Bài 1: Giảm bức xúc, tăng trách nhiệm
Thá»±c hiện Quyết định 218-QÄ/TW ngày 12-12-2013 cá»§a Bá»™ Chính trị ban hành quy định vá» việc MTTQ Việt Nam, các Ä‘oàn thể chính trị - xã há»™i và nhân dân tham gia góp ý xây dá»±ng Äảng, chính quyá»n; Quyết định số 1737-QÄ/TU ngày 11-11-2014 cá»§a Tỉnh á»§y Thanh Hóa ban hành quy định trách nhiệm cá»§a các cấp á»§y, tổ chức đảng, chính quyá»n trong việc tiếp thu ý kiến góp ý xây dá»±ng Äảng, xây dá»±ng chính quyá»n cá»§a MTTQ, các Ä‘oàn thể chính trị - xã há»™i và nhân dân, Ủy ban MTTQ tỉnh Ä‘ã xây dá»±ng kế hoạch và hướng dẫn thá»±c hiện tổ chức há»™i nghị đối thoại giữa chá»§ tịch UBND xã, phưá»ng, thị trấn vá»›i nhân dân. Thá»±c hiện các quy định trên, chính quyá»n các địa phương trong tỉnh Ä‘ã tăng cưá»ng hoạt động tiếp xúc, đối thoại vá»›i nhân dân, lắng nghe, giải quyết kịp thá»i những vấn đỠnổi cá»™m, bức xúc trong xã há»™i.
Há»™i nghị đối thoại giữa ngưá»i đứng đầu cấp á»§y, chính quyá»n vá»›i nhân dân xã Äông Quang, huyện Äông SÆ¡n.
Giải tá»a những băn khoăn, bức xúc cá»§a nhân dân
Sau khi ban hành Kế hoạch số 187/KH-MTTQ-BTT ngày 1-9-2017 vá» tổ chức há»™i nghị đối thoại giữa Chá»§ tịch UBND xã, phưá»ng, thị trấn vá»›i nhân dân năm 2017, Ban Thưá»ng trá»±c Ủy ban MTTQ tỉnh Ä‘ã tổ chức táºp huấn triển khai đến ban thưá»ng trá»±c á»§y ban MTTQ các huyện, thị xã, thành phố và chá»§ tịch á»§y ban MTTQ xã, phưá»ng, thị trấn trong tỉnh; phối hợp vá»›i UBND tỉnh ban hành Công văn số 11093/UBND-THKH ngày 14-9-2017, vá» hướng dẫn UBND các huyện, thị xã, thành phố phối hợp vá»›i MTTQ cùng cấp hướng dẫn chỉ đạo UBND các xã, phưá»ng, thị trấn trá»±c thuá»™c tổ chức thá»±c hiện.
Ở cấp huyện, ban thưá»ng trá»±c á»§y ban MTTQ các huyện, thị xã, thành phố Ä‘ã bám sát ná»™i dung hướng dẫn cá»§a tỉnh để xây dá»±ng kế hoạch tổ chức há»™i nghị đối thoại giữa chá»§ tịch UBND xã, phưá»ng, thị trấn vá»›i nhân dân năm 2017 phù hợp vá»›i địa phương mình, lá»±a chá»n từ 1 đến 2 xã, phưá»ng, thị trấn để tổ chức làm thí Ä‘iểm, rút kinh nghiệm, tổ chức ra diện rá»™ng trên toàn địa bàn.
Cuối năm 2017 phưá»ng Ba Äình là má»™t trong những đơn vị cá»§a TP Thanh Hóa triển khai sá»›m việc tổ chức há»™i nghị đối thoại giữa ngưá»i đứng đầu chính quyá»n vá»›i ngưá»i dân. Tại buổi đối thoại, nhiá»u ý kiến Ä‘ã phản ánh, chất vấn đồng chí Hoàng Äình Hùng, phó bí thư đảng á»§y, chá»§ tịch UBND phưá»ng vá» những vấn đỠbà con Ä‘ang quan tâm như: Việc lấn chiếm vỉa hè, lòng đưá»ng kinh doanh buôn bán gây mất tráºt tá»±, mỹ quan Ä‘ô thị; việc xã há»™i hóa xây dá»±ng hệ thống Ä‘iện chiếu sáng, cống rãnh thoát nước ở má»™t số tuyến phố; có tiếp tục thi công xây dá»±ng nhà văn hóa phố Äào Duy Từ 2 hay dừng lại? Äồng chí chá»§ tịch UBND phưá»ng Ä‘ã lắng nghe tất cả các ý kiến cá»§a bà con và có câu trả lá»i thá»a Ä‘áng. Äồng chí khẳng định: Việc thi công xây dá»±ng nhà văn hóa phố Äào Duy Từ 2 vẫn được thá»±c hiện. Tuy nhiên trong quá trình làm Ä‘ã phát sinh má»™t số khó khăn, vướng mắc do chuyển diện tích từ 80m2 lên 170m2, kinh phí xây dá»±ng từ 880 triệu đồng lên 1,2 tá»· đồng và thay đổi chá»§ đầu tư nên phải hoàn chỉnh má»™t số thá»§ tục cần thiết, vì váºy công trình chưa được hoàn thành theo kế hoạch.
