Gần má»™t năm buá»™c phải há»c online tại nhà do dịch có thể tạo nên nhiá»u bức bối nhưng đồng thá»i cÅ©ng khiến các em há»c sinh và cả cha mẹ các em hiểu rõ hÆ¡n vá» má»™t Ä‘iá»u Ä‘ã từng bị xem nhẹ: Niá»m vui đến trưá»ng.
1. “Há»c sinh lá»›p 1-6 vui mừng trong ngày đầu trở lại trưá»ng sau dịch”; “Há»c sinh tiểu há»c Hà Ná»™i háo hức đến trưá»ng sau gần má»™t năm há»c online”, “Há»c sinh lá»›p 1-6 Hà Ná»™i nô nức trở lại trưá»ng sau nghỉ dịch, “Há»c sinh lá»›p 1 - 6 ở Hà Ná»™i náo nức “khai giảng” sau 11 tháng ở nhà” … là những cái tít xuất hiện đồng loạt trên mặt báo ngày 6/4/2022 - ngày khoảng 1 triệu há»c sinh từ lá»›p 1 đến lá»›p 6 thuá»™c 30 quáºn, huyện, thị xã cá»§a thành phố Hà Ná»™i chính thức trở lại trưá»ng há»c trá»±c tiếp sau thá»i gian dài tạm dừng đến trưá»ng (há»c trá»±c tuyến) để phòng, chống dịch COVID-19.
Cái sá»± náo nức, háo hức ấy càng đặc biệt lá»›n vá»›i các bé há»c sinh lá»›p 1 - Ä‘i há»c nhưng má»›i chỉ biết đến trưá»ng lá»›p, bạn bè, thầy cô qua… màn hình Ä‘iện thoại, máy tính. Qua ống kính cá»§a các phóng viên, niá»m vui cá»§a các em hiển hiện rõ qua từng gương mặt, từng cá» chỉ khi các em háo hức thức dáºy tháºt sá»›m, hồ hởi chạy như bay vào cổng trưá»ng, tay bắt mặt mừng vá»›i bạn bè. Trò vui, thầy cô cÅ©ng vui lây.
“Chúng tôi rất vui khi được Ä‘ón các em há»c sinh quay trở lại trưá»ng há»c trá»±c tiếp, nhất là các em há»c sinh lá»›p 1 lần đầu tiên đến trưá»ng há»c” - cảm xúc cá»§a cô Nguyá»…n Thanh Tịnh – Hiệu trưởng trưá»ng Tiểu há»c Mai Dịch có lẽ cÅ©ng là cảm xúc chung cá»§a rất nhiá»u thầy cô giáo tiểu há»c Hà Ná»™i trong ngày 6/4.
Äiá»u Ä‘áng nói là niá»m vui cÅ©ng được bắt gặp ở cha mẹ các em. Nếu như cách Ä‘ây ba bốn tháng, Ä‘ó còn là sá»± lo âu nghi ngại thì đến nay, Ä‘ó dưá»ng như chỉ còn lại sá»± vui mừng, tháºm chí là thở phào nhẹ nhõm khi rốt cuá»™c con em há» cÅ©ng được đến trưá»ng, cuá»™c sống lâu nay bị xáo trá»™n bởi cái sá»± há»c online bấy lâu cÅ©ng có cÆ¡ há»™i được khép lại.
“Hôm nay là ngày há»™i đến trưá»ng không chỉ là cá»§a các bạn nhá» mà cÅ©ng là cá»§a tất cả các phụ huynh. Theo tôi thấy, các con còn nhá» nên việc đến trưá»ng há»c được tiếp xúc vá»›i các bạn luôn tốt hÆ¡n ở nhà há»c online, Ä‘ây cÅ©ng là niá»m vui và mong má»i cá»§a các báºc phụ huynh như chúng tôi” - Ä‘ó có lẽ không chỉ là cảm xúc cá»§a chị Nguyá»…n Thị Thảo (phưá»ng Quan Hoa, Cầu Giấy, Hà Ná»™i) khi đưa con đến trưá»ng há»c trá»±c tiếp sáng 6/4.
Rõ ràng, dịch COVID-19 Ä‘ã khiến cuá»™c sống phần Ä‘a các gia Ä‘ình, vốn Ä‘ã vất vả càng thêm gian nan, càng thêm xáo trá»™n. Nhưng cÅ©ng chính đại dịch là cÆ¡ há»™i để hết thảy các phụ huynh, há»c sinh cảm nháºn được má»™t cách rõ rệt nhất giá trị, ý nghÄ©a, Ä‘ôi khi không thể diá»…n tả hết cá»§a việc được Ä‘i há»c, được đến trưá»ng, được trá»±c tiếp tiếp xúc trò chuyện vá»›i thầy cô, bạn bè, rằng hóa ra, đến trưá»ng, thá»±c sá»± vẫn có những niá»m vui.
2. Nhưng để sá»± hồ hởi, háo hức ấy được nối dài, để “Má»—i ngày đến trưá»ng thá»±c sá»± là má»—i ngày vui” như những thông Ä‘iệp, những khẩu hiệu chúng ta và cả ngành giáo dục vẫn liên tục nhắc đến, thì có lẽ cả nhà trưá»ng, ngành giáo dục, gia Ä‘ình và bản thân các em cÅ©ng còn quá nhiá»u Ä‘iá»u phải làm, tháºm chí phải “sá»a mình” .
