Những người làm báo Ä‘ang làm việc miệt mài bất kể ngày, Ä‘êm, vá»›i cường Ä‘á»™ cao, Ä‘òi hỏi sá»± sáng tạo lá»›n để hoàn thành nhiệm vụ và sứ mệnh mà Đảng, Nhà nÆ°á»›c và Nhân dân giao phó.

Thách thức trong “nhiệm vụ kép…

Trên thá»±c tế, nguồn thu của các cÆ¡ quan báo chí phần nhiều phụ thuá»™c vào quảng cáo, nhÆ°ng doanh thu quảng cáo tại các cÆ¡ quan báo chí hiện nay Ä‘ang ngày càng sụt giảm mà chi phí cho sản xuất lại tăng cao. Trong khi các cÆ¡ quan báo chí vẫn phải thá»±c hiện nhiệm vụ chính trị theo quy định. Chính vì vậy, đề xuất giảm thuế thu nhập doanh nghiệp cho cÆ¡ quan báo chí Ä‘ang nhận được sá»± quan tâm của lãnh đạo các cÆ¡ quan báo chí, người làm báo cả nÆ°á»›c.

Trao đổi về vấn đề này, nhà báo Phùng Công Sưởng, Tổng Biên tập báo Tiền Phong cho rằng, các cÆ¡ quan báo chí là những cÆ¡ quan sá»± nghiệp công chứ không phải là doanh nghiệp, nhÆ°ng hiện nay phần lá»›n đều phải vừa thá»±c hiện các nhiệm vụ chính trị của Đảng và Nhà nÆ°á»›c, thá»±c hiện nhiệm vụ của cÆ¡ quan chủ quản giao phó và vừa phải tá»± chủ tài chính.

Trong hành trình thá»±c hiện sứ mệnh của mình, báo chí Ä‘ang gặp khá nhiều khó khăn khác nhau, về khách quan, Ä‘ó là sá»± cạnh tranh khốc liệt của các nền tảng quảng cáo xuyên biên giá»›i, nhÆ° Facebook, TikTok và YouTube, các trang truyền thông xã há»™i khác cÅ©ng Ä‘ang thu hút số lượng bạn đọc và quảng cáo.

Còn về những sức ép chủ quan, nhà báo Phùng Công Sưởng cho rằng, hầu hết các tờ báo đều khó khăn về nguồn thu từ quảng cáo. Ông phân tích: Vá»›i báo giấy, các cÆ¡ quan báo chí có báo giấy thì hiện nay Ä‘ang thua lá»—, vì thá»±c hiện nhiệm vụ chính trị nên phải duy trì báo giấy, còn thá»±c tế rất ít hoặc không có cÆ¡ quan báo chí có thể cân đối thu chi hay có lãi khi phát hành qua kênh thị trường…Số lượng báo bán ra không thể tăng, trong khi người lao Ä‘á»™ng trong cÆ¡ quan báo chí không thể giảm được. Đó là chÆ°a kể, sản xuất báo giấy còn có chi phí in, chi phí phát hành và nhuận bút không thể cắt giảm được khi duy trì má»™t tờ báo.

Còn đối vá»›i báo Ä‘iện tá»­, ông Phùng Công Sưởng nhìn nhận rằng, hiện nay hầu hết báo chí không thu phí được bạn đọc, người dùng sá»­ dụng miá»…n phí, chỉ có má»™t vài tờ báo thu phí nhÆ°ng chÆ°a có nguồn thu thật sá»± từ bạn đọc. Trong Ä‘iều kiện không thu phí nhÆ°ng cÆ¡ quan báo chí Ä‘ó vẫn phải sản xuất lượng ná»™i dung lá»›n, phải duy trì hoạt Ä‘á»™ng về đường truyền, băng thông, công nghệ kiểm soát an ninh mạng, bảo mật thông tin, hệ thống dữ liệu…Tất cả vẫn phải chi trả nhÆ° má»™t doanh nghiệp mà không có ai há»— trợ.

Và quan trọng nữa là, về cÆ¡ chế tá»± chủ, nhÆ° báo Tiền Phong Ä‘ã tá»± chủ từ năm 1974 và tá»± chủ toàn diện cách Ä‘ây hàng chục năm. NhÆ° vậy, báo chí Ä‘ã và Ä‘ang rÆ¡i vào má»™t nghịch lý, Ä‘ó là vừa phải thá»±c hiện nhiệm vụ tuyên truyền, nhiệm vụ chính trị nhÆ°ng vừa phải đảm bảo kinh phí để duy trì những ấn phẩm mà không có hiệu quả.

