Trong bá»™ máy của hệ thống chính trị, má»™t bá»™ máy chính phủ tinh gọn, minh bạch và hiện đại bảo đảm quản trị quốc gia hiệu quả, tạo nền tảng để Việt Nam vÆ°Æ¡n mình mạnh mẽ hiện thá»±c hóa khát vọng phát triển bền vững, tá»± lá»±c, tá»± cường, và há»™i nhập quốc tế sâu rá»™ng, phấn đấu hoàn thành hai mục tiêu 100 năm, trong Ä‘ó mục tiêu đến năm 2030, ká»· niệm 100 năm thành lập Đảng: Là nÆ°á»›c Ä‘ang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao.

Đến năm 2045, ká»· niệm 100 năm thành lập nÆ°á»›c: Trở thành nÆ°á»›c phát triển, thu nhập cao nhÆ° tinh thần và quyết tâm Ä‘ã được đề ra trong Nghị quyết Đại há»™i XIII. Đổi má»›i mô hình quản trị chính là Ä‘á»™ng lá»±c để Việt Nam hiện thá»±c hóa mục tiêu trở thành quốc gia phát triển vào giữa thế ká»· 21.

Hiệu năng đề cập đến khả năng vận hành linh hoạt và nhanh chóng của bá»™ máy; hiệu lá»±c nhấn mạnh tính pháp lý, quyền lá»±c và sá»± minh bạch trong các quyết định hành chính; còn hiệu quả là kết quả cụ thể mà các chính sách và chÆ°Æ¡ng trình mang lại cho người dân và xã há»™i. Ba yếu tố này gắn kết chặt chẽ, tạo nên má»™t cÆ¡ chế hoạt Ä‘á»™ng đồng bá»™, thống nhất và tối Æ°u hóa mọi nguồn lá»±c quốc gia.

Cải cách bá»™ máy chính phủ không Ä‘Æ¡n thuần là việc sắp xếp lại cÆ¡ cấu tổ chức mà là má»™t quá trình tái thiết toàn diện nhằm tạo Ä‘á»™t phá trong hoạt Ä‘á»™ng của các cÆ¡ quan hành chính nhà nÆ°á»›c, thể hiện rõ sức sáng tạo chÆ°a từng có, thúc đẩy sá»± phát triển về lý luận, tÆ° tưởng, thúc đẩy sá»± đổi má»›i về quan Ä‘iểm Ä‘iều hành, phÆ°Æ¡ng thức Ä‘iều hành chính quyền giúp bá»™ máy chính phủ có thêm sức sống má»›i, hoàn toàn phù hợp tình hình phát triển của đất nÆ°á»›c, mở ra nhiều con đường để hiện đại hóa, tiến lên, bắt kịp xu hÆ°á»›ng phát triển của thời đại.

Tầm quan trọng của việc xây dá»±ng má»™t chính phủ hiệu lá»±c

Những năm gần Ä‘ây, Việt Nam Ä‘ang đối mặt vá»›i nhiều thách thức từ cả trong và ngoài nÆ°á»›c. Sá»± bùng nổ của cách mạng công nghiệp 4.0 vá»›i những công nghệ Ä‘á»™t phá nhÆ° trí tuệ nhân tạo, internet vạn vật và dữ liệu lá»›n Ä‘ã làm thay đổi cách thức quản trị và Ä‘iều hành trong mọi lÄ©nh vá»±c. Há»™i nhập quốc tế cÅ©ng đặt ra yêu cầu cao về tính minh bạch, hiệu quả và sá»± linh hoạt của bá»™ máy chính phủ để Ä‘áp ứng các tiêu chuẩn toàn cầu và thu hút đầu tÆ° nÆ°á»›c ngoài. Đồng thời, trong nÆ°á»›c, dân số ngày càng tăng, nhu cầu về dịch vụ công ngày càng cao, cùng vá»›i khát vọng phát triển mạnh mẽ của toàn dân tá»™c, Ä‘òi hỏi chính phủ phải thay đổi để phục vụ tốt hÆ¡n, hiệu quả hÆ¡n.

