Có rào cản từ tâm lý “e dè, ngần ngại, tá»± ti”

Trong câu chuyện của các cấp Há»™i Nhà báo tỉnh, thành phố khu vá»±c Tây Nguyên và Miền Trung tại Há»™i thảo này có nhiều lời giải được Ä‘Æ°a ra cho bài toán chất lượng tác phẩm báo chí ở địa phÆ°Æ¡ng. Chất lượng ấy được nhìn nhận, Ä‘ánh giá ở nhiều mặt góp phần vào thá»±c hiện Đề án Há»— trợ Sáng tạo tác phẩm báo chí chất lượng cao, Giải Báo chí Quốc gia, giải báo chí bá»™, ban ngành, Giải báo chí của tỉnh, thậm chí Ä‘ó cÅ©ng là câu chuyện của bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí cho há»™i viên, tập hợp, vận Ä‘á»™ng há»™i viên, nhà báo tham gia... HÆ¡n thế, vấn đề của há»™i thảo được TS. Mai Đức Lá»™c – Phó Chủ tịch HNBVN nhấn mạnh: “Đây là Há»™i thảo có ý nghÄ©a quan trọng trong việc nhìn nhận, Ä‘ánh giá chất lượng hoạt Ä‘á»™ng nghiệp vụ của các cấp Há»™i – nhiệm vụ trọng tâm xuyên suốt nhiệm kỳ Đại há»™i X Há»™i Nhà báo Việt Nam. Đồng thời làm cÆ¡ sở cho việc xây dá»±ng ná»™i dung các văn kiện Đại há»™i XI sắp tá»›i của Há»™i Nhà báo Việt Nam, được tổ chức vào cuối năm 2020”. 

Mặc dù, mục Ä‘ích chính của Há»™i thảo là cùng nhau thảo luận, tìm câu trả lời “Làm thế nào để có tác phẩm báo chí chất lượng cao ở các cấp Há»™i?”, nhÆ°ng không thể phủ nhận rằng, vá»›i phần thảo luận, rất nhiều ý kiến tâm huyết, nghiêm túc, thậm chí có những bài phát biểu “gan ruá»™t” của các cấp Há»™i địa phÆ°Æ¡ng Ä‘ã giúp sá»± kiện này đạt được kết quả hÆ¡n thế. Há»™i Nhà báo tỉnh Đắk Lắk  Ä‘ã thẳng thắn Ä‘ánh giá về thách thức không nhỏ của các há»™i viên, nhà báo tỉnh Đắk Lắk nói riêng và thiết nghÄ© Ä‘ó cÅ©ng chính là trăn trở chung của các cấp Há»™i Nhà báo địa phÆ°Æ¡ng hiện nay. Chủ tịch Há»™i Nhà báo tỉnh Đắk Lắk YTuin Kmăn cho rằng, qua các Giải Báo chí Quốc gia hàng năm, Há»™i Nhà báo tỉnh Đắk Lắk Ä‘ã luôn cố gắng để tập hợp, Ä‘á»™ng viên được nhiều há»™i viên nhà báo tham gia tích cá»±c, có nhiều tác phẩm xuất sắc, chất lượng cao dá»± giải. Tuy có nhiều cố gắng nhÆ°ng kết quả chÆ°a đạt được nhÆ° yêu cầu. Há»™i Nhà báo tỉnh, há»™i viên nhà báo của Há»™i phấn khởi má»—i lần đạt được giải nhÆ°ng trong việc tập hợp, Ä‘á»™ng viên để có nhiều há»™i viên, nhà báo địa phÆ°Æ¡ng tham dá»± Giải phải nói là rất khó khăn. Nhiều há»™i viên, nhà báo vẫn nhìn nhận rằng các Giải báo chí, đặc biệt Giải Báo chí Quốc gia là Ä‘iều kiện, là cÆ¡ há»™i tốt để kiểm nghiệm năng lá»±c nghiệp vụ báo chí của mình, qua cọ xát, học hỏi kinh nghiệm từ Giải Báo chí Quốc gia để bồi dưỡng, nâng cao trình Ä‘á»™, năng lá»±c, nghiệp vụ của mình, nhÆ°ng khi được Ä‘á»™ng viên, phần lá»›n há»™i viên lại không hăng hái, nhiệt tình hưởng ứng. Má»™t số rất ít can đảm, mạnh dạn chọn tác phẩm tốt nhất dá»± giải, còn phần nhiều thì e dè, ngần ngại, tá»± ti,… vì cho rằng mình không đủ trình Ä‘á»™, năng lá»±c để có tác phẩm “đọ” vá»›i các nhà báo “cừ”, nhà báo lá»›n ở các cÆ¡ quan báo chí tầm quốc gia… Quả thá»±c, Ä‘ây là tinh thần, thái Ä‘á»™ thường thấy nhiều nhất ở các há»™i viên nhà báo địa phÆ°Æ¡ng má»—i khi chọn tác phẩm dá»± Giải Báo chí Quốc gia, thậm chí các giải báo lá»›n khác cÅ©ng vậy.

