Trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ há»— trợ các tòa soạn phân tích dữ liệu Ä‘á»™c giả, sáng tạo ná»™i dung, giảm bá»›t những công việc lặp lại, tốn công sức. Ảnh minh họa

AI giúp cải thiện trải nghiệm người dùng

Công nghệ AI có thể giúp các cÆ¡ quan báo chí phân tích hành vi của người dùng để xác định những xu hÆ°á»›ng, chủ đề nóng và thị trường tiềm năng. Từ Ä‘ó, giúp các cÆ¡ quan báo chí xây dá»±ng các chiến lược ná»™i dung phù hợp, tối Æ°u hóa các chủ đề và cách thức truyền tải thông tin sao cho hấp dẫn và phù hợp nhất, thu hút nhiều người đọc hÆ¡n.

Các cÆ¡ quan báo chí cÅ©ng có thể sá»­ dụng AI để cá nhân hóa ná»™i dung cho từng người dùng bằng cách phân tích và dá»± Ä‘oán thói quen, sở thích của người đọc để cung cấp những bài viết, video hoặc thông tin phù hợp vá»›i nhu cầu và sở thích riêng của từng đối tượng Ä‘á»™c giả. Điều này không chỉ giúp tăng mức Ä‘á»™ tÆ°Æ¡ng tác của người đọc mà còn cải thiện trải nghiệm người dùng, từ Ä‘ó, khuyến khích họ quay lại và gia tăng lượng truy cập vào các nền tảng của báo chí.

Nhà báo Nguyá»…n Cao Cường, Giảng viên Trung tâm Bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí, Há»™i nhà báo Việt Nam chia sẻ: AI còn có thể phân tích dữ liệu để phát hiện các xu hÆ°á»›ng má»›i, há»— trợ cấu trúc bài viết và thậm chí tá»± Ä‘á»™ng tạo ra ná»™i dung cho những bài viết có cấu trúc Ä‘Æ¡n giản. Vá»›i sá»± há»— trợ này, các nhà báo có thể tập trung hÆ¡n vào các khía cạnh sáng tạo và tÆ° duy phản biện, từ Ä‘ó tạo ra những bài báo chất lượng cao và hấp dẫn hÆ¡n.

AI sá»­ dụng các kỹ thuật phân tích dữ liệu tiên tiến để kiểm tra và xác thá»±c tính chính xác của thông tin trÆ°á»›c khi nó được xuất bản hoặc chia sẻ. NhÆ° cách mà các tờ báo nổi tiếng Ä‘ã sá»­ dụng các bot AI của mình nhÆ° Washington Post, New York Times, AP hay Reuter.

Chia sẻ vá»›i, phóng viên Báo Nhà báo & Công luận, nhà báo Nguyá»…n Cao Cường thông tin: “Các AI bot có khả năng phân tích và so sánh thông tin từ nhiều nguồn khác nhau. Nếu má»™t mẩu thông tin xuất hiện từ má»™t nguồn không Ä‘áng tin cậy, nhÆ°ng không có mặt trong các nguồn tin chính thống hoặc nguồn uy tín khác, AI có thể xác định Ä‘ó là tin giả hoặc thông tin Ä‘áng nghi ngờ, nó có thể kiểm tra sá»± nhất quán và tính hợp lệ của dữ liệu liên quan, hoặc phân tích ngữ cảnh và ngôn ngữ của các bài viết để phát hiện những thông tin sai lệch hoặc có nguy cÆ¡ gây hiểu lầm”.

Trong bối cảnh số hóa hiện nay, Công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) Ä‘ã chứng minh được vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng báo chí. Từ khả năng nghiên cứu, phân tích dữ liệu, gợi ý ná»™i dung, đến việc phát hiện và ngăn chặn tin giả, AI mang lại nhiều lợi ích vượt trá»™i cho ngành báo chí.

Các nhà báo có thể tận dụng công nghệ này để tập trung hÆ¡n vào các khía cạnh sáng tạo và tÆ° duy phản biện, từ Ä‘ó sản xuất ra các bài viết không chỉ chính xác, mà còn hấp dẫn và có giá trị cao. Sá»± kết hợp giữa con người và AI hứa hẹn sẽ thúc đẩy báo chí phát triển mạnh mẽ hÆ¡n, Ä‘áp ứng nhu cầu ngày càng cao của Ä‘á»™c giả về thông tin chất lượng và kịp thời.

Gợi ý sản xuất theo nhu cầu của người dùng

Thá»±c tế cho thấy hệ thống AI cÅ©ng có thể phân tích hành vi của người dùng để hiển thị các quảng cáo được cá nhân hóa, từ Ä‘ó giúp các nhà quảng cáo tiếp cận Ä‘úng đối tượng và tăng hiệu quả quảng bá sản phẩm. Điều này không chỉ làm tăng doanh thu quảng cáo cho các cÆ¡ quan báo chí mà còn mang lại nguồn thu lá»›n từ các chiến dịch quảng cáo nhắm đến Ä‘úng đối tượng.

Ví dụ Ä‘iển hình của hình thức này có thể kể đến Báo Ä‘iện tá»­ VnExpress Ä‘ã chủ Ä‘á»™ng nghiên cứu, xây dá»±ng và Ä‘Æ°a vào vận hành hệ thống VnExpress Analytics nhằm thu thập, phân tích dữ liệu, Ä‘ánh giá, dá»± báo, theo dõi, giám sát chất lượng ná»™i dung.

