Mấy ngày nay, cá»™ng đồng mạng xôn xao vụ nữ sinh lá»›p 7 cá»§a má»™t trưá»ng quốc tế tại TP Hồ Chí Minh bị bạn há»c hành hung ngay trong khuôn viên nhà trưá»ng. Vụ việc trở nên ồn ào khi phụ huynh cá»§a nữ sinh này Ä‘ã livestream “tố” việc con gái mình bị Ä‘ánh.
Ngay sau khi vụ việc xảy ra, Bá»™ Giáo dục và Äào tạo Ä‘ã có công văn đỠnghị Ủy ban nhân dân TP Hồ Chí Minh chỉ đạo các cÆ¡ quan, đơn vị chức năng có liên quan nhanh chóng xác minh thông tin và xá» lý kịp thá»i, Ä‘úng quy định, đảm bảo an toàn và ổn định tâm lý cho há»c sinh, giáo viên và phụ huynh. Thông tin xá» lý vụ việc gá»i vá» Bá»™ Giáo dục và Äào tạo trước ngày 31/5/2022.
Äây không phải là vụ việc hy hữu vá» nạn bạo lá»±c há»c đưá»ng. Gần Ä‘ây, vụ “ẩu đả” giữa hai nữ sinh lá»›p 11 cá»§a má»™t trưá»ng há»c tại Gia Lai cÅ©ng gây xôn xao dư luáºn. Chỉ vì bị nói “há»c giá»i kiêu ngạo vá»›i bạn bè”, nữ sinh này Ä‘ã dùng dao cạo lông mày rạch trúng mặt nữ sinh kia. Trước Ä‘ó, hồi tháng 3, há»c sinh cá»§a má»™t trưá»ng ở TP Buôn Ma Thuá»™t có mâu thuẫn vá»›i má»™t nhóm thanh, thiếu niên nên hẹn nhau đến khu vá»±c hồ Ea Kao để “giải quyết”. Tại Ä‘ây, cả hai nhóm Ä‘ã dùng dao, gạch, Ä‘á… tấn công nhau khiến má»™t thiếu niên nháºp viện cấp cứu.
Bạo lá»±c há»c đưá»ng vẫn luôn là câu chuyện nhức nhối trong suốt thá»i gian dài và là mối quan tâm cá»§a cả nhà trưá»ng, gia Ä‘ình, xã há»™i. Tại má»™t cuá»™c há»™i thảo năm 2019 do Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiêu niên và Nhi đồng (nay là Ủy ban Văn hóa, Giáo dục) phối hợp vá»›i Viện Nghiên cứu láºp pháp tổ chức, số liệu thống kê cá»§a Bá»™ Giáo dục và Äào tạo cho thấy, chỉ trong má»™t năm há»c, toàn quốc xảy ra gần 1.600 vụ há»c sinh Ä‘ánh nhau trong và ngoài trưá»ng há»c. CÅ©ng theo má»™t số thống kê, khoảng 5.200 há»c sinh thì có má»™t vụ Ä‘ánh nhau và 11.000 há»c sinh thì có má»™t em bị thôi há»c vì lý do này. Báo cáo cá»§a Liên hợp quốc cÅ©ng chỉ ra, má»—i năm trên thế giá»›i có khoảng 6 triệu em trai và 4 triệu em gái trá»±c tiếp liên quan đến bạo lá»±c há»c đưá»ng và con số này Ä‘ang ngày má»™t tăng cao ở tất cả những lá»›p há»c và cấp há»c khác nhau.
Có má»™t thá»±c tế Ä‘áng buồn là, nguyên nhân cá»§a các vụ việc hầu hết xuất phát từ mâu thuẫn “nhá» nhặt”, Ä‘ôi khi chỉ từ má»™t câu nói bâng quÆ¡, há»c giá»i, không giúp bạn làm bài, “nhìn đểu”... Hay đơn giản chỉ là “cái ghế Ä‘ã có ngưá»i ngồi” như vụ việc ở trưá»ng quốc tế tại TP Hồ Chí Minh. Äáng buồn hÆ¡n, trong các vụ bạo lá»±c há»c đưá»ng có cả sá»± thá» Æ¡ hoặc tham gia cổ vÅ©, hô hào cá»§a bạn bè, tháºm chí quay clip để lưu lại, tung lên mạng xã há»™i coi như “chiến tích”, thể hiện “bản lÄ©nh”.
