Vẫn còn “lá»±c cản” trong thá»±c hiện mục tiêu Ä‘Æ°a Thanh Hóa thành tỉnh công nghiệp

Công nghiệp là má»™t trong những lÄ©nh vá»±c Ä‘óng góp quan trọng cho tăng trưởng kinh tế năm 2024 của tỉnh Thanh Hóa. Đó là nhận định của Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tÆ° Lê Minh NghÄ©a tại phiên thảo luận của Kỳ họp thứ 24, HĐND tỉnh khóa XVIII.

Đại biểu Lê Minh NghÄ©a, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tÆ°.

Theo đại biểu, để có mức tăng trưởng đứng thứ 2 cả nÆ°á»›c, lÄ©nh vá»±c công nghiệp Ä‘óng góp tá»›i hÆ¡n 50%, Ä‘iều này cho thấy kinh tế của tỉnh dá»±a nhiều vào công nghiệp. Tuy nhiên, nhiều năm trở lại Ä‘ây cÆ¡ cấu sản phẩm công nghiệp chủ yếu của tỉnh chÆ°a có nhiều thay đổi, vẫn là những sản phẩm truyền thống được mở rá»™ng sản xuất, gia tăng sản lượng, chÆ°a thu hút được sản phẩm má»›i. Má»™t số sản phẩm má»›i gia tăng không Ä‘áng kể. Đây là má»™t trong những hạn chế, bất cập cần sá»›m được khắc phục để tạo xung lá»±c cho sá»± phát triển.

Đại biểu cÅ©ng chỉ rõ: Tiến Ä‘á»™ triển khai ở nhiều khu công nghiệp, cụm công nghiệp có tiến triển, song vẫn còn chậm, dẫn đến thiếu mặt bằng để thu hút các dá»± án đầu tÆ°. Vấn đề này Ä‘ã được tỉnh, ngành chức năng nhận diện rõ và Ä‘ã có sá»± chỉ đạo, nhÆ°ng kết quả đạt được chÆ°a nhÆ° kỳ vọng.

Từ những Ä‘iều này cho thấy, những tiền đề và Ä‘iều kiện để phát triển tỉnh Thanh Hóa trở thành má»™t tỉnh công nghiệp vẫn còn hạn chế, bấp cập, cần sá»›m được tháo gỡ.

Tháo gỡ “Ä‘iểm nghẽn” cho cá»™ng đồng doanh nghiệp phát triển bền vững

Đại biểu Cao Tiến Đoan, Chủ tịch Hiệp há»™i Doanh nghiệp tỉnh Thanh Hóa.

Theo đại biểu Cao Tiến Đoan, Chủ tịch Hiệp há»™i Doanh nghiệp tỉnh, hiện nay giá vật liệu xây dá»±ng là má»™t trong những Ä‘iểm nóng, mối quan tâm lá»›n nhất đối vá»›i các doanh nghiệp, nhà đầu tÆ°. Nguyên nhân chính được xác định là do chênh lệch giữa bảng giá thông báo của tỉnh so vá»›i giá thá»±c tế. Mặt khác, việc cấp phép khai thác vật liệu xây dá»±ng tại các mỏ có trữ lượng cấp ra còn thấp so vá»›i nhu cầu, dẫn đến thiếu hụt nghiêm trọng về nguyên vật liệu, không Ä‘áp ứng đủ cho các dá»± án đầu tÆ° xây dá»±ng trên địa bàn tỉnh.

Đại biểu đề nghị UBND tỉnh có ý kiến chỉ đạo các sở, ngành liên quan rà soát, Ä‘ánh giá Ä‘úng thá»±c trạng cung cầu để tham mÆ°u cho lãnh đạo tỉnh cấp phép đủ trữ lượng vật liệu tại các mỏ, giúp doanh nghiệp hoàn thành tiến Ä‘á»™ dá»± án má»™t cách an toàn, thuận lợi.