Má»™t chính phủ hiệu lá»±c là chính phủ dá»±a vào sá»± phân định rõ ràng chức năng, nhiệm vụ của từng cÆ¡ quan, cùng vá»›i việc nâng cao chất lượng Ä‘á»™i ngÅ© cán bá»™ công chức để có được các quyết định, chính sách thá»±c thi má»™t cách Ä‘úng đắn và kịp thời. Chính phủ cần bảo đảm các nguồn lá»±c quốc gia được sá»­ dụng tối Æ°u để đạt được kết quả tốt nhất vá»›i chi phí thấp nhất. Đây là mục tiêu cuối cùng của mọi cải cách, nhằm mang lại những giá trị thiết thá»±c nhất cho xã há»™i.

Thá»±c hiện chỉ đạo của Trung Æ°Æ¡ng, Bá»™ Chính trị, Ban Chỉ đạo Trung Æ°Æ¡ng về tổng kết việc thá»±c hiện Nghị quyết số 18 , Chính phủ, Thủ tÆ°á»›ng Chính phủ Ä‘ã quyết liệt chỉ đạo các bá»™, cÆ¡ quan đẩy nhanh tiến Ä‘á»™ sắp xếp, tinh gọn bá»™ máy nhằm tiếp tục hoàn thiện chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và kiện toàn cÆ¡ cấu tổ chức của Chính phủ khóa XVI bảo đảm tinh gọn, hoạt Ä‘á»™ng hiệu lá»±c, hiệu quả trên cÆ¡ sở tổ chức hợp lý các bá»™ Ä‘a ngành, Ä‘a lÄ©nh vá»±c; phát huy đầy đủ vị trí, vai trò, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Chính phủ được Hiến pháp quy định nhằm xây dá»±ng Chính phủ chuyên nghiệp, hiện đại, trong sạch, vững mạnh, công khai, minh bạch, phục vụ nhân dân, tăng cường sá»± quản lý thông suốt từ Trung Æ°Æ¡ng đến địa phÆ°Æ¡ng, trên cÆ¡ sở phân cấp, phân quyền hợp lý, Ä‘áp ứng yêu cầu xây dá»±ng và hoàn thiện Nhà nÆ°á»›c pháp quyền xã há»™i chủ nghÄ©a Việt Nam.

Cải cách bá»™ máy chính phủ vá»›i khát vọng vÆ°Æ¡n mình và phát triển bền vững của Việt Nam thuận theo ý Đảng lòng dân, Ä‘i theo vận mệnh thời đại, quyết Ä‘oán Ä‘Æ°a ra quyết sách quan trọng, nắm chắc mục tiêu chung của cuá»™c cách mạng tinh gọn chính là mấu chốt trong việc quán triệt thá»±c hiện hàng loạt các biện pháp tinh gọn gắn liền vá»›i mục tiêu xây dá»±ng má»™t quốc gia phát triển, hiện đại và há»™i nhập sâu rá»™ng:

Thứ nhất, Ä‘á»™ng lá»±c gắn kết vá»›i tầm nhìn chiến lược quốc gia.

Tại Đại há»™i XIII, Đảng Cá»™ng sản Việt Nam Ä‘ã đề ra tầm nhìn chiến lược cho tÆ°Æ¡ng lai, nhấn mạnh mục tiêu đến năm 2030 trở thành nÆ°á»›c có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao, và đến năm 2045 trở thành quốc gia phát triển. Để thá»±c hiện tầm nhìn này, cải cách bá»™ máy chính phủ là nhiệm vụ trọng tâm mục tiêu phù hợp yêu cầu thá»±c tiá»…n, há»— trợ đắc lá»±c cho sá»± phát triển toàn diện quốc gia và là con đường tất yếu để kiên trì phát triển đất nÆ°á»›c.

