Website Đài Phát Thanh và Truyền hình Thanh Hóa

Khán giả Ä‘ã thay đổi – phát thanh, truyền hình không thể đứng yên

Không phải khán giả Ä‘ã quay lÆ°ng vá»›i phát thanh – truyền hình. Họ chỉ Ä‘ang dịch chuyển đến má»™t hệ sinh thái truyền thông má»›i, nÆ¡i thông tin tràn ngập, nền tảng công nghệ thay đổi từng giờ, và má»—i người dùng đều trở thành “trung tâm phát sóng” vá»›i quyền lá»±a chọn, bình luận và lan toả ná»™i dung theo cách riêng của mình. Trong bối cảnh Ä‘ó, phát thanh – truyền hình không mất khán giả, nhÆ°ng rõ ràng Ä‘ang mất lợi thế về thời gian, thói quen và vị thế Ä‘á»™c quyền nếu không nhanh chóng thay đổi cách thức truyền tải và tiếp cận.

Tuy nhiên, trong khi mạng xã há»™i là nÆ¡i thông tin đến nhanh thì báo chí chính thống, đặc biệt là phát thanh – truyền hình, vẫn là nÆ¡i thông tin Ä‘ã được xác minh, kiểm chứng. Chính Ä‘iều Ä‘ó má»›i tạo nên giá trị cốt lõi của báo chí thời đại số: không chỉ Ä‘Æ°a tin, mà còn phải kiểm chứng, xác tín và định hÆ°á»›ng Ä‘úng đắn trong má»™t không gian truyền thông đầy nhiá»…u Ä‘á»™ng. Khi má»™t dòng tin sai lệch, bịa đặt lan truyền vá»›i tốc Ä‘á»™ chóng mặt, chính phát thanh – truyền hình là “lá chắn” đầu tiên góp phần khôi phục trật tá»± thông tin, ổn định tâm lý xã há»™i, củng cố niềm tin vào thể chế.

Báo chí chính thống không Ä‘Æ¡n thuần là công cụ thông tin – mà là má»™t bá»™ phận quan trọng của thiết chế chính trị – tÆ° tưởng, đảm nhiệm vai trò dẫn dắt dÆ° luận, định hÆ°á»›ng nhận thức và phản ánh trung thá»±c những vấn đề cốt lõi của quốc gia – dân tá»™c. Trong các thời Ä‘iểm nhạy cảm, từ phòng chống dịch bệnh, thiên tai cho đến đấu tranh phản bác các luận Ä‘iệu xuyên tạc, thì phát thanh – truyền hình luôn là nÆ¡i công chúng tìm đến để “kiểm tra sá»± thật”.

Bởi vậy, chuyển đổi số không chỉ là để tăng lượt xem hay tÆ°Æ¡ng tác – mà là để gia cố vững chắc vai trò chủ đạo của báo chí chính thống trong hệ sinh thái truyền thông hiện đại. Không ai khác, chính phát thanh – truyền hình phải trở thành lá»±c lượng tiên phong Ä‘Æ°a thông tin trung thá»±c, khách quan, khoa học đến vá»›i công chúng bằng những cách thức má»›i mẻ, nhanh hÆ¡n, thuận tiện hÆ¡n – nhÆ°ng không Ä‘ánh đổi nguyên tắc nghề nghiệp và trách nhiệm xã há»™i.

Trong má»™t không gian truyền thông mà ranh giá»›i giữa Ä‘úng – sai, thật – giả ngày càng mong manh, vai trò của phát thanh – truyền hình chính thống không giảm Ä‘i, mà chỉ càng trở nên cấp thiết. Câu hỏi không phải là “chúng ta có còn vai trò hay không”, mà là “chúng ta có đủ nhanh, đủ linh hoạt để giữ vững vai trò Ä‘ó trong tâm trí công chúng hay không”.

