Nhà báo Nguyá»…n Việt - má»™t trong những “nhà báo say Trường Sa” nhÆ° thế, Ä‘ã chia sẻ vá»›i NB&CL nhiều ká»· niệm tác nghiệp thú vị của anh và đồng nghiệp nÆ¡i vùng hải đảo này. 

Anh kể: Vá»›i nhiều người, Ä‘i Trường Sa không chỉ là trải nghiệm mang nhiều tính chất công việc, mà Ä‘ã thành Ä‘am mê. Đám bạn học của tôi, cùng khóa Báo chí đầu tiên của Trường Đại học Tổng hợp Hà Ná»™i ngày trÆ°á»›c, rất nhiều người Ä‘ã ra Trường Sa, có người Ä‘i đến 3 – 4 lần. Tôi thuá»™c nhóm “Ä‘i sau”, bạn bè vẫn nói vui là do cứ mải “quanh co bận việc tầm thường” nên ngót hai mÆ°Æ¡i năm kể từ khi có bài báo đầu tiên được đăng báo, má»›i được Ä‘i Trường Sa. 

Cùng là dân làm báo lâu năm, chuyện Ä‘i công tác nhÆ° cÆ¡m bữa, song trÆ°á»›c ngày xuống tàu ra biển, tôi vẫn được bạn bè tổ chức tiệc tiá»…n hành nhÆ° tiá»…n người “ra trận”(!). Người từng đến Trường Sa rồi thì thao thao kể chuyện lính đảo và Ä‘oán chắc “Ä‘ây sẽ là má»™t trong những chuyến Ä‘i ý nghÄ©a nhất của đời ông”; người chÆ°a được ra đảo thì xuýt xoa trách móc rằng “có mối ra Ä‘ó mà không rủ bạn”…

Chuyến ấy tôi Ä‘i cùng Ä‘oàn các doanh nghiệp Việt Nam lần đầu ra Trường Sa. Theo danh sách chính thức thì “thành phần báo chí” của Ä‘oàn chỉ có 4 người: tôi, anh Trọng Thiết ở báo Hải quân, Hoàng Tuyên báo Đại Ä‘oàn kết, Đình Thắng báo Nông thôn ngày nay. NhÆ°ng thá»±c tế “quân ta” còn Ä‘ông hÆ¡n nhiều, vì cánh báo chí luôn tìm mọi cách để “tiếp cận”, “mở đường đến Trường Sa”. NhÆ° các bạn VTV3 thì Ä‘i cùng Cục Bản đồ – Bá»™ Quốc phòng, còn má»™t số phóng viên khác cÅ©ng “nhờ” các doanh nghiệp Ä‘Æ°a tên vào danh sách đăng ký. 

Do Ä‘oàn khá Ä‘ông nên sau mấy ngày lênh Ä‘ênh sóng nÆ°á»›c, 4 anh em “chính thức” chúng tôi má»›i biết trên tàu còn có các nữ đồng nghiệp nhÆ° Lan Anh – báo Sài Gòn tiếp thị, Thanh Huyền – báo Văn hóa, Mỹ Dung – báo Ä‘iện tá»­ Ngoisao.net, Lan HÆ°Æ¡ng – báo Năng lượng má»›i cùng 5 “chiến sÄ© nhà Đài”. 

Tác nghiệp ở Trường Sa là những ká»· niệm thật khó quên. Đến bất cứ đảo nào, sau khi tàu buông neo, anh em báo chí luôn được vào danh sách những người xuống chuyến xuồng đầu tiên. Đó là sá»± chu Ä‘áo của Hải quân, tạo Ä‘iều kiện cho các nhà báo có thể chủ Ä‘á»™ng “chứng kiến” Ä‘ược toàn bá»™ “quy trình” má»™t chuyến thăm đảo, cÅ©ng nhÆ° có thêm thời gian quý báu để chuyện trò giao lÆ°u cùng lính đảo. 

Trên chiếc xuồng bị sóng lắc nhồi liên tục, chỉ Ä‘i “tay không” Ä‘ã thấy mệt và nguy hiểm, huống hồ cánh nhà báo luôn lỉnh kỉnh máy ảnh, camera, laptop, sổ sách… Thứ nào cÅ©ng “quý hÆ¡n vàng”, vì giữa biển có tài thánh cÅ©ng chẳng thay thế được, nên cứ phải giữ khÆ° khÆ°, má»—i khi sóng tạt Ä‘ành chịu trận quay lÆ°ng… hứng nÆ°á»›c, che “đồ nghề” khô là mừng rồi.

