Minh họa: QUANG CƯỜNG  

Hệ lụy nguy hại của căn bệnh

Trên thá»±c tế Ä‘ã xảy ra nhiều chuyện rất phản cảm, Ä‘iển hình cho căn bệnh “làm láo, báo cáo hay”. Có địa phÆ°Æ¡ng báo cáo thành tích vá»›i lãnh đạo cấp trên đến kiểm tra “Ä‘ã giảm được tá»· lệ Ä‘ói nghèo vá»›i con số rất Ä‘áng tá»± hào...”, nhÆ°ng khi đề nghị Nhà nÆ°á»›c há»— trợ ngân sách, tiền vốn thì lại báo cáo con số còn Ä‘ói nghèo, khó khăn cao hÆ¡n thá»±c tế nhiều. Má»™t doanh nghiệp má»›i được phong tặng danh hiệu anh hùng, năm sau Ä‘ã đứng trên bờ vá»±c phá sản do ná»™i bá»™ lục đục, tá»± phanh phui khuyết Ä‘iểm, mất Ä‘oàn kết nghiêm trọng. Hay có giám đốc vừa được tặng thưởng huân chÆ°Æ¡ng cao quý thì không lâu sau bị cÆ¡ quan chức năng vào cuá»™c thanh tra, kiểm tra vì vi phạm nguyên tắc, quy định chi tiêu tài chính. Gần Ä‘ây, má»™t cán bá»™ Ä‘ã bị hủy danh hiệu anh hùng vì báo cáo thành tích thiếu trung thá»±c, cố ý vÆ¡ vào những chiến công không phải do mình làm nên... Đó là những ví dụ Ä‘iển hình của tình trạng “làm láo, báo cáo hay”.

Căn bệnh “làm láo, báo cáo hay” dẫn đến nhiều hệ lụy nguy hại. Những tổ chức, cá nhân “làm láo, báo cáo hay” làm việc gì cÅ©ng chỉ vì thành tích, sẵn sàng làm gian dối để được tung hô. Họ cố tình báo cáo khống, có má»™t báo hai, phóng đại kết quả, khuếch trÆ°Æ¡ng thành tích cao hÆ¡n so vá»›i thá»±c tế Ä‘ã làm được, thậm chí làm không được nhÆ°ng vẫn báo cáo kết quả khống, thành tích vống. Má»™t số khác (nhất là những cá nhân có chức, có quyền) lại sá»­ dụng công quỹ và nhân danh tập thể để rùm beng, biến thành tích của cÆ¡ quan, Ä‘Æ¡n vị, địa phÆ°Æ¡ng thành thành tích cá nhân. Bệnh sính thành tích đẻ ra trăm thứ tác hại trong đời sống cán bá»™, đảng viên hiện nay. Hệ lụy là làm băng hoại đạo đức, biến con người thành cá nhân chủ nghÄ©a, gây mất Ä‘oàn kết ná»™i bá»™, luôn hoài nghi, đố kỵ, ghen ghét, sợ người khác, tổ chức khác hÆ¡n mình nên lúc nào cÅ©ng tìm mọi cách để đứng trên người khác, nhÆ°ng lại Ä‘ùn đẩy trách nhiệm cho người khác... trong khi thành tích mà họ có được là thành tích ảo, uy tín giả. Đây chính là căn nguyên làm mất sá»± dân chủ, gây mất niềm tin trong cán bá»™, đảng viên, quần chúng nhân dân.

Nguy hại hÆ¡n, vì thành tích mà họ cố tình che giấu khuyết Ä‘iểm bằng cách tá»± “vẽ” ra thành tích, báo cáo gian dối, thậm chí sẵn sàng dùng những mánh khóe để Ä‘ánh lừa cấp trên và dÆ° luận. Vì thành tích mà họ thù ghét những ai vạch mặt, chỉ tên những hạn chế, khuyết Ä‘iểm của mình. Họ dùng thành tích khống để che giấu khuyết Ä‘iểm, Ä‘ánh bóng tên tuổi, tạo uy tín giả, làm bình phong để thăng tiến, củng cố vị trí, quyền lá»±c.

