Những hiÌ€nh ảnh minh hoạ Ä‘uÌ›ợc taÌ£o ra từ AI (2 ảnh bên phải).

Sức mạnh của AI…

Nhà báo Ngô Huy Hoàng - Giảng viên của Trung tâm Bồi dưỡng nghiệp vụ Há»™i Nhà báo Việt Nam Ä‘ã chỉ ra rằng, đối vá»›i các nhà báo và các tòa soạn Ä‘a phÆ°Æ¡ng tiện, AI Ä‘ã giúp ích rất nhiều cho việc tác nghiệp và quy trình sản xuất, xuất bản sản phẩm báo chí. Riêng đối vá»›i thể loại ảnh báo chí, theo nghiên cứu, những ứng dụng AI được phát triển liên tục trong thời gian gần Ä‘ây (bao gồm cả những phiên bản cho máy tính và phiên bản dành riêng cho Ä‘iện thoại di Ä‘á»™ng) Ä‘ã há»— trợ rất tốt cho các phóng viên và biên tập viên hình ảnh trong tác nghiệp, xá»­ lý và xuất bản. Có thể kể đến má»™t số ứng dụng phổ biến nhÆ°: Adobe Photoshop, Lightroom, Canva, Evoto, Snapseed… Các phần mềm này còn mạnh đến ná»—i, chúng có thể làm biến đổi mọi yếu tố trong má»™t khuôn hình.

“Còn phần mềm nổi tiếng và phổ biến nhất đối vá»›i những người làm ảnh báo chí là Photoshop thì phiên bản AI má»›i còn có những khả năng “siêu phàm” hÆ¡n nhÆ°: loại bỏ má»™t bất kỳ má»™t chi tiết và nhân vật nào trong ảnh, sau Ä‘ó thay thế bằng má»™t chi tiết và nhân vật khác; mở rá»™ng hình ảnh siêu thá»±c hÆ¡n so vá»›i bản gốc; tạo ra các vật thể, con người… tùy thích trên má»™t phông nền có sẵn” – ông Ngô Huy Hoàng nhấn mạnh.

Đồng quan Ä‘iểm này, nhà báo Việt Văn – Báo Lao Ä‘á»™ng cÅ©ng cho rằng, sá»± phát triển của AI là rất tốt, là trợ thủ đắc lá»±c nếu sá»­ dụng Ä‘úng cách, liều lượng… Trên thá»±c tế, nhiều phần mềm xá»­ lý ảnh Ä‘ã kết hợp vá»›i AI để chỉnh ảnh hiệu quả vá»›i tốc Ä‘á»™ quá nhanh. Nhà báo Việt Văn phân tích, nếu trÆ°á»›c Ä‘ây cần phải dùng 3, 4 cú nhấp chuá»™t vá»›i nhiều lệnh thì bây giờ chỉ cần 1 cú click chuá»™t là khâu chỉnh ảnh Ä‘ã xong… NhÆ° vậy, rõ ràng AI là công cụ tốt nhÆ°ng vấn đề là dùng nhÆ° thế nào cho hiệu quả, phù hợp và tránh những tranh cãi về vi phạm bản quyền mà thôi. 

Ranh giá»›i nào của AI trong Ảnh báo chí?

Chúng ta dùng nhÆ° thế nào chính là câu chuyện chừng má»±c khi sá»­ dụng AI. Bởi trên thá»±c tế, má»™t số ứng dụng AI có thể khiến những gì chúng ta nhìn thấy không còn chân thá»±c. Chẳng hạn nhÆ° Photoshop AI có khả năng thay đổi cả biểu cảm, cảm xúc khuôn mặt nhân vật trong ảnh. Tính năng tạo biểu cảm trong Generative Fill cho phép tạo ra những biểu cảm khác nhau cho các chủ thể trong hình ảnh.

Nói cách khác, tính năng này cung cấp các công cụ rất mạnh để tinh chỉnh tất cả các yếu tố của khuôn mặt nhÆ° mắt, mÅ©i, miệng và các đường nét khác. Nó có thể thay đổi kích thÆ°á»›c, hình dạng, góc nghiêng, cảm giác và các đặc Ä‘iểm khác để tạo ra biểu cảm mong muốn… Thậm chí, nhiều nhà báo và tòa soạn Ä‘ã theo Ä‘uổi những tiêu chuẩn má»›i theo xu hÆ°á»›ng về việc sá»­ dụng hình ảnh nhÆ°: ảnh phải sắc nét, sáng đẹp, rá»±c rỡ, nhân vật trong ảnh nuá»™t nà, nhẵn bóng, phần hậu cảnh sạch sẽ… để cạnh tranh Ä‘á»™c giả nên Ä‘ã phần nào cÅ©ng “quá tay” biến thành các bức ảnh sáng tạo “quá Ä‘à”.

