Thiết bị mở luồng, khoan hạ cọc, sản phẩm khoa học Khoan xoay hạ cọc ứng dụng làm trụ tiêu dẫn luồng hàng hải phục vụ cho tàu vào âu tàu ở đảo ngoài khÆ¡i của Viện Kỹ thuật CÆ¡ giá»›i Quân sá»±. Ảnh: NVCC

Tác phẩm “Yêu biển theo cách của ngành Kỹ thuật”, Đại tá nhà báo Nguyá»…n Mạnh Thắng - Báo Quân Ä‘á»™i nhân dân vinh dá»± giành giải Nhất cuá»™c thi báo chí ‘Cùng giữ màu xanh của biển’ lần thứ 2 do Báo Tài nguyên và Môi trường phối hợp vá»›i Cục Biển và Hải đảo Việt Nam tổ chức. Tác phẩm Ä‘ã tập trung phản ánh, tuyên truyền về những tập thể, cá nhân Ä‘iển hình, có nhiều Ä‘óng góp trong công tác bảo vệ môi trường biển, gìn giữ và phát huy các giá trị tài nguyên biển; bảo tồn Ä‘a dạng sinh học, các hệ sinh thái biển.

Loạt bài nói về Đại tá, tiến sÄ© Trần Hữu Lý - Viện trưởng Viện Kỹ thuật CÆ¡ giá»›i Quân sá»± và đồng nghiệp Ä‘ã nghiên cứu, thiết kế, chế tạo, lắp đặt tổ hợp thiết bị công tác lên phÆ°Æ¡ng tiện nổi, thi công mở luồng và khoan hạ cọc phục vụ thi công các công trình hạ tầng trên biển.

Từ đề tài nghiên cứu khoa học, đại tá Trần Hữu Lý Ä‘ã thá»­ nghiệm thành công các thiết bị cho phép mở luồng và khoan hạ cọc phục vụ thi công các công trình trên biển. Biết được thành công này sẽ mở phÆ°Æ¡ng pháp má»›i cho ngành xây dá»±ng cảng biển, nhà báo Nguyá»…n Mạnh Thắng Ä‘ã tiếp xúc vá»›i Viện trưởng Trần Hữu Lý sau Ä‘ó được anh nhận lời và chia sẻ về quá trình triển khai và những thành công bÆ°á»›c đầu khi thá»±c hiện đề tài. Từ lần tiếp xúc ban đầu Ä‘ó, anh nhÆ° mở cờ trong bụng bởi cÆ¡ há»™i khám phá chiếc máy thi công tiên tiến,  hiện đại ít gây hại cho môi trường, bảo vệ hệ sinh thái biển này.

Thời gian sau Ä‘ó, nhà báo Nguyá»…n Mạnh Thắng Ä‘ã dành thời gian công sức nghiên cứu hoạt Ä‘á»™ng quá trình sáng tạo thiết bị này từ khi Ä‘ang là đề tài nghiên cứu cấp Viện, sau Ä‘ó đề tài được mở rá»™ng về mặt công nghệ, kỹ thuật, giải pháp để được phép triển khai thá»±c tế cho đến khi cho ra sản phẩm mẫu, sản phẩm chạy thá»­ nghiệm.

Tham dá»± các há»™i thảo về biển đảo, anh Nguyá»…n Mạnh Thắng nhận thấy đại tá Trần Hữu Lý là người nhiệt huyết, tận tâm, Ä‘am mê nghiên cứu, tìm kiếm giải pháp làm sao khi xây dá»±ng cảng biển không ảnh hưởng đến hệ sinh thái biển, các rạn san hô. TrÆ°á»›c Ä‘ây khi xây dá»±ng các cảng biển, khu vá»±c cho thuyền bè vào neo đậu thường các Ä‘Æ¡n vị thi công sẽ sá»­ dụng giải pháp nổ mìn, Ä‘iều này phải phá lá»›p san hô để tạo luồng, tạo móng để xây dá»±ng.

Theo chân đại tá Trần Hữu Lý và các cán bá»™ chiến sỹ Viện Kỹ thuật CÆ¡ giá»›i Quân sá»± trong nhiều năm, khi biết thiết bị triển khai dá»± án làm cảnh tại Côn Đảo, nhà báo Nguyá»…n Mạnh Thắng Ä‘ã dành thời gian từ Hà Ná»™i vào Nam và ra Côn Đảo để tận mắt chứng kiến quá trình hoạt Ä‘á»™ng của máy. Côn Đảo là nÆ¡i có khu vá»±c bảo tồn hệ sinh thái biển, có hệ thống rạn san hô lá»›n, các tổ hợp thiết bị hiện đại không thể thi công trong phạm vi chật hẹp, má»±c nÆ°á»›c thấp. Việc này khiến cho các tàu phải neo ở ngoài xa, rất tốn kém, không thuận lợi cho công tác vận chuyển, Ä‘i lại.

Theo nhà báo Nguyá»…n Mạnh Thắng: "Cách yêu Tổ quốc, yêu đất nÆ°á»›c, yêu biển và bảo vệ biển của các nhà khoa học mặc áo lính thuá»™c Viện Kỹ thuật CÆ¡ giá»›i quân sá»± là cách yêu rất riêng. Sản phẩm của họ tưởng trừng khô khan nhÆ°ng lại có ý nghÄ©a lá»›n lao và truyền thêm cảm hứng cho thế hệ sau". Ảnh: NVCC

Khi thiết bị mở luồng của Viện Kỹ thuật CÆ¡ giá»›i Quân sá»± vào thi công thì mọi vấn đề Ä‘ã được giải quyết triệt để. Các tàu của các Hải Ä‘á»™i Ä‘ã vào neo đậu trong âu, sát cầu cảng rất thuận lợi. Qua kiểm tra và Ä‘o đạc cho thấy, Ä‘áy âu tàu rất phẳng và không có những vật cản làm ảnh hưởng đến sá»± di chuyển của tàu thuyền.