Trên cÆ¡ sở bố trí theo nguyên tắc bá»™ quản lý Ä‘a ngành, Ä‘a lÄ©nh vá»±c, bao quát, toàn diện, hiệu quả; tổ chức chính quyền địa phÆ°Æ¡ng có sá»± Ä‘iều chỉnh phù hợp từng loại Ä‘Æ¡n vị hành chính nông thôn, Ä‘ô thị, hải đảo và các Ä‘Æ¡n vị hành chính kinh tế đặc biệt. Làm rõ chức năng, trách nhiệm, quyền lá»±c, nghÄ©a vụ của từng tổ chức trong bá»™ máy, của các cấp, các bá»™ phận trong má»—i bá»™ máy, tổ chức. Thiết kế mô hình tổ chức thành hệ thống xuyên suốt, phân biệt rõ cấp ban hành chủ trÆ°Æ¡ng, chính sách, pháp luật (cấp Trung Æ°Æ¡ng) vá»›i các cấp tổ chức thá»±c hiện (cấp trung gian) và cấp cÆ¡ sở (vừa là cấp tổ chức thá»±c hiện, vừa là cấp tá»± quản). Phân biệt rõ các loại hình Ä‘Æ¡n vị hành chính (nông thôn, Ä‘ô thị, hải đảo, miền núi...) để hình thành mô hình tổ chức bá»™ máy phù hợp.

Xác định rõ chức năng “hiệu quả” giữa ngành dọc vá»›i địa phÆ°Æ¡ng, giữa quản lý tập trung thống nhất vá»›i phân cấp quản lý. Quán triệt quyết tâm khắc phục việc không rõ trách nhiệm, “lấn sân”, “vô hiệu hóa” lẫn nhau, làm giảm hiệu lá»±c, hiệu quả của hoạt Ä‘á»™ng, hoàn thiện tổ chức bá»™ máy theo hÆ°á»›ng Ä‘a dạng và linh hoạt hÆ¡n, Ä‘áp ứng yêu cầu thá»±c tiá»…n và môi trường cụ thể.

Thứ hai, nền tảng cho phát triển vượt bậc, bền vững.

Việt Nam cần má»™t bá»™ máy chính phủ hiện đại, minh bạch để bảo đảm thá»±c hiện hiệu quả các chiến lược phát triển bền vững, để giải phóng toàn bá»™ sức sản xuất, phát huy tối Ä‘a ná»™i lá»±c, tranh thủ ngoại lá»±c, lấy nguồn lá»±c ná»™i sinh, nguồn lá»±c xã há»™i và con người làm nền tảng, khoa học-công nghệ và đổi má»›i sáng tạo làm Ä‘á»™t phá trong cả ba lÄ©nh vá»±c: Kinh tế, xã há»™i và môi trường.

Các nguồn lá»±c tài chính, nhân lá»±c, tài nguyên thiên nhiên cần được phân bổ Ä‘úng nÆ¡i, Ä‘úng chá»—, tránh thất thoát lãng phí, bảo đảm duy trì nguồn lá»±c cho thế hệ tÆ°Æ¡ng lai. Đồng thời, cải cách bá»™ máy chính phủ giúp tăng cường năng lá»±c thá»±c thi các chính sách quốc gia, hiện đại hóa hệ thống quản lý và năng lá»±c quản lý nhà nÆ°á»›c, ná»— lá»±c phát triển kinh tế đất nÆ°á»›c tạo nền tảng vững chắc cho sá»± tiến bá»™ của quốc gia, hÆ°á»›ng tá»›i mục tiêu phát triển toàn diện của con người, Ä‘óng góp vào sá»± phát triển bền vững chung của thế giá»›i.

Thứ ba, tăng cường lòng tin và Ä‘oàn kết dân tá»™c.

Má»™t bá»™ máy chính phủ hiệu quả, minh bạch sẽ nâng cao lòng tin của người dân vào hệ thống chính trị. Đây là yếu tố quan trọng để phát huy sức mạnh đại Ä‘oàn kết toàn dân tá»™c, tạo nên sá»± đồng thuận trong việc thá»±c hiện các chiến lược phát triển quốc gia. Tăng cường phát huy vai trò của nhân dân, khÆ¡i dậy mạnh mẽ hào khí dân tá»™c, khát vọng phát triển đất nÆ°á»›c kết hợp vá»›i tinh thần tá»± chủ, tá»± tin, tá»± lá»±c, tá»± cường, tá»± hào dân tá»™c, tập hợp trí tuệ của nhân dân, không ngừng lắng nghe ý kiến để sá»­a chữa và cải thiện.

