Luật Các tổ chức tín dụng giá»›i hạn trần sở hữu má»›i tại má»™t ngân hàng. (Ảnh: PV/Vietnam+)

Quốc há»™i Ä‘ã chính thức thông qua Luật Các Tổ chức tín dụng (sá»­a đổi) và có hiệu lá»±c từ ngày 1/7/2024, ngoại trừ má»™t số Ä‘iều khoản sẽ có hiệu lá»±c từ 1/1/2025. DÆ°á»›i Ä‘ây là má»™t số Ä‘iểm má»›i của Luật này.

Giảm trần sở hữu tại ngân hàng

Để nâng cao năng lá»±c quản trị, Ä‘iều hành, minh bạch hóa hoạt Ä‘á»™ng của tổ chức tín dụng, hạn chế tình trạng thao túng, chi phối hoạt Ä‘á»™ng của cổ Ä‘ông lá»›n tại tổ chức tín dụng, Luật Các Tổ chức tín dụng (sá»­a đổi), bổ sung quy định về tá»· lệ sở hữu cổ phần theo hÆ°á»›ng giảm giá»›i hạn tá»· lệ sở hữu cổ phần của cổ Ä‘ông là tổ chức và của nhóm cổ Ä‘ông và người có liên quan.

Cụ thể, giá»›i hạn trần sở hữu má»›i tại má»™t ngân hàng: Cá nhân sở hữu tối Ä‘a 5% vốn Ä‘iều lệ (không đổi); tổ chức 10%; cổ Ä‘ông và người có liên quan 15%; cổ Ä‘ông lá»›n và người có liên quan không được sở hữu quá 5% của tổ chức tín dụng khác.

Quy định về hạn chế má»›i về hạn mức cấp tín dụng sẽ giảm hạn mức tín dụng cho khách hàng và người có liên quan. Tuy nhiên, sá»± thay đổi sẽ theo lá»™ trình diá»…n ra trong 5 năm thay vì má»™t lần.

Bên cạnh Ä‘ó, Luật cÅ©ng bổ sung trách nhiệm công bố, công khai thông tin của cổ Ä‘ông sở hữu từ 01% vốn Ä‘iều lệ của tổ chức tín dụng trở lên, người quản lý, người Ä‘iều hành của tổ chức tín dụng, bổ sung, bảo đảm quyền của cổ Ä‘ông thiểu số; sá»­a đổi, bổ sung các quy định về tiêu chuẩn, Ä‘iều kiện người quản lý, Ä‘iều hành, nâng cao tính Ä‘á»™c lập, chuyên trách của thành viên Há»™i đồng quản trị Ä‘á»™c lập; thành viên Ban kiểm soát; tăng số lượng tối thiểu thành viên Ban kiểm soát của ngân hàng thÆ°Æ¡ng mại, sá»­a đổi, bổ sung để tăng cường trách nhiệm của Ban kiểm soát của tổ chức tín dụng; sá»­a đổi, bổ sung các quy định tăng cường vai trò của ngân hàng hợp tác xã trong việc há»— trợ quỹ tín dụng nhân dân thành viên...

Ngoài ra, Luật cÅ©ng bổ sung quy định để hợp nhất Giấy phép thành lập và hoạt Ä‘á»™ng của tổ chức tín dụng đồng thời là Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, phù hợp vá»›i định hÆ°á»›ng chung của Đảng, Nhà nÆ°á»›c trong việc cắt giảm thủ tục hành chính, há»— trợ doanh nghiệp và người dân trong hoạt Ä‘á»™ng sản xuất, kinh doanh.

Luật Các Tổ chức tín dụng cÅ©ng bổ sung quy định về cấm tổ chức tín dụng, người quản lý, người Ä‘iều hành, nhân viên của tổ chức tín dụng gắn việc bán sản phẩm bảo hiểm không bắt buá»™c vá»›i việc cung ứng sản phẩm dịch vụ ngân hàng.