Bác Nguyá»…n Công Cẩn, trưởng phố Äào Duy Từ 2, nháºn xét: Những Ä‘iá»u bà con còn băn khoăn thì qua cuá»™c đối thoại Ä‘ã được giải tá»a. Äồng chí chá»§ tịch phưá»ng trả lá»i khá rõ ràng và đầy đủ, giúp má»i ngưá»i hiểu rõ được ná»™i dung cá»§a sá»± việc. Äối vá»›i công tác chỉnh trang Ä‘ô thị, đồng chí chá»§ tịch phưá»ng cam kết chỉ đạo lá»±c lượng chức năng tiếp tục tuyên truyá»n, váºn động các há»™ tháo dỡ các công trình lấn chiếm đất công, đồng thá»i váºn động nhân dân Ä‘óng góp thêm kinh phí làm rãnh thoát nước bảo đảm mỹ quan Ä‘ô thị... Các vấn đỠkhác vỠđầu tư hệ thống Ä‘iện chiếu sáng ở má»™t số tuyến phố, sáp nháºp phố, đấu tranh vá»›i tệ nạn xã há»™i cÅ©ng được đồng chí chá»§ tịch phưá»ng giải thích trước nhân dân và cam kết các giải pháp khắc phục trong thá»i gian sá»›m nhất.
Theo đồng chí Hoàng Äình Hùng, há»™i nghị đối thoại là bước đột phá trong việc đổi má»›i phương thức lãnh đạo theo hướng gần dân, sát cÆ¡ sở, phát huy được quyá»n làm chá»§ cá»§a nhân dân. Khi nảy sinh những vấn đỠbất cáºp, thay vì ngưá»i dân phải tìm đến các cÆ¡ quan công quyá»n để giải quyết thì nay chính quyá»n Ä‘ã chá»§ động tìm đến ngưá»i dân để lắng nghe, đồng thá»i giải Ä‘áp để dân hiểu và tin tưởng hÆ¡n. Việc trao đổi thông tin hai chiá»u giúp mối quan hệ giữa cán bá»™ vá»›i nhân dân gần gÅ©i, cởi mở hÆ¡n, từ Ä‘ó tăng cưá»ng sá»± Ä‘oàn kết, thống nhất, tạo sá»± đồng thuáºn trong nhân dân.
Má»›i Ä‘ây nhất, ngày 17-9-2018, xã Äông Quang (huyện Äông SÆ¡n) là đơn vị lần thứ hai tổ chức há»™i nghị chính quyá»n đối thoại vá»›i ngưá»i dân, thu hút gần 100 ngưá»i dân tham gia vá»›i 14 lượt ý kiến chất vấn, đối thoại. Trong Ä‘ó, nhiá»u câu há»i xoáy vào công tác lãnh đạo, chỉ đạo cá»§a chính quyá»n trong việc tiếp tục hoàn thiện và giữ vững các tiêu chí đạt chuẩn nông thôn má»›i; tình trạng má»™t số đảng viên giảm sút ý chí chiến đấu tại má»™t số chi bá»™; cần tăng cưá»ng công tác kiểm tra, giám sát, nâng cao trách nhiệm cá»§a cán bá»™, công chức, viên chức trong quá trình thá»±c thi nhiệm vụ được giao. Bà con đỠnghị chính quyá»n có giải pháp khắc phục tình trạng bá» ruá»™ng, gây lãng phí đất canh tác; vấn đỠvệ sinh môi trưá»ng, vệ sinh an toàn thá»±c phẩm, an ninh tráºt tá»±; vẫn còn tình trạng các sản phẩm thuốc bảo vệ thá»±c váºt, cây, con giống kém chất lượng, không rõ nguồn gốc xuất xứ chưa được giải quyết triệt để... gây bức xúc trong nhân dân.
Tại há»™i nghị đối thoại, đồng chí Lê Doãn Kính, Chá»§ tịch UBND xã Äông Quang, khẳng định: Các ná»™i dung liên quan đến công việc được giao, lãnh đạo UBND xã sẽ giao cho các cán bá»™ thuá»™c lÄ©nh vá»±c phụ trách để triển khai thá»±c hiện. Những vấn đỠliên quan đến sản xuất nông nghiệp như: Tình trạng ruá»™ng sâu trÅ©ng, không thuáºn tiện trong việc đưa cÆ¡ giá»›i hóa vào sản xuất, dẫn đến tình trạng bá» ruá»™ng táºp trung chá»§ yếu ở thôn 5, xã Ä‘ã há»p bàn vá»›i thôn, nhất trí giao cho thôn nạo vét kênh mương để khÆ¡i thông dòng chảy, mở rá»™ng đưá»ng giao thông nhằm khắc phục tình trạng trên. Vá»›i nguồn ngân sách xã còn hạn chế, xã chá»§ trương sẽ táºp trung xá» lý những nÆ¡i nào cần thiết trước chứ không đầu tư dàn trải. Äối vá»›i vấn đỠvệ sinh môi trưá»ng, lãnh đạo xã Ä‘ang nghiên cứu để xây dá»±ng thêm 1 bãi rác thải ở cách xa khu dân cư; đồng thá»i, yêu cầu đơn vị thu gom rác thải Ä‘úng thá»i gian quy định...
