Phụ huynh dẫn chứng má»™t số bài thi tăng Ä‘iểm số sau phúc khảo. Ảnh: Thu Hoài/TTXVN

Vụ việc ở Thái Bình gợi lại “bóng ma” gian lận thi cá»­ THPT năm 2018 vá»›i hàng loạt vụ án xảy ra ở Hà Giang, SÆ¡n La và Hòa Bình. Sá»± can thiệp nâng Ä‘iểm trắng trợn đối vá»›i hàng trăm bài thi, hành vi lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong thi hành công vụ, hành vi nhận hối lá»™ để “đổi trắng thay Ä‘en” của nhiều cán bá»™ ngành giáo dục Ä‘ã gây choáng váng dÆ° luận cả nÆ°á»›c. Là những địa bàn thuá»™c “vùng lõm” giáo dục, nhÆ°ng năm Ä‘ó, các địa phÆ°Æ¡ng này lại chiếm tá»· lệ cao về Ä‘iểm khối khoa học tá»± nhiên cao nhất cả nÆ°á»›c. Đến năm 2020, các vụ án “thổi Ä‘iểm” này Ä‘ã được Ä‘Æ°a ra xét xá»­ vá»›i bản án thích Ä‘áng dành cho những cán bá»™ quản lý ngành giáo dục, ngành công an địa phÆ°Æ¡ng: 5 bị cáo ở Hà Giang, 12 bị cáo ở SÆ¡n La, 15 bị cáo ở Hòa Bình. Hàng chục cán bá»™, đảng viên có liên quan cÅ©ng Ä‘ã bị xá»­ lý ká»· luật.

Những bài học đắt giá vẫn còn nguyên Ä‘ó. Sá»± xuống cấp về đạo đức của cá nhân, hành vi cố ý làm trái của cán bá»™ ngành giáo dục và cả căn bệnh thành tích cố hữu… Ä‘ã làm xô lệch cánh cá»­a vào đại học của không ít thí sinh có lá»±c học tốt. Đáng lẽ kết quả học tập của các em phải được ghi nhận xứng Ä‘áng, thì trá»› trêu lại phải “nhường suất” cho những trường hợp “phụ huynh thi há»™”. Xa hÆ¡n, Ä‘ó còn là cả Æ°á»›c mÆ¡ vào đời của không ít bạn trẻ bị ảnh hưởng…

Những năm gần Ä‘ây, đổi má»›i giáo dục Ä‘ã ghi nhận những chuyển biến tích cá»±c, lấy học sinh làm trung tâm, chủ thể của phát triển giáo dục và Ä‘ào tạo. Cách Ä‘ánh giá học sinh Ä‘ã có nhiều thay đổi linh hoạt nhằm tạo nên má»™t môi trường giáo dục lành mạnh, phát huy năng lá»±c của từng học sinh, ná»— lá»±c Ä‘em lại cho các em “má»—i ngày tá»›i trường là má»™t ngày vui”. Điều này Ä‘ã được dÆ° luận xã há»™i Ä‘ánh giá cao. Tuy vậy, căn bệnh thành tích trong giáo dục vẫn chÆ°a được xá»­ lý triệt để, dẫn đến những cuá»™c “chạy Ä‘ua” không hồi kết. Tình trạng phụ huynh phản ánh tá»· lệ “học sinh giỏi”, “học sinh xuất sắc” khá cao so vá»›i lá»±c học thá»±c tế của học sinh vào cuối má»—i năm học không phải là chuyện hiếm. Không ít học sinh thì phàn nàn về việc học “vì giấc mÆ¡ của cha mẹ”. Cá biệt, má»™t số trường hợp vì quá áp lá»±c vá»›i học hành mà dẫn đến những hành Ä‘á»™ng dại dá»™t…

Trong 2 lá thÆ° nhân dịp khai giảng năm học má»›i 2019 và 2020, Tổng Bí thÆ° Nguyá»…n Phú Trọng đều bày tỏ mong muốn các em học sinh, sinh viên phát huy truyền thống hiếu học của ông cha, thi Ä‘ua học tập tốt, rèn luyện tốt để sau này trở thành chủ nhân tÆ°Æ¡ng lai của đất nÆ°á»›c, vừa "hồng", vừa "chuyên". NghÄ©a là vừa có đức, vừa có tài, mà “phải lấy đức làm gốc”. Nghị quyết Đại há»™i XIII của Đảng cÅ©ng nhấn mạnh quan Ä‘iểm giáo dục "làm người”: Chú trọng giáo dục phẩm chất, năng lá»±c sáng tạo và các giá trị cốt lõi, nhất là giáo dục tinh thần yêu nÆ°á»›c, tá»± hào, tá»± tôn dân tá»™c, khÆ¡i dậy khát vọng phát triển, xây dá»±ng và bảo vệ Tổ quốc.

Muốn nhÆ° vậy, ngoài nhiệm vụ “dạy tốt, học tốt”, cần phải tiếp tục hoàn thiện môi trường giáo dục lành mạnh, trong sáng, nhân văn. Ở Ä‘ó, các nhà giáo phải là người đầu tiên gÆ°Æ¡ng mẫu, là tấm gÆ°Æ¡ng đạo đức cho học sinh noi theo, thay vì biến môi trường giáo dục thành nÆ¡i “mua bán”, “đổi chác” vì lợi ích cá nhân.