Các quy định tại Luật được Ä‘ánh giá là tÆ°Æ¡ng đối chặt chẽ nhÆ°ng cần thiết giúp các tổ chức tín dụng xây dá»±ng mô hình tổ chức phù hợp vá»›i thông lệ và thá»±c tiá»…n hoạt Ä‘á»™ng. Bên cạnh Ä‘ó, việc bổ sung các quy định về an toàn trong hoạt Ä‘á»™ng của tổ chức tín dụng nhằm ngăn ngừa việc lạm dụng quyền quản trị, Ä‘iều hành, quyền cổ Ä‘ông lá»›n để thao túng hoạt Ä‘á»™ng của tổ chức tín dụng giúp tổ chức tín dụng hoạt Ä‘á»™ng lành mạnh, an toàn, tạo tâm lý tin tưởng cho người gá»­i tiền vào hệ thống tổ chức tín dụng. Để hạn chế tác Ä‘á»™ng lá»›n tá»›i thị trường khi Luật được ban hành, Luật có quy định Ä‘iều khoản chuyển tiếp đối vá»›i những quy định được sá»­a đổi, bổ sung tại Luật.

Tổ chức tín dụng có vấn đề sẽ được can thiệp ngay

Nhằm tránh nhÆ° hiện tượng của Ngân hàng SCB, trên cÆ¡ sở tham khảo kinh nghiệm quốc tế Luật các tổ chức tín dụng bổ sung quy Ä‘inh yêu cầu các ngân hàng thÆ°Æ¡ng mại, chi nhánh ngân hàng nÆ°á»›c ngoài phải xây dá»±ng phÆ°Æ¡ng án khắc phục dá»± kiến trong các trường hợp bị can thiệp sá»›m. Quy định này nhằm yêu cầu các ngân hàng thÆ°Æ¡ng mại có sẵn các kịch bản cho trường hợp bị can thiệp sá»›m, theo Ä‘ó khi tổ chức tín dụng có vấn đề phát sinh thì triển khai ngay các giải pháp cần thiết, đảm bảo tính kịp thời.

Luật Các tổ chức tín dụng thay đổi về cách tiếp cận đối vá»›i can thiệp sá»›m tổ chức tín dụng. (Ảnh: Vietnam+)

Luật Các Tổ chức tín dụng thay đổi về cách tiếp cận đối vá»›i can thiệp sá»›m tổ chức tín dụng. Theo Ä‘ó, can thiệp sá»›m không phải là má»™t trạng thái xá»­ lý cụ thể. Trên tinh thần từ xa, từ sá»›m, khi phát hiện các tổ chức tín dụng thuá»™c trường hợp can thiệp sá»›m, Ngân hàng Nhà nÆ°á»›c có văn bản gá»­i tổ chức tín dụng để thá»±c hiện các yêu cầu, hạn chế, xây dá»±ng, cập nhật phÆ°Æ¡ng án khắc phục để khắc phục các vấn đề trong hoạt Ä‘á»™ng của tổ chức tín dụng để tổ chức tín dụng Ä‘ó quay trở lại hoạt Ä‘á»™ng bình thường.

Luật Các Tổ chức tín dụng cÅ©ng bổ sung các trường hợp can thiệp sá»›m so vá»›i Luật hiện hành nhÆ° trường hợp tổ chức tín dụng có lá»— lÅ©y kế lá»›n hÆ¡n 15% vốn Ä‘iều lệ, vốn được cấp và các quỹ dá»± trữ... Trong quá trình tổ chức tín dụng thá»±c hiện phÆ°Æ¡ng án khắc phục, Ngân hàng Nhà nÆ°á»›c có thể xem xét Ä‘iều chỉnh theo hÆ°á»›ng áp dụng bổ sung thêm, kéo dài hoặc rút ngắn thời gian áp dụng các biện pháp, hạn chế để phù hợp vá»›i tình hình thá»±c hiện phÆ°Æ¡ng án khắc phục của tổ chức tín dụng.

Trường hợp tổ chức tín dụng thá»±c hiện thành công phÆ°Æ¡ng án khắc phục và trở lại hoạt Ä‘á»™ng bình thường thì việc áp dụng các biện pháp hạn chế, yêu cầu của Ngân hàng Nhà nÆ°á»›c cÅ©ng chấm dứt.