Thêm vào Ä‘ó, việc Ä‘áp ứng kịp thời các yêu cầu thá»±c tiá»…n về phát triển kinh tế-xã há»™i trong bối cảnh thế giá»›i ngày nay phát triển, biến đổi và Ä‘iều chỉnh mạnh mẽ, quá trình Ä‘a cá»±c hóa và toàn cầu hóa kinh tế, thông tin hóa xã há»™i và Ä‘a dạng hóa văn hóa của thế giá»›i Ä‘i vào chiều sâu, sá»± chuyển đổi của hệ thống quản trị toàn cầu và trật tá»± quốc tế ngày càng gia tăng, sá»± gắn kết và phụ thuá»™c lẫn nhau giữa các quốc gia ngày càng sâu sắc, má»™t bá»™ máy chính phủ hiệu quả sẽ tạo cÆ¡ há»™i để huy Ä‘á»™ng các nguồn lá»±c từ nÆ°á»›c ngoài và tạo ra Ä‘á»™ng lá»±c lá»›n để các doanh nghiệp Việt Nam vÆ°Æ¡n tầm ra khu vá»±c và thế giá»›i.

Cải cách triệt để giúp bá»™ máy hoạt Ä‘á»™ng hiệu năng, hiệu lá»±c, hiệu quả

CÆ¡ cấu tổ chức bá»™ máy của chính phủ Ä‘ang ngày càng được hoàn thiện, phù hợp theo hÆ°á»›ng quản lý Ä‘a ngành, Ä‘a lÄ©nh vá»±c và từng bÆ°á»›c thu gọn đầu mối bá»™, cÆ¡ quan thuá»™c chính phủ.

Bá»™ máy chính phủ, vá»›i vai trò là trung tâm Ä‘iều hành và quản lý các hoạt Ä‘á»™ng quốc gia, cần bảo đảm hiệu quả, minh bạch và linh hoạt trong mọi khía cạnh. Tuy nhiên, trong thá»±c tế, bá»™ máy chính phủ ở Việt Nam vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế mang tính hệ thống, làm suy giảm hiệu quả quản trị nhà nÆ°á»›c, lãng phí nguồn lá»±c. Sá»± cồng kềnh và chồng chéo chức năng không chỉ làm giảm tốc Ä‘á»™ ra quyết định mà còn khiến các chính sách khó triển khai đồng bá»™, hiệu quả. Điều này đặc biệt rõ nét trong các tình huống cần phản ứng nhanh, nhÆ° đối phó vá»›i thiên tai, dịch bệnh, hoặc xá»­ lý các vấn đề kinh tế khẩn cấp.

Bá»™ máy chính phủ không hiệu quả sẽ dẫn đến việc các nguồn lá»±c quốc gia bị lãng phí. Thay vì được sá»­ dụng để phát triển kinh tế-xã há»™i, má»™t phần lá»›n ngân sách phải chi trả cho các hoạt Ä‘á»™ng hành chính không cần thiết. Sá»± lãng phí này không chỉ làm chậm quá trình phát triển của đất nÆ°á»›c mà còn tạo thêm áp lá»±c lên ngân sách quốc gia, đặc biệt trong bối cảnh các nguồn thu ngày càng bị thu hẹp do những biến Ä‘á»™ng của nền kinh tế toàn cầu.

Điều này cÅ©ng tác Ä‘á»™ng đến niềm tin của người dân và doanh nghiệp đối vá»›i tính minh bạch và hiệu quả của chính phủ, từ Ä‘ó dẫn đến sá»± miá»…n cưỡng trong việc tuân thủ quy định pháp luật và vô hình trung làm gia tăng áp lá»±c lên hệ thống quản trị.

Muốn xây dá»±ng hình ảnh má»™t quốc gia minh bạch, hiện đại và sáng tạo trên trường quốc tế, công cuá»™c cải cách bá»™ máy chính phủ phải được tiến hành triệt để theo các nguyên tắc sau:

Má»™t là, sáp nhập các cÆ¡ quan trùng lặp chức năng, tinh gọn bá»™ máy. Hiện nay, sá»± tồn tại song song của nhiều Ä‘Æ¡n vị có nhiệm vụ tÆ°Æ¡ng tá»± nhau gây ra lãng phí nguồn lá»±c, làm chậm tiến Ä‘á»™ công việc và giảm hiệu quả quản trị. Theo Ban Chỉ đạo Trung Æ°Æ¡ng về tổng kết việc thá»±c hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW, sau khi sắp xếp, sáp nhập, tổ chức bá»™ máy của Chính phủ giảm 5 bá»™, 4 cÆ¡ quan thuá»™c Chính phủ.