Má»™t Ä‘iều tuyệt vời khác là những tảng Ä‘á san hô nặng từ vài tạ cho đến vài tấn do tổ hợp thiết bị mở luồng không nổ cắt xén rất ngọt, không làm dập nát bề mặt san hô. Những tảng Ä‘á này sẽ được thu gom, vận chuyển đến vùng biển phù hợp để san hô phát triển và tái tạo hệ sinh thái má»›i. Từ nghiên cứu đến sá»­ dụng thá»±c tế, thiết bị này Ä‘ã mở ra thời kỳ má»›i cho việc phát triển kinh tế biển gắn vá»›i đảm bảo an ninh quốc phòng của đất nÆ°á»›c.

Loạt 4 bài “Yêu biển theo cách của ngành Kỹ thuật” của nhà báo Nguyá»…n Mạnh Thắng được lập luận chặt chẽ, phân tích so sánh thiết bị má»›i này vá»›i việc xây dá»±ng cảnh, bến tàu thuyền bằng phÆ°Æ¡ng pháp nổ mìn truyền thống. Ngoài việc Ä‘i thá»±c tế anh cÅ©ng dành thời gian nghiên cứu các tài liệu liên quan đến việc chế tạo thiết bị, các Æ°u Ä‘iểm cÅ©ng nhÆ° tác Ä‘á»™ng khi sá»­ dụng thiết bị đến môi trường biển.

Nhà báo Nguyá»…n Mạnh Thắng chia sẻ: “Muốn viết sâu về má»™t lÄ©nh vá»±c nào Ä‘ó, đặc biệt là liên quan đến lÄ©nh kỹ thuật máy móc, ngoài việc Ä‘i thá»±c tế người viết còn phải dành thời gian nghiên cứu các tài liệu liên quan, đọc nhiều má»›i hiểu rõ sâu từng vấn đề để rồi khá»›p nối lại. Vấn đề kỹ thuật là đề tài khá khô khan, khó khai thác, tuy nhiên khi hiểu sâu và biết được tác Ä‘á»™ng của nó đến việc phát triển kinh tế biển gắn vá»›i bảo tồn sinh thái biển lại là Ä‘iều thú vị”.

Anh Ä‘ã mất khoản 6 tháng để viết loạt bài này, trÆ°á»›c Ä‘ó anh cÅ©ng mất khá nhiều thời gian để thu thập tài liệu, nghiên cứu từ Nghị quyết số 36-NQ/TW "Về chiến lược phát triển kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045" cho đến việc để Nghị quyết Ä‘i vào thá»±c tế ra sao, bằng những giải pháp, việc làm cụ thể nhÆ° thế nào. Má»—i vùng biển nÆ°á»›c sâu, nÆ°á»›c nông, cảnh biển hay đảo xa đều cần có má»™t phÆ°Æ¡ng pháp xây dá»±ng tối Æ°u, tiết kiệm, cÆ¡ Ä‘á»™ng nhất. Phù hợp vá»›i mọi loại tàu thuyền ra vào bến, cảng, nhÆ°ng đồng thời phải đảm bảo việc bảo tồn hệ sinh thái biển khi xây dá»±ng công trình, thậm chí là tái tạo được những vùng san hô chết.

Ông Nguyá»…n Đức Toàn, Cục trưởng Cục Biển và Hải đảo Việt Nam trao Giải Nhất cho tác giả: Đại tá Nguyá»…n Mạnh Thắng, Báo Quân Ä‘á»™i nhân dân (trái) và tặng hoa cho nhân vật, chủ nhiệm đề tài trong tác phẩm đại tá Trần Hữu Lý (phải). Ảnh: NVCC

Chia sẻ thông Ä‘iểm qua loạt bài “Yêu biển theo cách của ngành Kỹ thuật”, nhà báo Nguyá»…n Mạnh Thắng khẳng định: Vá»›i trình Ä‘á»™, chất xám của bá»™ Ä‘á»™i Việt Nam đều có thể tham gia nghiên cứu và triển khai các hoạt Ä‘á»™ng để phát triển kinh tế xã há»™i cùng vá»›i các lá»±c lượng khác trong quá trình phát triển kinh tế biển. Ngoài ra, những giải pháp do bá»™ Ä‘á»™i Việt Nam không thua kém gì các nÆ°á»›c phát triển trên thế giá»›i.

“Qua loạt bài, tôi muốn mọi người dân Việt Nam nhìn thấy được việc bảo vệ môi trường biển, không chỉ dừng lại ở việc hô hào tham gia các chÆ°Æ¡ng trình mang tính phong trào, bằng khẩu hiệu Ä‘Æ¡n thuần mà có thể nhìn nhận cách yêu biển bằng các giải pháp khoa học kỹ thuật hiện đại, má»™t lÄ©nh vá»±c có chiều sâu, có tác Ä‘á»™ng mạnh mẽ đến kinh tế xã há»™i của đất nÆ°á»›c và đặc biệt là việc giữ gìn màu xanh của biển”, anh Thắng chia sẻ thêm.