Niềm vui bất ngờ khi truyện ngắn “BÆ°á»›m lá” của bé Ong Ä‘ã đạt giải Nhất hạng mục Tiểu học cùng giải Đặc biệt của cuá»™c thi Sáng tác truyện đồng thoại JXTG & MOGU “Đóa hoa đồng thoại” (lần thứ hai) và Ong Ä‘ang chuẩn bị cho chuyến Ä‘i Nhật Bản vào tháng 11 tá»›i.

Mai Khuê má»›i 9 tuổi Ä‘ã đạt giải thưởng đặc biệt về sáng tác truyện ngắn trong cuá»™c thi đến từ Nhật Bản. Làm thế nào để con phát huy những khả năng tá»± nhiên và con cÅ©ng tá»± tin nhÆ° chị Ä‘ã làm?

- Từ lúc con còn nhỏ xíu, tôi Ä‘ã để cho các bé tá»± do khám phá, rất ít khi Ä‘e nẹt con không được phép làm cái này, con không được phép nhÆ° thế kia. Kết quả là hai bạn nhỏ đều siêu nghịch. Đổi lại, các bé đều bá»™c lá»™ thiên hÆ°á»›ng từ nhỏ, cô chị rất thích vẽ và muốn trở thành má»™t tác giả truyện tranh, cậu em Ä‘am mê nấu nÆ°á»›ng, dá»± định sau này sẽ là đầu bếp.

Tháng 5 vừa rồi, khi con gái thi học kỳ II xong, tôi rủ con thá»­ chÆ¡i trò... sáng tác truyện ngắn, tham gia giải thưởng Sáng tác truyện đồng thoại JXTG & MOGU “Đóa hoa đồng thoại”. “ChÆ¡i” nghÄ©a là mẹ cùng tham gia và bạn ấy cÅ©ng muốn nhÆ° mẹ. Mai Khuê sáng tác truyện đầu tiên về cuá»™c phiêu lÆ°u của chú cáo con tốt bụng. Đề tài thứ hai  - “Bông hoa mùa hè” - đến từ má»™t bông hoa bằng lăng rÆ¡i xuống trÆ°á»›c mặt con. Đề tài thứ ba - “BÆ°á»›m lá” - là những chiếc lá xà cừ bay trong nắng, trên đường con Ä‘i học về, Ä‘ây là tác phẩm được BGK cuá»™c thi Sáng tác truyện đồng thoại JXTG & MOGU “Đóa hoa đồng thoại” trao giải Nhất hạng mục Tiểu học và giải Đặc biệt.

Đối vá»›i Ong và Sóc, dù để con được tá»± do khám phá thế giá»›i xung quanh, nhÆ°ng chị hẳn vẫn sẽ khéo léo dạy dá»— chỉ bảo con để tránh những vấp váp?

- Tôi không phải là má»™t hình mẫu bà mẹ hoàn hảo, theo Ä‘uổi những phÆ°Æ¡ng pháp dạy con tiên tiến. Tôi dạy con theo cảm nhận của mình, dạy con tình yêu thÆ°Æ¡ng, dạy con yêu văn học, coi sách nhÆ° má»™t người bạn. Đôi khi tôi bối rối khi để con phát triển tá»± nhiên để bé phát huy sáng tạo, trong khi phần uốn nắn sau Ä‘ó chÆ°a thá»±c sá»± mạnh mẽ. NhÆ°ng nhìn ra Ä‘iều Ä‘ó cÅ©ng là cách để tôi tá»± Ä‘iều chỉnh mình khi đồng hành cùng con.

 Trong việc giáo dục con, vá»›i chị, Ä‘iều gì là quan trọng nhất để con vẫn hiểu mẹ và gia Ä‘ình luôn mở rá»™ng cánh cá»­a Ä‘ón con cùng những thÆ°Æ¡ng yêu vô hạn, nhÆ°ng không vì thế mà con thiếu Ä‘i sá»± Ä‘á»™c lập ná»— lá»±c, không bị ỉ lại?

- Theo góc nhìn của má»™t người Ä‘ã làm mẹ, tôi hiểu rằng tình yêu thÆ°Æ¡ng và quan tâm con cái là Ä‘iều mà má»—i đứa trẻ đều mong muốn ở cha mẹ mình. Còn câu chuyện giáo dục con là chuyện của lâu dài và hàng ngày của từng gia Ä‘ình. Đồng hành cùng con khôn lá»›n, học hỏi cách làm cha mẹ cả trong thá»±c tế và sách vở, tá»± bố mẹ sẽ trang bị những kinh nghiệm, kiến thức cho mình.

 Nếu con có lúc không được nhÆ° ý mình mà có những sai lầm, chị Ä‘ã cÆ° xá»­ vá»›i con ra sao?

