Luáºt bổ sung các quy định má»›i vá» quy tắc, phương tiện, ngưá»i tham gia giao thông đưá»ng bá»™, trách nhiệm quản lý nhà nước và trách nhiệm cá»§a cÆ¡ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến tráºt tá»±, an toàn giao thông đưá»ng bá»™, đặc biệt là quy định vá» Ä‘iểm, trừ Ä‘iểm, phục hồi Ä‘iểm cá»§a giấy phép lái xe.
Trừ Ä‘iểm giấy phép lái xe
Bá»™ Công an cho biết, tình hình tráºt tá»±, an toàn giao thông đưá»ng bá»™ diá»…n biến phức tạp; vi phạm vẫn diá»…n ra phổ biến, xuất hiện nhiá»u hành vi má»›i, có tính chất nguy hiểm nhưng chưa được quy định tại Nghị định số 100/2019/NÄ-CP cá»§a Chính phá»§ quy định xá» phạt vi phạm hành chính trong lÄ©nh vá»±c giao thông đưá»ng bá»™ và đưá»ng sắt, Nghị định số 123/2021/NÄ-CP sá»a đổi, bổ sung má»™t số Ä‘iá»u cá»§a các Nghị định quy định xá» phạt vi phạm hành chính trong lÄ©nh vá»±c hàng hải; giao thông đưá»ng bá»™, đưá»ng sắt; hàng không dân dụng.
Ngưá»i Ä‘iá»u khiển phương tiện tham gia giao thông là má»™t trong những thành tố chính cá»§a hoạt động giao thông đưá»ng bá»™ có liên quan trá»±c tiếp đến tráºt tá»±, an toàn giao thông. Hiện nay, pháp luáºt quy định các hành vi vi phạm nghiêm trá»ng, đặc biệt nghiêm trá»ng vá» tráºt tá»±, an toàn giao thông đưá»ng bá»™ thì bị tước quyá»n sá» dụng giấy phép lái xe có thá»i hạn từ 1 đến 24 tháng.
Má»—i năm, cÆ¡ quan chức năng tước quyá»n sá» dụng giấy phép lái xe có thá»i hạn trên 500 nghìn trưá»ng hợp vi phạm. Khi bị tước quyá»n sá» dụng, ngưá»i lái xe không được phép Ä‘iá»u khiển phương tiện, dẫn đến tác động không nhỠđến các hoạt động Ä‘i lại, sản xuất kinh doanh, Ä‘á»i sống hằng ngày cá»§a ngưá»i dân. Việc tước quyá»n sá» dụng giấy phép lái xe Ä‘ang thá»±c hiện thá»§ công, nhiá»u ngưá»i vi phạm bá» giấy phép không đến nháºn, tồn Ä‘á»ng nhiá»u giấy phép lái xe tại cÆ¡ quan xá» phạt, dẫn đến lãng phí, tăng chi phí, nhân lá»±c nhưng vẫn chưa quản lý được quá trình chấp hành pháp luáºt cá»§a ngưá»i lái xe.
Nhằm triển khai Luáºt Tráºt tá»±, an toàn giao thông đưá»ng bá»™, góp phần nâng cao hiệu lá»±c, hiệu quả quản lý nhà nước, kịp thá»i giải quyết những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thá»±c tiá»…n, Bá»™ Công an chá»§ trì, phối hợp vá»›i các bá»™, ngành có liên quan xây dá»±ng Nghị định quy định xá» phạt vi phạm hành chính trong lÄ©nh vá»±c giao thông đưá»ng bá»™; trừ Ä‘iểm, phục hồi Ä‘iểm giấy phép lái xe.
Dá»± thảo Nghị định Ä‘ã quy định các hành vi vi phạm hành chính vá» tráºt tá»±, an toàn giao thông trong lÄ©nh vá»±c giao thông đưá»ng bá»™, mức phạt tiá»n, mức trừ Ä‘iểm giấy phép lái xe, hình thức xá» phạt bổ sung và biện pháp khắc phục háºu quả đối vá»›i từng hành vi vi phạm. Theo Ä‘ó, Ä‘iểm cá»§a giấy phép lái xe bao gồm 12 Ä‘iểm. Số Ä‘iểm trừ má»—i lần vi phạm tùy thuá»™c tính chất, mức độ cá»§a hành vi vi phạm.
“Thá»§ tục trừ Ä‘iểm, phục hồi Ä‘iểm sẽ bảo đảm đơn giản, hợp lý, tránh phiá»n hà cho ngưá»i vi phạm, theo hướng ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, số hóa hệ thống cÆ¡ sở dữ liệu vá» sát hạch, cấp giấy phép lái xe; hệ thống cÆ¡ sở dữ liệu vá» xá» phạt vi phạm hành chính”, đại diện Bá»™ Công an khẳng định.
