Chủ nhật, ngày 15/09/2019
Đường dây nóng: 0913293829
Email: nguoilambaothanhhoa@gmail.com
Trang chủ Tin tức - Sự kiệnGóc nhìn báo chíĐời sống xã hộiNghề báoVăn hóa - Thể thaoCông tác hội
Nghề báo
Thước đo cao quý nhất cho phẩm cách nhà báo (01/07/2019-9:08)
    Trong hơn 20 năm làm báo toàn tâm và liên tục của tôi vừa qua, có lẽ, chưa bao giờ người cầm bút đứng trước nhiều áp lực và cám dỗ như bây giờ.

Thử thách về sự lấn lướt của mạng xã hội, nỗi cam go của báo giấy bên bờ vực teo tóp thị phần từng ngày. Và nhiều khó khăn khác nữa. Nó khiến nhiều người đã làm báo đứng trước ngã ba đường của sự chuyển nghề, của sự đổ đời vào các tặc lưỡi để “dòng đời xô đẩy”. Thiện lành nhất, có lẽ là việc nhiều người nghĩ, thôi thì cơm áo không đùa với khách thơ, ta xếp bút nghiên, tìm một sinh kế khả dĩ - cốt sao không bị đạo đức, luật pháp lên án là được. Sự chuyển dịch âm thầm và trên diện rộng này, không dễ nhìn thấy bằng sự tha hóa hay bằng một cái gì đó như kiểu án tù cho nhà báo nhận hối lộ nào cả. Nhưng sự cay đắng thì cũng gần giống nhau.

Có lần, tôi được mời giảng ở một khóa học gồm 400 hiệu trưởng các nhà trường về khủng hoảng truyền thông, một nhà giáo tâm huyết đã mạnh dạn hỏi: “Lúc có loạn mới biết anh hùng, bây giờ mà ai còn trụ lại rồi say sưa với nghề, thì mới là đáng quý. Vậy, xin hỏi, phẩm giá của người làm báo thể hiện ở điểm nào?”.

Cuộc tranh luận nổ ra quyết liệt hơn, khi một cô hiệu trưởng má phấn môi son ấm ức, có dịp, một ngày tôi phải tiếp đến 12 phóng viên, nhà báo, họ lần lượt và trịnh trọng đến, miệt mài truy vấn các khoản thu đầu năm và đòi xem hóa đơn tài chính nhập rau nhập thịt vào bếp ăn từng bữa ra sao. Sau đó chẳng có bài nào được in trên báo hay tạp chí cả. Họ có băng nhóm, “phím” cho nhau lần lượt đến, khi có dấu hiệu “gõ ra tiền”.

Tôi đem câu hỏi về phẩm cách của người cầm bút trong thời này ra hỏi ở một lớp bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí do Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức. Các nhà báo nói nhiều về khát vọng làm một cái gì đó hữu ích cho cộng đồng. Nếu chỉ duy nhất cầm bút viết báo vì lý do mưu sinh, thì tôi nghĩ, mai có nghề nào ra tiền hơn một tí, họ sẽ bỏ nghề báo ngay. Vấn đề là làm sao vẫn lo cơm áo gạo tiền mà vẫn có được nhiều tác phẩm lay động lòng người, đem lại những chuyển biến tích cực và quyết liệt cho hiện thực nhiều lúc còn lấm láp, lầm than hay bất công kia. Khi một bài báo cứu nhiều mạng người, đem lại sự minh bạch cho cộng đồng và cởi bỏ nhiều oan khuất, thì người cầm bút lâm vào một cái sự râm ran không gì sung sướng và hưng phấn bằng. Họ chợt tin rằng, đúng, báo chí hóa ra là quyền lực thứ tư trong xã hội thật. Làm một cái gì đó hữu ích cho Đời - đó là thước đo quan trọng nhất cho phẩm cách của người cầm bút. Tố cáo một loại tội phạm, một loại hiểm họa mới; điều tra, đề nghị bắt giữ, xử tù và trục xuất kẻ xấu ra khỏi lãnh thổ Việt Nam. Cùng kiến nghị sửa luật để toàn bộ dân chúng được bảo vệ bởi cái Đạo Luật có vai quan trọng bậc nhất mà nước nhà từng có được kia. Đây có thể gọi là thiên chức đầy kiêu hãnh của báo chí.