Kênh Youtube Đài Phát Thanh và Truyền hình Thanh Hóa 

Không đứng ngoài cuá»™c chÆ¡i số hóa: Bản lÄ©nh và trách nhiệm của phát thanh - truyền hình địa phÆ°Æ¡ng

Trong guồng xoáy chuyển đổi số của ngành báo chí, người ta thường nghÄ© đến những Ä‘ài lá»›n nhÆ°: VTV, VOV, HTV – nÆ¡i có nguồn lá»±c dồi dào, kỹ thuật hiện đại và Ä‘á»™i ngÅ© hùng hậu. NhÆ°ng thá»±c tế lại cho thấy: chính các Ä‘ài địa phÆ°Æ¡ng má»›i là nÆ¡i cảm nhận rõ ràng và trá»±c diện nhất áp lá»±c từ sá»± thay đổi hành vi công chúng. Bởi ở cấp tỉnh – thành, phát - thanh truyền hình không chỉ làm báo, mà còn làm nhiệm vụ chính trị: phản ánh đời sống địa phÆ°Æ¡ng, truyền tải đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nÆ°á»›c tá»›i tận thôn bản, khu phố. Và nếu không thích nghi kịp, khoảng cách giữa phát thanh, truyền hình và người dân sẽ không chỉ là khoảng cách về công nghệ, mà còn là khoảng cách về niềm tin và hiệu lá»±c truyền thông.

Trong bối cảnh Ä‘ó, Đài Phát thanh và Truyền hình ( PT-TH) Thanh Hóa (Báo và Đài PT-TH Thanh Hóa) Ä‘ã cho thấy mình không đứng ngoài cuá»™c chÆ¡i số hóa – mà Ä‘ang từng bÆ°á»›c làm chủ sân chÆ¡i Ä‘ó. Không chỉ là chuyện kỹ thuật hay công nghệ, quan trọng hÆ¡n, Ä‘ó là sá»± thay đổi tÆ° duy: từ “phát sóng” sang “kết nối”; từ “truyền thông má»™t chiều” sang “tÆ°Æ¡ng tác Ä‘a nền tảng”; từ “người nghe – người xem” sang “người tham gia – người đồng sáng tạo”.

Dữ liệu truyền thông số năm 2024 của Đài PT-TH Thanh Hóa chính là minh chứng rõ nét cho bÆ°á»›c chuyển mình mạnh mẽ. Chỉ tính riêng trên nền tảng YouTube, kênh Truyền hình Thanh Hóa Ä‘ã thu hút hÆ¡n 36 triệu lượt xem – tăng gần 80% so vá»›i năm 2022. Đây không Ä‘Æ¡n thuần là con số về lượng người theo dõi, mà là chỉ dấu về mức Ä‘á»™ hấp dẫn của ná»™i dung và khả năng lan tỏa tá»± nhiên, bền vững.

Trên mạng xã há»™i Facebook, Fanpage chính thức của Đài ghi nhận 17,5 triệu lượt xem trong năm qua. Những bản tin nhanh, video phân tích, clip cá»™ng đồng ngắn gọn nhÆ°ng sắc sảo Ä‘ang dần trở thành má»™t phần quen thuá»™c trong dòng chảy thông tin hàng ngày của người dân địa phÆ°Æ¡ng. Song song vá»›i Ä‘ó, website chính thức của Đài tại địa chỉ truyenhinhthanhhoa.vn cÅ©ng đạt mốc 6 triệu lượt truy cập – không chỉ từ khán giả trong tỉnh, mà còn từ hàng vạn người xứ Thanh Ä‘ang sinh sống và làm việc xa quê.

Ấn tượng hÆ¡n cả là nền tảng TikTok – nÆ¡i Đài PT-TH Thanh Hóa bất ngờ vÆ°Æ¡n lên mạnh mẽ, ghi nhận hÆ¡n 103 triệu lượt xem chỉ trong má»™t năm. Vá»›i phong cách thể hiện trẻ trung, sáng tạo nhÆ°ng vẫn giữ vững chất lượng thông tin, Đài Ä‘ã biến TikTok thành “đường băng” má»›i để Ä‘Æ°a thông tin chính thống đến gần hÆ¡n vá»›i thế hệ trẻ – đối tượng vốn ít gắn bó vá»›i truyền hình truyền thống.