Bá»™ Công an lý giải, khi có quyết định xá» phạt, ngưá»i lái xe sẽ nháºn được thông báo cá»§a cÆ¡ quan xá» phạt vá» việc giấy phép lái xe bị trừ Ä‘iểm; hệ thống cÆ¡ sở dữ liệu sẽ tá»± động trừ Ä‘iểm, không có sá»± tiếp xúc giữa ngưá»i có thẩm quyá»n xá» phạt và ngưá»i vi phạm nên không phát sinh tiêu cá»±c, không trùng chéo vá»›i các hình thức xá» phạt vi phạm hành chính.
Theo Bá»™ Công an, giấy phép lái xe chưa bị trừ hết Ä‘iểm và không bị trừ Ä‘iểm trong thá»i hạn 12 tháng kể từ ngày bị trừ Ä‘iểm gần nhất thì được phục hồi đủ 12 Ä‘iểm. Trưá»ng hợp giấy phép lái xe bị trừ hết Ä‘iểm thì ngưá»i có giấy phép lái xe không được Ä‘iá»u khiển phương tiện tham gia giao thông đưá»ng bá»™ theo giấy phép lái xe Ä‘ó. Sau thá»i hạn ít nhất là 6 tháng kể từ ngày bị trừ hết Ä‘iểm, ngưá»i có giấy phép lái xe được tham gia kiểm tra ná»™i dung kiến thức pháp luáºt vá» tráºt tá»±, an toàn giao thông đưá»ng bá»™ theo tài liệu cá»§a Bá»™ Giao thông váºn tải do lá»±c lượng Cảnh sát giao thông tổ chức, có kết quả đạt yêu cầu thì được phục hồi đủ 12 Ä‘iểm.
Giấy phép lái xe sau khi đổi, cấp lại, nâng hạng được giữ nguyên số Ä‘iểm cá»§a giấy phép lái xe trước khi đổi, cấp lại, nâng hạng.
Äáng chú ý, dá»± thảo Nghị định quy định việc trừ Ä‘iểm giấy phép lái xe không phải là hình thức xá» phạt vi phạm hành chính; hành vi vi phạm Ä‘ã bị trừ Ä‘iểm giấy phép lái xe thì không áp dụng hình thức xá» phạt tước quyá»n sá» dụng giấy phép lái xe. Hiện nay, lá»±c lượng Cảnh sát giao thông Ä‘ã và Ä‘ang thá»±c hiện việc kiểm soát, tạm giữ, tước giấy phép lái xe trên môi trưá»ng Ä‘iện tá» qua ứng dụng quốc gia VNeID.
28 hành vi, nhóm hành vi bị trừ 12 Ä‘iểm
Äối vá»›i ná»™i dung mức trừ Ä‘iểm giấy phép lái xe, dá»± thảo Nghị định quy định 189 hành vi, nhóm hành vi bị trừ Ä‘iểm. Trong Ä‘ó, 28 hành vi, nhóm hành vi bị trừ 12 Ä‘iểm gồm: Ä‘iá»u khiển xe trên đưá»ng mà trong máu hoặc hÆ¡i thở có nồng độ cồn vượt quá 80 mg/100 ml máu hoặc vượt quá 0,4 mg/lít khí thở, trong cÆ¡ thể có chất ma túy, Ä‘iá»u khiển xe chở hàng vượt trá»ng tải cho phép 150%, Ä‘ua xe trái phép, lạng lách, Ä‘ánh võng, chạy quá tốc độ trên 35km/h. Lý giải vá» mức trừ Ä‘iểm rất nặng này, theo Bá»™ Công an, Ä‘ây là những hành vi vi phạm có tính chất cố ý, nguy hiểm, nguy cÆ¡ cao gây tai nạn giao thông, há»§y hoại công trình giao thông...
“Việc quy định trừ Ä‘iểm giấy phép lái xe, vừa có tính chất răn Ä‘e vừa có tính chất giáo dục, động viên vá» việc chấp hành pháp luáºt vá» tráºt tá»±, an toàn giao thông đưá»ng bá»™, má»—i lần bị trừ Ä‘iểm như là "tiếng chuông" cảnh báo giúp ngưá»i lái xe chấp hành pháp luáºt tốt hÆ¡n”, Bá»™ Công an cho hay.
CÅ©ng theo Bá»™ Công an, giấy phép lái xe chưa bị trừ hết Ä‘iểm, ngưá»i lái xe tiếp tục được Ä‘iá»u khiển phương tiện tham gia giao thông, không ảnh hưởng đến hoạt động tham gia giao thông, hoạt động sản xuất kinh doanh, Ä‘á»i sống cá»§a ngưá»i dân, bảo đảm tính nhân văn, nhân đạo cá»§a pháp luáºt Việt Nam và quyá»n cá»§a công dân được quy định trong Hiến pháp; Ä‘áp ứng yêu cầu thá»±c tiá»…n, ứng dụng chuyển đổi số trong công tác bảo đảm tráºt tá»±, an toàn giao thông trong tình hình hiện nay. Qua Ä‘ó, quản lý ngưá»i lái xe trong suốt quá trình từ khi Ä‘ào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe, cho đến quá trình chấp hành pháp luáºt, việc vi phạm tái phạm, từ Ä‘ó sẽ tác động tá»›i hành vi, nâng cao ý thức cá»§a ngưá»i tham gia giao thông, giúp cÆ¡ quan quản lý giám sát toàn diện quá trình chấp hành sau vi phạm cá»§a ngưá»i lái xe.