Hỏi về những đồng nghiệp tác nghiệp nhÆ° thế nào ở Trường Sa, anh Nguyá»…n Việt hồ hởi chia sẻ: Ấn tượng nhất là anh Trọng Thiết ở báo Hải quân “tay dao tay búa” lỉnh kỉnh, đủ cả máy ảnh vá»›i máy quay phim, vì vừa phải viết bài, vừa phải làm phim phục vụ công tác tuyên truyền của Quân chủng. 

Suốt gần chục ngày lênh Ä‘ênh, bá»™ quân phục Thiếu tá Hải quân trắng bong của anh Thiết chẳng lúc nào ráo mồ hôi. Ngay cả khi trên biển, lúc chúng tôi “nhàn tản” thì anh Thiết vừa phải lo ghi hình các hoạt Ä‘á»™ng của Ä‘oàn, vừa đảm trách vai trò “trưởng nhóm báo ch픠để ý chăm sóc cho các đồng nghiệp lần đầu Ä‘i biển dài ngày. Còn trên đảo thì chẳng có góc nào mà ống kính của nhà báo Trọng Thiết không lia tá»›i, dù Ä‘ây Ä‘ã là lần thứ 7 anh công tác Trường Sa.

Hôm Ä‘oàn lên đảo Trường Sa lá»›n, sau khi “chạy” má»™t vòng quanh đảo, dá»± họp và phỏng vấn cả quân lẫn dân đảo, tôi thấy rã chân, vừa định nghỉ kiếm há»›p nÆ°á»›c thì anh Thiết vác cùng lúc 2 máy ảnh và 1 máy quay, mồ hôi ròng ròng trên gÆ°Æ¡ng mặt đỏ gay vì nắng, vừa há»™c tốc chạy vừa gọi giật: “Đi tiếp Việt Æ¡i! Có má»™t lá»›p học hay lắm”. 

Tôi vá»™i chạy theo anh tưởng đến hụt hÆ¡i, nhÆ°ng nhờ anh mà tôi may mắn được “dá»±” tiết cuối của lá»›p học đặc biệt – do cô giáo duy nhất trên đảo Ä‘ang vào bờ phẫu thuật vì sinh khó, các cán bá»™ chiến sÄ© Hải quân phải “làm thầy” dạy học cho Ä‘ám trẻ con em “nhà đảo”… TrÆ°á»›c lúc kết thúc chuyến công tác, anh Thiết còn trang trọng tặng chúng tôi má»—i người má»™t tấm ảnh cỡ lá»›n anh chụp hoa bàng trái vuông Trường Sa. Người ra đảo nhiều lần mà còn say sÆ°a nhÆ° thế, nên những nhà báo lần đầu đến Trường Sa chúng tôi đều háo hức, ghi chép lia lịa, cái gì cÅ©ng muốn thu vào ống kính “Ä‘em về”. 

Đình Thắng – báo Nông thôn ngày nay, vác chiếc máy ảnh khá to, thẻ nhá»› “tràn trề” Ä‘ến cả ngàn kiểu, mà há»… cứ lên 1 đảo là “bắn hết đạn”, về tàu phải hì hụi cóp ảnh ra laptop. Hôm đến đảo chìm Đá Lát, chỉ má»™t loáng máy ảnh của Thắng Ä‘ã đầy ắp, không thể chụp thêm kiểu nào nữa. 

Anh chàng quay sang nài nỉ tôi: “Anh cho em mượn máy ảnh má»™t lát, chụp thêm ít kiểu nữa kẻo chẳng biết bao giờ má»›i lại được chụp ảnh Trường Sa”. CÅ©ng Ä‘ang bận chụp nên tôi từ chối, bảo Thắng xem kiểu nào không quan trọng thì xóa bá»›t Ä‘i. Anh chàng cười méo xệch: “Kiểu nào cÅ©ng tiếc anh ạ. Thôi bác tranh thủ chụp Ä‘i rồi… cho em mượn tí tẹo nhé!”… 

Còn bữa ở nhà giàn Phúc Tần, Thắng lên chuyến xuồng đầu tiên cùng tôi, nhÆ°ng lúc về thì “lủi” rất nhanh, chỉ rời“trận địa” trên chuyến cuối cùng về tàu. Biển Ä‘á»™ng dữ dá»™i trong Ä‘êm tối mịt mùng, anh em về trÆ°á»›c cứ ngồi lo vá»›i nhau, mãi đến khi kéo được “thằng em đồng nghiệp” Æ°á»›t sÅ©ng nÆ°á»›c biển lên boong má»›i thở phào. Vá»™i vàng thay quần áo, rồi lập tức Thắng bật laptop tranh thủ gần đảo có sóng Viettel để “up” bài lên mạng luôn. 

