Trong bài toán công nghệ, chúng ta không tiến ắt sẽ lùi

Theo kế hoạch, Bá»™ Thông tin và Truyền thông cùng Bá»™ Khoa học và Công nghệ được xác định sẽ hợp nhất thành má»™t bá»™ má»›i. Bá»™ này sẽ đảm nhiệm chức năng quản lý nhà nÆ°á»›c về các ngành, lÄ©nh vá»±c hiện Ä‘ang giao cho Bá»™ Thông tin và Truyền thông, Bá»™ Khoa học và Công nghệ.

Theo Ä‘ánh giá, việc gắn kết các lÄ©nh vá»±c công nghệ, truyền thông và báo chí trong má»™t bá»™ quản lý nhà nÆ°á»›c thống nhất sẽ tạo ra nhiều tiềm năng thúc đẩy sá»± phát triển của báo chí, nhất là trong bối cảnh chuyển đổi số và sá»± phát triển nhanh chóng của công nghệ.

Theo các chuyên gia, trÆ°á»›c hết, Ä‘iều này sẽ góp phần quan trọng trong việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ vào báo chí. Việc kết hợp công nghệ sẽ giúp báo chí nhanh chóng chuyển đổi số, từ quy trình sản xuất ná»™i dung đến cách thức tiếp cận Ä‘á»™c giả. Các công nghệ nhÆ° trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lá»›n (Big Data) và Ä‘iện toán Ä‘ám mây sẽ há»— trợ phân tích hành vi người đọc, tối Æ°u hoá ná»™i dung và cải thiện trải nghiệm người dùng.

Vá»›i công nghệ song hành, báo chí cÅ©ng sẽ được tiếp cận trá»±c tiếp những công nghệ tiên tiến, tạo Ä‘iều kiện để thá»­ nghiệm các hình thức má»›i nhÆ° báo chí Ä‘a phÆ°Æ¡ng tiện (multimedia), thá»±c tế ảo (VR) hoặc tÆ°Æ¡ng tác trá»±c tuyến.

Việc kết hợp quản lý báo chí vá»›i công nghệ còn giúp xây dá»±ng hệ thống kiểm soát thông tin chặt chẽ hÆ¡n, hạn chế thông tin sai lệch (fake news) và bảo vệ quyền lợi của công chúng.

Riêng vá»›i phát thanh và truyền hình - những hình thức báo chí truyền thống – cÅ©ng không thể tách rời hạ tầng số. Hệ thống cáp quang, vệ tinh, tần số vô tuyến Ä‘iện và internet chính là nền tảng để phát triển mạnh mẽ các loại hình này. Việc quản lý và phát triển phát thanh, truyền hình Ä‘òi hỏi sá»± gắn kết chặt chẽ vá»›i chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ.

Chia sẻ ở góc Ä‘á»™ truyền hình, ông Phạm Anh Chiến, Phó Giám đốc VTV Digital, cho biết VTV là Ä‘Æ¡n vị sản xuất ná»™i dung và phân phối trên tivi truyền thống nhÆ°ng phải chuyển sang phân phối ná»™i dung trên Ä‘a nền tảng. VTV Ä‘Æ°a ra mô hình Total VTV để phân phối ná»™i dung vá»›i Ä‘a nền tảng.

Ông Chiến cho rằng hệ sinh thái phải được xây dá»±ng trên hạ tầng công nghệ Ä‘iện toán Ä‘ám mây tập trung, duy nhất và thống nhất thì má»›i có thể kinh doanh được. VTV Ä‘Æ°a ra khái niệm kinh doanh má»›i là kinh doanh dịch vụ ná»™i dung mang lại hiệu quả kinh tế cao nhất. Vì vậy, việc tổ chức của VTV cÅ©ng phải thay đổi để phù hợp vá»›i mô hình số.