Ở góc Ä‘á»™ của má»™t cÆ¡ quan báo chí uy tín, ná»— lá»±c thá»±c hiện “nhiệm vụ kép”, Tổng biên tập báo Tiền Phong nhấn mạnh: “Ở góc Ä‘á»™ vai trò và vị thế, báo chí và doanh nghiệp đều là lá»±c lượng quan trọng nhÆ°ng trong cÆ¡ chế hoạt Ä‘á»™ng thì lại có những khác biệt căn bản nên không thể “Ä‘ánh đồng” khi áp dụng thuế suất. Doanh nghiệp có thể kinh doanh tất cả các lÄ©nh vá»±c mà luật pháp không cấm, báo chí hoạt Ä‘á»™ng vừa nhÆ° má»™t doanh nghiệp tá»± chủ, phải Ä‘óng thuế nhÆ°ng lại chỉ được hoạt Ä‘á»™ng theo Ä‘úng tôn chỉ mục Ä‘ích Ä‘ã quy định nên gần nhÆ° bị “bó chân, bó tay”, rất khó phát triển được nhÆ° má»™t doanh nghiệp”.

Tất nhiên, Tổng biên tập báo Tiền Phong cÅ©ng cho biết, trong khó khăn Ä‘ó, Đảng và Nhà nÆ°á»›c Ä‘ã có chính sách để há»— trợ báo chí bằng việc ban hành các quy định về truyền thông chính sách, tuy nhiên để cÆ¡ quan báo chí tham gia vào thị trường truyền thông chính sách cÅ©ng không nhiều, chỉ nhỏ giọt, không Ä‘áng kể gì so vá»›i khoản chi phí mà các cÆ¡ quan báo chí bỏ ra.

 “Báo chí hiện nay Ä‘ang rất khó khăn, tờ báo nào may mắn thì có lãi chút, còn cÆ¡ bản là hòa và lá»—, “giật gấu vá vai” không có nguồn thu dài hạn để đầu tÆ° phát triển cÅ©ng nhÆ° để tích lÅ©y. Chúng tôi phải xoay sở nhiều cách để tạo nguồn thu nhÆ°ng nói thật là vẫn rÆ¡i vào hoàn cảnh làm đồng nào tiêu hết đồng Ä‘ó và thật buồn khi phải nói, Ä‘ây là tình trạng chung. Nếu thuế thu nhập doanh nghiệp cho báo chí dù có Æ°u Ä‘ãi giảm đến 0% trong vòng 1, 2 năm thì tôi nghÄ© cÅ©ng chỉ mang tính biểu tượng thôi vì bản chất báo chí có thu nhập Ä‘âu để Ä‘ánh thuế nữa. NhÆ°ng việc giảm thuế thu nhập doanh nghiệp đối vá»›i báo chí chắc chắn sẽ sá»± là Ä‘á»™ng viên quý báu vá»›i những người làm báo Ä‘ang làm việc miệt mài bất kể ngày, Ä‘êm, vá»›i cường Ä‘á»™ cao, Ä‘òi hỏi sá»± sáng tạo lá»›n. Bởi vậy, tôi đề xuất rằng, không chỉ giảm ở mức thuế 10% cho tất cả các loại hình báo chí mà mong là Đảng, Nhà nÆ°á»›c sẽ có lá»™ trình miá»…n thuế cho báo chí. Điều này sẽ thể hiện sá»± quan tâm của Đảng và Nhà nÆ°á»›c đối vá»›i hoạt Ä‘á»™ng báo chí và cÅ©ng để báo chí yên tâm thá»±c hiện nhiệm vụ chính trị, thá»±c hiện sứ mệnh là cÆ¡ quan tuyên truyền, phổ biến pháp luật, là công cụ tuyên truyền của Đảng và Nhà nÆ°á»›c và Nhân dân…” – nhà báo Phùng Công Sưởng trăn trở và đề xuất.

Không nên “Ä‘ánh đồng” doanh nghiệp vá»›i cÆ¡ quan báo chí

Đồng quan Ä‘iểm về vấn đề cần có “cÆ¡ chế công bằng” hÆ¡n vá»›i báo chí, nhà báo Lê Văn Tòa - Chủ tịch Há»™i Nhà báo tỉnh Lâm Đồng cho rằng, các cÆ¡ quan báo chí dù loại hình nào, phát thanh hay truyền hình, báo in hay Ä‘iện tá»­ tất cả đều mang tính đặc thù, Ä‘ó là cÆ¡ quan sá»± nghiệp có thu chứ không hẳn là doanh nghiệp. Doanh nghiệp chủ yếu là kinh doanh lấy lời. Còn các cÆ¡ quan báo chí có nhiệm vụ chính trị, tuyên truyền chủ trÆ°Æ¡ng, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nÆ°á»›c góp phần quan trọng trong việc nâng cao nhận thức của cán bá»™, đảng viên và nhân dân. Nếu áp dụng mức thuế tÆ°Æ¡ng Ä‘Æ°Æ¡ng vá»›i doanh nghiệp thì không hợp lý, không công bằng.

