NhÆ° Tổng Biên tập Tô Đình Tuân trải lòng: “Từ những công việc nhỏ bé, chúng tôi muốn nhen nhóm lên ý thức cá»™ng đồng, trách nhiệm công dân vá»›i Tổ quốc, tình yêu quê hÆ°Æ¡ng, đất nÆ°á»›c. Đó má»›i là lâu dài, là hồn cốt thiêng liêng nuôi dưỡng mạch nguồn sức mạnh, khát vọng dân tá»™c mà người làm báo ngày nay cần chung tay thắp lá»­a!”.

 Sức mạnh của Ä‘oàn kết, sức mạnh của cá»™ng đồng chung tay

+ Tôi thích gọi công việc an sinh xã há»™i của người làm báo là hành trình kết nối người vá»›i người, kết nối trái tim vá»›i trái tim. Và tôi thấy tờ báo cÅ©ng nhÆ° người đứng đầu bền bỉ lá»±a chọn con đường ấy suốt nhiều năm nhÆ° má»™t sứ mệnh. Đối vá»›i ông, sá»± kết nối ấy có ý nghÄ©a nhÆ° thế nào?  

- Trong bất cứ cá»™ng đồng nào thì sá»± kết nối cÅ©ng rất quan trọng, đặc biệt đối vá»›i người Việt chúng ta có đặc trÆ°ng lá»›n Ä‘ó là tính kết nối cá»™ng đồng, truyền thống làng xã mạnh mẽ. NhÆ°ng sá»± kết nối cá»™ng đồng này vá»›i cá»™ng đồng kia thì dường nhÆ° có chá»— có nÆ¡i vẫn chÆ°a thật tốt. Vẫn còn Ä‘ó sá»± trăn trở, làm sao kết nối được vá»›i nhau ở nhiều cá»™ng đồng nhỏ thành cá»™ng đồng lá»›n, thành má»™t xã há»™i lá»›n thật Ä‘oàn kết, gắn bó, chia sẻ, yêu thÆ°Æ¡ng nhau. Chính Ä‘iều ấy má»›i tạo ra sức mạnh của dân tá»™c. Ví dụ nhÆ° chÆ°Æ¡ng trình “Má»™t triệu lá cờ Tổ quốc cùng ngÆ° dân bám biển” chúng tôi mang cờ, mang thuốc y tế tặng cho ngÆ° dân ở các vùng biển. Chúng tôi mang cờ, ảnh Bác đến tặng cho đồng bào các dân tá»™c ít người ở các vùng biên giá»›i để góp phần bảo vệ chủ quyền quốc gia. Chúng tôi đặt ra mục tiêu ban đầu là “Má»™t triệu lá cờ Tổ quốc cùng ngÆ° dân bám biển” thì con số 1 triệu mang tính biểu tượng, chứ Ä‘ó có thể là 2 triệu, 5 triệu, hay 10 triệu lá cờ... Nếu má»—i người Việt Nam Ä‘óng góp 1 lá cờ thôi thì chúng ta Ä‘ã có gần má»™t trăm triệu lá cờ. Đó là sức mạnh của Ä‘oàn kết, sức mạnh của cá»™ng đồng khi cùng chung tay.

Tổng Biên tập Tô Đình Tuân trá»±c tiếp bÆ°ng gạo để trao tặng tá»›i bà con khó khăn.

+ Tôi thấy được niềm tin và lý tưởng trong câu chuyện của “Má»™t triệu lá cờ Tổ quốc cùng ngÆ° dân bám biển”. NhÆ°ng trong xã há»™i hôm nay, có má»™t bá»™ phận nào Ä‘ó vẫn đề cao “tính vật chất”, tính cá nhân thì những mong mỏi về sức mạnh dân tá»™c, liệu có khả thi không, thÆ°a ông?

- Đúng là hiện nay, thông tin Ä‘a chiều Ä‘ôi khi khiến người ta nghÄ© đến cá nhân mình nhiều quá mà quên mất cá»™ng đồng, quên mất tập thể, quên mất cái thiêng liêng, vÄ© đại là dân tá»™c, là Tổ quốc. Tôi luôn nghÄ© rằng, có Tổ quốc, có cá»™ng đồng, có xã há»™i thì bản thân má»—i người má»›i tồn tại và tỏa sáng. Bởi vậy, trong các chÆ°Æ¡ng trình sau mặt báo, chúng tôi chứng minh bằng hành Ä‘á»™ng cụ thể, những việc có thể không quá lá»›n lao nhÆ°ng có giá trị và ý nghÄ©a cho cá»™ng đồng. Chẳng hạn nhÆ° tặng ngÆ° dân má»™t lá cờ, má»™t túi thuốc, giá trị vật chất tuy không lá»›n, nhÆ°ng Ä‘ó là sá»± Ä‘á»™ng viên ngÆ° dân để họ thấy rằng bên cạnh họ còn có cả má»™t đất nÆ°á»›c, má»™t dân tá»™c.