Bên cạnh khó khăn về giá vật liệu xây dá»±ng, hiện nay các doanh nghiệp bị coi là nợ đọng tiền đất, nhÆ°ng trên thá»±c tế dá»± án Ä‘ang được UBND tỉnh giao cho các sở, ngành liên quan rà soát pháp lý, nên việc giao đất cho doanh nghiệp không thể tiến hành, nhÆ°ng cÆ¡ quan thuế vẫn tiếp tục áp dụng thu tiền sá»­ dụng đất, vẫn treo nợ, phạt chậm ná»™p tiền đất, dẫn đến tình trạng doanh nghiệp vẫn phải chịu nợ đọng tiền đất trong thời gian dá»± án Ä‘ang rà soát. Điều này gây khó khăn, bất cập, ảnh hưởng không nhỏ tá»›i uy tín và hoạt Ä‘á»™ng sản xuất, kinh doanh của doanh nhiệp, nhà đầu tÆ°. Để tránh tình trạng “ngành nào biết ngành Ä‘ó”, thiếu sá»± liên thông và cập nhật đồng bá»™ trong hệ thống, đại biểu đề nghị Chủ tịch UBND tỉnh xem xét, sá»›m có giải pháp thiết thá»±c, giải quyết kịp thời vấn đề này.

CÅ©ng theo đại biểu, trên địa bàn tỉnh, hiện có 38 nghìn doanh nghiệp đăng ký thành lập, nhÆ°ng chỉ có 21 nghìn doanh nghiệp hoạt Ä‘á»™ng có phát sinh doanh thu, 17 nghìn doanh nghiệp Ä‘ã thành lập nhÆ°ng không phát sinh doanh thu. Vì vậy, đề nghị lãnh đạo tỉnh chỉ đạo sở, ngành liên quan kiểm tra, rà soát, Ä‘ánh giá kịp thời, có những giải pháp cụ thể để Ä‘Æ°a doanh nghiệp Ä‘i vào hoạt Ä‘á»™ng thá»±c chất hÆ¡n.

“Kéo” thêm Ä‘á»™ng lá»±c tăng trưởng má»›i để duy trì tốc Ä‘á»™ thu ngân sách

Đại biểu Ngô Đình Hùng, Cục trưởng Cục thuế Thanh Hóa.

Năm 2024, vá»›i nhiều giải pháp quyết liệt, Thanh Hóa đạt được thành quả cao nhất về thu ngân sách từ trÆ°á»›c tá»›i nay vá»›i số thu dá»± Æ°á»›c đến hết ngày 31/12/2024 đạt 55.300 tá»· đồng, vượt 55% dá»± toán được giao; trong Ä‘ó thu thuế xuất nhập khẩu đạt 21.000 tá»· đồng và thu thuế ná»™i địa đạt 34.300 tá»· đồng.

Tuy nhiên, theo đại biểu Ngô Đình Hùng, Cục trưởng Cục thuế Thanh Hóa, qua theo dõi của ngành thuế, thu ngân sách của tỉnh nhiều năm nay vẫn phụ thuá»™c vào 2 nguồn thu chính là thuế nhập khẩu dầu thô của Nhà máy lọc hoá dầu Nghi SÆ¡n và thu tiền sá»­ dụng đất. Hai Ä‘á»™ng lá»±c chính này liên tục chiếm tá»›i 64-69% tổng thu ngân sách toàn tỉnh trong giai Ä‘oạn 2021-2024. Năm 2024, con số này Æ°á»›c tính là 68% khi Nhà máy lọc hoá dầu Nghi SÆ¡n vận hành vượt công suất, nguồn dầu thô nhập cao hÆ¡n các năm trÆ°á»›c.

Trong bối cảnh tình hình chính trị, kinh tế thế giá»›i năm 2025 dá»± báo vẫn rất nhiều thách thức; các nguồn thu thuế từ Nhà máy lọc hoá dầu Nghi SÆ¡n và thu tiền sá»­ dụng đất Ä‘ã phát huy rất cao dÆ° địa khai thác trong nhiều năm nay, đại biểu đề xuất để duy trì tốc Ä‘á»™ tăng trưởng thu ngân sách các năm tiếp theo, cần thúc đẩy phát triển hạ tầng khu công nghiệp (KCN), cụm công nghiệp (CCN), nâng cấp sân bay Thọ Xuân Ä‘áp ứng các tiêu chuẩn cao hÆ¡n để tạo nền tảng hạ tầng tốt, thuận lợi cho thu hút đầu tÆ°.

