Tác nghiệp báo chí_Nguồn:TL.
Báo chí Cách mạng Việt Nam Ä‘ã ra Ä‘á»i ngót trăm năm, Ä‘óng góp to lá»›n vào sá»± thành công cá»§a công cuá»™c chống ngoại xâm và xây dá»±ng chế độ má»›i, chế độ xã há»™i chá»§ nghÄ©a - hình thái chính trị, xã há»™i hoàn toàn má»›i mẻ cá»§a lịch sá» dân tá»™c mấy nghìn năm. Cho đến trước thá»i kỳ đổi má»›i, báo chí cá»§a chúng ta Ä‘ã táºp trung má»i công việc cho cổ động đấu tranh chống thá»±c dân Pháp và đế quốc Mỹ, nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc; truyá»n bá chá»§ nghÄ©a Mác - Lênin, xây dá»±ng và cổ động má»i tầng lá»›p nhân dân xây dá»±ng cuá»™c sống má»›i. Äóng góp cá»§a báo chí là to lá»›n và hiệu quả. CÆ¡ quan báo chí và nhà báo được tôn vinh, được trân trá»ng trong trái tim và khối óc cá»§a các tầng lá»›p nhân dân.
Äúng như lá»i dạy cá»§a Hồ Chá»§ tịch, khi Ngưá»i đến dá»± Äại há»™i Há»™i Nhà báo Việt Nam năm 1962: “Cán bá»™ báo chí cÅ©ng là chiến sÄ© cách mạng”, “Äối vá»›i những ngưá»i viết báo chúng ta, cây bút là vÅ© khí sắc bén, bài báo là lá»i hịch cách mạng động viên quần chúng Ä‘oàn kết đấu tranh”.
Năm 1986, sau Äại há»™i VI cá»§a Äảng, báo chí cả nước thá»±c hiện “Äổi má»›i vì sá»± nghiệp đổi má»›i đất nước”. Các cÆ¡ quan báo chí Trung ương và địa phương, báo chí các ban, bá»™, ngành, tổ chức chính trị - xã há»™i hoạt động theo tôn chỉ, mục Ä‘ích, chức năng nhiệm vụ được quy định. Nguồn lá»±c tài chính cá»§a các cÆ¡ quan báo chí chá»§ yếu do ngân sách cấp; cán bá»™ phóng viên làm việc theo chế độ hưởng lương ngân sách, có má»™t phần nhuáºn bút động viên tác giả và má»™t nguồn thu không lá»›n từ bán báo.
Nhiệt huyết cá»§a ngòi bút hướng vào nhiệm vụ cách mạng giao, vẻ vang cá»§a báo chí là được Ä‘óng góp công sức cho nước, cho dân. Tác nghiệp báo chí trước và giai Ä‘oạn đầu công cuá»™c đổi má»›i, trong Ä‘ó có ngưá»i làm nghá» báo cá»§a Há»™i Nhà báo Việt Nam là đưa chá»§ trương chính sách cá»§a Äảng, Nhà nước, Nghị quyết cá»§a các Há»™i Ä‘oàn thể phổ biến đến há»™i viên và công chúng; phản ánh cuá»™c sống, phong trào hành động cách mạng, tâm tư cá»§a há»™i viên, cá»§a nhân dân lên các cấp lãnh đạo qua kênh báo chí - truyá»n thông.
Lăn lá»™n trong Ä‘á»i sống, sâu sát cuá»™c sống, phát hiện cái má»›i, báo chí Ä‘ã giành được những thành tá»±u to lá»›n trong nghá» nghiệp gian khổ nhưng vẻ vang cá»§a mình. Các đỠtài báo chí có sức nặng: Tin tức, xã luáºn, bình luáºn, Ä‘iá»u tra, phóng sá»±, chuyên mục định kỳ... mang tính định hướng và dá»± báo có giá trị trong thông tin. Nghá» báo và cÆ¡ quan báo chí lo tác nghiệp, lo phục vụ, lo xây dá»±ng đội ngÅ© nhà báo có tâm và tầm, hết mình cống hiến.
Những năm tháng trước đổi má»›i, báo chí cá»§a chúng ta giản dị và ngay ngắn; nhiá»u nhà báo được tôi luyện trong chiến đấu, trong tu dưỡng láºp trưá»ng giai cấp rõ ràng Ä‘ã trở thành những cây bút sắc bén. Uy tín và vị thế cá»§a báo chí chẳng những giúp cho định hướng trong chỉ đạo, Ä‘iá»u hành, quản lý cá»§a Nhà nước mà còn có vị trí xứng Ä‘áng trong lòng nhân dân. Bước vào giai Ä‘oạn đổi má»›i, cùng cả nước báo chí tích cá»±c đổi má»›i Ä‘i liá»n vá»›i mở cá»a và há»™i nháºp quốc tế sâu rá»™ng.