Luật Các Tổ chức tín dụng cÅ©ng bổ sung quy định về rút tiền hàng loạt, trong Ä‘ó quy định rõ các biện pháp há»— trợ thanh khoản, các biện pháp khác đối vá»›i tổ chức tín dụng khi tổ chức này bị rút tiền hàng loạt, đảm bảo an toàn hệ thống và đảm bảo quyền lợi người gá»­i tiền

Trên cÆ¡ sở kế thừa Luật hiện hành, Luật Các Tổ chức tín dụng quy định về kiểm soát đặc biệt và các phÆ°Æ¡ng án cÆ¡ cấu lại tổ chức tín dụng, trong Ä‘ó có Ä‘iều chỉnh để xá»­ lý những khó khan, vÆ°á»›ng mắc phát sinh thời gian qua.

Đẩy mạnh xá»­ lý nợ xấu

Má»™t trong những ná»™i dung được quan tâm là quyền thu giữ tài sản bảo đảm và quyền chuyển nhượng tài sản bảo đảm để xá»­ lý nợ xấu.

Về xá»­ lý tài sản đảm bảo (hiệu lá»±c từ ngày 1/1/2025), các tổ chức tín dụng được quyền chuyển nhượng má»™t phần hoặc toàn bá»™ tài sản đảm bảo là dá»± án bất Ä‘á»™ng sản để thu hồi nợ.

Các tổ chức tín dụng được quyền chuyển nhượng má»™t phần hoặc toàn bá»™ tài sản đảm bảo là dá»± án bất Ä‘á»™ng sản để thu hồi nợ. (Ảnh: PV/Vietnam+)

Quy định này được Ä‘ánh giá sẽ giúp các ngân hàng có thêm phÆ°Æ¡ng án xá»­ lý các dá»± án lá»›n vá»›i má»™t phần nhỏ trong Ä‘ó bị vÆ°á»›ng pháp lý, từ Ä‘ó giúp dòng tiền của các doanh nghiệp bất Ä‘á»™ng sản được khÆ¡i thông và giảm nợ xấu cho các ngân hàng, đặc biệt nhóm ngân hàng niêm yết có tá»· lệ cho vay bất Ä‘á»™ng sản cao.

Tuy nhiên, trong luật được thông qua lần này Ä‘ã không đề cập đến quyền thu giữ tài sản đảm bảo của tổ chức tín dụng, Ä‘iều này có thể dẫn đến tình trạng người Ä‘i vay tiền không phối hợp bàn giao tài sản đảm bảo.

Bổ sung má»™t số nhóm người liên quan

Để đảm bảo an toàn trong hoạt Ä‘á»™ng tổ chức tín dụng, minh bạch hóa việc sở hữu cổ phần của cổ Ä‘ông và những người có liên quan của cổ Ä‘ông Ä‘ó, hạn chế tình trạng thao túng hoạt Ä‘á»™ng của các tổ chức tín dụng, Luật bổ sung má»™t số nhóm người có liên quan bao gồm: “Công ty con của công ty con của tổ chức tín dụng; ông bà ná»™i, ông bà ngoại, cháu ná»™i, cháu ngoại, cô, dì, chú, cậu, bác ruá»™t, cháu ruá»™t, cô ruá»™t, dì ruá»™t, cậu ruá»™t và ngược lại”; xác định rõ hÆ¡n đối tượng cá nhân được ủy quyền đại diện cho tổ chức, cá nhân là cá nhân được ủy quyền đại diện phần vốn góp cho tổ chức, cá nhân.

Quy định nêu trên Ä‘ã bảo đảm sá»± rõ ràng trong việc xác định người có liên quan tại dá»± thảo Luật.

Đại diện Ngân hàng Nhà nÆ°á»›c cho biết các quy định sá»­a đổi, bổ sung tại Luật đảm bảo cÆ¡ sở pháp lý rõ ràng, minh bạch cho hoạt Ä‘á»™ng của tổ chức tín dụng, xá»­ lý các khó khăn, vÆ°á»›ng mắc trong hoạt Ä‘á»™ng của tổ chức tín dụng thời gian qua đồng thời tạo cÆ¡ sở để tổ chức tín dụng đổi má»›i hoạt Ä‘á»™ng Ä‘áp ứng yêu cầu của thá»±c tiá»…n và nâng cao năng lá»±c cạnh tranh./.

Theo Vietnam+/Báo Thanh Hóa Điện tá»­

https://baothanhhoa.vn/kinh-te/luat-cac-to-chuc-tin-dung-sua-doi-co-nhung-diem-gi-moi/205235.htm