Đồng quan Ä‘iểm Ä‘ó, ông Trần Tiến Duẩn – Tổng biên tập báo Vietnamplus cho rằng, trong bài toán công nghệ, chúng ta không tiến ắt sẽ lùi, sẽ lạc hậu. Điều quan trọng nhất là dám thay đổi, khuyến khích được phóng viên, biên tập viên cùng thay đổi, Ä‘óng góp ý kiến, cùng xây dá»±ng và thúc đẩy tờ báo phát triển hÆ¡n. HÆ¡n thế nữa, thời Ä‘iểm hiện tại, báo chí Việt Nam Ä‘ang bÆ°á»›c vào má»™t giai Ä‘oạn chuyển đổi số mạnh mẽ, tạo nên Ä‘á»™ng lá»±c và là Ä‘òn bẩy cho những ý tưởng sáng tạo tiếp tục được chắp cánh.

Có thể nói, để phát triển, các cÆ¡ quan báo chí ở Việt Nam không có cách nào khác là phải xác định đặt công nghệ ở trung tâm của mọi chiến lược. Bài toán đặt ra là làm sao để bắt kịp được sá»± phát triển công nghệ trong làm báo tiên tiến trên thế giá»›i, làm sao để Ä‘i tắt Ä‘ón đầu. Đòi hỏi má»—i má»™t cÆ¡ quan báo chí phải Ä‘a năng, sẽ không chỉ Ä‘Æ¡n thuần làm nhiệm vụ sản xuất tin bài, Ä‘ó còn là má»™t toà soạn của công nghệ, của những sáng tạo nghiên cứu về ứng dụng trí tuệ nhân tạo…

Đôi cánh công nghệ số và báo chí - truyền thông

Sá»± kết hợp giữa báo chí sáng tạo vá»›i công nghệ số mang thêm nhiều trải nghiệm má»›i tá»›i công chúng, góp phần giúp báo chí giữ được “trận địa” thông tin. Trong công cuá»™c chuyển đổi số, báo chí và truyền thông Ä‘óng vai trò quan trọng. Ngành TT&TT tạo thành má»™t Ä‘ôi cánh: Má»™t cánh là công nghệ số, má»™t cánh là báo chí và truyền thông. Đôi cánh này sẽ góp phần làm cho đất nÆ°á»›c bay lên, bay cao và bay xa dá»±a trên sức mạnh ná»™i lá»±c về vật chất và tinh thần.

Thá»±c tiá»…n Ä‘ã chứng minh rằng, báo chí – truyền thông, ngoài vai trò tạo ra niềm tin, khát vọng, khÆ¡i dậy tinh thần ná»™i lá»±c dân tá»™c, góp phần tạo nên thành công của quá trình chuyển đổi số quốc gia thì tá»± thân cÅ©ng là má»™t đối tượng phải tiến hành quá trình chuyển đổi số của chính mình.

CÅ©ng giống nhÆ° công cuá»™c chuyển đổi số ở tất cả ngành nghề khác, công cuá»™c chuyển đổi số ngành báo chí - truyền thông không Ä‘Æ¡n giản là Ä‘Æ°a lên mạng Internet má»™t cách thuần vật lý, mà phải thể hiện ở cả các hoạt Ä‘á»™ng mang tính đồng bá»™, cả chiều sâu lẫn bề rá»™ng.

Trong cuá»™c di chuyển này, thách thức lá»›n và cÆ¡ há»™i lá»›n luôn Ä‘i song hành. Quan trọng là việc sá»­ dụng công nghệ số để thay đổi mô hình quản lý, tác nghiệp, sản xuất, xuất bản, phân phối ná»™i dung và kinh doanh...nhằm tối Æ°u mô hình hoạt Ä‘á»™ng của các cÆ¡ quan báo chí; tạo ra những sản phẩm, cÆ¡ há»™i, doanh thu và các giá trị má»›i.

Giữ vững chủ quyền thông tin quốc gia trên không gian mạng

Hiện nay, tất cả các cÆ¡ quan báo chí cÆ¡ bản Ä‘ã hoạt Ä‘á»™ng trong môi trường số. Quá trình quản lý, giám sát tuân thủ pháp luật đối vá»›i báo chí phụ thuá»™c lá»›n vào hạ tầng và công nghệ số. Các công nghệ nhÆ° trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lá»›n và các nền tảng phân tích dữ liệu giúp báo chí không chỉ nắm bắt xu hÆ°á»›ng thông tin mà còn định hÆ°á»›ng dÆ° luận, đấu tranh chống lại thông tin xấu Ä‘á»™c và giữ vững chủ quyền thông tin trên không gian mạng.