Không dừng lại ở Ä‘ó, Zalo Official Account của Đài cÅ©ng phát huy vai trò nhÆ° má»™t “trạm trung chuyển” thông tin chính xác, kịp thời, linh hoạt. Từ bản tin nhanh, video ngắn, đến các buổi livestream tÆ°Æ¡ng tác trá»±c tiếp – tất cả đều được Ä‘Æ°a tá»›i người dân qua chính nền tảng mà họ sá»­ dụng hàng ngày để liên lạc, làm việc và cập nhật tin tức.

Những con số trên, dù có thể thay đổi theo thời gian, nhÆ°ng đều cho thấy má»™t Ä‘iều rõ ràng: khi truyền hình địa phÆ°Æ¡ng không đứng ngoài cuá»™c chÆ¡i số hóa, thì chính họ Ä‘ang dần lấy lại vai trò dẫn dắt trong dòng chảy thông tin Ä‘a chiều hiện nay.

Đáng nói hÆ¡n, trong bối cảnh thông tin sai lệch, xuyên tạc ngày càng nhiều trên không gian mạng, thì những nền tảng số của Đài lại trở thành kênh phản bác hiệu quả, giữ gìn sá»± thật và củng cố lòng tin xã há»™i, đặc biệt trong các vấn đề liên quan đến chủ quyền, phát triển kinh tế - xã há»™i và an ninh địa phÆ°Æ¡ng.

Đưa báo chí đến vá»›i người dân, thay vì chờ người dân tìm đến báo chí – Ä‘ó không chỉ là má»™t khẩu hiệu hành chính, mà là lá»±a chọn sống còn để báo chí địa phÆ°Æ¡ng tồn tại và phát triển trong ká»· nguyên số. Và Đài Phát thanh -Truyền hình Thanh Hóa Ä‘ang chứng minh Ä‘iều Ä‘ó không chỉ bằng lời nói, mà bằng kết quả cụ thể.

Giữ vững bản sắc – không đồng nghÄ©a vá»›i bảo thủ

Trong hành trình chuyển đổi số, cả phát thanh và truyền hình Ä‘ang đứng trÆ°á»›c má»™t thách thức lá»›n: làm má»›i mình để tồn tại mà không tá»± làm nhòa Ä‘i bản sắc. Nhiều người lo ngại rằng, khi tin tức phát trên TikTok, khi bản tin thời sá»± rút gọn xuống vài chục giây hay khi má»™t chÆ°Æ¡ng trình phát thanh được định dạng thành podcast “nghe vá»™i” giữa phố xá ồn ào – liệu còn lại Ä‘iều gì gọi là truyền hình hay phát thanh truyền thống?

Câu trả lời không nằm ở định dạng, mà ở tÆ° tưởng nghề nghiệp. Bản sắc của phát thanh – truyền hình không nằm ở cách thu âm hay khuôn hình máy quay, mà nằm ở ná»™i dung Ä‘áng tin cậy, ở thái Ä‘á»™ làm báo nghiêm túc, và ở sợi dây trách nhiệm vá»›i công chúng. Dù xuất hiện ở Ä‘âu – trên sóng FM, kênh YouTube, Zalo, hay TikTok – nếu vẫn giữ được sá»± trung thá»±c, kiểm chứng thông tin và tôn trọng khán – thính giả, thì Ä‘ó vẫn là phát thanh – truyền hình chính thống.

Chuyển đổi số không yêu cầu các nhà Ä‘ài phải từ bỏ nguyên tắc nghề nghiệp Ä‘ã tạo nên thÆ°Æ¡ng hiệu suốt nhiều thập ká»·. Ngược lại, nó là lời nhắc mạnh mẽ rằng: giá trị cốt lõi không thể chỉ được bảo vệ bằng hoài niệm, mà cần được làm má»›i trong cách truyền tải để không trở nên lạc hậu trÆ°á»›c thời cuá»™c.