Lá cờ là đại diện cho dân tá»™c, cho đất nÆ°á»›c mình. Cho nên, lá cờ Ä‘ó khi cắm trên nóc con tàu thì khẳng định má»™t giá trị rằng, ngÆ° dân ra khÆ¡i không phải chỉ là Ä‘ánh bắt hải sản mà nó còn là hành trình bảo vệ, khẳng định chủ quyền của Tổ quốc ta trên biển. NÆ¡i nào có cờ Tổ quốc, nÆ¡i Ä‘ó có chủ quyền của chúng ta! Và những người Việt ra biển khÆ¡i khi nhìn lá cờ Tổ quốc cÅ©ng thấy ấm lòng, yên tâm vÆ°Æ¡n khÆ¡i bám biển. Những người ở trên bờ không ra biển mà có Ä‘óng góp vào lá cờ Ä‘ó cÅ©ng thấy được mình Ä‘ã có trách nhiệm má»™t phần vá»›i đất nÆ°á»›c, cần phải có trách nhiệm nhiều hÆ¡n nữa. Nó giáo dục, thôi thúc người ta về tình cảm vá»›i quê hÆ°Æ¡ng đất nÆ°á»›c, và trách nhiệm vá»›i dân tá»™c của mình. Từ những công việc nhỏ bé, chúng tôi muốn nhen nhóm lên ý thức cá»™ng đồng, trách nhiệm công dân vá»›i Tổ quốc, tình yêu quê hÆ°Æ¡ng, đất nÆ°á»›c. Đó má»›i là lâu dài, là hồn cốt thiêng liêng nuôi dưỡng mạch nguồn sức mạnh, khát vọng dân tá»™c mà người làm báo cần chung tay thắp lá»­a!

Nhà báo-TS. Tô Đình Tuân là người đầu tiên Ä‘Æ°a ra sáng kiến và trá»±c tiếp tổ chức thá»±c hiện ChÆ°Æ¡ng trình “Má»™t triệu lá cờ Tổ quốc cùng ngÆ° dân bám biển” tạo sá»± lan tỏa mạnh mẽ.

+ Vậy rõ ràng, người làm báo phải có trách nhiệm thắp lá»­a nhân ái và nuôi dưỡng mạch nguồn sức mạnh dân tá»™c, thÆ°a ông?

- Đúng vậy! Trong bối cảnh nhÆ° hiện nay, đối vá»›i người làm báo, công việc ấy cÅ©ng là má»™t sứ mạng, trách nhiệm xã há»™i. Người làm báo không chỉ biết làm báo mà còn phải biết tham gia công tác xã há»™i, từ thiện, Ä‘óng góp cho đất nÆ°á»›c, cho địa phÆ°Æ¡ng nÆ¡i mình sống và làm việc. Thông qua Ä‘ó, góp phần giáo dục lý tưởng sống cho thế hệ trẻ, cÅ©ng là cách tá»± rèn luyện bản thân sống tốt, sống đẹp, sống vì cá»™ng đồng. NhÆ° vậy, chúng ta sẽ góp phần nhen lên ngọn lá»­a nhân ái, để mọi người nhận thức được giá trị của cá»™ng đồng, giá trị của tập thể, giá trị của sức mạnh dân tá»™c.

Làm việc từ trái tim thì má»›i chạm được tá»›i trái tim

+ Trong bối cảnh dịch Covid-19 diá»…n biến phức tạp, Báo Người Lao Ä‘á»™ng Ä‘ã, Ä‘ang triển khai nhiều hoạt Ä‘á»™ng đầy ý nghÄ©a chung tay cùng cá»™ng đồng chống dịch Covid-19. Xin ông chia sẻ cụ thể hÆ¡n về những hoạt Ä‘á»™ng này?