 - á»’, tôi cÅ©ng từng xù lông nhÆ° bất cứ bà mẹ nào. NhÆ°ng sau Ä‘ó, tôi cố gắng bình tÄ©nh và trò chuyện vá»›i con để tìm hiểu lý do. Tụi trẻ cÅ©ng có lý lẽ của mình, cô con gái nhỏ giải thích vá»›i tôi “Trẻ con là hay nói xin lá»—i mẹ ạ!”.            

 Làm thế nào để gia Ä‘ình luôn là nÆ¡i nÆ°Æ¡ng tá»±a tốt nhất vá»›i những người con, thÆ°a chị?

 - Tôi nghÄ© không có má»™t Ä‘áp án duy nhất nào cả. Có bố mẹ chuẩn bị cho con má»™t ngôi nhà từ rất sá»›m. Có bố mẹ lá»±a chọn nghề nghiệp cho con từ nhỏ. Có bố mẹ nghiêm khắc. Lại có bố mẹ thả lỏng... Điều quan trọng nhất, có lẽ là tình yêu thÆ°Æ¡ng. Chính tình cảm Ä‘ó là Ä‘iểm tá»±a để những đứa con bay xa, đồng thời là nÆ¡i để chúng tìm về.

Nhìn khuôn mặt cÅ©ng còn nhiều nét ngây thÆ¡, hồn nhiên, không thể nào Ä‘oán được chị Ä‘ã sang tuổi 40. Việc chị luôn nhìn cuá»™c đời giản dị và nhẹ nhàng, vá»›i sá»± làm việc trách nhiệm, chỉn chu trong vai trò má»™t biên tập viên của VTV, phải chăng bắt nguồn từ tuổi thÆ¡ của chị trong gia Ä‘ình?

- Khi trở về vá»›i ký ức tuổi thÆ¡, tôi luôn nhá»› tá»›i hình ảnh má»™t cô bé cổ Ä‘eo chùm chìa khóa, háo hức khám phá mọi thứ xung quanh trong khu tập thể Bệnh viện K74. CÅ©ng nhÆ° bao gia Ä‘ình ngày Ä‘ó, ban ngày ba mẹ tôi Ä‘i làm; chiều tranh thủ kéo xe cải tiến chở xỉ than xin từ cÆ¡ quan, rồi kỳ cạch Ä‘óng gạch để xây nhà; tối có khi cả nhà rào rào bóc lạc thuê cho bên ngoại thÆ°Æ¡ng... Thế nên, những đứa trẻ thế hệ 7X đời đầu nhÆ° tôi thường lê la bên ngoài cả ngày, trừ lúc Ä‘i học. Tôi cõng em cho mẹ từ lúc còn bé tí, khi Ä‘ó mọi người vẫn trêu “con mèo tha con chuá»™t”. Tôi học thổi cÆ¡m, nấu bếp từ khi còn nhỏ...  Có lẽ do là chị cả trong nhà, nên hai từ “trách nhiệm” gắn vá»›i tôi từ lúc nào không rõ nữa.

Chị có thể chia sẻ chị Ä‘ã được sống trong tình yêu thÆ°Æ¡ng của gia Ä‘ình nhÆ° thế nào?

- Lúc nhỏ, tôi chÆ°a hiểu thấu Ä‘áo về tình yêu thÆ°Æ¡ng trong gia Ä‘ình. Những niềm vui ít nhá»›, lại hay “thù dai” những trận Ä‘ánh hay những câu mắng mỏ cáu kỉnh của mẹ. Thậm chí, cả những câu cá»­a miệng của mẹ nhÆ° “hợp vá»›i em hÆ¡n”, “yêu em nhiều hÆ¡n” cÅ©ng khiến tôi thổn thức bao lâu và giận cả ba, vì “tá»™i” không quyết liệt bênh con nhiều hÆ¡n má»—i khi bị mẹ Ä‘ánh. NhÆ°ng sau này, khi cảm nhận rõ rệt hÆ¡n tình cảm của ba, mẹ, tôi lại ghim trong đầu hình ảnh mẹ đạp xe lóc cóc ngày Ä‘Æ°a tôi Ä‘i thi Đại học, mẹ lo cho tôi hành lý lỉnh kỉnh từ cái chậu, cái chiếu nhỏ khi Ä‘Æ°a con gái nhập học ở ký túc xá Mỹ Đình, ánh mắt mẹ lo lắng má»—i khi tôi về chÆ¡i mà nhà hết tiền, nÆ°á»›c mắt bùi ngùi của mẹ má»—i lần tiá»…n tôi Ä‘i xa... Và khi trở thành mẹ, là má»™t tác giả viết sách cho thiếu nhi, cuốn “Mẹ yêu ai nhất?” đồng thời mang tá»›i cho tôi câu trả lời về tình yêu của mẹ. Nó không giống trong Æ°á»›c mÆ¡ lấp lánh hồi nhỏ của tôi về những cái ôm, vuốt ve hay lời nói dịu dàng. Má»—i ông bố, bà mẹ yêu con mình nhất theo cách của họ. Và ba mẹ tôi cÅ©ng thế.

