Thuốc lá Ä‘iện tá»­, nung nóng Ä‘ang quảng cáo tràn lan trên mạng (ảnh chụp màn hình).

Thá»±c trạng Ä‘áng lo ngại

Trong ngày làm việc thứ 18, Kỳ họp thứ 8, Quốc há»™i khóa XV, Bá»™ trưởng Bá»™ Y tế Đào Hồng Lan khẳng định, TLĐT và thuốc lá nung nóng Ä‘ang tăng nhanh về số người sá»­ dụng, tiềm ẩn rất nhiều nguy cÆ¡ ảnh hưởng đến sức khỏe, tính mạng của người dân, đặc biệt là đối vá»›i giá»›i trẻ. Qua Ä‘iều tra liên quan đến sá»­ dụng TLĐT, thuốc lá nung nóng theo các nhóm tuổi thấy rằng, nhu cầu và việc sá»­ dụng trong giá»›i trẻ, đặc biệt là đối vá»›i trẻ em gái cÅ©ng tăng lên. Tá»· lệ sá»­ dụng TLĐT trong nhóm học sinh từ 13 – 17 tuổi cÅ©ng tăng 2,6% năm 2019 lên 8,1% năm 2023...

Tại tỉnh ta Ä‘ã xuất hiện tình trạng học sinh sá»­ dụng TLĐT và Ä‘ây Ä‘ang là vấn đề mà nhiều bậc phụ huynh lo lắng. Nhiều lần chứng kiến học sinh hút Pod (má»™t dạng thiết bị thuốc lá Ä‘iện tá»­ (vape) nhỏ gọn, được thiết kế để cung cấp nicotine hoặc các hÆ°Æ¡ng liệu khác qua hình thức hÆ¡i nÆ°á»›c) trong các quán ăn vặt, quán coffee gần các cổng trường học, hoặc trong các công viên, hồ Đồng Chiệc... trên địa bàn TP Thanh Hóa; thậm chí các em còn “vô tÆ°” vừa Ä‘iều khiển xe máy Ä‘iện vừa hút TLĐT dọc đường mà thấy lo lắng cho má»™t thế hệ trẻ, bởi những nguy cÆ¡ tiềm ẩn từ loại thuốc này mang lại.

Nhìn thấy 3 học sinh THPT vừa Ä‘iều khiển xe máy Ä‘iện, lạng lách, Ä‘ánh võng trên đường, vừa hút TLĐT, con trai tôi ngồi trong xe nói “Các anh ấy Ä‘ang hút Pod đấy mẹ. Pod dùng má»™t lần có nhiều hÆ°Æ¡ng vị khác nhau, nhÆ°: trái cây, bạc hà, sô cô la, sữa, đến các loại bánh ngọt... rất hấp dẫn. Vì thế mà, ngồi bên cạnh người hút Pod cÅ©ng rất muốn hút vì mùi thÆ¡m ngọt ngào và rất dá»… chịu, tạo cảm giác nhÆ° ăn má»™t ly trái cây tÆ°Æ¡i mát ấy!... Có lần, các bạn Ä‘ã dụ con hút thá»­ nhÆ°ng con cÆ°Æ¡ng quyết từ chối nên lần sau các bạn không dụ nữa".

Thấy con trai Ä‘ang học THCS nói thế, tôi vô cùng lo lắng nên vào máy tính gõ cụm từ khóa “thuốc lá Ä‘iện tá»­” trên công cụ tìm kiếm Google, tôi nhận được nhiều kết quả liên quan đến các khía cạnh khác nhau của sản phẩm này. Và, trên các nền tảng nhÆ° facebook, Instagram, hàng loạt quảng cáo và tin rao bán sản phẩm TLĐT vá»›i đủ các chủng loại và giá cả khác nhau.

Qua trò chuyện vá»›i anh Nguyá»…n Đăng Khôi, ở TP Thanh Hóa - người thường xuyên dùng và am hiểu về TLĐT, anh giải thích: Giá TLĐT trên thị trường hiện nay rất Ä‘a dạng, dao Ä‘á»™ng tùy thuá»™c vào thÆ°Æ¡ng hiệu, thiết kế, chức năng, và loại sản phẩm (pod dùng má»™t lần, pod hệ thống mở, hoặc thiết bị TLĐT cao cấp).

Đối vá»›i Pod dùng má»™t lần, loại pod này Ä‘ã được nạp sẵn tinh dầu và không thể nạp lại. Thường nhỏ gọn và tiện dụng, có giá từ 80.000 - 400.000 đồng/chiếc. Đối vá»›i Pod hệ thống mở (nạp lại tinh dầu), loại này có thể tái sá»­ dụng bằng cách nạp thêm tinh dầu và thay lõi đốt, giá dao Ä‘á»™ng từ 300.000 - 2.000.000 đồng. TLĐT cao cấp (mod kit), thiết bị phức tạp hÆ¡n, có thể Ä‘iều chỉnh công suất và dung lượng pin lá»›n hÆ¡n, có giá từ 1.000.000 - trên 3.000.000 đồng. Hàng xách tay hoặc nhập khẩu chính hãng có giá cao hÆ¡n hàng không rõ nguồn gốc...