- Ngay sau Tết Nguyên Ä‘án Canh Tý 2020, đại dịch Covid-19 Ä‘ã ảnh hưởng rất lá»›n tá»›i người lao Ä‘á»™ng, các doanh nghiệp. Báo Người Lao Ä‘á»™ng Ä‘ã triển khai nhiều chÆ°Æ¡ng trình hoạt Ä‘á»™ng xã há»™i ý nghÄ©a. Đầu tiên phải kể đến chÆ°Æ¡ng trình “Báo Người Lao Ä‘á»™ng đồng hành cùng doanh nghiệp”. Thông qua Ä‘ó, chúng tôi Ä‘ã giúp các doanh nghiệp vừa và nhỏ, siêu nhỏ trong việc tÆ° vấn, kết nối vá»›i các nguồn sản xuất và hệ thống ngân hàng để hạn chế phá sản. Sau khi thá»±c hiện giãn cách xã há»™i, Báo Người Lao Ä‘á»™ng Ä‘ã triển khai chÆ°Æ¡ng trình “ATM thá»±c phẩm miá»…n phí” vá»›i 3 cây ATM tại TP.HCM và Thủ Ä‘ô Hà  Ná»™i. Vá»›i 3 cây ATM này, Báo Ä‘ã giúp được hàng chục ngàn người lao Ä‘á»™ng nghèo khó, những người bệnh hiểm nghèo, tai nạn, người neo Ä‘Æ¡n... Má»›i Ä‘ây, khi dịch Covid-19 trở lại và bùng phát, chúng tôi tiếp tục làm cầu nối giữa doanh nghiệp và đồng bào Quảng Nam, Đà Nẵng, kêu gọi mọi người cùng chia sẻ khó khăn vá»›i bà con. Thông qua Báo, Tập Ä‘oàn HÆ°ng Thịnh Ä‘ã há»— trợ tổng cá»™ng là 5 tá»· đồng bao gồm lÆ°Æ¡ng thá»±c, trang thiết bị y tế và tiền mặt; Công ty TNHH Xuất Nhập khẩu Liên Thái Bình DÆ°Æ¡ng (IPPP) Ä‘ã tặng cho bà con Đà Nẵng 10 máy theo dõi bệnh nhân trị giá 1,4 tá»·; Tổng Công ty Phát Ä‘iện 2 ủng há»™ 100 triệu cho đồng bào Quảng Nam, cùng má»™t số doanh nghiệp, cá nhân Ä‘ã Ä‘óng góp và Báo Ä‘ã chuyển ra cho bà con Đà Nẵng, Quảng Nam giúp đỡ bà con vượt qua khó khăn, cùng nhau chống dịch.

+ NhÆ°ng Ä‘iều tôi trăn trở là, trong hoàn cảnh dịch bệnh, doanh nghiệp cÅ©ng gặp nhiều khó khăn, việc kêu gọi há»— trợ cho các hoạt Ä‘á»™ng này quả thá»±c là thách thức. Vậy theo ông, Ä‘âu là Ä‘iều quan trọng nhất lan tỏa và thu hút được sá»± chung tay, lá lành Ä‘ùm lá rách, lá rách ít Ä‘ùm lá rách nhiều?

- Đúng là nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn, thậm chí có nguy cÆ¡ phá sản do dịch bệnh. Thế nhÆ°ng, khi Báo Người Lao Ä‘á»™ng phát Ä‘á»™ng chÆ°Æ¡ng trình, nhiều doanh nghiệp vẫn sẵn lòng nhường cÆ¡m sẻ áo, Ä‘iều này hết sức Ä‘áng quý. Doanh nghiệp Ä‘óng góp cho cá»™ng đồng, chúng ta phải rất trân trọng họ, phải sá»­ dụng những đồng tiền Ä‘ó thật hợp lý.

Vá»›i doanh nghiệp, việc tìm kiếm lợi nhuận là yếu tố rất quan trọng nhÆ°ng trách nhiệm vá»›i cá»™ng đồng cÅ©ng là Ä‘iều quan trọng không kém. Trong Ä‘iều kiện càng khó khăn, dịch càng kéo dài thì trách nhiệm Ä‘ó lại càng phải được nâng cao hÆ¡n nữa. Vì xét cho cùng, cá»™ng đồng mà vất vả, Ä‘ói khổ thì doanh nghiệp cÅ©ng không thể nào hoạt Ä‘á»™ng được.

