạnh nhÆ° y tế, giáo dục, thể thao, nghiên cứu ứng dụng, dịch vụ thÆ°Æ¡ng mại, du lịch trong mối liên kết giữa các vùng Bắc Trung bá»™ và Đồng bằng sông Hồng, hÆ°á»›ng tá»›i các vùng Tây Bắc Việt Nam và Đông Bắc Lào... Giai Ä‘oạn “thịnh vượng kỳ vọng” khi Ä‘ô thị Thanh Hóa là nÆ¡i có đủ Ä‘iều kiện Ä‘ào tạo và thu hút nguồn nhân lá»±c trình Ä‘á»™ cao tầm cỡ quốc tế. Nhờ có bá»™ phận nhân lá»±c cao cấp này, Ä‘ô thị Thanh Hóa có thể trở thành trung tâm cấp quốc gia và khu vá»±c trong má»™t số lÄ©nh vá»±c thế mạnh. Tầm nhìn là má»™t thành phố có bản sắc, có hạ tầng Ä‘ô thị hiện đại, cảnh quan đẹp, khí hậu thuận lợi và môi trường trong sạch, là nÆ¡i thu hút người dân trong nÆ°á»›c và quốc tế đến sinh sống, làm việc và vui chÆ¡i, giải trí...

Quy hoạch chung Ä‘ô thị Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa đến năm 2040, vá»›i những mục tiêu chung, những định hÆ°á»›ng lá»›n và đặc biệt là những thông Ä‘iệp, giá trị hÆ°á»›ng đến tạo dá»±ng má»™t Ä‘ô thị hiện đại và giàu bản sắc, là những tiền đề căn bản để phát triển Ä‘ô thị tỉnh lỵ vá»›i vai trò là trung tâm hành chính, chính trị, kinh tế, văn hóa, y tế, giáo dục, khoa học - kỹ thuật của tỉnh Thanh Hóa.

Theo Nhóm phóng viên CT-XH/Báo Thanh Hóa Điện tá»­

https://baothanhhoa.vn/kinh-te/quy-hoach-chung-do-thi-thanh-hoa-xuong-song-cua-su-phat-trien-bai-1-tam-nhin-chien-luoc/182771.htm

Bài 2: Điểm tá»±a để biến tiềm năng thành Ä‘á»™ng lá»±c phát triển.