Sau khi nghe trả lá»i cá»§a chá»§ tịch UBND xã, ông Ngô Äình Lương, thôn 2, xã Äông Quang nháºn xét: Các vấn đỠngưá»i dân chất vấn Ä‘ã được đồng chí chá»§ tịch UBND xã nháºn trách nhiệm, giải trình và hứa sẽ có giải pháp khắc phục. Äiá»u Ä‘ó thể hiện tinh thần cầu thị cá»§a ngưá»i đứng đầu địa phương, giúp mối quan hệ giữa cán bá»™ vá»›i nhân dân gần gÅ©i, cởi mở hÆ¡n, từ Ä‘ó tạo sá»± đồng thuáºn giải quyết các vấn đỠphát sinh trong Ä‘á»i sống xã há»™i.
Tăng trách nhiệm thá»±c thi công vụ
Äến nay đồng chí Hà Văn Năng, Chá»§ tịch UBND xã Hoằng Trinh (Hoằng Hóa) còn nhá»›: Tại há»™i nghị đối thoại cuối năm 2017 vá»›i sá»± tham gia cá»§a hÆ¡n 200 ngưá»i dân, vấn đỠmà bà con quan tâm là việc xá» lý rác thải tại bãi rác cá»§a xã Hoằng Trung, “hàng xóm” cá»§a làng Trinh Nga và bãi chứa rác thải thôn Xuân Há»™i, xã Tiến Lá»™c (Háºu Lá»™c) giáp ranh khu dân cư làng Thanh Nga (xã Hoằng Trinh) Ä‘ã ảnh hưởng không nhỠđến vấn đỠvệ sinh môi trưá»ng cá»§a xã, ngưá»i dân Ä‘ã có ý kiến rất nhiá»u lần tại các cuá»™c tiếp xúc cá» tri mà vẫn chưa được giải quyết triệt để. Việc kinh doanh giống, váºt tư nông nghiệp không bảo đảm chất lượng gây ảnh hưởng đến chất lượng giống cây trồng, váºt nuôi. Hay tình trạng vi phạm đất Ä‘ai Ä‘ã tồn Ä‘á»ng từ nhiá»u năm nay vẫn chưa được xá» lý dứt Ä‘iểm; hiện tượng lén lút khai thác Ä‘á trái phép ảnh hưởng đến vệ sinh môi trưá»ng, khu an táng cá»§a ngưá»i dân; hay việc các chá»§ rừng rào chặn đưá»ng lên khu an táng cá»§a ngưá»i dân trong xã...
Ngay trong buổi đối thoại, đồng chí Hà Văn Năng Ä‘ã cam kết và chỉ đạo các phòng, ban, đơn vị chức năng trá»±c thuá»™c giải quyết ngay những vấn đỠthuá»™c thẩm quyá»n. Sau há»™i nghị đối thoại, đồng chí chá»§ tịch UBND xã cùng táºp thể lãnh đạo Ä‘ã táºp trung quyết liệt việc xá» lý các há»™ vi phạm hành lang kênh mương, hành lang an toàn giao thông; xá» lý việc khai thác Ä‘á lén lút cá»§a há»™ gia Ä‘ình trên địa bàn xã bằng việc yêu cầu há»™ gia Ä‘ình vi phạm ký cam kết không tái phạm vá»›i UBND xã; giải quyết ổn thá»a má»™t số vướng mắc giữa chá»§ rừng vá»›i các há»™ dân có phần má»™ tại khu an táng... Äối vá»›i những ná»™i dung vượt thẩm quyá»n như quy hoạch bãi rác liên quan đến các xã, huyện lân cáºn, UBND xã Ä‘ã báo cáo tại các cuá»™c há»p HÄND, UBND huyện, đến nay sá»± việc Ä‘ã từng bước được giải quyết.
Äồng chí Hà Văn Năng cÅ©ng cho biết, qua há»™i nghị đối thoại, có những ý kiến Ä‘ã phản ánh thẳng thắn vá» thái độ, trách nhiệm thá»±c thi công vụ cá»§a cán bá»™, công chức xã, qua Ä‘ó giúp cho lãnh đạo xã nắm bắt, chấn chỉnh kịp thá»i. Từ Ä‘ó, thái độ, trách nhiệm thá»±c thi công vụ cá»§a cán bá»™, công chức được nâng lên. Ngưá»i dân tin tưởng, mạnh dạn hÆ¡n trong việc phát biểu, góp ý tại các cuá»™c há»p thôn, há»p xã.