“Chúng ta không Ä‘ánh đồng doanh nghiệp vá»›i cÆ¡ quan báo chí. Báo chí làm nhiệm vụ đặc thù chứ không phải doanh nghiệp, lãnh đạo báo chí không phải doanh nhân. Vì vậy, việc áp dụng thuế cÅ©ng phải tính đến yếu tố đặc thù, tôi mong muốn cÆ¡ quan quản lý nhà nÆ°á»›c về thuế tiếp tục nghiên cứu giảm sâu thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế VAT sao cho phù hợp vá»›i hoạt Ä‘á»™ng báo chí, có nhÆ° vậy báo chí má»›i “có sức” nâng cao được chất lượng và cạnh tranh được vá»›i các nền tảng mạng xã há»™i hiện nay”, nhà báo Lê Văn Tòa chia sẻ.

Thá»±c tế cho thấy, hiện nay các nền tảng mạng xã há»™i nhÆ° Tiktok, Youtube, Facebook Ä‘ã và Ä‘ang tạo ra sá»± cạnh tranh khốc liệt khiến cho doanh thu của các cÆ¡ quan báo chí tiếp tục có xu hÆ°á»›ng giảm mạnh. Để giành giật “miếng bánh” kinh tế, nhiều cÆ¡ quan báo chí buá»™c phải cÆ¡ cấu má»™t phần nguồn thu đầu tÆ° vào cÆ¡ sở hạ tầng, Ä‘á»™i ngÅ© nhân sá»±, quy hoạch lại ná»™i dung. Nhiều cÆ¡ quan báo chí mạnh dạn thá»±c hiện Ä‘a dạng hóa nguồn thu, bao gồm: quảng cáo truyền thống; thá»±c hiện thu phí; hợp tác truyền thông; tổ chức sá»± kiện; thÆ°Æ¡ng mại Ä‘iện tá»­; cung cấp các dịch vụ công nghệ thông tin; tổ chức nghiên cứu...Tuy vậy, doanh thu của báo chí vẫn chÆ°a có sá»± cải thiện Ä‘áng kể. TrÆ°á»›c thá»±c tế Ä‘ó, cho rằng, việc áp dụng thuế trong nhiều năm nay đối vá»›i báo chí vẫn ở mức tÆ°Æ¡ng đối cao, PGS.TS Đinh Trọng Thịnh - Giảng viên cấp cao Học viện Tài chính nhận định: “Các mức thuế áp dụng trÆ°á»›c khi được ban hành, cÆ¡ quan quản lý nhà nÆ°á»›c cần có thời gian nghiên cứu. Để khi ban hành sẽ là cÆ¡ sở để cÆ¡ quan quản lý nhà nÆ°á»›c về báo chí và cÆ¡ quan báo chí có thể áp dụng và thá»±c hiện được. Khi mức thuế ở mức hợp lý nhất thì ngành thuế cÅ©ng thu được nguồn thuế mà cÆ¡ quan báo chí cÅ©ng dá»… dàng thá»±c hiện được. LÄ©nh vá»±c báo chí là lÄ©nh vá»±c tÆ°Æ¡ng đối đặc biệt, cung cấp dịch vụ đặc biệt vì thế cần có nghiên cứu má»™t cách đầy đủ từ Ä‘ó áp dụng mức thuế phù hợp”.

NhÆ° vậy, cùng vá»›i những khó khăn trên thá»±c tế, đặc biệt là, Dá»± thảo Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp (sá»­a đổi) sẽ chính thức được trình Quốc há»™i cho ý kiến tại Kỳ họp thứ 8 này thì việc đề xuất giảm thuế thu nhập doanh nghiệp cho báo chí ở mức là cấp thiết. Lần này, chúng ta sá»­a Luật Thuế thu nhập Doanh nghiệp cÅ©ng chính là cÆ¡ há»™i để sá»­a đổi các quy định về thuế đối vá»›i các cÆ¡ quan báo chí. Các cÆ¡ quan báo chí mong muốn được quan tâm và xem xét để có chính sách thuế phù hợp cho báo chí tăng sức cạnh tranh và phát triển, tiếp tục phụng sá»± tốt hÆ¡n nữa trong hành trình chạm mốc 100 năm.

Theo Hà Vân - Lê Tâm/Báo NB&CL

https://www.congluan.vn/can-co-co-che-cong-bang-hon-nua-voi-bao-chi-post318021.html