Chuyện liên tiếp má»™t số em há»c sinh gieo mình tá»± vẫn má»›i Ä‘ây càng nhắc nhá»› tất cả chúng ta vá» Ä‘iá»u Ä‘ó. Trong rất nhiá»u sá»± lý giải vá» nguyên cá»› dẫn đến những sá»± giải tá»a Ä‘áng tiếc ấy, chứng trầm cảm do COVID-19, do không được đến trưá»ng được nhắc đến khá nhiá»u. Äiá»u ấy chẳng sai. Thá»±c tế này Ä‘ã được nhiá»u chuyên gia, ngưá»i làm giáo dục và cả các em há»c sinh thừa nháºn.
Tại buổi tá»a Ä‘àm “Làm thế nào thoát khá»i nguy cÆ¡ rối loạn tâm lý há»c đưá»ng do ảnh hưởng COVID-19” , do báo Tiá»n Phong tổ chức vào ngày 4/3/2022, Tiến sÄ© tâm lý Äào Lê Hòa An - Giám đốc Trung tâm ứng dụng tâm lý và hướng nghiệp JobWay, Cố vấn cao cấp Tổ chức Giáo dục AEG Việt Nam Ä‘ã chỉ ra rằng, đợt dịch lần thứ tư vừa qua có gần 20 triệu trẻ em, há»c sinh, sinh viên và 1 triệu giáo viên phải tạm dừng đến trưá»ng, chuyển sang dạy và há»c trá»±c tuyến...
Việc há»c sinh phải ở nhà kéo dài, không có sá»± giao lưu, tiếp xúc trá»±c tiếp Ä‘ã ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục, trẻ em mất Ä‘i môi trưá»ng lành mạnh để phát triển. Trẻ phải ngồi trước thiết bị Ä‘iện tá» thá»i gian dài khiến các em có cảm giác bị cô láºp, xa cách, từ Ä‘ó trẻ dá»… gia tăng cảm xúc tiêu cá»±c, hay cáu gắt, cãi lại ngưá»i lá»›n, luôn thấy mệt má»i, buồn phiá»n, tháºm chí trầm cảm, rối loạn hành vi và khó táºp trung chú ý… Trong khi Ä‘ó, nhiá»u phụ huynh không có kỹ năng, kiến thức chăm sóc trẻ, thá»i gian trẻ ở nhà dài dẫn đến áp lá»±c, căng thẳng, dá»… gây ra mất an toàn cho trẻ.
Những tác động Ä‘ó Ä‘ã ảnh hưởng tá»›i sức khá»e tâm thần, thể chất và hạnh phúc cá»§a các em và chắc chắn sẽ còn kéo dài háºu quả trong nhiá»u năm tá»›i. Äể giải quyết được, Ä‘òi há»i cả thá»i gian lẫn ná»— lá»±c, sá»± kiên trì, phối hợp cá»§a cả chính các em, bố mẹ và thầy cô, nhà trưá»ng.
CÅ©ng tại buổi tá»a Ä‘àm nói trên, Thạc sÄ© Äá»— Äình Äảo - Hiệu trưởng Trưá»ng THPT Nguyá»…n Hữu Thá» (Quáºn 4) khẳng định: “Rối loạn tâm lý há»c đưá»ng là thá»±c trạng Ä‘ang diá»…n ra ở tất cả các trưá»ng há»c hiện nay” . COVID-19 là nguyên nhân nhưng cÅ©ng phải khẳng định rằng, COVID-19 không phải là nguyên nhân duy nhất. Khó ai có thể phá»§ nháºn, cái gá»i là “gia tăng rối loạn tâm lý há»c đưá»ng” ấy, không có “bàn tay thá»§ phạm” từ cái sá»± há»c và thi cá» Ä‘ang ngày càng trở nên quá áp lá»±c, quá căng thẳng, diá»…n ra ở má»i cấp há»c; từ sá»± “hám thành tích” và tư duy “bằng con bạn con bè” cá»§a rất nhiá»u nhà trưá»ng, phụ huynh tại hầu hết các địa phương trong cả nước. Con số 80% há»c sinh bị áp lá»±c há»c hành từ phía cha mẹ, 20% do nghiện game, mạng xã há»™i, áp lá»±c há»c online có lẽ thá»±c sá»± là những con số không thể bá» qua…
Ít nhất 4 trưá»ng hợp trẻ em tìm tá»›i cái chết do áp lá»±c từ việc há»c hành chỉ trong vòng 2 tháng qua. Câu chuyện cá»§a em há»c sinh trưá»ng chuyên 15 tuổi ở Hà Ná»™i vá»›i lá thư tuyệt mệnh má»›i Ä‘ây thá»±c sá»± là ná»—i ám ảnh… nó cho thấy áp lá»±c há»c hành hoàn toàn là vấn đỠkhông thể xem nhẹ, nó cho thấy trong cái sá»± há»c, Ä‘iểm số không phải là tất cả, con mình Ä‘ôi khi không nhất thiết phải “bằng con bạn” chỉ nhá» qua má»™t kỳ thi, má»™t cái giấy khen… Nó cho má»—i ngưá»i làm cha làm mẹ , làm giáo dục trong má»—i chúng ta, phải nhắc nhá»› lại trước hết cho mình má»™t thông Ä‘iệp tưởng chừng Ä‘ã rất quen, rất cÅ©: “Hãy để trẻ má»—i ngày đến trưá»ng là má»™t ngày vui” . Äến trưá»ng, trước hết, cứ phải… vui.
Theo Hồng Hà (Ảnh: Quang Hùng)/Báo NB&CL
https://congluan.vn/den- truong-van-vui-post188956.html