Khó khăn, hạn chế thứ hai trong việc tập hợp, Ä‘á»™ng viên há»™i viên nhà báo tham dá»± Giải Báo chí Quốc gia là há»™i viên nhà báo các cÆ¡ quan báo chí chÆ°a thật chú ý, quan tâm đến Giải nên chÆ°a tạo được “thói quen” trong việc chọn, lÆ°u giữ những tác phẩm tốt, chất lượng Ä‘ã sá»­ dụng trong năm. Há»™i viên, nhà báo thường rất ngại tìm lại những tác phẩm Ä‘ã đăng, phát, vì gây mất thời gian, phiền toái… nhất là đối vá»›i báo nói, báo hình. Má»™t khó khăn, hạn chế khác trong việc tập hợp, Ä‘á»™ng viên há»™i viên tham dá»± Giải Báo chí Quốc gia là về phía Há»™i Nhà báo tỉnh cÅ©ng chÆ°a thật sá»± có phÆ°Æ¡ng pháp, giải pháp tốt về tổ chức, Ä‘á»™ng viên, nhắc nhở, đặc biệt là tạo nhận thức cho há»™i viên nắm, hiểu sâu sắc về mục Ä‘ích, yêu cầu của Giải, về ý nghÄ©a, trách nhiệm và quyền lợi của há»™i viên đối vá»›i Giải.

Có tinh thần “vượt lên” trong các sân chÆ¡i trí tuệ, bản lÄ©nh

Những khó khăn là không tránh khỏi, cả từ chủ quan và khách quan nhÆ°ng không thể phủ nhận rằng, Ä‘ã có những cấp Há»™i Nhà báo thời gian qua rất ná»— lá»±c nâng cao vị thế và uy tín ở địa phÆ°Æ¡ng thông qua các cuá»™c thi về nghiệp vụ. Từ uy tín cá nhân, từ nhận thức đầy đủ trách nhiệm, quyền lợi và tâm thế của những người “có nghề”, Há»™i Nhà báo tỉnh Thừa Thiên Huế được Ä‘ánh giá là “Ä‘iểm sáng” trong vấn đề này. Theo Ä‘ó, các giải báo chí của tỉnh nhà, dù giao cho Ä‘Æ¡n vị nào tổ chức thì Há»™i Nhà báo cÅ©ng được mời tham gia, ngồi ở ghế “thường trá»±c”. Qua những lần tổ chức và phối hợp tham gia tổ chức các giải báo chí ở địa phÆ°Æ¡ng, nhà báo DÆ°Æ¡ng PhÆ°á»›c Thu –  Phó Chủ tịch Thường trá»±c Há»™i Nhà báo tỉnh Thừa Thiên - Huế nhận thấy: “Việc được tổ chức và tổ chức được nhiều các giải báo chí địa phÆ°Æ¡ng sẽ nâng cao vai trò, vị trí, uy tín nghề nghiệp của Há»™i Nhà báo tỉnh; từ Ä‘ó tiếng nói của Há»™i Nhà báo có trọng lượng hÆ¡n, được các sở ban ngành, các địa phÆ°Æ¡ng tin tưởng, nể trọng và ủng há»™ trên nhiều phÆ°Æ¡ng diện (kể cả vật chất); các cuá»™c thi báo chí Ä‘ã mở ra nhiều sân chÆ¡i trí tuệ, bản lÄ©nh, nÆ¡i giao lÆ°u trau dồi kỹ năng làm báo cho nhiều phóng viên; tạo cho không khí báo chí sôi Ä‘á»™ng, môi trường báo chí cởi mở và trong sạch hÆ¡n. Về phía công chúng cÅ©ng thụ hưởng được những vấn đề thiết thá»±c, chất lượng thông tin từ các tác phẩm tham dá»± giải và được giải”.

