Ngày 19/1, Văn phòng Chính phá»§ ban hành Thông báo 22/TB-VPCP kết luáºn cá»§a Phó Thá»§ tướng Chính phá»§ Trần Lưu Quang - Chá»§ tịch Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia tại Há»™i nghị tổng kết công tác bảo đảm tráºt tá»±, an toàn giao thông năm 2023 và triển khai nhiệm vụ năm 2024. Trong Ä‘ó, Phó Thá»§ tướng yêu cầu xá» lý vi phạm nồng độ cồn theo phương châm “ba không”: Không có vùng cấm – Không có ngoại lệ - Không có ngày nghỉ. Việc nhấn mạnh tá»›i phương châm “ba không” là hết sức cần thiết, nhất là trong bối cảnh Tết đến, Xuân vá».
Thá»±c tế cho thấy dù chưa tá»›i Tết, Ä‘ã có rất nhiá»u ma men bị xá» lý vì vi phạm an toàn giao thông. Theo thống kê cá»§a Cục Cảnh sát giao thông, 10 ngày thá»±c hiện cao Ä‘iểm bảo đảm tráºt tá»±, an toàn giao thông dịp trước Tết Nguyên Ä‘án Giáp Thìn 2024 (11 – 21/1/2024), lá»±c lượng chức năng Ä‘ã xá» lý 30.491 trưá»ng hợp vi phạm nồng độ cồn. Con số này cá»§a cả năm 2023 là 770.000 trưá»ng hợp, tăng 1,5 lần so vá»›i năm 2022 và nhiá»u hÆ¡n tổng số 3 năm 2020 – 2022 cá»™ng lại. Äáng chú ý hÆ¡n là trong năm 2023, số trưá»ng hợp vi phạm nồng độ cồn chiếm khoảng 23% tổng số trưá»ng hợp vi phạm tráºt tá»± an toàn giao thông, tức là trung bình 1 ngày xá» lý hÆ¡n 2.100 trưá»ng hợp vi phạm nồng độ cồn.
Những con số nêu trên cho thấy thá»±c tế Ä‘áng báo động bởi vì nó xảy ra trong bối cảnh các quy định, chế tài đối vá»›i hành vi vi phạm nồng độ cồn khi tham gia giao thông Ä‘ã Ä‘i vào cuá»™c sống vá»›i mức xá» phạt tăng cao. Cụ thể, theo Nghị định 100/2019/NÄ-CP cá»§a Chính phá»§ (có hiệu lá»±c từ ngày 1/1/2020), mức xá» phạt cao nhất đối vá»›i lái xe ô tô vi phạm nồng độ cồn tá»›i 40 triệu đồng và tước giấy phép lái xe 24 tháng. Còn đối vá»›i tài xế xe máy, máy kéo, xe máy chuyên dùng, nếu vi phạm nồng độ cồn nặng nhất sẽ bị phạt kịch khung từ 6 - 8 triệu đồng, tước giấy phép lái xe từ 22 - 24 tháng. Lái xe vi phạm nồng độ cồn gây tai nạn sẽ bị xá» lý hình sá»± theo các chế tài khác nhau, tuỳ mức độ nghiêm trá»ng.
Do Ä‘ó, việc ngăn chặn ngưá»i tham gia giao thông mà trong cÆ¡ thể có nồng độ cồn để kéo giảm tai nạn luôn là Æ°u tiên hàng đầu trong xá» phạt vi phạm an toàn giao thông cá»§a lá»±c lượng công an. Vấn đỠnày cÅ©ng nháºn được sá»± đồng tình, á»§ng há»™ rá»™ng rãi cá»§a dư luáºn xã há»™i. Bởi nếu "ma men" vẫn ngồi sau tay lái, sá»± bình yên trên má»—i con đưá»ng sẽ bị Ä‘e doạ. Äặc biệt là khi Tết đến, Xuân vá», ngưá»i ta lại có cả má»› lý do để má»i má»c nhau uống rượu bia. Và lúc Ä‘ã dốc chén, ngà men say rồi mà còn ngồi sau tay lái thì vui Ä‘âu chưa thấy, nhưng nguy cÆ¡ mất an toàn Ä‘ã cáºn ká». Háºu quả cá»§a những cạn táºn Ä‘áy ly ấy là không ít vụ tai nạn nghiêm trá»ng, khiến nhiá»u ngưá»i tá» vong, hoặc thương táºt vÄ©nh viá»…n, trở thành gánh nặng cho gia Ä‘ình, xã há»™i.