Đối vá»›i phát triển hạ tầng KCN, CCN, toàn tỉnh hiện có Khu Kinh tế Nghi SÆ¡n vá»›i 23 phân KCN. Ngoài ra, theo quy hoạch tỉnh Thanh Hoá thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, toàn tỉnh có 19 KCN và 126 CCN. Tuy nhiên, “bức tranh” hạ tầng KCN, CCN vẫn còn dang dở khi má»›i chỉ có 7 KCN trong Khu Kinh tế Nghi SÆ¡n gắn vá»›i các dá»± án lá»›n và 2 CCN Ä‘ã hoàn thiện toàn bá»™ hạ tầng; 6/8 KCN ngoài Khu Kinh tế Nghi SÆ¡n Ä‘ã có nhà đầu tÆ° hạ tầng nhÆ°ng chÆ°a được đầu tÆ° đồng bá»™ theo Ä‘úng quy định.

Có địa phÆ°Æ¡ng tuyển dụng biên chế giáo viên nhÆ°ng không thu đủ hồ sÆ¡ dá»± tuyển

Đại biểu Hà Thị HÆ°Æ¡ng, Bí thÆ° Huyện ủy Quan Hóa.

Đại biểu Hà Thị HÆ°Æ¡ng, Bí thÆ° Huyện ủy Quan Hóa kiến nghị các sở, ngành liên quan tham mÆ°u cho Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh xem xét ban hành chính sách khuyến khích, thu hút giáo viên và người lao Ä‘á»™ng công tác tại các huyện miền núi cao, vùng dân tá»™c thiểu số Ä‘iều kiện kinh tế - xã há»™i còn khó khăn, nhất là tại địa bàn các huyện miền núi không còn xã khu vá»±c III (xã đặc biệt khó khăn). Từ Ä‘ó góp phần thu hút nguồn nhân lá»±c, khuyến khích người lao Ä‘á»™ng yên tâm công tác gắn bó lâu dài, góp phần phát triển kinh tế - xã há»™i của địa phÆ°Æ¡ng.

Theo đại biểu, triển khai Quyết định 861/2021/QĐ-TTg của Thủ tÆ°á»›ng Chính phủ, số xã khu vá»±c III trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa Ä‘ã giảm sâu, tuy nhiên Ä‘iều kiện kinh tế - xã há»™i nói chung ở những xã này chÆ°a có nhiều thay đổi.

Ra khỏi vùng đặc biệt khó khăn đồng nghÄ©a cán bá»™, giáo viên công tác tại những xã này không còn được hưởng các chế Ä‘á»™ Æ°u Ä‘ãi của Nhà nÆ°á»›c, ảnh hưởng đến đời sống, thu nhập. Nhiều cán bá»™, giáo viên công tác lâu năm Ä‘ã xin chuyển công tác về miền xuôi, thậm chí có giáo viên xin ra khỏi ngành. Thá»±c trạng này Ä‘ã dẫn đến tình trạng thiếu giáo viên cục bá»™ ở các huyện miến núi trong năm học 2024-2025.

Đại biểu Hà Thị HÆ°Æ¡ng nhấn mạnh: “Được tỉnh chấp thuận, vừa rồi nhiều huyện miền núi Ä‘ã thông báo tuyển dụng giáo viên. Tuy nhiên, nhiều vị trí giáo viên đặc thù (Tiếng Anh, Mỹ thuật, Âm nhạc, Tin học) không có đủ hồ sÆ¡ dá»± tuyển”. NhÆ° tại huyện Thường Xuân hiện còn thiếu khoảng 80 giáo viên so vá»›i định biên. Tại huyện Lang Chánh má»›i Ä‘ây tiến hành tuyển dụng biên chế giáo viên nhÆ°ng thống kê sÆ¡ bá»™ thì 5 vị trí giáo viên đặc thù không có hồ sÆ¡ dá»± tuyển. TÆ°Æ¡ng tá»±, sau đợt tuyển dụng vừa qua, huyện Quan SÆ¡n có 7 vị trí giáo giáo viên đặc thù không thu được hồ sÆ¡.

