Thu hút “flyby” là con đường sai lầm

Vào thời Ä‘iểm cuối thế ká»· 20 đầu thế ká»· 21, báo chí Ä‘ã vá»™i vàng cho hết tất cả thông tin lên internet má»™t cách miá»…n phí và bây giờ theo nhận định của giá»›i chuyên gia Ä‘ó là má»™t sai lầm khó có thể cứu vãn.

Thá»±c tế cho thấy, khi Ä‘á»™c giả click vào má»™t đường link trên Google và Ä‘i mất, dẫn đến sá»± thay đổi thói quen tiêu dùng thông tin của cả xã há»™i. TrÆ°á»›c Ä‘ây, Ä‘á»™c giả yêu thích má»™t tờ báo nào Ä‘ó sẽ rất mê những bài viết trên Ä‘ó, hầu nhÆ° không muốn đọc những tờ báo đối thủ khác, hoặc thích má»™t phóng viên về Ä‘iều tra nào Ä‘ó sẽ Ä‘ón đọc và nhá»› tên họ. Đến bây giờ còn ai nhá»› tên má»™t nhà báo, thậm chí nhiều Ä‘á»™c giả đọc xong không nhá»› Ä‘ã đọc trên báo nào? Và những người làm báo cÅ©ng không biết Ä‘á»™c giả của mình là ai?

Ông Lê Quốc Minh - Ủy viên Trung Æ°Æ¡ng Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Chủ tịch Há»™i Nhà báo Việt Nam cho rằng, báo chí Việt Nam Ä‘ang dá»±a quá nhiều vào Google và Facebook, chúng ta cho hết thông tin lên mạng xã há»™i và kết quả là người ta nói báo chí chỉ có traffic - lượt truy cập chứ không có Ä‘á»™c giả. Bởi vì Google mang đến 50-60% traffic cho các cÆ¡ quan báo chí và các nền tảng Social Media khác mang lại cỡ 20% - 80% đến từ Google và Social Media.

Theo nhiều nghiên cứu cho thấy, 20% Ä‘á»™c giả sẽ nuôi sống báo chí chứ không phải 80% còn lại - 80% Ä‘ó chỉ là những flyby (tạm dịch: lÆ°á»›t qua), 20% này mang lại tổng traffic bằng 80% kia và có khả năng mang lại nguồn doanh thu. Cho nên, theo ông Lê Quốc Minh, rất nhiều tờ báo Ä‘Æ°a ra những ná»™i dung gây sốc để thu hút những flyby là con đường sai lầm, họ chạy theo 6 keyword “cÆ°á»›p, giết, hiếp” - “sốc, sex, sến” thì chỉ tìm được flyby mà thôi, không có người dùng trung thành. Vậy nên việc phải làm Ä‘ó là tìm kiếm dữ liệu và nuôi dưỡng 20% Ä‘á»™c giả Ä‘ó.

“Khi dá»±a vào nhiều nền tảng, các cÆ¡ quan báo chí, truyền thông có được lượng truy cập nhÆ°ng lại không có Ä‘á»™c giả, khán giả, bởi tờ báo không nắm được dữ liệu Ä‘á»™c giả thì không nhắm đến Ä‘úng đối tượng, không biết được Ä‘á»™c giả là ai, đến từ Ä‘âu. Các cÆ¡ quan báo chí hiện nay phải quay trở lại nắm được dữ liệu người dùng, Ä‘ây là việc vô cùng quan trọng. Nếu chúng ta không nắm được dữ liệu người dùng, phụ thuá»™c vào các nền tảng và các phÆ°Æ¡ng thức khác thì cÆ¡ quan báo chí không thể cung cấp được các ná»™i dung nhắm Ä‘úng đến các đối tượng chứ chÆ°a nói đến chuyện cá nhân hóa ná»™i dung”, ông Minh nói.

Cuá»™c chiến của báo chí thá»±c chất là cuá»™c chiến thu hút Ä‘á»™c giả

Hiện nay các cÆ¡ quan báo chí Ä‘ang phải tìm biện pháp đối phó vá»›i thá»±c trạng trên. Má»™t số cÆ¡ quan báo chí nÆ°á»›c ngoài Ä‘ã không còn Ä‘Æ°a ná»™i dung lên mạng xã há»™i, ứng dụng đọc tin tổng hợp. Song cách thức này chỉ hiệu quả đối vá»›i những cÆ¡ quan báo chí rất mạnh, tá»± tạo lập được cÆ¡ sở người dùng đủ lá»›n, đủ trung thành để tiếp cận ná»™i dung trá»±c tiếp.

Má»™t xu hÆ°á»›ng khác trên thế giá»›i là các cÆ¡ quan báo chí bắt tay nhau để tạo ra hệ thống nắm bắt người dùng chung. Thay vì để mất dữ liệu người dùng cho các mạng xã há»™i, thì giờ Ä‘ây, các cÆ¡ quan báo chí hợp sức lại, Ä‘òi hỏi người dùng phải đăng nhập. Sau Ä‘ó các cÆ¡ quan báo chí hợp tác vá»›i nhau sẵn sàng chia sẻ lượng dữ liệu người dùng.