Cục Cảnh sát giao thông kiểm tra lái xe vi phạm nồng độ cồn tại thành phố phan Thiết (Bình Thuáºn). Ảnh: Nguyá»…n Thanh/TTXVN
Äể tạo sức răn Ä‘e, góp phần ngăn chặn ngưá»i có nồng độ cồn trong cÆ¡ thể tham gia giao thông, lá»±c lượng chức năng cần nghiêm chỉnh quán triệt và thá»±c thi phương châm “ba không”, đặc biệt là đối vá»›i những ngưá»i làm việc trong hệ thống chính quyá»n. Năm 2023, hàng trăm trưá»ng hợp ngưá»i vi phạm nồng độ cồn là đảng viên, cán bá»™, công chức, công an, sÄ© quan... Ä‘ã bị xá» lý, không chỉ theo Nghị định 100, mà còn theo cả quy định cá»§a cÆ¡ quan, đơn vị chá»§ quản ngưá»i vi phạm bởi thông tin vi phạm sẽ được gá»i vá» cÆ¡ quan, đơn vị cá»§a há».
Có thể kể ra Ä‘ây má»™t số trưá»ng hợp như do vi phạm nồng độ cồn trong lúc Ä‘iá»u khiển ô tô vào tối 22/9/2023, Äá»™i trưởng Äá»™i Cảnh sát giao thông huyện Gò Công, tỉnh Tiá»n Giang bị phạt 35 triệu đồng, tước giấy phép lái xe trong 23 tháng và bị xá» lý trách nhiệm theo quy định ná»™i bá»™ ngành công an. Trước Ä‘ó khoảng 1 tuần, Bí thư huyện uá»· má»™t huyện ở tình Bình Thuáºn Ä‘ã bị phạt hành chính và thông báo sai phạm vá» nÆ¡i làm việc vì vi phạm nồng độ cồn khi Ä‘iá»u khiển ô tô. Gần Ä‘ây nhất, Công an thành phố Vinh Ä‘ã chuyển hồ sÆ¡ vụ má»™t thượng uý quân đội vi phạm nồng độ cồn và có biểu hiện chống đối cùng ngưá»i vi phạm sang CÆ¡ quan Ä‘iá»u tra khu vá»±c 2, Quân khu 4 để Ä‘iá»u tra, xá» lý theo thẩm quyá»n….
Những gì nêu trên có thể thấy phương châm “Không có vùng cấm – Không có ngoại lệ” Ä‘ã và Ä‘ang được hiện thá»±c hoá. Tuy nhiên, để hình thành thói quen “Ä‘ã uống rượu thì không lái xe”, lá»±c lượng chức năng cần không ngừng ná»— lá»±c, không chỉ có cao Ä‘iểm má»›i tăng cưá»ng kiểm tra, xá» phạt; cÅ©ng không phải chỉ láºp chốt ở các tuyến phố, con đưá»ng lá»›n. Bởi hiện nay có tình trạng các ma men thông báo vá»›i nhau thông tin vá» các đợt cao Ä‘iểm hay vị trí chốt kiểm tra nồng độ cồn, từ Ä‘ó tìm cách né chốt, Ä‘i vào các ngõ nhá», đưá»ng ngang. Ở khía cạnh này, kế hoạch tuần tra kiểm soát cÅ©ng cần phải có sá»± Ä‘iá»u chỉnh, bổ sung, tạo thế bá»c lót, không để ma men “há»›n hở” vì Ä‘ã tránh chốt an toàn, lần sau lại tái diá»…n.