Xá»­ lý trách nhiệm đối vá»›i các cÆ¡ quan, Ä‘Æ¡n vị, địa phÆ°Æ¡ng được giao nhiệm vụ nhÆ°ng chậm trá»…

Đại biểu Phạm Kim Tân, Tổng thÆ° ký Liên hiệp các Há»™i khoa học và Kỹ thuật Thanh Hóa.

Thông qua hoạt Ä‘á»™ng tÆ° vấn phản biện và giám định xã há»™i của Liên hiệp các Há»™i Khoa học và Kỹ thuật, đại biểu Phạm Kim Tân, Tổng thÆ° ký Liên hiệp há»™i cho rằng: ChÆ°Æ¡ng trình, đề án của tỉnh là những nhiệm vụ trọng tâm, Æ°u tiên, Ä‘á»™t phá để thá»±c hiện các nhóm giải pháp phát triển kinh tế - xã há»™i, dảm bảo quốc phòng - an ninh của tỉnh; là sá»± cụ thể hóa các nhiệm vụ và giải pháp mà Nghị quyết Đại há»™i Đảng bá»™ tỉnh Ä‘ã đề ra.

Tuy nhiên, vẫn còn má»™t số sở, ngành chÆ°a quan tâm Ä‘úng mức, chÆ°a dành thời gian, trí tuệ và công sức thỏa Ä‘áng cho công tác chuẩn bị. Vì vậy, ná»™i dung đề xuất thiếu chính xác, chÆ°a sát Ä‘úng vá»›i thá»±c tiá»…n, có chÆ°Æ¡ng trình, đề án không cần thiết.

Theo đại biểu, còn có tình trạng má»™t số sở, ngành có biểu hiện “khoán trắng” cho cÆ¡ quan tÆ° vấn. Má»™t số chÆ°Æ¡ng trình, đề án quá hạn, phải gia hạn báo cáo nhiều lần, có đề án kéo dài cả năm vẫn chÆ°a xong, chất lượng hạn chế. Má»™t số chÆ°Æ¡ng trình, đề án Ä‘ã được phê duyệt nhÆ°ng không bố trí được nguồn lá»±c để triển khai thá»±c hiện, gây lãng phí về thời gian, nguồn lá»±c của tỉnh.

Đại biểu kiến nghị UBND tỉnh quy định rõ và xá»­ lý trách nhiệm của các cÆ¡ quan, Ä‘Æ¡n vị, địa phÆ°Æ¡ng được phân công, giao nhiệm vụ nhÆ°ng chậm trá»… chuẩn bị và trình duyệt các nhiệm vụ. Tăng cường chỉ đạo công tác tÆ° vấn, phản biện và giám định xã há»™i đối vá»›i các chÆ°Æ¡ng trình, đề án, nhiệm vụ thuá»™c thẩm quyền phê duyệt của UBND tỉnh và thẩm quyền quyết định của HĐND nhằm cung cấp thông tin, luận cứ cho việc quyết định, góp phần khắc phục các hạn chế nêu trên. Tăng cường công tác kiểm tra, Ä‘ánh giá nhằm thá»±c hiện có hiệu quả các chÆ°Æ¡ng trình, đề án theo kế hoạch Ä‘ã đề ra. Khắc phục tình trạng chÆ°Æ¡ng trình, đề án Ä‘ã được phê duyệt nhÆ°ng không triển khai hoặc chỉ triển khai má»™t phần, không bố trí kinh phí thá»±c hiện.

Đại biểu cÅ©ng đề nghị HĐND tỉnh tăng cường giám sát kết quả thá»±c hiện các chÆ°Æ¡ng trình, đề án của tỉnh Ä‘ã được UBND tỉnh phê duyệt, các cÆ¡ chế, chính sách Ä‘ã được HĐND tỉnh nghị quyết, qua Ä‘ó góp phần nâng cao chất lượng các chÆ°Æ¡ng trình, đề án của tỉnh.