Ông Lê Quốc Minh nhận định “time on site” (thời gian lÆ°u lại trung bình người dùng trong má»™t lần truy cập) có thể Ä‘o lường sá»± lÆ°u tâm của Ä‘á»™c giả, chất lượng của bài báo và từ Ä‘ó cÅ©ng cho thấy lượng Ä‘á»™c giả trung thành. Lãnh đạo các cÆ¡ quan báo chí cần khuyến khích phóng viên tập trung vào những ná»™i dung có chiều sâu, thay vì chạy theo tin tức giật gân hay theo trend trên mạng.

Google và Facebook sá»­ dụng thuật toán để tìm ra những từ khóa mà người đọc quan tâm, từ Ä‘ó sẽ Ä‘Æ°a những tin tức liên quan ở vị trí nổi bật, dá»… tìm. Thói quen của hành vi người dùng và những thuật toán Ä‘ó sẽ thay đổi liên tục. Báo chí cần phải cân nhắc cẩn thận khi sá»­ dụng những công cụ phân tích dữ liệu này.

Tổng Biên tập Báo Nhân Dân Ä‘Æ°a ra quan Ä‘iểm: “Dữ liệu phải được coi là oxy của doanh nghiệp, là thứ bạn không thể mua được, phải nuôi dưỡng chăm bón thường xuyên và liên tục. Độc giả cÅ©ng vậy, chúng ta cần dần dần thu thập dữ liệu và chăm sóc họ để hiểu rõ người dùng của mình và có cách thức sản xuất thông tin phù hợp”.

DÆ°á»›i góc nhìn của Ths. VÅ© Thế Cường - Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Ấn Độ, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, trong bối cảnh kinh tế báo chí Ä‘ang trên Ä‘à Ä‘i xuống, Ä‘iều quan trọng nhất vá»›i má»™t cÆ¡ quan báo chí hiện nay là cần “giữ chân” được lượng Ä‘á»™c giả trung thành, có Ä‘á»™c giả sẽ có doanh thu.

Để có được lượng Ä‘á»™c giả trung thành, ngoài yếu tố chất lượng ná»™i dung, công nghệ sẽ há»— trợ để ná»™i dung có thể phát huy hiệu quả tốt nhất. Công nghệ sẽ là giải pháp hữu hiệu trong việc thu thập dữ liệu, nghiên cứu và phân tích hành vi, thói quen, nhu cầu của Ä‘á»™c giả, lên kế hoạch xây dá»±ng chiến lược ná»™i dung và phát triển sản phẩm phù hợp, từ Ä‘ó phục vụ Ä‘á»™c giả tốt hÆ¡n.

Ths. VÅ© Thế Cường cho rằng báo chí Ä‘ã bỏ quên nguồn dữ liệu trong má»™t thời gian quá dài. Má»™t trong những dữ liệu quan trọng nhất là dữ liệu khách hàng. Các cÆ¡ quan báo chí Ä‘ang thiếu thông tin về user - giao diện người dùng, thiếu thông tin về trải nghiệm người dùng, không phân khúc được khách hàng do Ä‘ó không tạo ra được tệp khách hàng thì không thể triển khai được chuyển đổi số. 

“Dữ liệu là yếu tố quyết định cho sá»± thành công trong công cuá»™c chuyển đổi số của bất kỳ cÆ¡ quan báo chí nào. Không xây dá»±ng được cÆ¡ sở dữ liệu, không có bigdata, không có má»™t quy trình để phân tích và xá»­ lý dữ liệu Ä‘ó chúng ta sẽ thất bại trong công cuá»™c chuyển đổi số đối vá»›i báo chí hiện nay”, Ths. VÅ© Thế Cường nhận định. 

Thá»±c tế cho thấy, trong báo chí, chuyển đổi số không phân biệt tờ báo lá»›n hay tờ báo nhỏ. Má»™t tờ báo nhỏ nếu có chiến lược chuyển đổi số hiệu quả, giữ chân được lượng Ä‘á»™c giả trung thành và duy trì được ná»™i dung cung cấp cho Ä‘á»™c giả, thì khả năng chuyển đổi số thành công sẽ cao hÆ¡n các tờ báo lá»›n không có chiến lược Ä‘úng đắn. Và nhÆ° má»™t vị chuyên gia báo chí Ä‘ã từng nói: “Cuá»™c chiến của báo chí hiện nay thá»±c chất là cuá»™c chiến thu hút Ä‘á»™c giả. Điều Ä‘áng sợ nhất đối vá»›i người làm báo chính là lạc hậu so vá»›i Ä‘á»™c giả”.

Theo Hòa Giang/Báo NB&CL

https://www.congluan.vn/bao-chi-can-du-lieu-doc-gia-chu-khong-chi-la-luot-truy-cap-post242432.html