Ở má»™t góc Ä‘á»™ khác, Ä‘i thẳng vào vấn đề cốt lõi, cụ thể, rõ ràng và Ä‘úng đối tượng, nhà báo Trần Văn NghÄ©a - Chủ tịch Há»™i Nhà báo tỉnh Gia Lai Ä‘ã Ä‘Æ°a ra những Ä‘óng góp thiết thá»±c để há»™i viên có tác phẩm báo chí chất lượng cao về đề tài miền núi và dân tá»™c thiểu số. Ông nhấn mạnh: “Để có má»™t tác phẩm báo chí hay chứa Ä‘á»±ng lượng thông tin có giá trị nhất, Ä‘ó là tính chính xác, trung thá»±c, tin cậy, hấp dẫn, kịp thời, có hiệu quả và hiệu ứng xã há»™i cao, đặc biệt là tác phẩm báo chí về miền núi, về dân tá»™c thiểu số, thì việc bám sát sá»± kiện và là sá»± kiện Ä‘ang được dÆ° luận và đồng bào các dân tá»™c quan tâm, nhu cầu về chế Ä‘á»™ chính sách, bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa… Há»™i Nhà báo tỉnh Gia Lai Ä‘ã vận Ä‘á»™ng há»™i viên, phóng viên tăng cường học tiếng địa phÆ°Æ¡ng để thông thạo ngôn ngữ cÅ©ng nhÆ° hiểu biết phong tục tập quán của người địa phÆ°Æ¡ng. Bên cạnh Ä‘ó, phóng viên phải có bản lÄ©nh, hiểu biết, tích lÅ©y vốn sống và khả năng giao tiếp tốt, trăn trở vá»›i đề tài và phÆ°Æ¡ng pháp sáng tạo trong thể hiện bài viết”.

Ngoài ra, Há»™i Nhà báo tỉnh Lâm Đồng nhiều năm nay cÅ©ng đặc biệt coi trọng việc chăm lo cho từng sản phẩm báo chí, hay nói khác hÆ¡n là sản phẩm lao Ä‘á»™ng tinh thần của người làm báo, góp phần đắc lá»±c cho há»™i viên đứng vững, trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt hiện nay và là tác dụng hai chiều để Ä‘á»™c giả không lãng quên vá»›i những người làm báo của địa phÆ°Æ¡ng. Đồng thời khÆ¡i dậy niềm tin yêu xuất phát từ đại Ä‘a số công chúng ngay tại địa bàn tác nghiệp của người làm báo. Song song vá»›i Ä‘ó là cách tổ chức sinh hoạt chi há»™i thiết thá»±c; lồng ghép ná»™i dung sinh hoạt định kỳ vá»›i việc nhận xét và trao đổi nghiệp vụ thông qua các tác phẩm Ä‘ã được bình chọn. Trong Ä‘ó, có việc trao đổi quá trình thu thập, tiếp cận thông tin, xá»­ lý thông tin của tác giả và nhóm tác giả. Từ Ä‘ó, Ä‘ánh giá Ä‘úng thá»±c chất giá trị của từng sản phẩm báo chí, thông qua từng tác giả, nhóm tác giả, từ Ä‘ó khÆ¡i dậy niềm tin yêu của há»™i viên đối vá»›i tổ chức Há»™i Nhà báo của chính mình. Chăm lo cho công việc tác nghiệp của há»™i viên cÅ©ng chính là chăm lo cho sá»± phát triển bền vững của tổ chức Há»™i.

Có thể nói rằng, Há»™i thảo có rất nhiều vấn đề được Ä‘Æ°a ra, nhiều giải pháp, đề xuất được nhắc đến nhÆ°ng “cốt lõi” của việc nâng cao chất lượng tác phẩm báo chí vẫn nằm ở hai trụ cá»™t cần quan tâm, Ä‘ó là về mặt nâng cao tÆ° tưởng, nhận thức của từng há»™i viên, nhà báo ở các cấp Há»™i địa phÆ°Æ¡ng trong công tác nghiệp vụ đồng thời tích cá»±c hÆ¡n nữa trong đầu tÆ° đề tài, thẩm định chất lượng sản phẩm báo chí nổi bật kết hợp vá»›i công tác bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí, tham gia các sân chÆ¡i trí tuệ bổ ích. Từ Ä‘ó, góp phần tiếp tục thá»±c hiện có hiệu quả Đề án Há»— trợ sáng tạo tác phẩm báo chí chất lượng cao giai Ä‘oạn 2016 – 2020 và dá»± Giải Báo chí Quốc gia.

Theo Hà Vân/Báo Nhà báo và Công luận