Trong tác phẩm “Sá»­a đổi lối làm việc” (tháng 10-1947), vá»›i bút danh X.Y.Z, Chủ tịch Hồ Chí Minh Ä‘ã nghiêm túc phê bình, nhắc nhở về thói báo cáo giả tạo, tấm bình phong che mắt cho những việc làm lông bông. Người chỉ rõ: “...báo cáo giả dối. Thành công ít, thì suýt ra nhiều. Còn khuyết Ä‘iểm thì giấu Ä‘i, không nói đến”(1). Bác Ä‘ã nghiêm khắc chỉ ra bệnh: “Làm cho có chuyện, làm lấy rồi. Làm được ít suýt ra nhiều, để làm má»™t bản báo cáo cho oai, nhÆ°ng xét kỹ lại thì rá»—ng tuếch”(2). Thá»±c chất lời dạy của Người là sá»± cảnh báo về sá»± nguy hại của việc báo cáo không thật thà, “làm láo, báo cáo hay”. Đó là má»™t căn bệnh rất nguy hiểm. Hậu quả là “cấp trên không hiểu rõ tình hình mà đặt chính sách cho Ä‘úng”. Lời nhắc nhở và cảnh báo của Bác về căn bệnh báo cáo láo, báo cáo giả dối cách Ä‘ây gần tám mÆ°Æ¡i năm đến nay vẫn còn nguyên giá trị.

Cần kiên quyết đấu tranh, loại bỏ

Căn bệnh “làm láo, báo cáo hay” Ä‘ã được Nghị quyết Trung Æ°Æ¡ng 4, khóa XII của Đảng chỉ ra là má»™t trong những biểu hiện của tình trạng suy thoái đạo đức, lối sống: Mắc bệnh thành tích, háo danh, phô trÆ°Æ¡ng, che giấu khuyết Ä‘iểm, thổi phồng thành tích, Ä‘ánh bóng tên tuổi; thích được đề cao, ca ngợi; “chạy thành tích”, “chạy khen thưởng”, “chạy danh hiệu”... Bệnh “làm láo, báo cáo hay”, sính thành tích để che giấu khuyết Ä‘iểm Ä‘ã và Ä‘ang gây ra những hệ lụy nghiêm trọng, gây mất Ä‘oàn kết ná»™i bá»™, mất niềm tin dẫn đến hủy hoại uy tín, danh dá»± của cá nhân và sức mạnh của tổ chức, xa hÆ¡n, nó còn làm tổn hại đến Đảng, Nhà nÆ°á»›c và chế Ä‘á»™. Vì vậy, cấp ủy, tổ chức đảng các cấp cần kiên quyết đấu tranh, loại bỏ tình trạng “làm láo, báo cáo hay” để che giấu khuyết Ä‘iểm; trong Ä‘ó, tập trung vào những ná»™i dung cÆ¡ bản sau:

Má»—i cấp ủy, tổ chức, cán bá»™, đảng viên cần tiếp tục quán triệt sâu sắc Nghị quyết Trung Æ°Æ¡ng 4, khóa XII về xây dá»±ng, chỉnh đốn Đảng và Kết luận số 01-KL/TW ngày 18-5-2021 của Bá»™ Chính trị về tiếp tục thá»±c hiện Chỉ thị số 05-CT/TW ngày 15-5-2016 của Bá»™ Chính trị khóa XII “Về đẩy mạnh học tập và làm theo tÆ° tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”; tổ chức, duy trì nghiêm nền nếp sinh hoạt Đảng của các cÆ¡ quan, Ä‘Æ¡n vị, địa phÆ°Æ¡ng theo Ä‘úng nguyên tắc tập trung dân chủ và tá»± phê bình, phê bình mạnh mẽ, triệt để. Cấp ủy, chi bá»™ cần xây dá»±ng quy định tá»± phê bình và phê bình, khắc phục tình trạng nể nang, né tránh, ngại va chạm và bảo vệ người thẳng thắn, dám đấu tranh; đồng thời có biện pháp cụ thể về đổi má»›i hình thức, ná»™i dung sinh hoạt Đảng định kỳ và chuyên đề, không ngừng nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bá»™. Đây là má»™t trong những biện pháp hữu hiệu nhằm giáo dục đạo đức cách mạng cho cán bá»™, đảng viên nói riêng và xây dá»±ng, chỉnh đốn Đảng nói chung, góp phần tăng cường sức chiến đấu của Đảng. Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, khi Ä‘ã tổ chức sinh hoạt Đảng chất lượng, hiệu quả thì mọi dối trá của cán bá»™, đảng viên sẽ bị phÆ¡i bày ra ánh sáng, sẽ không có những việc làm khuất tất vụ lợi, không có hiện tượng dá»… làm khó bỏ, “làm láo, báo cáo hay”. Coi trọng công tác kiểm tra chéo trong ná»™i bá»™ các cÆ¡ quan, Ä‘Æ¡n vị, địa phÆ°Æ¡ng để nâng cao chất lượng công tác thẩm định khen thưởng. Hằng năm hoặc định kỳ, các cÆ¡ quan, Ä‘Æ¡n vị, địa phÆ°Æ¡ng cần có sá»± phối hợp chặt chẽ giữa thanh tra, kiểm tra, thẩm định, Ä‘ánh giá kết quả công tác khen thưởng. Tập trung đẩy mạnh việc phát hiện, loại bỏ các cá nhân, tập thể ngụy tạo, nâng khống, Ä‘ánh bóng thành tích. Thông qua công tác kiểm tra, thanh tra phát hiện, loại khỏi Ä‘á»™i ngÅ© những cán bá»™, đảng viên cố tình, cố ý “chạy” thành tích, háo danh.