Trong vòng mấy tháºp niên, số lượng đầu báo Ä‘ã lên đến ngót má»™t nghìn; số lượng Äài PT-TH lên đến hÆ¡n 70 đơn vị vá»›i hàng trăm kênh, chương trình truyá»n hình, phát thanh; bá»™, ngành nào cÅ©ng có phương tiện truyá»n thông cá»§a mình là báo, tạp chí in và truyá»n hình; hàng trăm tá» báo - tạp chí Ä‘iện tá»; hàng nghìn trang thông tin và hàng triệu block cá nhân; Internet bùng nổ, 70/100 triệu dân tham gia và sá» dụng mạng xã há»™i.
CÆ¡ quan báo chí trở thành cÆ¡ quan truyá»n thông Ä‘a ná»n tảng vá»›i đủ các loại hình báo chí. Hệ thống báo, tạp chí, đặc san nói chung cá»§a Há»™i Nhà báo Việt Nam nói riêng là những cÆ¡ quan báo chí Ä‘i đầu trong ứng dụng công nghệ, sá»›m trở thành cÆ¡ quan báo chí Ä‘a ná»n tảng. Sá»± ra Ä‘á»i cá»§a mạng xã há»™i là má»™t tiến bá»™ vượt báºc cá»§a truyá»n thông nhưng lại cạnh tranh gay gắt vá»›i báo chí truyá»n thống; má»™t bá»™ pháºn báo chí truyá»n thống dá»… bị truyá»n thông xã há»™i dẫn dắt. Từ chá»—, tất cả má»i diá»…n biến cá»§a Ä‘á»i sống xã há»™i do báo chí phản ánh bá»—ng chốc mất thế độc quyá»n.
Má»™t cuá»™c đấu tranh má»›i ra Ä‘á»i: Äấu tranh để có thông tin sá»›m hÆ¡n, nhanh nhất có thể. Công thức là: ÄÆ°a sá»›m nhất tin tức + tin hấp dẫn, gây sá»± chú ý, thu hút ngưá»i Ä‘á»c = Lợi nhuáºn và thu nháºp. Chúng ta còn thấy rõ má»™t Ä‘iá»u là đất nước sau 35 năm đổi má»›i, thành tá»±u Ä‘em lại là vô cùng to lá»›n nhưng cùng vá»›i nó là những vấn đỠvá» tư tưởng, đạo đức, lối sống cá»§a má»™t bá»™ pháºn xã há»™i bị tha hóa; nảy sinh tham nhÅ©ng, chạy chức, chạy quyá»n ở má»™t bá»™ pháºn lãnh đạo; nguy hiểm hÆ¡n Ä‘ó là việc tá»± chuyển biến vá» lý tưởng, hành động; tá»± chuyển hóa vá» nhân cách... Báo chí không là ngoại lệ, có Ä‘iá»u đối vá»›i báo chí thì tác động và tác hại sẽ khôn lưá»ng. Bởi khác vá»›i các ngành, các cấp, giá»›i báo chí từ lãnh đạo đến phóng viên Ä‘á»u là những ngưá»i hoạt động chính trị, tư tưởng thông qua vÅ© khí truyá»n thông; sản phẩm cá»§a há» làm ra mang tính chất đại diện cho tư duy và hành động xã há»™i.
Xin luáºn vá» hai chữ dá»… và khó trong hoạt động tác nghiệp báo chí hiện nay - báo chí thá»i đại Ä‘iện tá» hóa, số hóa. Trước tiên nói vá» chữ dá»…. Có thể nói việc nắm thông tin chưa bao giá» thuáºn lợi như hiện nay. Tin
tức tràn ngáºp trên tất cả các xa lá»™, từng giây, từng phút dá»… dàng cóp nhặt; thông tin có từ cÆ¡ quan báo chí, phục vụ báo chí, từ các cấp, các ngành, từ từng cá nhân. Việc khai thác, tham khảo và phản ánh sâu hÆ¡n sá»± việc từ dòng chảy thông tin Ä‘ó là quyá»n cá»§a ngưá»i làm báo chuyên nghiệp. Äất nước ta Ä‘ang có ná»n tảng kỹ thuáºt số, tiếp tục chuyển đổi số vá»›i tốc độ nhanh phục vụ sản xuất và Ä‘á»i sống xã há»™i.