Trong vấn đề này, các chuyên gia đều cho rằng, nhờ công nghệ, những tác phẩm ảnh báo chí đến vá»›i Ä‘á»™c giả sẽ đẹp hÆ¡n, sắc nét hÆ¡n, phù hợp thẩm mỹ hÆ¡n. NhÆ°ng khác vá»›i ảnh thÆ°Æ¡ng mại và nghệ thuật, ảnh báo chí có những chuẩn má»±c riêng, bắt buá»™c những người làm báo phải tuân thủ. Và yêu cầu số 1 chính là tính trung thá»±c. Vì thá»±c chất, ảnh báo chí là sản phẩm cung cấp thông tin bằng hình ảnh mà Ä‘ã là thông tin thì cần phải chính xác và khách quan.

Theo nhà báo Việt Văn, ở Ä‘ây phải tách ra ảnh báo chí nghệ thuật, ảnh báo chí để đặt ra ranh giá»›i trong bài toán này. Nếu sá»­ dụng nhÆ° má»™t phần mềm hiệu quả cao trong việc tạo ảnh bìa tạp chí và có chú thích công khai: “Ảnh này có sá»­ dụng AI” thì có thể được nhÆ°ng nếu dùng AI để vi phạm đạo đức báo chí nhÆ° cắt ghép hình ảnh, xoá bỏ chi tiết, thêm hay bá»›t yếu tố chìa khoá “key” trong ảnh thì không được phép… Nguyên tắc chỉ tăng sáng, cắt cúp ở mức Ä‘á»™ tÆ°Æ¡ng đối, can thiệp có giá»›i hạn thì sẽ không làm mất Ä‘i tính chân thá»±c của sá»± việc, hình ảnh thá»±c tế. Nhà báo Việt Văn cÅ©ng chia sẻ thêm rằng trên thế giá»›i có những cuá»™c thi về ảnh nghệ thuật họ Ä‘Æ°a ra tiêu chí rất rõ ràng: Ảnh thể nghiệm (cho sá»­ dụng AI) nhÆ°ng cÅ©ng có những cuá»™c thi về ảnh ghi: Cấm tất cả ảnh do AI can thiệp!

Ứng dụng Photoshop trên IPhone vừa được ra mắt.

Có thể nói, không thể phủ nhận lợi ích mà các công cụ AI mang lại cho các nhà báo trong nhiếp ảnh. NhÆ°ng trong má»™t thể loại mà Ä‘á»™ trung thá»±c là tất cả, thì sá»± hòa trá»™n giữa ảnh báo chí, ảnh thÆ°Æ¡ng mại và ảnh nghệ thuật trong các tác phẩm báo chí Ä‘ôi khi làm người làm nhiếp ảnh báo chí quên mất ranh giá»›i khi dùng AI can thiệp quá sâu vào ná»™i dung của tác phẩm. Việc lạm dụng chúng có thể gây nên sá»± phản ứng trái chiều của dÆ° luận, thậm chí khủng hoảng niềm tin của công chúng khi giá trị cốt lõi là tính chân thá»±c của thông tin qua ảnh không còn nữa. Điều này phần nào còn vi phạm về đạo đức của người làm báo.

Do Ä‘ó, việc sá»­ dụng AI trong tác nghiệp ảnh báo chí má»™t cách phù hợp sẽ giúp các nhà báo và tòa soạn nâng cao hiệu quả trong công việc, thu hút được Ä‘á»™c giả. Và Ä‘iều quan trọng là thái Ä‘á»™ làm việc, cách sá»­ dụng của toà soạn, của phóng viên ảnh trong thá»±c tiá»…n nghề nghiệp…

Theo Hà Vân/Báo NB&CL

https://www.congluan.vn/bai-1-nhan-dien-nhung-tac-dong-cua-tri-tue-nhan-tao-voi-anh-bao-chi-post337259.html