Hạ thấp mức phạt vá»›i hành vi vi phạm vá» nồng độ cồn mức 1
Dá»± thảo Nghị định quy định xá» phạt vi phạm hành chính trong lÄ©nh vá»±c giao thông đưá»ng bá»™; trừ Ä‘iểm, phục hồi Ä‘iểm giấy phép lái xe cÅ©ng quy định hạ thấp mức phạt tiá»n so vá»›i Nghị định số 100/2019/NÄ-CP (Ä‘ã được sá»a đổi, bổ sung tại Nghị định số 123/2021/NÄ-CP) đối vá»›i hành vi vi phạm vá» nồng độ cồn chưa vượt quá 50 mg/100 ml máu hoặc chưa vượt quá 0,25 mg/lít khí thở, để phù hợp vá»›i tính chất, mức độ cá»§a hành vi vi phạm.
Theo Ä‘ó, vá»›i mức vi phạm nồng độ cồn này, Bá»™ Công an đỠxuất phạt tiá»n từ 800 nghìn đến 1 triệu đồng đối vá»›i ngưá»i Ä‘iá»u khiển ôtô và các loại xe tương tá»± ôtô, xe chở ngưá»i 4 bánh có gắn động cÆ¡, xe chở hàng 4 bánh có gắn động cÆ¡, thấp hÆ¡n rất nhiá»u so vá»›i quy định hiện hành là phạt từ 6-8 triệu đồng.
Äối vá»›i ngưá»i Ä‘iá»u khiển môtô, xe gắn máy, các loại xe tương tá»± môtô và các loại xe tương tá»± xe gắn máy, mức phạt tiá»n từ 400 – 600 nghìn đồng. Theo quy định hiện hành, vá»›i nồng độ cồn như trên, ngưá»i Ä‘iá»u khiển môtô, xe gắn máy bị phạt từ 2 - 3 triệu đồng.
Còn đối vá»›i ngưá»i Ä‘iá»u khiển xe máy chuyên dùng, mức tiá»n phạt đỠxuất là từ 800 nghìn đến 1 triệu đồng, trong khi mức phạt hiện hành là 3-5 triệu đồng.
Vá» quy định này, nhiá»u ngưá»i bày tỠđồng tình, cho rằng vá»›i việc lá»±c lượng Cảnh sát giao thông xá» lý quyết liệt hành vi vi phạm nồng độ cồn thá»i gian qua, ngưá»i dân Ä‘ã có ý thức tuân thá»§ pháp luáºt tốt hÆ¡n. Nên hạ mức phạt đối vá»›i vi phạm nồng độ cồn tối thiểu vì mức này không ảnh hưởng lá»›n đến khả năng lái xe và mục Ä‘ích cá»§a các quy định pháp luáºt không phải là để thu tiá»n phạt.
Äại tá Nguyá»…n Quang Nháºt, Trưởng phòng Hướng dẫn tuyên truyá»n, Ä‘iá»u tra, giải quyết tai nạn giao thông, Cục Cảnh sát giao thông, Bá»™ Công an cho biết, hiện luáºt không chỉ quy định phạt tiá»n mà còn trừ Ä‘iểm giấy phép lái xe. Việc bị trừ Ä‘iểm dẫn đến nguy cÆ¡ bị tước bằng lái cÅ©ng là má»™t hình thức răn Ä‘e đối vá»›i ngưá»i dân. Dá»± thảo nghị định quy định trừ Ä‘iểm giấy phép lái xe vá»›i tất cả hành vi vi phạm nồng độ cồn. Lái xe mà trong máu hoặc hÆ¡i thở có nồng độ cồn vượt quá 80 mg/100 ml máu, hoặc vượt quá 0,4 mg/lít khí thở có thể bị trừ 12 Ä‘iểm; nồng độ cồn vượt quá 50 mg - 80 mg/100 ml máu hoặc vượt quá 0,25 mg - 0,4 mg/lít khí thở có thể bị trừ 10 Ä‘iểm. Nếu lái xe mà trong máu hoặc hÆ¡i thở có nồng độ cồn nhưng chưa vượt quá 50 mg/100 ml máu hoặc chưa vượt quá 0,25 mg/lít khí thở có thể bị trừ 2 Ä‘iểm.