Không chỉ thá»±c hiện đối thoại định kỳ, việc đối thoại trá»±c tiếp Ä‘ã được coi là má»™t trong những giải pháp hữu hiệu để ngưá»i đứng đầu cấp á»§y, chính quyá»n lắng nghe sâu sát hÆ¡n những tâm tư, nguyện vá»ng cá»§a nhân dân, đồng thá»i tháo gỡ kịp thá»i những vấn đỠnóng, hạn chế bức xúc xã há»™i, phát sinh khiếu kiện. Cách Ä‘ây chưa lâu, nhằm tăng cưá»ng quản lý các hoạt động kinh doanh dịch vụ tại Khu du lịch biển Hải Tiến, đồng thá»i tổ chức lá»±c lượng ra quân thá»±c hiện đợt cao Ä‘iểm giải tá»a lá»u quán, xe đẩy bán hàng rong vi phạm, ngày 11-5-2018, Ban Thưá»ng trá»±c Ủy ban MTTQ huyện Hoằng Hóa Ä‘ã tham mưu cho lãnh đạo UBND huyện Hoằng Hóa tổ chức buổi tiếp xúc, đối thoại vá»›i ngưá»i dân xã Hải Tiến. Các ý kiến cá»§a nhân dân Ä‘ã được ngưá»i đứng đầu chính quyá»n tiếp thu, trao đổi, giải trình làm rõ. Tại buổi đối thoại, lãnh đạo huyện Hoằng Hóa đồng thá»i Ä‘ã tuyên truyá»n, giải thích cho ngưá»i dân hiểu Ä‘úng vá» chá»§ trương cá»§a huyện trong việc láºp lại tráºt tá»± tại Khu du lịch sinh thái biển Hải Tiến là nhằm xây dá»±ng Khu du lịch sinh thái biển Hải Tiến trở thành khu du lịch trá»ng Ä‘iểm, văn minh, hiện đại, là Ä‘iểm đến hấp dẫn cá»§a du khách; cÅ©ng là nhằm tạo ra nhiá»u việc làm, nâng cao thu nháºp cho bà con. Qua buổi đối thoại, ngưá»i dân Ä‘ã hiểu, chia sẻ và đồng thuáºn hÆ¡n vá»›i chá»§ trương cá»§a huyện.
Năm 2017 - năm đầu triển khai tổ chức há»™i nghị đối thoại giữa chá»§ tịch UBND xã, phưá»ng, thị trấn vá»›i nhân dân, toàn tỉnh có 622/635 xã, phưá»ng, thị trấn (đạt 98%) tổ chức được há»™i nghị đối thoại; còn lại 13 xã không thể tổ chức được vì chưa kiện toàn được chức danh chá»§ tịch UBND hoặc chá»§ tịch UBND ốm. Tại các há»™i nghị đối thoại giữa chá»§ tịch UBND xã, phưá»ng, thị trấn vá»›i nhân dân, Ä‘ã có 64.431 ngưá»i tham dá»± vá»›i 6.259 ý kiến đối thoại, góp ý, táºp trung vào má»™t số nhóm vấn đỠbức xúc trong cuá»™c sống, như: Công tác cán bá»™, vá» tinh thần phục vụ nhân dân cá»§a cán bá»™, công chức xã; lÄ©nh vá»±c đầu tư xây dá»±ng cÆ¡ bản, quản lý tài chính, đất Ä‘ai, tài nguyên và môi trưá»ng, quy chế dân chá»§, liên quan trá»±c tiếp đến cuá»™c sống và quyá»n lợi cá»§a ngưá»i dân, trong Ä‘ó có 5.718 ý kiến được giải Ä‘áp trá»±c tiếp tại há»™i nghị (đạt 80%); 541 ý kiến được nghiên cứu trả lá»i bằng văn bản theo thẩm quyá»n (chiếm 20%).
Các ý kiến phản ánh, góp ý, trao đổi cá»§a nhân dân Ä‘á»u được đồng chí chá»§ tịch UBND chá»§ trì lắng nghe, tôn trá»ng, tiếp thu và trả lá»i trá»±c tiếp tại há»™i nghị và trả lá»i bằng văn bản, cÆ¡ bản Ä‘ã tháo gỡ được những vấn đỠcòn khúc mắc, băn khoăn trong nhân dân. Qua Ä‘ó cá»§ng cố niá»m tin cá»§a nhân dân đối vá»›i cấp á»§y, chính quyá»n, tạo sá»± đồng thuáºn xã há»™i, góp phần thá»±c hiện tốt nhiệm vụ chính trị, phát triển kinh tế - xã há»™i, bảo đảm quốc phòng, an ninh ở địa phương. Kết thúc há»™i nghị đối thoại á»§y ban MTTQ các xã, phưá»ng, thị trấn Ä‘ã ban hành thông báo kết quả há»™i nghị đến các ban công tác mặt tráºn và cho nhân dân biết, làm cÆ¡ sở để nhân dân và mặt tráºn giám sát việc thá»±c hiện những cam kết cá»§a chá»§ tịch UBND tại há»™i nghị.