NhÆ° vậy, bá»™ máy của Chính phủ sẽ được tinh gọn còn: 13 bá»™, 4 cÆ¡ quan ngang bá»™ và 4 cÆ¡ quan thuá»™c Chính phủ. Việc đề xuất duy trì số lượng các bá»™, cÆ¡ quan ngang bá»™ nêu trên là cần thiết, bảo đảm tính ổn định, kế thừa và phù hợp yêu cầu thá»±c tiá»…n hiện nay.

Hai là, phân định rõ trách nhiệm và quyền hạn giữa các cấp chính quyền. Việc tái cấu trúc tổ chức không thể đạt hiệu quả nếu không có sá»± phân định rõ ràng về trách nhiệm và quyền hạn giữa các cấp chính quyền. Ở nhiều trường hợp, sá»± “mÆ¡ hồ” trong vai trò và nhiệm vụ giữa chính quyền trung Æ°Æ¡ng và địa phÆ°Æ¡ng dẫn đến tình trạng Ä‘ùn đẩy trách nhiệm, thiếu chủ Ä‘á»™ng trong thá»±c thi chính sách.

Má»—i cấp chính quyền cần có má»™t cÆ¡ chế quản lý Ä‘á»™c lập trong phạm vi được phân công, đồng thời phối hợp hiệu quả vá»›i các cấp khác. Điều này yêu cầu xây dá»±ng má»™t khung pháp lý chặt chẽ, xác định rõ ràng chức năng của từng cÆ¡ quan để bá»™ máy gọn nhẹ hÆ¡n, chi tiêu ít hÆ¡n, hoạt Ä‘á»™ng hiệu quả hÆ¡n, giúp các chính sách được triển khai nhanh chóng và minh bạch hÆ¡n.

Ba là, ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số xây dá»±ng chính phủ hiện đại. Má»™t trong những yếu tố cốt lõi của chuyển đổi số trong quản trị công là xây dá»±ng cÆ¡ sở dữ liệu quốc gia đầy đủ và đồng bá»™. Các cÆ¡ quan chính phủ hiện nay thường hoạt Ä‘á»™ng vá»›i hệ thống dữ liệu riêng lẻ, gây khó khăn trong việc chia sẻ thông tin và phối hợp hành Ä‘á»™ng. Việc thiết lập má»™t cÆ¡ sở dữ liệu tập trung, kết nối toàn diện giữa các ngành, lÄ©nh vá»±c là tiền đề để giảm thiểu các thủ tục không cần thiết và nâng cao hiệu quả quản lý.

Đơn giản hóa thủ tục hành chính cÅ©ng là má»™t mục tiêu quan trọng trong quá trình chuyển đổi số. Thay vì yêu cầu người dân cung cấp nhiều loại giấy tờ tại các cÆ¡ quan khác nhau, các thông tin cá nhân nên được tích hợp vào cÆ¡ sở dữ liệu quốc gia, cho phép tra cứu nhanh chóng và giảm thiểu sá»± phiền hà.

Chuyển đổi số không chỉ dừng lại ở xây dá»±ng hạ tầng kỹ thuật mà còn Ä‘òi hỏi việc ứng dụng rá»™ng rãi công nghệ số vào quản trị công. Các nền tảng số nhÆ° trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lá»›n và internet vạn vật cần được triển khai để cải thiện quá trình ra quyết định, dá»± báo và quản lý.

Chính phủ cần thúc đẩy các dịch vụ công trá»±c tuyến ở mức Ä‘á»™ cao hÆ¡n, không chỉ dừng lại ở việc cung cấp thông tin mà còn cho phép hoàn tất toàn bá»™ thủ tục qua mạng. Điều này không chỉ giúp tiết kiệm thời gian mà còn giảm chi phí vận hành, tăng cường tính minh bạch trong các hoạt Ä‘á»™ng hành chính.