Tạo Ä‘iều kiện để người dân sá»›m tiếp cận được nhà ở xã há»™i

Đại biểu Trịnh Thị Hoa, Phó Chủ tịch Thường trá»±c Liên Ä‘oàn Lao Ä‘á»™ng tỉnh Thanh Hóa.

Thảo luận tại kỳ họp, đại biểu Trịnh Thị Hoa, Phó Chủ tịch Thường trá»±c Liên Ä‘oàn Lao Ä‘á»™ng tỉnh dẫn số liệu: Trên địa bàn tỉnh hiện có 10 dá»± án xây dá»±ng nhà ở xã há»™i Ä‘ã được cấp phép xây dá»±ng, khởi công xây dá»±ng, vá»›i số lượng khoảng 8.748 căn há»™; trong Ä‘ó, Ä‘ã Ä‘Æ°a vào sá»­ dụng 2.197 căn.

Để tạo Ä‘iều kiện để người dân sá»›m tiếp cận được vá»›i nhà ở xã há»™i, đại biểu đề nghị cần có cÆ¡ chế, nguồn lá»±c đẩy mạnh công tác tuyên truyền để Ä‘oàn viên, há»™i viên, người dân biết về các dá»± án nhà ở xã há»™i Ä‘ang xây dá»±ng và mở bán.

Bên cạnh Ä‘ó, HĐND tỉnh cần sá»›m cân đối nguồn địa phÆ°Æ¡ng (bao gồm vốn đầu tÆ° công, vốn đầu tÆ° phát triển khác, kinh phí thường xuyên ủy thác cho Ngân hàng Chính sách xã há»™i) để các đối tượng đủ Ä‘iều kiện được thuê, mua nhà ở xã há»™i.

CÆ¡ quan chức năng cần tổ chức thanh tra, kiểm tra, khảo sát đối tượng mua nhà ở xã há»™i nhằm đảm bảo Ä‘úng đối tượng; xác định giá và các chính sách Æ°u Ä‘ãi há»— trợ người lao Ä‘á»™ng (nếu có) Ä‘ã phù hợp vá»›i thu nhập của người lao Ä‘á»™ng hay chÆ°a.

Đại biểu nhấn mạnh: Nếu làm tốt hạ tầng kỹ thuật sẽ thu hút được doanh nghiệp và nếu đầu tÆ° được hạ tầng nhà ở xã há»™i cho người lao Ä‘á»™ng tại các khu công nghiệp để người lao Ä‘á»™ng yên tâm cống hiến, thì sẽ thu hút được lá»±c lượng lao Ä‘á»™ng về làm việc tại tỉnh​.

Quan tâm tăng nguồn vốn vay há»— trợ cho thanh niên khởi nghiệp, phát triển kinh tế

Đại biểu Lê Văn Châu, Bí thÆ° Tỉnh Ä‘oàn.

Theo đại biểu Lê Văn Châu, Bí thÆ° Tỉnh Ä‘oàn, trong những năm qua phong trào thanh niên khởi nghiệp, lập nghiệp, đổi má»›i sáng tạo trên địa bàn tỉnh ngày càng phát triển và được lan tỏa rá»™ng rãi. Trên địa bàn tỉnh hiện có trên 2.000 mô hình thanh niên khởi nghiệp hoạt Ä‘á»™ng hiệu quả.

Qua khảo sát cho thấy, nhu cầu vay vốn phát triển kinh tế của thanh niên có ý tưởng, dá»± án, khởi nghiệp sáng tạo khả thi năm 2023 trên địa bàn tỉnh là 95,7 tá»· đồng, năm 2024 là 50 tá»· đồng. Trong khi Ä‘ó, nguồn vốn vay há»— trợ thanh niên, khởi nghiệp, lập nghiệp hiện nay chÆ°a Ä‘áp ứng nhu cầu. Nguồn vốn ủy thác từ ngân sách tỉnh qua Ngân hàng Chính sách xã há»™i má»›i đạt 4,4%, thấp hÆ¡n mức bình quân chung của cả nÆ°á»›c (12,6%).

Trong khi Ä‘ó, nguồn vốn vay từ các ngân hàng thÆ°Æ¡ng mại lãi suất cao; việc tiếp cận các nguồn vốn vay gặp nhiều khó khăn do thanh niên tuổi đời còn trẻ, chÆ°a có tài sản thế chấp.