Phan Nga - Việt Linh/Báo Thanh Hoá
Bài 2: Äể hoạt động đối thoại mang lại hiệu quả nhiá»u mặt
Thông qua đối thoại giúp cho ngưá»i đứng đầu cấp á»§y đảng, chính quyá»n các cấp trá»±c tiếp nắm bắt tâm tư, nguyện vá»ng, phản ánh, kiến nghị, đỠxuất cá»§a MTTQ, các Ä‘oàn thể chính trị - xã há»™i, các tầng lá»›p nhân dân vá» xây dá»±ng Äảng, chính quyá»n và thá»±c hiện các nhiệm vụ chính trị cá»§a tỉnh, cá»§a các đơn vị, địa phương trong tỉnh; đồng thá»i tiếp nháºn, chỉ đạo, giải quyết kịp thá»i, có hiệu quả những kiến nghị hợp pháp chính Ä‘áng cá»§a nhân dân.
Nhân dân thôn Bái SÆ¡n, xã Hà Tiến (Hà Trung) đồng lòng xây dá»±ng thôn nông thôn má»›i kiểu mẫu. Ảnh: Phan Nga
Äối thoại trá»±c tiếp là cầu nối quan trá»ng để cấp á»§y, chính quyá»n gần dân, sát dân hÆ¡n. Qua tiếp xúc, đối thoại, ngưá»i đứng đầu cấp á»§y, chính quyá»n nắm bắt kịp thá»i những tâm tư, nguyện vá»ng chính Ä‘áng cá»§a nhân dân, kịp thá»i giải Ä‘áp, giải quyết những băn khoăn, vướng mắc, bức xúc, nổi cá»™m. Äối thoại cÅ©ng là má»™t kênh tuyên truyá»n, váºn động quần chúng hiệu quả trong việc thá»±c hiện các chá»§ trương, chính sách cá»§a Äảng, Nhà nước, tạo nên sá»± đồng thuáºn trong xã há»™i. Song để hoạt động đối thoại mang lại hiệu quả nhiá»u mặt, có nhiá»u Ä‘iá»u cần quan tâm.
Tránh hình thức
Theo Ä‘ánh giá cá»§a Ủy ban MTTQ tỉnh, tuy má»›i triển khai, vừa làm vừa rút kinh nghiệm, nhưng việc tổ chức há»™i nghị đối thoại giữa ngưá»i đứng đầu chính quyá»n cấp xã vá»›i ngưá»i dân Ä‘ã tạo được làn gió má»›i ở cÆ¡ sở, không khí đối thoại mang tính xây dá»±ng cao, gắn vá»›i thá»±c tiá»…n địa phương và thẩm quyá»n cá»§a ngưá»i đứng đầu chính quyá»n cấp xã. Việc tổ chức há»™i nghị đối thoại Ä‘ã tháºt sá»± phát huy vai trò làm chá»§ cá»§a nhân dân trong tham gia xây dá»±ng chính quyá»n. Äây là dịp để ngưá»i đứng đầu UBND cấp xã, phưá»ng, thị trấn trá»±c tiếp lắng nghe ý kiến Ä‘óng góp cá»§a nhân dân. Äồng thá»i, giúp cho các cấp, các ngành rà soát lại, bổ sung nhiệm vụ công tác Ä‘iá»u hành, quản lý hành chính ngày càng sát hợp vá»›i tình hình thá»±c tiá»…n, góp phần nâng cao ý thức trách nhiệm cá»§a cán bá»™, công chức trong việc thá»±c thi công vụ và tạo được sá»± đồng thuáºn cá»§a nhân dân. Thông qua đối thoại, vai trò cầu nối giữa chính quyá»n và ngưá»i dân cá»§a MTTQ cÅ©ng được nâng lên, vai trò giám sát và phản biện xã há»™i, việc thá»±c hiện dân chá»§ cÆ¡ sở và vai trò tham gia xây dá»±ng Äảng, xây dá»±ng chính quyá»n cá»§a MTTQ, các tổ chức chính trị - xã há»™i và ngưá»i dân được phát huy.