Chị được bố mẹ dạy dá»— nhÆ° thế nào để có được nhÆ° ngày hôm nay?

 - Bên cạnh má»™t không gian mở, ba mẹ tôi để cho con mình phát triển tá»± nhiên, không gò ép. Tôi thích học văn từ nhỏ, được các thày cô phát hiện sá»›m, nhÆ°ng trong nhà cÅ©ng không có những cuốn sách mà tôi cần. Má»™t địa chỉ mà tôi cá»±c kỳ mãn nguyện Ä‘ó là gác xép. Đó là nÆ¡i ba mẹ cất những đồ không dùng tá»›i, trong Ä‘ó có cả những cuốn sách cÅ©. Hồi về quê ná»™i ở Quảng Ngãi, tôi cÅ©ng ngụp lặn trên gác xép của các anh chị, để kiếm những cuốn sách cÅ© cho mình. NhÆ°ng bù lại, ba tôi là “nghệ sÄ©” của gia Ä‘ình. Tối tối, ba thường chÆ¡i ghita, vừa gảy Ä‘àn, vừa hát. Mẹ tôi là thuyết minh, hay cho tôi Ä‘i vào phòng chiếu phim. Chắc chắn những ký ức này theo hai chị em tôi, nên khi lá»›n lên, cả hai đều lá»±a chọn con đường liên quan tá»›i nghệ thuật. Bá»™ phim hoạt hình đầu tiên của em tôi khi làm đạo diá»…n ở Hãng phim Giải phóng - “Thỏ và Rùa” nhận giải Bông sen vàng LHP Việt Nam lần thứ 16, giải đạo diá»…n xuất sắc, giải biên kịch xuất sắc, trong Ä‘ó có phần tham gia của cả hai chị em ở vai trò biên kịch.

Ba mẹ tôi không định hÆ°á»›ng quyết liệt cho con cái. Khi học xong cấp 3, ba mẹ muốn tôi học ĐH Tài chính cho gần nhà. NhÆ°ng tôi lại thích khối C và thi 3 trường chả liên quan gì tá»›i Tài chính. Tá»›i lượt em trai thi Đại học, ba mẹ vẫn muốn con trai theo học Tài chính, lỡ xin việc khó, khi ba mẹ về hÆ°u sẽ xin má»™t suất ở cÆ¡ quan. Thế nhÆ°ng em tôi theo học ĐH Sân khấu và Điện ảnh Hà Ná»™i... Nhờ ba mẹ “thả lỏng”, chúng tôi được tá»± do lá»±a chọn những lối Ä‘i phù hợp vá»›i mình.

Tôi vẫn nhá»› ba tôi dạy con lúc nào cÅ©ng nhẹ nhàng phân tích, kể cả khi tôi gân cổ cãi lại. Ba tôi rất ít khi Ä‘ánh con, nhÆ°ng lúc phạt rất Ä‘au. Chỉ tá»›i khi trưởng thành, rồi làm mẹ, tôi má»›i hiểu rằng cách ba dạy là Ä‘úng, chỉ tại mình bÆ°á»›ng nên cứ suy diá»…n theo hÆ°á»›ng này nọ không tích cá»±c.

 Dù gặp chuyện gì khó khăn, có phải gia Ä‘ình mãi mãi là Ä‘iểm tá»±a cuá»™c đời chị?

- Hầu hết chúng ta đều nhÆ° vậy. Gia Ä‘ình là ký ức tuổi thÆ¡. Gia Ä‘ình là xứ sở của yêu thÆ°Æ¡ng. Và chữ YÊU THƯƠNG ấy, lúc trưởng thành tôi má»›i hiểu. Nó không có má»™t khuôn mẫu là ngọt ngào hay lấp lánh. Nó có thể nằm ở những Ä‘iều thật giản dị, đời thường, mà nếu thật sá»± để ý, thật sá»± rung Ä‘á»™ng, bạn má»›i cảm nhận được hạnh phúc ấm áp ấy ở ngay bên mình.

Xin cảm ơn chị!

* “Giải thưởng truyện đồng thoại JX-ENEOS là cuá»™c thi sáng tác hằng năm tại Nhật Bản kể từ năm 1970. Năm 2017, nhân dịp sáp nhập hai tập Ä‘oàn JX Group và Tonen General Group, tên của giải thưởng được đổi thành “Giải thưởng truyện đồng thoại JXTG”. Tại Việt Nam, giải thưởng truyện đồng thoại JXTG & MOGU “Đóa hoa đồng thoại” được Tập Ä‘oàn JXTG đề xÆ°á»›ng, Công ty TNHH More Production Việt Nam tổ chức vá»›i sá»± bảo trợ của ĐSQ Nhật Bản tại Việt Nam và sá»± đồng hành của NXB Kim Đồng.

Theo Việt Quỳnh/Báo Đại Đoàn Kết