Trong thời đại số, má»—i người dân đều có thể trở thành má»™t nhà báo thông qua mạng xã há»™i và các nền tảng truyền thông trá»±c tuyến. Điều này mở ra cÆ¡ há»™i nhÆ°ng cÅ©ng đặt ra thách thức lá»›n đối vá»›i việc quản lý truyền thông. Các mạng xã há»™i xuyên biên giá»›i nhÆ° Facebook, Youtube hay Tiktok vá»›i hàng triệu người dùng tại Việt Nam, nếu không được kiểm soát tốt có thể trở thành mối nguy hại cho an ninh thông tin và an toàn chế Ä‘á»™ chính trị của đất nÆ°á»›c.

Do vậy, sá»± gắn kết giữa các lÄ©nh vá»±c công nghệ, truyền thông và báo chí Ä‘ang trở thành má»™t yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh chuyển đổi số sâu rá»™ng và sá»± phát triển không ngừng của môi trường truyền thông số. Việc hợp nhất quản lý giữa các lÄ©nh vá»±c này không chỉ tối Æ°u hoá nguồn lá»±c mà còn tạo ra nền tảng vững chắc để báo chí và truyền thông phát triển, đồng thời bảo vệ chủ quyền thông tin quốc gia trên không gian mạng.

Theo các chuyên gia, việc ứng dụng công nghệ vào kiểm duyệt ná»™i dung trên báo chí và mạng xã há»™i có thể giảm thiểu việc duy trì bá»™ máy kiểm duyệt cồng kềnh nếu sá»­ dụng con người. Lấy ví dụ từ các nền tảng lá»›n nhÆ° Facebook, khối lượng ná»™i dung được đăng tải má»—i ngày lá»›n gấp hàng triệu lần so vá»›i má»™t tờ báo, nhÆ°ng số lượng nhân sá»± tham gia kiểm duyệt lại rất khiêm tốn.

TÆ°Æ¡ng tá»±, Tiktok cÅ©ng dá»±a vào các thuật toán và công nghệ trí tuệ nhân tạo để kiểm soát ná»™i dung thay vì sá»­ dụng lá»±c lượng lá»›n nhân sá»±. Điều này cho thấy, nếu biết tận dụng sức mạnh của công nghệ, việc kiểm duyệt không chỉ trở nên hiệu quả hÆ¡n mà còn tiết kiệm nguồn lá»±c Ä‘áng kể.

Có thể thấy, hạ tầng số chính là chìa khoá để quản lý hiệu quả không gian mạng. Thá»±c tế Ä‘ã chứng minh, nhờ sá»± quản lý chặt chẽ đối vá»›i hạ tầng số nhÆ° mạng viá»…n thông và internet, các nền tảng lá»›n Ä‘ã tuân thủ pháp luật Việt Nam, gỡ bỏ thông tin xấu Ä‘á»™c và thá»±c hiện Ä‘óng thuế đầy đủ theo quy định.

Nhìn chung, việc bảo vệ nền tảng tÆ° tưởng của Đảng, đấu tranh phòng, chống thông tin xấu Ä‘á»™c rất cần sá»± há»— trợ, phối hợp của hạ tầng và công nghệ số. Chính vì vậy, nếu tách các lÄ©nh vá»±c hạ tầng số, chuyển đổi số khỏi truyền thông số sẽ làm hạn chế, suy giảm hiệu quả quản lý thông tin trên không gian mạng, có thể ảnh hưởng đến việc giữ vững chủ quyền thông tin quốc gia trên không gian mạng; đồng thời hạn chế sá»± phát triển và hiệu quả hoạt Ä‘á»™ng của báo chí, truyền thông.

Theo Bảo Minh/Báo NB&CL

https://www.congluan.vn/bao-chi-va-cong-nghe--su-gan-ket-tao-nen-suc-bat-moi-cho-su-phat-trien-post324595.html