Tuy nhiên, qua lần đầu tiên tổ chức há»™i nghị đối thoại trá»±c tiếp giữa chá»§ tịch UBND xã, phưá»ng, thị trấn vá»›i nhân dân (năm 2017) nên công tác chuẩn bị, quy trình, cách thức tổ chức đối thoại trá»±c tiếp ở má»—i địa phương, cÆ¡ sở còn khác nhau; nhiá»u nÆ¡i công tác Ä‘iá»u hành cá»§a chá»§ tịch á»§y ban MTTQ xã, phưá»ng, thị trấn còn lúng túng chưa định hướng được trá»ng tâm ná»™i dung đối thoại, thiếu sá»± thống nhất trong chỉ đạo phối hợp vá»›i văn phòng UBND xã, phưá»ng, thị trấn trong quá trình chuẩn bị và tổ chức há»™i nghị. Nhiá»u nÆ¡i chưa dành nhiá»u thá»i gian cho đối thoại vá»›i nhân dân, còn nặng vá» báo cáo Ä‘ánh giá kết quả tình hình kinh tế - xã há»™i. Còn má»™t số đồng chí chá»§ tịch UBND xã chưa nắm chắc các chá»§ trương nên lúng túng khi trả lá»i, chưa Ä‘i vào ná»™i dung cụ thể vấn đỠnhân dân có ý kiến đối thoại, còn biểu hiện né tránh...
Bên cạnh Ä‘ó, theo quan sát cá»§a chúng tôi, má»™t số nÆ¡i ngưá»i dân còn lẫn lá»™n giữa đối thoại vá»›i tiếp xúc cá» tri, chất vấn cả những ná»™i dung không thuá»™c thẩm quyá»n cá»§a chá»§ tịch UBND xã, các ý kiến đối thoại còn quá táºp trung vào các vấn đỠliên quan đến giải quyết quyá»n lợi cá»§a ngưá»i dân (Ä‘iện, đưá»ng, trưá»ng, trạm, chế độ chính sách), chưa nêu được những vấn đỠliên quan đến công tác quản lý, Ä‘iá»u hành chung cá»§a chính quyá»n địa phương, cÅ©ng như ý thức trách nhiệm, đạo đức công vụ cá»§a cán bá»™, công chức. Trong khi mục Ä‘ích cá»§a cuá»™c đối thoại, ngoài giải quyết các vấn đỠbức xúc còn nhằm nâng cao hiệu lá»±c, hiệu quả quản lý, Ä‘iá»u hành cá»§a chính quyá»n địa phương.
Äánh giá rút kinh nghiệm sau các cuá»™c đối thoại, bên cạnh ghi nháºn những ná»— lá»±c, cố gắng cá»§a cÆ¡ sở trong việc tổ chức, Ä‘iá»u hành há»™i nghị Ä‘áp ứng Ä‘úng tinh thần đối thoại, Ủy ban MTTQ tỉnh Ä‘ã đỠnghị chính quyá»n má»™t số địa phương trong trả lá»i cần ngắn gá»n, Ä‘i vào cụ thể, trá»ng tâm từng vấn đỠmà nhân dân nêu; cái gì thuá»™c thẩm quyá»n trách nhiệm cá»§a cÆ¡ sở, cái gì làm được, cái gì không và yêu cầu phải xác định rõ thá»i gian giải quyết, không né tránh vấn đỠhoặc trả lá»i chung chung.
Vá» vấn đỠnày, đồng chí Nguyá»…n Văn Thuyết, Trưởng Ban Dân chá»§ pháp luáºt, Ủy ban MTTQ tỉnh, cho rằng: Do nháºn thức cá»§a má»™t số cấp á»§y, chính quyá»n, MTTQ chưa đầy đủ vá» chá»§ trương tổ chức há»™i nghị đối thoại, còn có tư tưởng sợ há»™i nghị đối thoại làm phức tạp tình hình cÆ¡ sở, do váºy công tác lãnh đạo, chỉ đạo, hướng dẫn việc tổ chức thá»±c hiện chưa đồng bá»™ theo kế hoạch. Năng lá»±c cá»§a má»™t số đồng chí chá»§ tịch MTTQ còn hạn chế nên việc chá»§ trì, Ä‘iá»u hành há»™i nghị chưa linh hoạt; chá»§ tịch UBND má»™t số xã Ä‘ôi khi còn trả lá»i vòng vo, né tránh, chưa thá»a mãn nhu cầu cá»§a nhân dân. Bên cạnh Ä‘ó, do trình độ dân trí cá»§a nhân dân tham gia các há»™i nghị đối thoại không đồng Ä‘á»u, nên đặt ra nhiá»u câu há»i không Ä‘úng trá»ng tâm, vượt xa thẩm quyá»n cá»§a ngưá»i đối thoại. Ở má»™t số nÆ¡i sá»± phối hợp giữa MTTQ vá»›i chính quyá»n còn hạn chế dẫn tá»›i triển khai cháºm, cán bá»™ còn tâm lý ngại đối thoại nên việc xây dá»±ng kế hoạch chưa bảo đảm, thành phần tham gia đối thoại chá»§ yếu là cán bá»™ khối xóm, trưởng các chi há»™i Ä‘oàn thể, cán bá»™, công chức, chưa có nhiá»u đại biểu là ngưá»i dân tham gia. Việc đối thoại giữa lãnh đạo xã vá»›i ngưá»i dân má»™t số nÆ¡i còn nặng tính phản ánh, tiếp xúc, chưa rõ tính đối thoại, chưa gợi mở được cho ngưá»i dân tham gia chất vấn vá» những vấn đỠliên quan đến cÆ¡ sở và trách nhiệm cá»§a chính quyá»n. Tuy nhiên, theo đồng chí Nguyá»…n Văn Thuyết thì vấn đỠquan trá»ng là sau đối thoại MTTQ các cấp phải làm tốt vai trò giám sát việc thá»±c hiện “lá»i hứa” trước dân cá»§a chính quyá»n địa phương, hướng tá»›i mục tiêu chung là kịp thá»i giải quyết bức xúc, nảy sinh, nâng cao hiệu lá»±c, hiệu quả cá»§a bá»™ máy chính quyá»n cÆ¡ sở.