Chúng ta Ä‘ã hoàn thiện hệ thống cổng thông tin, các báo - tạp chí Ä‘iện tá», trang thông tin; hệ thống báo chí, phát thanh - truyá»n hình...hÆ¡n 70% ngưá»i dân tham gia mạng xã há»™i. Äó là thuáºn lợi, là việc dá»… trong hoạt động tác nghiệp cá»§a ngưá»i làm báo chuyên nghiệp. Äúng là dá»… nhưng cái khó cÅ©ng vô cùng lá»›n, Ä‘òi há»i cÆ¡ quan báo chí, ngưá»i làm báo phải dÅ©ng cảm vượt qua. Äó là thông tin mà báo chí chính thống phải nhanh, có kiểm chứng, chính xác, tin cáºy và có định hướng dư luáºn.
Trong sá»± há»—n độn cá»§a tin tức có trên dòng chảy cá»§a xa lá»™ thông tin, công chúng báo chí đặt niá»m tin tuyệt đối từ thông tin cá»§a tá» báo, tạp chí, phương tiện nghe nhìn được cấp phép chính thống. Do váºy, dù khó vẫn phải làm, Ä‘ó là chất lượng thông tin mà báo đưa là giá trị cho cả chỉ đạo, Ä‘iá»u hành và tổ chức thá»±c hiện. Äể làm được Ä‘iá»u này, cần có những cán bá»™ là nhà báo thá»±c thụ, chuyên nghiệp, không phải chỉ là những thông tin viên. Có nghÄ©a là ngưá»i làm báo chí chuyên nghiệp phải có phông văn hóa, chính trị và kỹ năng báo chí được Ä‘ào tạo bài bản, ngang tầm vá»›i Ä‘òi há»i cá»§a nghá» báo thá»i công nghệ số.
Báo chí là thông tin nhanh, nhạy, kịp thá»i nhưng phải Ä‘úng, trúng, hấp dẫn, có định hướng, chỉ ra lõi căn bản cá»§a sá»± việc và sá»± việc phải mang hÆ¡i thở cá»§a cuá»™c sống. Là việc nhà báo phải có mặt tại cÆ¡ sở, kiểm chứng và thông tin trung thá»±c, giàu cảm xúc, sắc bén từ chính sá»± kiện. Tâm và tầm cá»§a nhà báo chính là chá»—này. Có những chuyên mục là hồn cốt cá»§a tá» báo phải duy trì, không được xem nhẹ cá»§a thá»i làm báo Ä‘iện tá» hóa như xã luáºn, bình luáºn, phóng sá»± Ä‘iá»u tra, chuyên mục mang bản sắc riêng cá»§a từng cÆ¡ quan báo chí.
Làm tốt Ä‘iá»u này là thể hiện bản lÄ©nh và sá»± vững vàng trước cÆ¡n cuồng phong cạnh tranh thông tin. Äó cÅ©ng là cách cÆ¡ quan báo chí sẵn sàng cÆ¡ chế đặt hàng cá»§a nhà nước trong tương lai gần. Mặt khác, cÅ©ng là cÆ¡ há»™i ngàn vàng nâng tầm văn hóa cá»§a báo chí - má»™t ná»n báo chí giàu sức chiến đấu, nhân văn, chuyên nghiệp, hiện đại. Äó cÅ©ng là cÆ¡ há»™i cho ngưá»i làm báo không ngừng há»c táºp nâng cao trình độ chính trị, văn hóa, nghiệp vụ, kỹ năng tác nghiệp báo chí hiện đại.
Thành tá»±u và những Ä‘óng góp cá»§a báo chí chúng ta những năm qua là hiệu quả, thiết thá»±c, to lá»›n. Luôn luôn nháºn ra và Ä‘iá»u chỉnh, luôn tá»± thân váºn động để hiểu cho tưá»ng táºn cái dá»… và cái khó trong bối cảnh làm báo hiện nay chính là ý chí, nghị lá»±c, bản lÄ©nh, quyết tâm, là truyá»n thống tốt đẹp cá»§a ná»n báo
chí cách mạng Việt Nam và đội ngÅ© ngưá»i làm báo.
Theo Phan Hữu Minh/Nguoilambao
https://nguoilambao.vn/de-va-kho-trong-tac-nghiep-bao-chi-thoi-dien-tu-hoa-n57452.html