Nếu phát thanh biết chuyển mình thành podcast, thành bản tin thời sá»± phát trên app Ä‘iện thoại, đến vá»›i người nghe bất cứ lúc nào – thì Ä‘ó không phải là sá»± Ä‘ánh mất bản sắc, mà là sá»± thích nghi thông minh. Nếu truyền hình biết lược bỏ sá»± dài dòng, hình thức hóa và kể chuyện bằng ngôn ngữ của mạng xã há»™i – thì Ä‘ó không phải là thỏa hiệp, mà là cách Ä‘Æ°a thông tin tá»­ tế đến Ä‘úng nÆ¡i công chúng Ä‘ang hiện diện.

Giữ vững bản sắc không có nghÄ©a là giữ nguyên cách làm cÅ©. Ngược lại, chính sá»± chủ Ä‘á»™ng đổi má»›i má»›i giúp bản sắc báo chí chính thống tồn tại lâu dài – không chỉ nhÆ° má»™t di sản, mà nhÆ° má»™t lá»±c lượng sống, có khả năng dẫn dắt và thuyết phục.

Truyền thông số là cuá»™c Ä‘ua tốc Ä‘á»™ và Ä‘á»™ tin cậy

Trong ká»· nguyên số, nÆ¡i thông tin lan truyền trong tích tắc và tin giả có thể vượt biên giá»›i chỉ bằng má»™t cú chạm, người dùng không thiếu ná»™i dung – họ thiếu ná»™i dung chính xác, có trách nhiệm và Ä‘áng tin cậy. Chính trong sá»± há»—n loạn Ä‘ó, vai trò của báo chí chính thống – đặc biệt là phát thanh và truyền hình – không hề giảm sút, mà ngược lại, trở nên thiết yếu hÆ¡n bao giờ hết. Không phải là nÆ¡i Ä‘Æ°a tin đầu tiên, nhÆ°ng phải là nÆ¡i xác nhận sau cùng, vá»›i sá»± chuẩn xác và chuẩn má»±c.

Điều Ä‘áng lo không phải là công chúng, đặc biệt là giá»›i trẻ, quay lÆ°ng vá»›i phát thanh hay truyền hình. Vấn đề là các cÆ¡ quan báo chí chÆ°a thá»±c sá»± bÆ°á»›c tá»›i không gian mà họ Ä‘ang sống – chÆ°a kịp thay đổi cách thể hiện, chÆ°a đủ linh hoạt về nền tảng, chÆ°a nói bằng ngôn ngữ mà họ muốn nghe. Khi báo chí còn đứng yên trên Ä‘ài sóng cÅ©, công chúng Ä‘ã Ä‘i xa bằng Ä‘iện thoại thông minh, nền tảng xã há»™i và thói quen tiếp nhận thông tin hoàn toàn má»›i.

Vì vậy, thay vì trách khán giả quay lÆ°ng, Ä‘iều mà phát thanh và truyền hình cần làm là Ä‘i tá»›i họ, nhanh hÆ¡n, gần gÅ©i hÆ¡n, chính xác hÆ¡n. Khi tốc Ä‘á»™ là yếu tố sống còn, thì sá»± tin cậy lại là yếu tố quyết định giá trị. Truyền thông số không chỉ là đường Ä‘ua của cú bấm nhanh, mà còn là nÆ¡i thá»­ thách Ä‘á»™ vững chắc của ná»™i dung. Ai vừa nhanh, vừa Ä‘úng – người Ä‘ó sẽ còn chá»— đứng. Và báo chí chính thống, nếu biết chuyển mình Ä‘úng cách, vẫn luôn có cÆ¡ há»™i làm chủ cuá»™c Ä‘ua ấy.