Theo tôi, có 3 Ä‘iều quan trọng để má»™t chÆ°Æ¡ng trình đạt được thành công. TrÆ°á»›c hết, chÆ°Æ¡ng trình Ä‘ó phải có ý nghÄ©a, giúp được cho cá»™ng đồng, góp phần bảo vệ Ä‘iều mà mọi người mong mỏi. Ví dụ nhÆ° chÆ°Æ¡ng trình “Má»™t triệu lá cờ Tổ quốc cùng ngÆ° dân bám biển” là góp phần bảo vệ chủ quyền của Tổ quốc, “ATM thá»±c phẩm miá»…n phí” là giúp đỡ cho người lao Ä‘á»™ng nghèo, chÆ°Æ¡ng trình “Mai vàng nhân ái” giúp đỡ những nghệ sÄ© có hoàn cảnh khó khăn, bệnh tật, neo Ä‘Æ¡n... Thứ hai là, cách triển khai phải cụ thể, công khai, minh bạch, Ä‘úng người Ä‘úng chá»—. Thứ ba là có má»™t kế hoạch truyền thông thá»±c tế, gắn vá»›i chÆ°Æ¡ng trình, không cần nói nhiều, không cần nói quá, chỉ cần nói Ä‘úng! Và đặc biệt là Ä‘iều chúng ta làm phải từ trái tim thì má»›i chạm được tá»›i trái tim mọi người!

Chủ tịch Há»™i Nhà báo TPHCM Trần Trọng DÅ©ng (trái), Phó Chủ tịch LĐLĐ TP.HCM Hồ Xuân Lâm và Tổng Biên tập Báo Người Lao Động Tô Đình Tuân khai trÆ°Æ¡ng ATM thá»±c phẩm miá»…n phí đầu tiên tại TPHCM.

Đó là má»™t sá»± “trao gởi” chứ không phải là “sá»± cho”

+ Tôi nhá»›, các cụ xÆ°a từng dạy: Của cho không bằng cách cho! Ông nghÄ© sao Ä‘iều này?

- Điều Ä‘ó hoàn toàn Ä‘úng. Của cho thì rất cần, nhất là khi người ta Ä‘ang Ä‘ói khổ thì “má»™t miếng khi Ä‘ói bằng má»™t gói khi no”. Nó giá trị lắm. NhÆ°ng cách cho cÅ©ng rất quan trọng, vì chúng ta là con người vá»›i nhau. Chính vì vậy khi triển khai chÆ°Æ¡ng trình ATM thá»±c phẩm miá»…n phí, chúng tôi có má»™t số quy định. NhÆ° đối vá»›i người tàn tật, người già, phụ nữ mang thai, trẻ em thì không để ai phải xếp hàng, chỉ cần đứng bên cạnh và chúng tôi mang thá»±c phẩm đến trao tặng từng người. Khi Ä‘Æ°a chúng tôi đều Ä‘Æ°a hai tay, Ä‘ó là má»™t sá»± trao gởi chứ không phải là sá»± cho. Hay nhÆ° đối vá»›i những người trong diện Ä‘i nhận thá»±c phẩm phải xếp hàng, chúng tôi luôn hÆ°á»›ng dẫn má»™t cách tận tình nhÆ° việc Ä‘eo khẩu trang, phun xịt khá»­ khuẩn, đứng cách 2m và trật tá»± ngăn nắp... Mọi người đến nhận thì chúng tôi mở những bài hát về chống nCovi để mọi người cảm thấy vui vẻ, tá»± tin chứ không chán nản, tá»± ti, luôn Ä‘á»™ng viên tinh thần mọi người cùng nhau chống dịch. Chúng tôi không chỉ tặng gạo mà chúng tôi còn tặng trứng, xúc xích, đồ há»™p... để người lao Ä‘á»™ng về đến nhà sẽ có ngay má»™t bữa cÆ¡m ngon, đủ sức khỏe chống dịch.

+ Vẫn mong là dịch sẽ nhanh qua, nhÆ°ng nếu dịch còn kéo dài, những ná»— lá»±c của công tác an sinh này hẳn là càng phải bền bỉ, càng phải kiên trì hÆ¡n nữa thÆ°a Tổng biên tập? 