Tuy nhiên, theo anh Nguyá»…n Đăng Khôi, việc hút TLĐT có thể gây nghiện do các yếu tố liên quan đến thành phần và cách thức hoạt Ä‘á»™ng của nó. Bởi, khi hút TLĐT, nicotine sẽ được hấp thụ vào cÆ¡ thể qua phổi, gây kích thích hệ thần kinh trung Æ°Æ¡ng và tạo cảm giác thỏa mãn, thÆ° giãn, hoặc tỉnh táo. Do Ä‘ó, việc sá»­ dụng nicotine có thể tạo ra má»™t cảm giác “sÆ°á»›ng” ngắn hạn, khiến người dùng có xu hÆ°á»›ng muốn lặp lại hành vi này, từ Ä‘ó hình thành thói quen và dá»… dẫn đến nghiện.

Cần phải xử phạt nặng

Khi nghe tin Quốc há»™i thông qua nghị quyết cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển, sá»­ dụng TLĐT, thuốc lá nung nóng từ năm 2025, chị Phạm Thị Hằng, ở phường Quảng Thịnh, TP Thanh Hóa cho rằng, Ä‘ây là quyết định “Ä‘úng”, “trúng”, “hợp lòng dân” trong việc bảo vệ sức khỏe cá»™ng đồng, đặc biệt là bảo vệ thế hệ trẻ khỏi nguy cÆ¡ nghiện. Bởi, trong gia Ä‘ình chị cÅ©ng có đứa con “nghiện” TLĐT. Chị Hằng cho biết, năm cuối con gái học THCS, trong má»™t lần Ä‘i làm về giữa giờ, chị thấy cháu cầm há»™p nhá»±a màu tím hút. Thời Ä‘iểm đấy, chị còn chÆ°a biết Ä‘ó là TLĐT nên cÅ©ng không quan tâm nhiều. Đến khi con gái lên THPT, thỉnh thoảng chị thấy cháu hút, và chị cÅ©ng nghe mọi người nói cháu Ä‘ang hút TLĐT - loại thuốc có thể gây nghiện. Lúc này, chị má»›i giật mình và tìm hiểu về tác hại của loại thuốc này. Từ Ä‘ó, cả nhà phân tích, thậm chí bố cháu còn tìm thiết bị TLĐT đập nát Ä‘i và quát, Ä‘ánh cháu. NhÆ°ng, chị nghÄ© chỉ cấm cháu hút được ở nhà, chứ cháu Ä‘i ra ngoài thì khó mà kiểm soát được. Việc cháu Ä‘ua Ä‘òi hút TLĐT Ä‘ang làm cho gia Ä‘ình chị bất an. Giờ cấm triệt để dạng thuốc lá này có thể giúp ngăn chặn má»™t thế hệ trẻ nghiện ngập.

“Ngoài việc cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển thì cÅ©ng phải có chế tài xá»­ phạt thật nặng người hút TLĐT giống nhÆ° xá»­ phạt nồng Ä‘á»™ cồn để tạo tính răn Ä‘e và giảm sá»± phổ biến của TLĐT trong xã há»™i” - chị Hằng kiến nghị.

Cùng quan Ä‘iểm xá»­ phạt nặng người hút TLĐT, anh Nguyá»…n Văn Thắng, ở phường Đông Vệ, TP Thanh Hóa, cho biết: Xá»­ phạt nặng những người hút TLĐT có thể làm giảm sá»± phổ biến của TLĐT trong cá»™ng đồng, đặc biệt là trong các khu vá»±c nhÆ° trường học, nÆ¡i các bạn trẻ có thể dá»… dàng bị lôi kéo vào việc sá»­ dụng để thể hiện mình hoặc theo trào lÆ°u.

Ở má»™t số quốc gia nhÆ° Singapore, Ấn Độ, Thái Lan Ä‘ã áp dụng hình thức cấm và xá»­ phạt nghiêm khắc đối vá»›i việc sá»­ dụng TLĐT nhằm giảm sá»± phổ biến trong giá»›i trẻ và bảo vệ sức khỏe cá»™ng đồng. Những quốc gia này Ä‘ã thành công trong việc hạn chế sá»± phát triển của thói quen sá»­ dụng TLĐT...

Giá»›i trẻ Ä‘ang sá»­ dụng TLĐT nhÆ° má»™t trào lÆ°u, hay muốn thể hiện sá»± “ngầu”, “thời thượng” mà không nhận thức được hết các nguy cÆ¡ ảnh hưởng đến sức khỏe. Vì vậy, nhiều bậc phụ huynh cho rằng bên cạnh việc xá»­ phạt nghiêm việc sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển, sá»­ dụng TLĐT, thuốc lá nung nóng thì việc tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức cho giá»›i trẻ cÅ©ng rất quan trọng, đặc biệt là phải tạo ra má»™t chiến dịch tuyên truyền mạnh mẽ và toàn diện trên các phÆ°Æ¡ng tiện thông tin đại chúng, trên các nền tảng xã há»™i và tại các trường học, nhằm cung cấp thông tin về tác hại sức khỏe, rủi ro nghiện, và quy định pháp lý liên quan đến TLĐT. Qua Ä‘ó, không chỉ có thể tạo ra má»™t rào cản pháp lý mạnh mẽ đối vá»›i hành vi sá»­ dụng TLĐT, mà còn giúp thay đổi nhận thức và hành vi lâu dài của cá»™ng đồng. Từ Ä‘ó, họ sẽ tá»± giác hÆ¡n trong việc tránh xa sản phẩm TLĐT.

Theo Bài và ảnh: Ngân Hà/Báo Thanh Hoá Điện tá»­

https://baothanhhoa.vn/cam-thuoc-la-dien-tu-tu-nam-2025-du-luan-dong-tinh-ung-ho-232480.htm