Chuyển mình để tiếp tục giữ vững vị trí

Phát thanh và truyền hình từng là những trụ cá»™t vững chắc của hệ thống truyền thông đại chúng, nắm giữ vai trò dẫn dắt dÆ° luận và định hÆ°á»›ng nhận thức xã há»™i. Tuy nhiên, trong ká»· nguyên số – nÆ¡i mà thông tin vận hành theo logic phi tuyến, lan truyền tức thời và phi tập trung – vị thế Ä‘ó không còn là Ä‘iều hiển nhiên. Sá»± ổn định trong ảnh hưởng truyền thông không đến từ quy mô tổ chức nữa, mà từ năng lá»±c thích ứng và sá»± linh hoạt trong môi trường số đầy biến Ä‘á»™ng.

Chuyển đổi số, vì vậy, không phải là má»™t sá»± lá»±a chọn có thể trì hoãn, mà là Ä‘iều kiện bắt buá»™c để báo chí chính thống, trong Ä‘ó có phát thanh và truyền hình, tiếp tục tồn tại và duy trì ảnh hưởng. Không phải là vấn đề “làm thêm trên mạng xã há»™i” hay “mở rá»™ng nền tảng”, mà là má»™t cuá»™c tái cấu trúc toàn diện, từ tÆ° duy đến mô hình sản xuất ná»™i dung. Phải “làm khác” ngay từ cách nghÄ© về vai trò của người làm báo, từ cách xây dá»±ng thông Ä‘iệp đến cách tổ chức quy trình truyền tải thông tin. Chuyển đổi số không chỉ Ä‘Æ¡n thuần là việc làm quen vá»›i công nghệ má»›i, mà là sá»± thay đổi toàn diện về cách tiếp cận công chúng, cách thức truyền tải giá trị báo chí trong má»™t không gian thông tin má»›i.

Trong bối cảnh này, Đài Phát thanh – Truyền hình Thanh Hóa là má»™t minh chứng sống Ä‘á»™ng cho sá»± ná»— lá»±c không ngừng nghỉ trong việc thích ứng vá»›i xu thế chuyển đổi số. Đài Ä‘ã không chỉ duy trì được sá»± hiện diện trong lòng công chúng, mà còn khẳng định khả năng tiếp cận Ä‘a nền tảng từ phát thanh, truyền hình truyền thống đến các nền tảng số. Những bÆ°á»›c Ä‘i này nhằm Ä‘áp ứng tốt hÆ¡n nhu cầu và thói quen tiêu dùng thông tin của công chúng hiện đại, đặc biệt là thế hệ trẻ, những người ngày càng phụ thuá»™c vào các nền tảng kỹ thuật số để tiếp cận thông tin nhanh chóng và hiệu quả.

Bằng việc không ngừng đổi má»›i cả về ná»™i dung và hình thức, Đài Phát thanh – Truyền hình Thanh Hóa Ä‘ã chứng minh rằng báo chí chính thống, dù ở bất kỳ cấp Ä‘á»™ nào, đều có thể giữ vững vai trò dẫn dắt và định hÆ°á»›ng thông tin, linh hoạt, sáng tạo và sẵn sàng thích ứng vá»›i những thay đổi của công chúng và nền tảng truyền thông má»›i. Đó là sá»± chuyển mình ý nghÄ©a, không chỉ bảo vệ được giá trị cốt lõi của báo chí, mà còn thá»±c hiện tốt hÆ¡n nữa nhiệm vụ chính trị của Đài Phát thanh – Truyền hình Thanh Hóa trong việc định hÆ°á»›ng dÆ° luận, tuyên truyền đường lối chính trị của Đảng và Nhà nÆ°á»›c, khẳng định vai trò của báo chí chính thống trong bối cảnh thông tin số ngày càng phát triển mạnh mẽ./.

 Nguyá»…n Huy Long,

Phó Tổng Biên tập Báo và Đài PT-TH Thanh Hoá/Nguoilambaothanhhoa.vn