Đại biểu kiến nghị HĐND tỉnh quan tâm tăng nguồn vốn uá»· thác từ ngân sách tỉnh qua Ngân hàng Chính sách xã há»™i để tăng thêm các nguồn vốn há»— trợ cho thanh niên nói riêng, người dân nói chung được tiếp cận vay vốn phát triển kinh tế, xoá Ä‘ói giảm nghèo.

Đề nghị HĐND rà soát, tiếp tục xây dá»±ng, ban hành các văn bản, kế hoạch về công tác Ä‘ào tạo và dạy nghề; rà soát, chỉnh sá»­a danh mục ngành nghề Ä‘ào tạo của hệ thống giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn tỉnh; chuẩn hóa và phát triển Ä‘á»™i ngÅ© giáo viên và cán bá»™ quản lý Ä‘ào tạo nghề; triển khai cÆ¡ chế hợp tác giữa trường đại học, cÆ¡ sở giáo dục nghề nghiệp, cÆ¡ sở nghiên cứu vá»›i các tổ chức kinh tế; hoàn thiện hệ thống thông tin thị trường lao Ä‘á»™ng theo hÆ°á»›ng há»™i nhập quốc tế; nâng cao chất lượng dá»± báo thị trường lao Ä‘á»™ng trong ngắn hạn và dài hạn.

Kiến nghị dành má»™t phần từ nguồn tăng thu để tạo sinh kế cho người dân

Đại biểu Lê Hữu Quyền, Giám đốc Ngân hàng Chính sách xã há»™i - Chi nhánh tỉnh Thanh Hóa

Theo đại biểu Lê Hữu Quyền, Giám đốc Ngân hàng Chính sách xã há»™i - Chi nhánh tỉnh Thanh Hóa, những năm qua thu ngân sách của tỉnh luôn vượt, từ nguồn tăng thu tiết kiệm chi Ä‘ã tập trung đầu tÆ° kết cấu hạ tầng các khu công nghiệp, du lịch để nuôi dưỡng nguồn thu cho tÆ°Æ¡ng lai và má»™t phần đầu tÆ° cho kết cấu hạ tầng xã há»™i nhÆ° đường, trường, trạm để người dân trong tỉnh được thụ hưởng những thành quả phát triển của tỉnh.

Tuy nhiên, quá trình Ä‘ô thị hóa và chuyển dịch lao Ä‘á»™ng từ nông nghiệp sang làm công nghiệp và dịch vụ; má»™t bá»™ phận người dân không còn đất để sản xuất hoặc không thể tham gia vào thị trường lao Ä‘á»™ng; má»™t bá»™ phận tham gia vào thị trường lao Ä‘á»™ng nhÆ°ng bị sa thải do nhiều nguyên nhân, nhất là lao Ä‘á»™ng nữ ngành may mặc và giầy da Ä‘ã và Ä‘ang ảnh hưởng đến đời sống của người dân. Đại biểu đề nghị tỉnh cần quan tâm dành má»™t phần từ nguồn tăng thu để tạo sinh kế cho người dân.

Đại biểu cho biết, năm 2024 vốn tín dụng chính sách xã há»™i Ä‘ã há»— trợ đầu tÆ° sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm cho gần 12.000 lao Ä‘á»™ng; xây dá»±ng, cải tạo, nâng cấp gần 67.000 công trình nÆ°á»›c sạch, công trình vệ sinh ở nông thôn; há»— trợ mua, xây má»›i, sá»­a chữa, cải tạo hÆ¡n 100 căn nhà ở xã há»™i cho các đối tượng thu nhập thấp... góp phần phát triển kinh tế, bảo đảm an sinh xã há»™i. Kết quả này cho thấy chính sách tín dụng qua Ngân hàng Chính sách xã há»™i Ä‘ang là Ä‘iểm sáng trong các chính sách an sinh xã há»™i những năm qua, chính sách này Ä‘ã “Ä‘úng” và “trúng” vá»›i nhu cầu, nguyện vọng của Nhân dân.