Bốn là, Ä‘ào tạo nguồn nhân lá»±c chất lượng cao Ä‘áp ứng yêu cầu thá»±c tiá»…n. Việc xây dá»±ng má»™t Ä‘á»™i ngÅ© chuyên nghiệp, liêm chính, và tận tâm Ä‘òi hỏi sá»± đầu tÆ° mạnh mẽ vào công tác Ä‘ào tạo, nâng cao trình Ä‘á»™ chuyên môn và ý thức trách nhiệm. Các chÆ°Æ¡ng trình Ä‘ào tạo cần tập trung vào các kỹ năng má»›i, nhÆ° quản trị số, phân tích dữ liệu và kỹ năng giải quyết vấn đề theo cách sáng tạo.

Liêm chính và trách nhiệm là những tiêu chuẩn không thể thiếu trong Ä‘á»™i ngÅ© cán bá»™. Điều này Ä‘òi hỏi các cÆ¡ quan quản lý nhà nÆ°á»›c phải xây dá»±ng má»™t văn hóa tổ chức minh bạch, trong Ä‘ó các cán bá»™ được Ä‘ánh giá không chỉ dá»±a trên kết quả công việc mà còn qua phẩm chất đạo đức và thái Ä‘á»™ phục vụ.

Để thu hút và giữ chân nhân tài, cần áp dụng chế Ä‘á»™ Ä‘ãi ngá»™ hợp lý, bảo đảm cán bá»™, công chức được trả công xứng Ä‘áng vá»›i năng lá»±c và Ä‘óng góp của họ. HÆ¡n nữa, việc Ä‘ánh giá hiệu suất công việc phải minh bạch, dá»±a trên các tiêu chí cụ thể và có sá»± giám sát Ä‘á»™c lập, nhằm tránh tình trạng thiên vị hoặc bất công.

Quá trình cải cách triệt để bá»™ máy chính phủ hÆ°á»›ng đến sá»± tinh gọn, hiệu năng, hiệu lá»±c và hiệu quả Ä‘òi hỏi sá»± quyết tâm chính trị mạnh mẽ, sá»± lãnh đạo sáng suốt từ các cấp cao nhất và sá»± đồng lòng của toàn bá»™ hệ thống chính trị. Vì thế, việc cải cách bá»™ máy chính phủ, không chỉ là nhiệm vụ trÆ°á»›c mắt mà còn là sứ mệnh dài hạn nhằm nâng cao năng lá»±c cạnh tranh quốc gia, thúc đẩy sá»± phát triển bền vững và xây dá»±ng má»™t xã há»™i công bằng, dân chủ, văn minh.

Trong ká»· nguyên há»™i nhập quốc tế sâu rá»™ng và cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, việc cải cách bá»™ máy chính phủ không chỉ dừng lại ở việc khắc phục những hạn chế hiện tại mà còn phải hÆ°á»›ng đến má»™t mô hình quản trị tiên tiến, nÆ¡i chính phủ thật sá»± phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Vá»›i sá»± Ä‘oàn kết thống nhất, chung sức, đồng lòng của cả hệ thống chính trị, toàn dân, toàn quân ta, việc sắp xếp, tinh gọn bá»™ máy sẽ đạt kết quả tốt đẹp, góp phần quan trọng hiện thá»±c hóa khát vọng xây dá»±ng đất nÆ°á»›c Việt Nam xã há»™i chủ nghÄ©a dân giàu, nÆ°á»›c mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, vững bÆ°á»›c tiến vào ká»· nguyên má»›i-ká»· nguyên giàu mạnh của dân tá»™c và là Ä‘á»™ng lá»±c thúc đẩy sá»± phát triển của đất nÆ°á»›c hÆ°á»›ng đến má»™t Việt Nam thịnh vượng, tá»± cường và sẵn sàng vÆ°Æ¡n xa trên trường quốc tế.

Theo NDO/Báo Thanh Hoá Điện tá»­

https://baothanhhoa.vn/sap-xep-tinh-gon-bo-may-chinh-phu-viec-rat-kho-nhung-kho-may-cung-phai-lam-233172.htm