- Chắc chắn là vậy. Dịch còn kéo dài, Báo sẽ cùng ná»— lá»±c đồng hành bởi chúng tôi luôn có má»™t niềm tin mạnh mẽ về sá»± tận tâm trao gởi và lòng tốt của người dân Việt Nam không bao giờ cạn. Đó là số tiền trích từ tiền Ä‘óng góp của bà con, người 50 chục, người 20 chục, thậm chí người 10 ngàn đồng. NhÆ°ng Ä‘ó là những đồng tiền mà họ tích góp, mang nhiều giá trị tinh thần và tình cảm. Trong thời gian tá»›i nếu tình hình dịch bệnh diá»…n biến phức tạp, người lao Ä‘á»™ng khó khăn mức Ä‘á»™ nào thì chúng tôi có cách ứng phó, há»— trợ bà con ở mức Ä‘á»™ Ä‘ó chứ nhất định không lùi bÆ°á»›c. Dù rằng, báo chí nói chung và Báo Người Lao Ä‘á»™ng nói riêng cÅ©ng phải đối mặt vá»›i khó khăn về tài chính nhÆ°ng chúng tôi sẽ cố gắng kêu gọi cá»™ng đồng san sẻ, làm sao để bà con nghèo có được những bữa cÆ¡m ấm áp, cùng nhau chiến thắng đại dịch.

+ NhÆ° ông nói, Báo Người Lao Ä‘á»™ng cÅ©ng phải Ä‘Æ°Æ¡ng đầu vá»›i khó khăn. NhÆ°ng thay vì kêu gọi doanh nghiệp há»— trợ cho Báo, ông Ä‘ã hÆ°á»›ng đến kêu gọi há»— trợ cá»™ng đồng. Tôi nghÄ© Ä‘iều ấy má»›i là Ä‘iều quan trọng của chữ “tình người trong đại dịch” mà cần lắm được nhân lên trong làng báo?

- Tôi luôn nói vá»›i anh em trong cÆ¡ quan rằng, Ä‘ây là sá»± khởi tạo, chúng tôi nhóm má»™t ngọn lá»­a và mong rằng ngọn lá»­a này lan rá»™ng ra, mọi người cùng nhau làm. Bởi má»™t người không vá»— tay nên kêu! Có thể là hôm nay mình chÆ°a làm được nhiều nhÆ°ng từng bÆ°á»›c từng bÆ°á»›c bằng những tin bài tích cá»±c làm cho xã há»™i ngày càng tốt hÆ¡n, bằng những việc làm thiết thá»±c nhằm khích lệ, Ä‘á»™ng viên bà con ngÆ° dân vÆ°Æ¡n khÆ¡i bám biển, chung sức chung lòng gìn giữ chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc, hay giúp đỡ bà con nghèo vượt qua khó khăn do dịch bệnh; giúp các nghệ sÄ© có hoàn cảnh khó khăn, bệnh tật, neo Ä‘Æ¡n. Vậy nên, khi nhận nhiệm vụ Tổng Biên tập Báo Người Lao Ä‘á»™ng, ngoài thông tin “Nhanh - Hay - Chính xác” nhÆ° nhiều cÆ¡ quan báo chí khác, tôi chủ trÆ°Æ¡ng bổ sung thêm hai tiêu chí, Ä‘ó là “Trách nhiệm” và “Nhân văn”. Trách nhiệm ở Ä‘ây là trách nhiệm vá»›i cá»™ng đồng, trách nhiệm vá»›i xã há»™i, vá»›i đất nÆ°á»›c, dân tá»™c, Tổ quốc; Nhân văn ở Ä‘ây là cùng má»™t sá»± việc, sá»± kiện nhÆ°ng viết làm sao để hÆ°á»›ng con người đến những giá trị Chân - Thiện - Mỹ. Đó là những giá trị cốt lõi và trường tồn. Xã há»™i càng phát triển, cuá»™c sống càng thay đổi thì những giá trị ấy càng phải được gìn giữ, bồi đắp. Má»™t tác phẩm báo chí nếu muốn tồn tại và sống lâu trong lòng bạn đọc thì phải tá»­ tế, công minh, hÆ°á»›ng thiện, nhân văn. Và những chÆ°Æ¡ng trình xã há»™i mà chúng tôi thá»±c hiện trong suốt thời gian qua cÅ©ng là nhằm nối dài những Ä‘iều tốt đẹp ấy cho xã há»™i hôm nay và mai sau.

+ Trân trọng cảm Æ¡n ông!

Theo Hà Vân (Thá»±c hiện)/Báo Nhà báo và Công luận