Cấp ủy, tổ chức đảng các cấp cần chú trọng mở rá»™ng dân chủ, phát huy quyền giám sát của các tổ chức chính trị-xã há»™i và quần chúng trong mọi công việc. Bởi lẽ, việc mở rá»™ng dân chủ sẽ giúp phát hiện ra âm mÆ°u, thủ Ä‘oạn của những cán bá»™, đảng viên cÆ¡ há»™i, háo danh, suy thoái về phẩm chất đạo đức, lối sống. Việc này giúp cho cÆ¡ quan, Ä‘Æ¡n vị, địa phÆ°Æ¡ng tránh được tình trạng lợi dụng quần chúng để tạo phe nhóm và vây cánh, thiếu trung thá»±c trong công tác thi Ä‘ua, khen thưởng. Cùng vá»›i Ä‘ó, cần phát huy vai trò nêu gÆ°Æ¡ng “cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tÆ°” trong thá»±c thi công vụ của cán bá»™, đảng viên, nhất là người đứng đầu cấp ủy, người chủ trì, quản lý cÆ¡ quan, Ä‘Æ¡n vị, địa phÆ°Æ¡ng. Hiện nay, có má»™t thá»±c tế là nhiều tổ chức cÆ¡ sở đảng chÆ°a cụ thể hóa nghị quyết vào trong thá»±c tiá»…n nhiệm vụ lãnh đạo. Phổ biến là hiện tượng xây dá»±ng quy chế lãnh đạo má»™t đằng nhÆ°ng thá»±c hiện má»™t nẻo; thậm chí có hiện tượng sao chép quy chế lãnh đạo cốt để báo cáo.

Tăng cường giáo dục, nâng cao tinh thần tá»± trọng, ý thức liêm sỉ, đức tính trung thá»±c cho Ä‘á»™i ngÅ© cán bá»™, đảng viên trong cuá»™c sống, học tập, công tác; kiên quyết nói “không” vá»›i việc che giấu khuyết Ä‘iểm, thổi phồng thành tích. Thá»±c chất Ä‘ây cÅ©ng là những hành vi trục lợi tinh thần, làm xói mòn phẩm chất đạo đức của người cách mạng. Theo Ä‘ó, các cÆ¡ quan chức năng và những người làm công tác thi Ä‘ua-khen thưởng cần nêu cao tinh thần trách nhiệm, đạo đức công vụ, bảo đảm sá»± khách quan, công tâm, chính xác trong việc xem xét, thẩm định đề nghị khen thưởng. Chủ Ä‘á»™ng nhận diện, phát hiện và kịp thời ngăn chặn, xá»­ lý nghiêm minh các trường hợp cá nhân, tổ chức có Ä‘á»™ng cÆ¡, hành vi lệch lạc, thiếu trung thá»±c trong hoạt Ä‘á»™ng thi Ä‘ua-khen thưởng. Mặt khác, cần siết chặt quy trình, thủ tục hồ sÆ¡ thẩm định khen thưởng để bảo đảm thá»±c chất.

Thành tích, khen thưởng vốn là những việc nên làm, rất đẹp, rất ý nghÄ©a. Thành tích là má»™t trong những Ä‘á»™ng lá»±c thôi thúc má»—i cá nhân, tập thể ná»— lá»±c phấn đấu để không ngừng trưởng thành, tiến bá»™. Song, “làm láo, báo cáo hay” để che giấu khuyết Ä‘iểm lại là kẻ thù của thành tích thật, khen thưởng thật. Do Ä‘ó, trách nhiệm của má»—i cán bá»™, đảng viên và quần chúng nhân dân là phải kiên quyết phê phán, loại bỏ căn bệnh này.

Theo Thượng tá, TS Äá»– NGỌC HANH, Phó chủ nhiệm Khoa Triết học Mác-Lênin, Trường SÄ© quan Chính trị/Báo QĐND

https://www.qdnd.vn/phong-chong-tu-dien-bien-tu-chuyen-hoa/tinh-trang-lam-lao-bao-cao-hay-la-trong-benh-849788