Thông qua số liệu trá»±c quan tại thời gian thá»±c, Báo có thể Ä‘ánh giá mức Ä‘á»™ quan tâm của người đọc vá»›i từng đề tài trong ngày và mức Ä‘á»™ tiếp cận tá»›i công chúng. Trên cÆ¡ sở phân tích dữ liệu Ä‘ó, VnExpress phân phối ná»™i dung đến từng nhóm đối tượng Ä‘á»™c giả và từng Ä‘á»™c giả má»™t cách hiệu quả và trúng thị yếu hÆ¡n.

Chuyên mục Điểm tin Podcast trên VnExpress vá»›i giọng đọc AI. Ảnh: LÆ°u Quý

Năm 2006, Google ra mắt Google Analystics Classic (GA), VnExpress Ä‘ã sá»­ dụng GA nhÆ° má»™t hệ thống theo dõi dữ liệu thứ hai cho tòa soạn, song song vá»›i hệ thống ghi nhận pageviews ná»™i bá»™. Tuy nhiên, khi lượng traffic tăng cao, VnExpress bắt đầu gặp tình trạng vượt giá»›i hạn của hệ thống GA miá»…n phí. Cùng vá»›i Ä‘ó là tình trạng dữ liệu bị phân mảnh, Ä‘òi hỏi trình Ä‘á»™ kỹ thuật cao để sá»­ dụng, khó phân tích theo má»™t khoảng thời gian dài.

Đặc biệt là có Ä‘á»™ trá»… xá»­ lý dữ liệu, kéo dài 24-48 giờ. Điều này có thể trì hoãn việc cập nhật báo cáo trong khi tòa soạn muốn biết tình hình tiêu thụ ná»™i dung theo thời gian thá»±c. Đây cÅ©ng là vấn đề lá»›n nhất mà toà soạn gặp phải.

Nhận thấy những bất cập trên, VnExpress Ä‘ã đặt hàng Trung tâm Công nghệ nghiên cứu (má»™t Ä‘Æ¡n vị trong nÆ°á»›c), xây dá»±ng và phát triển má»™t hệ thống lÆ°u trữ và phân tích dữ liệu Ä‘á»™c giả riêng của VnExpress từ 2021.

Nhờ có hệ thống VnExpress Analytics thu thập và bóc tách dữ liệu. Dữ liệu được sắp xếp trình bày thành các báo cáo ở dạng Realtime (thời gian thá»±c) và các báo cáo Historial (lịch sá»­). Từng báo cáo được trình bày trên má»™t mặt phẳng, sá»­ dụng ngôn ngữ tiếng Việt, được chỉnh sá»­a, cập nhật các chỉ số theo nhu cầu của tòa soạn trong từng giai Ä‘oạn.

VnExpress Analytics là nền tảng Ä‘o lường dữ liệu Ä‘á»™c giả đầu tiên sá»­ dụng công nghệ Việt Nam được ứng dụng tại tòa soạn, VnExpress Ä‘ang tiếp tục nghiên cứu công nghệ để cá nhân hóa sản phẩm má»™t cách tốt nhất. Chẳng hạn, khi Ä‘á»™c giả đọc má»™t bản tin, hệ thống Ä‘ã có thể phân tích mong muốn tiếp theo của họ để gợi ý. Hay Ä‘á»™c giả Ä‘ó có xu hÆ°á»›ng đọc đến Ä‘oạn nào của bản tin thì rời Ä‘i, khi Ä‘ó chúng ta phải có hành Ä‘á»™ng gì để giữ chân họ.

VnExpress Analytics còn giúp bảo vệ bản quyền báo chí trên môi trường số, nhờ có VnExpress Analytics Ban biên tập Báo Ä‘iện tá»­ VnExpress có thể nhận biết má»™t cách dá»… dàng các Ä‘Æ¡n vị truyền thông bao gồm cả mạng xã há»™i Ä‘ang lấy lại sản phẩm được sản xuất bởi VnExpress, dù sản phẩm báo chí Ä‘ó ở dạng ảnh, video, âm thanh hay text…

Nhà báo Nguyá»…n Thu HÆ°Æ¡ng, Ủy viên Ban biên tập Báo Ä‘iện tá»­ VnExpress cho biết: “Ngoài việc phân tích nhu cầu của người dùng, nhờ có nền tảng phân tích Ä‘o lường dữ liệu này, những ná»™i dung nào trùng lặp đến 90% ná»™i dung bài báo của VnExpress, hệ thống sẽ cảnh báo, thông báo cho người quản trị. Chúng tôi Ä‘ang hÆ°á»›ng đến mô hình vá»›i doanh thu má»›i, việc này Ä‘ã được triển khai và chúng tôi muốn hÆ°á»›ng đến việc kinh doanh những ná»™i dung có bản quyền”.

Có thể nói, ứng dụng AI vào phân tích dữ liệu, dá»± Ä‘oán xu hÆ°á»›ng, gợi ý sản xuất theo nhu cầu của người dùng Ä‘ang là xu hÆ°á»›ng được nhiều cÆ¡ quan báo chí trong nÆ°á»›c hÆ°á»›ng tá»›i. Các hoạt Ä‘á»™ng từ ứng dụng AI sẽ không chỉ góp phần nâng cao chất lượng phục vụ bạn đọc theo nhu cầu mà còn bảo vệ bản quyền tác phẩm của các cÆ¡ quan báo chí trong thời đại công nghệ số bùng nổ hiện nay.