ÄÆ°a hoạt động đối thoại Ä‘i vào ná»n nếp
Khi nói vá» việc tăng cưá»ng tiếp xúc, đối thoại giữa chính quyá»n và ngưá»i dân, đồng chí Hoàng Thị Hạnh, Chá»§ tịch Ủy ban MTTQ TP Thanh Hóa cho biết: Khác vá»›i tiếp xúc cá» tri, há»™i nghị đối thoại là dân há»i, chính quyá»n trả lá»i, những vấn đỠthuá»™c thẩm quyá»n được giải Ä‘áp ngay tại há»™i nghị, những vấn đỠkhông thuá»™c thẩm quyá»n hoặc cần kiểm tra, làm rõ, chá»§ tịch UBND phưá»ng, xã phải trả lá»i ngay sau há»™i nghị cho ngưá»i dân được biết. Qua thá»±c tiá»…n cho thấy nếu thá»±c hiện tốt quy chế tiếp xúc, đối thoại vá»›i nhân dân, Ä‘ây sẽ là cầu nối giữa chính quyá»n và nhân dân, giúp hạn chế đơn, thư khiếu nại, tố cáo, đồng thá»i phát huy quyá»n làm chá»§ cá»§a nhân dân để góp phần xây dá»±ng Äảng, xây dá»±ng chính quyá»n gần dân, do dân, vì dân.
Trao đổi vá»›i chúng tôi, đồng chí Äặng Xuân Thá»§y, Chá»§ tịch Ủy ban MTTQ huyện Äông SÆ¡n, bày tá»: Việc tổ chức đối thoại giữa chính quyá»n cấp xã vá»›i ngưá»i dân là cần thiết, việc trao đổi thông tin hai chiá»u giúp mối quan hệ giữa cán bá»™ vá»›i nhân dân gần gÅ©i, cởi mở hÆ¡n, từ Ä‘ó tạo đồng thuáºn giải quyết vấn đỠphát sinh trong Ä‘á»i sống xã há»™i. Äồng thá»i, Ä‘ây cÅ©ng là cÆ¡ há»™i để lãnh đạo chính quyá»n trau dồi các kỹ năng, nêu cao vai trò, trách nhiệm ngưá»i đứng đầu trong Ä‘iá»u hành, lãnh đạo giải quyết các vấn đỠphát sinh ở cÆ¡ sở, khắc phục tình trạng quan liêu, xa dân.
Là ngưá»i trong cuá»™c, đồng chí Hà Văn Năng, Chá»§ tịch UBND xã Hoằng Trinh (Hoằng Hóa) ví von má»—i cuá»™c đối thoại là má»™t kỳ sát hạch, ngưá»i dân Ä‘ánh giá cán bá»™ có “thuá»™c bài”, “trả bài” đầy đủ không, có nghÄ©a là anh có nắm chắc tình hình, công tác chỉ đạo, Ä‘iá»u hành Ä‘ã Ä‘úng, trúng vá»›i những vấn Ä‘á», yêu cầu thá»±c tiá»…n địa phương chưa. Qua đối thoại, không chỉ ngưá»i đứng đầu mà má»—i cán bá»™, công chức Ä‘ã có những đổi má»›i trong lá» lối, tác phong làm việc khoa há»c hÆ¡n, sắp xếp công việc hợp lý hÆ¡n.
Äể tăng hiệu quả đối thoại, theo đồng chí Hoàng Văn Tâm, Phó chá»§ tịch thưá»ng trá»±c Ủy ban MTTQ huyện Hoằng Hóa: Việc thá»±c hiện lá»i hứa hay không thá»±c hiện lá»i hứa thuá»™c thẩm quyá»n giải quyết cá»§a ngưá»i đứng đầu cấp á»§y, chính quyá»n vá»›i ngưá»i dân tại các há»™i nghị đối thoại cần được xem xét khi Ä‘ánh giá, xếp loại cán bá»™, công chức hàng năm, phải coi Ä‘ó là thước Ä‘o vá» năng lá»±c, trình độ, thái độ, trách nhiệm, khả năng hoàn thành hoặc không hoàn thành nhiệm vụ chính trị Ä‘ã được giao.
Nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động đối thoại, đưa hoạt động đối thoại trá»±c tiếp giữa ngưá»i đứng đầu cấp á»§y, chính quyá»n Ä‘i vào ná»n nếp, ngày 17-9-2018, Ban Thưá»ng vụ Tỉnh á»§y Ä‘ã ban hành Quyết định 2543–QÄ/TU vá» Quy chế đối thoại giữa ngưá»i đứng đầu cấp á»§y, chính quyá»n các cấp vá»›i MTTQ, các Ä‘oàn thể chính trị - xã há»™i và nhân dân trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa. Quy chế quy định đối tượng, mục Ä‘ích, nguyên tắc, ná»™i dung, hình thức và chế độ tổ chức đối thoại giữa ngưá»i đứng đầu cấp á»§y đảng, chính quyá»n các cấp vá»›i MTTQ, các Ä‘oàn thể chính trị - xã há»™i và nhân dân trên địa bàn tỉnh; trách nhiệm cá»§a ngưá»i đứng đầu cấp á»§y, chính quyá»n các cấp và các cÆ¡ quan liên quan trong việc thá»±c hiện kết luáºn sau há»™i nghị đối thoại.
Theo quy chế ngưá»i đứng đầu cấp á»§y đảng, chính quyá»n cấp tỉnh, cấp huyện đối thoại định kỳ vá»›i MTTQ, các Ä‘oàn thể chính trị - xã há»™i và nhân dân định kỳ ít nhất 1 lần/năm. Ngưá»i đứng đầu cấp á»§y, chính quyá»n cấp xã đối thoại định kỳ vá»›i MTTQ, các Ä‘oàn thể chính trị - xã há»™i và nhân dân định kỳ ít nhất 2 lần/năm vào thá»i Ä‘iểm cuối tháng 6 và tháng 12 hằng năm. Việc đối thoại đột xuất được thá»±c hiện trong trưá»ng hợp phát sinh các vấn đỠcần được giải quyết. Thông qua đối thoại giúp cho ngưá»i đứng đầu cấp á»§y đảng, chính quyá»n các cấp trá»±c tiếp nắm bắt tâm tư, nguyện vá»ng, phản ánh, kiến nghị, đỠxuất cá»§a MTTQ, các Ä‘oàn thể chính trị - xã há»™i, các tầng lá»›p nhân dân vá» xây dá»±ng Äảng, chính quyá»n và thá»±c hiện các nhiệm vụ chính trị cá»§a tỉnh, cá»§a các đơn vị, địa phương trong tỉnh; đồng thá»i tiếp nháºn, chỉ đạo, giải quyết kịp thá»i, có hiệu quả những kiến nghị hợp pháp chính Ä‘áng cá»§a nhân dân. Qua việc đối thoại, góp phần nâng cao tinh thần trách nhiệm phục vụ nhân dân cá»§a cấp á»§y, chính quyá»n các cấp, nhất là ngưá»i đứng đầu, cá»§a cán bá»™, đảng viên, công chức, viên chức, chiến sÄ© các lá»±c lượng vÅ© trang trong quá trình thá»±c hiện nhiệm vụ được giao. Góp phần tăng cưá»ng sá»± thống nhất vá» tư tưởng chính trị, tạo sá»± đồng thuáºn trong xã há»™i, cá»§ng cố mối quan hệ gắn bó máºt thiết giữa Äảng, Nhà nước vá»›i nhân dân...
Quy định cÅ©ng nêu cụ thể: Cháºm nhất sau 20 ngày làm việc sau khi có thông báo kết luáºn cá»§a ngưá»i chá»§ trì đối thoại, các cÆ¡ quan có trách nhiệm thông báo bằng văn bản kết quả tiếp thu, giải quyết đến ngưá»i có ý kiến tại há»™i nghị đối thoại, báo cáo vá»›i bí thư cấp á»§y, chá»§ tịch HÄND, UBND cùng cấp để theo dõi chỉ đạo, đồng thá»i gá»i cho MTTQ và các Ä‘oàn thể chính trị - xã há»™i cùng cấp để theo dõi, giám sát.
Việc Ban Thưá»ng vụ Tỉnh á»§y ban hành Quyết định 2543–QÄ/TU được kỳ vá»ng hoạt động đối thoại trá»±c tiếp giữa ngưá»i đứng đầu cấp á»§y, chính quyá»n vá»›i nhân dân sẽ Ä‘i vào ná»n nếp, vá»›i chất lượng, hiệu quả cá»§a má»—i cuá»™c đối thoại ngày càng được nâng cao.
Phan Nga và Việt Linh/Báo Thanh Hoá