Những vụ việc này Ä‘ã tạo ra hình ảnh xấu, méo mó vá» cá nhân há»c sinh, ảnh hưởng không nhá» tá»›i nhà trưá»ng, giáo viên, môi trưá»ng há»c táºp - nÆ¡i mà luôn được kỳ vá»ng sẽ mang lại những giá trị nhân văn nhất cho lứa tuổi há»c trò.
Nhưng cho dù nguyên nhân cá»§a các vụ ẩu đả, bắt nạt, Ä‘ánh há»™i đồng hay gây lá»™n là gì, ai Ä‘úng ai sai, thì Ä‘á»u dá»… khiến trẻ (ở cả ngưá»i gây ra và ngưá»i bị hại) bị tổn thương tâm lý, sợ đến trưá»ng, ảnh hưởng tá»›i kết quả há»c táºp, sức khá»e thể chất và tinh thần. Ai khi chứng kiến vụ việc cÅ©ng cảm thấy Ä‘au lòng, nhất là vá»›i các báºc phụ huynh.
Lứa tuổi há»c trò hiếu động, những thay đổi vá» tâm sinh lý và muôn vàn lý do khác nhau Ä‘á»u có thể là nguyên nhân dẫn đến bạo lá»±c há»c đưá»ng. Việc ngăn ngừa bạo lá»±c há»c đưá»ng bằng cách trang bị cho các em kỹ năng sống, thái độ nhân văn khi ứng xá» vá»›i bạn bè qua các bài há»c, khÆ¡i gợi tinh thần nhân ái, sống vì cá»™ng đồng; rèn luyện bản thân, biết kìm chế các cÆ¡n giáºn và giải toả nó trở nên vô cùng cần thiết, nhất là trong giai Ä‘oạn dịch bệnh COVID-19 kéo dài.
Bên cạnh Ä‘ó, sá»± “cứng rắn, cương quyết” giải quyết vụ việc thấu tình đạt lý, vai trò trung gian hoà giải cá»§a nhà trưá»ng và thầy cô giáo trở nên đặc biệt quan trá»ng. Những lo ngại hoặc thá» Æ¡, thiếu trách nhiệm khi cho rằng vụ việc xảy ra “ngoài trưá»ng há»c” hay những “hình phạt” được cho là thích Ä‘áng như ká»· luáºt ở mức cao nhất là “buá»™c thôi há»c”, làm kiểm Ä‘iểm, ký cam kết không tái phạm… ở má»™t khía cạnh nào Ä‘ó vô tình sẽ khiến há»c sinh Ä‘ó bị “bá» lại phía sau”.
Nhà trưá»ng, thầy cô phải thá»±c trở thành sợi dây “kết nối” để giải toả “bức xúc”, giảm căng thẳng giữa há»c sinh vá»›i há»c sinh, giữa phụ huynh vá»›i phụ huynh. Các báºc phụ huynh cần có thái độ ứng xá» bình tÄ©nh, má»m mại, có lý trí và văn hoá để không “đổ lá»—i”, “phán xét”, “đổ thêm dầu vào lá»a”, đẩy sá»± việc Ä‘i xa hÆ¡n hÆ¡n.
HÆ¡n khi nào hết, “giải quyết” vụ việc không phải là bằng má»i cách “làm cho ra lẽ”, khiến cho “ngưá»i sai” thì “bẽ mặt”, ngưá»i Ä‘úng thì “hả hê” mà Ä‘iá»u cần thiết là làm cho các em nháºn thức rõ hành vi cá»§a mình má»™t cách nhân văn, tránh những vụ việc Ä‘áng tiếc tương tá»± có thể xảy ra. Thêm cÆ¡ há»™i cho các em “sá»a sai” là thêm cÆ¡ há»™i cho các em có thể tá»± Ä‘iá»u chỉnh hành vi, từ Ä‘ó có thái độ sống tốt hÆ¡n, chính là Ä‘iá»u mà môi trưá»ng giáo dục luôn hướng tá»›i và là cái Ä‘ích cá»§a ná»n giáo dục.