Xong việc, cậu phóng viên gầy gò kém tôi 11 tuổi ấy trở lại làm thằng em hiền lành và tâm lý, lẳng lặng vác võng ra boong tàu, nhường căn phòng chật chá»™i cho mấy anh già có chá»— thở. Suốt 8 Ä‘êm trên biển, Thắng đều nhường nhịn nhÆ° vậy, tôi bảo vào phòng nằm cho khỏi sÆ°Æ¡ng gió thì cậu ta cười híp mắt sau Ä‘ôi kính cận: “Nằm giữa trời ngắm biển Ä‘êm thích lắm anh ạ”.

Còn Hoàng Tuyên ở báo Đại Ä‘oàn kết trông phong trần và to khỏe nhất há»™i báo chí trên tàu, song lại chịu sóng kém nhất. Mấy bữa sóng to, không ngồi boong được, gã lụi cụi ra bếp vác đồ ăn về phòng cho anh em rồi lỉnh lên cabin vì “say sóng quá, ngồi lại có gì trong bụng lại cho ra hết thì khổ cả nhà”. 

Thế mà chỉ cần sóng ngá»›t, tàu đỡ lắc là gã lại ngâm nga mấy bài thÆ¡ “châm” làm chị em cứ bấm nhau cười rinh rích. Lên đảo, gã lê la khắp nÆ¡i vá»›i cái dáng vẻ “Hai Lúa”rất dá»… gần, rỉ rả tâm sá»± vá»›i lính. Về tàu, gã hí há»­ng bảo tôi: “Mình cứ lo ra đảo không biết viết thế nào cho khỏi trùng, vì báo chí viết về Trường Sa quá nhiều rồi. Giờ thì yên tâm “chÆ¡i” phóng sá»± dài kỳ. Phải viết luôn má»›i được”.

Chị em làm báo cÅ©ng chẳng chịu kém cạnh các đồng nghiệp nam giá»›i chút nào, có phần còn hăng hái hÆ¡n. Trong khi chúng tôi thá»­ “tắm kiểu lính đảo” (nghÄ©a là kéo mấy chú lợn ra bệ xi măng, mình dá»™i nÆ°á»›c ở trên thì lợn cÅ©ng được hưởng “nÆ°á»›c sái” á»Ÿ dÆ°á»›i, rồi hứng nÆ°á»›c Ä‘ó tÆ°á»›i rau) thì Mỹ Dung – phóng viên Ngoisao.net cùng mấy chị em Ä‘ã nhảy xuống biển cùng Hải quân lặn vá»›t ốc. Táo tợn thế nhÆ°ng lại dá»… xúc Ä‘á»™ng. 

BTV Thu Trang trÆ°á»›c Ä‘ây từng làm MC chÆ°Æ¡ng trình “Chúng tôi là chiến sÄ©”, nay ra đảo thấy lính mình vất vả, thÆ°Æ¡ng quá khóc sÆ°ng cả mắt. Còn Đỗ Thanh Huyền – phóng viên Báo Văn hóa thì kể lại vá»›i tôi mà mắt vẫn rá»›m lệ: “Có mấy cậu lính trẻ cứ gãi đầu… xin ôm chị má»™t cái cho đỡ nhá»› đất liền. Em bảo muốn ôm bao nhiêu cÅ©ng được”. Tôi trêu Huyền: “Nếu anh hoặc anh nào trong Ä‘oàn cÅ©ng muốn được nhÆ° lính đảo thì sao?”. Huyền cười nhÆ°ng trả lời rất nghiêm chỉnh: “Anh mà khoác áo lính ra Ä‘ây bảo vệ Trường Sa thì chính em sẽ ôm anh”.

Từ những “góp nhặt” áº¥n tượng về nhà báo vá»›i Trường Sa để hiểu hÆ¡n rằng, Trường Sa vá»›i những người lính đảo kiên cường, những người dân thuần hậu, không chỉ là nguồn đề tài vô tận cho những người cầm bút chúng tôi, mà cả trái tim các nhà báo cÅ©ng chung nhịp đập vá»›i từng ngọn sóng vá»— về hải đảo tiền tiêu của Tổ quốc.           

Hà Vân (ghi)/Báo Nhà báo & Công luận